Narayaniyam Dashaka 49
Misc
tap any word for its meaning
- verse 1भवत्प्रभावाविदुरा हि गोपास्तरुप्रपातादिकमत्र गोष्ठे ।अहेतुमुत्पातगणं विशङ्क्य प्रयातुमन्यत्र मनो वितेनुः ॥1॥bhavatprabhāvāvidurā hi gōpāstaruprapātādikamatra gōṣṭhē ।ahētumutpātagaṇaṃ viśaṅkya prayātumanyatra manō vitēnuḥ ॥1॥meaning
The cowherds, unaware of your greatness, were frightened by the various ill omens such as the fall of trees at the settlement, and wished to move elsewhere.
- verse 2तत्रोपनन्दाभिधगोपवर्यो जगौ भवत्प्रेरणयैव नूनम् ।इतः प्रतीच्यां विपिनं मनोज्ञं वृन्दावनं नाम विराजतीति ॥2॥tatrōpanandābhidhagōpavaryō jagau bhavatprēraṇayaiva nūnam ।itaḥ pratīchyāṃ vipinaṃ manōjñaṃ vṛndāvanaṃ nāma virājatīti ॥2॥meaning
A chief cowherd named Upananda there spoke — surely inspired by you — 'Let us go to the beautiful forest called Vrindavana to the west of here.'
- verse 3बृहद्वनं तत् खलु नन्दमुख्या विधाय गौष्ठीनमथ क्षणेन ।त्वदन्वितत्वज्जननीनिविष्टगरिष्ठयानानुगता विचेलुः ॥3॥bṛhadvanaṃ tat khalu nandamukhyā vidhāya gauṣṭhīnamatha kṣaṇēna ।tvadanvitatvajjananīniviṣṭagariṣṭhayānānugatā vichēluḥ ॥3॥meaning
The great forest Vrindavana — Nanda and the others, arranging their dwelling in an instant, with you among them, settled amid the carts, with your mothers beside you.
- verse 4अनोमनोज्ञध्वनिधेनुपालीखुरप्रणादान्तरतो वधूभिः ।भवद्विनोदालपिताक्षराणि प्रपीय नाज्ञायत मार्गदैर्घ्यम् ॥4॥anōmanōjñadhvanidhēnupālīkhurapraṇādāntaratō vadhūbhiḥ ।bhavadvinōdālapitākṣarāṇi prapīya nājñāyata mārgadairghyam ॥4॥meaning
Amid the melodious sounds of axles and the cries of calves interspersed with the sounds of women repeating words of your play — the road was not even noticed.
- verse 5निरीक्ष्य वृन्दावनमीश नन्दत्प्रसूनकुन्दप्रमुखद्रुमौघम् ।अमोदथाः शाद्वलसान्द्रलक्ष्म्या हरिन्मणीकुट्टिमपुष्टशोभम् ॥5॥nirīkṣya vṛndāvanamīśa nandatprasūnakundapramukhadrumaugham ।amōdathāḥ śādvalasāndralakṣmyā harinmaṇīkuṭṭimapuṣṭaśōbham ॥5॥meaning
Seeing the forest of Vrindavana, O Lord, full of blossoming groves of jasmine and other trees — you rejoiced at the beauty of the thick green meadows.
- verse 6नवाकनिर्व्यूढनिवासभेदेष्वशेषगोपेषु सुखासितेषु ।वनश्रियं गोपकिशोरपालीविमिश्रितः पर्यगलोकथास्त्वम् ॥6॥navākanirvyūḍhanivāsabhēdēṣvaśēṣagōpēṣu sukhāsitēṣu ।vanaśriyaṃ gōpakiśōrapālīvimiśritaḥ paryagalōkathāstvam ॥6॥meaning
With all the cowherds happily settled in their new homes, you, mingled with the young cowherds, surveyed the forest beauty.
- verse 7अरालमार्गागतनिर्मलापां मरालकूजाकृतनर्मलापाम् ।निरन्तरस्मेरसरोजवक्त्रां कलिन्दकन्यां समलोकयस्त्वम् ॥7॥arālamārgāgatanirmalāpāṃ marālakūjākṛtanarmalāpām ।nirantarasmērasarōjavaktrāṃ kalindakanyāṃ samalōkayastvam ॥7॥meaning
The water in the winding reach of the river, the sporting of cranes, the continuous smiling lotuses — you beheld the Yamuna, daughter of Kalinda.
- verse 8मयूरकेकाशतलोभनीयं मयूखमालाशबलं मणीनाम् ।विरिञ्चलोकस्पृशमुच्चशृङ्गैर्गिरिं च गोवर्धनमैक्षथास्त्वम् ॥8॥mayūrakēkāśatalōbhanīyaṃ mayūkhamālāśabalaṃ maṇīnām ।viriñchalōkaspṛśamuchchaśṛṅgairgiriṃ cha gōvardhanamaikṣathāstvam ॥8॥meaning
The mountain whose peaks touched Brahma's world, adorned with peacocks calling out beautifully, dappled with the lustre of gems — you beheld Govardhana.
- verse 9समं ततो गोपकुमारकैस्त्वं समन्ततो यत्र वनान्तमागाः ।ततस्ततस्तां कुटिलामपश्यः कलिन्दजां रागवतीमिवैकाम् ॥9॥samaṃ tatō gōpakumārakaistvaṃ samantatō yatra vanāntamāgāḥ ।tatastatastāṃ kuṭilāmapaśyaḥ kalindajāṃ rāgavatīmivaikām ॥9॥meaning
Then together with the cowherd boys, you went wherever you wished in the forest; wherever you went you saw that winding stream —
- verse 10तथाविधेऽस्मिन् विपिने पशव्ये समुत्सुको वत्सगणप्रचारे ।चरन् सरामोऽथ कुमारकैस्त्वं समीरगेहाधिप पाहि रोगात् ॥10॥tathāvidhē'smin vipinē paśavyē samutsukō vatsagaṇaprachārē ।charan sarāmō'tha kumārakaistvaṃ samīragēhādhipa pāhi rōgāt ॥10॥meaning
In that same beautiful pastoral forest, eager to lead the calves to pasture, you wandered with Balarama and the cowherd boys.
Primary text from vignanam.org