KYTS Jata 3.5 Purna Paschaaduta Purna

Krishna

◆

tap any word for its meaning

verse 1
1) पू॒र्णा प॒श्चा-त्प॒श्चा-त्पू॒र्णा पू॒र्णा प॒श्चात् ।2) प॒श्चा दु॒तोत प॒श्चा-त्प॒श्चा दु॒त ।3) उ॒त पू॒र्णा पू॒र्णोतोत पू॒र्णा ।4) पू॒र्णा पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता᳚-त्पू॒र्णा पू॒र्णा पु॒रस्ता᳚त् ।5) पु॒रस्ता॒ दुदु-त्पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒ दुत् ।6) उ-न्म॑द्ध्य॒तो म॑द्ध्य॒त उदु-न्म॑द्ध्य॒तः ।7) म॒द्ध्य॒तः पौ᳚र्णमा॒सी पौ᳚र्णमा॒सी म॑द्ध्य॒तो म॑द्ध्य॒तः पौ᳚र्णमा॒सी ।8) पौ॒र्ण॒मा॒सी जि॑गाय जिगाय पौर्णमा॒सी पौ᳚र्णमा॒सी जि॑गाय ।8) पौ॒र्ण॒मा॒सीति॑ पौर्ण - मा॒सी ।9) जि॒गा॒येति॑ जिगाय ।10) तस्या᳚-न्दे॒वा दे॒वा स्तस्या॒-न्तस्या᳚-न्दे॒वाः ।11) दे॒वा अध्यधि॑ दे॒वा दे॒वा अधि॑ ।12) अधि॑ सं॒वँस॑न्त-स्सं॒वँस॒न्तो ऽध्यधि॑ सं॒वँस॑न्तः ।13) सं॒वँस॑न्त उत्त॒म उ॑त्त॒मे सं॒वँस॑न्त-स्सं॒वँस॑न्त उत्त॒मे ।13) सं॒वँस॑न्त॒ इति॑ सं - वस॑न्तः ।14) उ॒त्त॒मे नाके॒ नाक॑ उत्त॒म उ॑त्त॒मे नाके᳚ ।14) उ॒त्त॒म इत्यु॑त् - त॒मे ।15) नाक॑ इ॒हेह नाके॒ नाक॑ इ॒ह ।16) इ॒ह मा॑दयन्ता-म्मादयन्ता मि॒हेह मा॑दयन्ताम् ।17) मा॒द॒य॒न्ता॒मिति॑ मादयन्ताम् ।18) य-त्ते॑ ते॒ य-द्य-त्ते᳚ ।19) ते॒ दे॒वा दे॒वा स्ते॑ ते दे॒वाः ।20) दे॒वा अद॑धु॒ रद॑धु-र्दे॒वा दे॒वा अद॑धुः ।21) अद॑धु-र्भाग॒धेय॑-म्भाग॒धेय॒ मद॑धु॒ रद॑धु-र्भाग॒धेय᳚म् ।22) भा॒ग॒धेय॒ ममा॑वा॒स्ये ऽमा॑वास्ये भाग॒धेय॑-म्भाग॒धेय॒ ममा॑वास्ये ।22) भा॒ग॒धेय॒मिति॑ भाग - धेय᳚म् ।23) अमा॑वास्ये सं॒वँस॑न्त-स्सं॒वँस॒न्तो ऽमा॑वा॒स्ये ऽमा॑वास्ये सं॒वँस॑न्तः ।23) अमा॑वास्य॒ इत्यमा᳚ - वा॒स्ये॒ ।24) सं॒वँस॑न्तो महि॒त्वा म॑हि॒त्वा सं॒वँस॑न्त-स्सं॒वँस॑न्तो महि॒त्वा ।24) सं॒वँस॑न्त॒ इति॑ सं - वस॑न्तः ।25) म॒हि॒त्वेति॑ महि - त्वा ।26) सा नो॑ न॒-स्सा सा नः॑ ।27) नो॒ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-न्नो॑ नो य॒ज्ञम् ।28) य॒ज्ञ-म्पि॑पृहि पिपृहि य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्पि॑पृहि ।29) पि॒पृ॒हि॒ वि॒श्व॒वा॒रे॒ वि॒श्व॒वा॒रे॒ पि॒पृ॒हि॒ पि॒पृ॒हि॒ वि॒श्व॒वा॒रे॒ ।30) वि॒श्व॒वा॒रे॒ र॒यिग्ं र॒यिं-विँ॑श्ववारे विश्ववारे र॒यिम् ।30) वि॒श्व॒वा॒र॒ इति॑ विश्व - वा॒रे॒ ।31) र॒यि-न्नो॑ नो र॒यिग्ं र॒यि-न्नः॑ ।32) नो॒ धे॒हि॒ धे॒हि॒ नो॒ नो॒ धे॒हि॒ ।33) धे॒हि॒ सु॒भ॒गे॒ सु॒भ॒गे॒ धे॒हि॒ धे॒हि॒ सु॒भ॒गे॒ ।34) सु॒भ॒गे॒ सु॒वीरग्ं॑ सु॒वीरग्ं॑ सुभगे सुभगे सु॒वीर᳚म् ।34) सु॒भ॒ग॒ इति॑ सु - भ॒गे॒ ।35) सु॒वीर॒मिति॑ सु - वीर᳚म् ।36) नि॒वेश॑नी स॒ङ्गम॑नी स॒ङ्गम॑नी नि॒वेश॑नी नि॒वेश॑नी स॒ङ्गम॑नी ।36) नि॒वेश॒नीति॑ नि - वेश॑नी ।37) स॒ङ्गम॑नी॒ वसू॑नां॒-वँसू॑नाग्ं स॒ङ्गम॑नी स॒ङ्गम॑नी॒ वसू॑नाम् ।37) स॒ङ्गम॒नीति॑ सं - गम॑नी ।38) वसू॑नां॒-विँश्वा॒ विश्वा॒ वसू॑नां॒-वँसू॑नां॒-विँश्वा᳚ ।39) विश्वा॑ रू॒पाणि॑ रू॒पाणि॒ विश्वा॒ विश्वा॑ रू॒पाणि॑ ।40) रू॒पाणि॒ वसू॑नि॒ वसू॑नि रू॒पाणि॑ रू॒पाणि॒ वसू॑नि ।41) वसू᳚ न्यावे॒शय॑ न्त्यावे॒शय॑न्ती॒ वसू॑नि॒ वसू᳚ न्यावे॒शय॑न्ती ।42) आ॒वे॒शय॒न्तीत्या᳚ - वे॒शय॑न्ती ।43) स॒ह॒स्र॒पो॒षग्ं सु॒भगा॑ सु॒भगा॑ सहस्रपो॒षग्ं स॑हस्रपो॒षग्ं सु॒भगा᳚ ।43) स॒ह॒स्र॒पो॒षमिति॑ सहस्र - पो॒षम् ।44) सु॒भगा॒ ररा॑णा॒ ररा॑णा सु॒भगा॑ सु॒भगा॒ ररा॑णा ।44) सु॒भगेति॑ सु - भगा᳚ ।45) ररा॑णा॒ सा सा ररा॑णा॒ ररा॑णा॒ सा ।46) सा नो॑ न॒-स्सा सा नः॑ ।47) न॒ आ नो॑ न॒ आ ।48) आ ग॑-न्ग॒-न्ना गन्न्॑ ।49) ग॒न् वर्च॑सा॒ वर्च॑सा ग-न्ग॒न् वर्च॑सा ।50) वर्च॑सा संविँदा॒ना सं॑विँदा॒ना वर्च॑सा॒ वर्च॑सा संविँदा॒ना ।॥ 1 ॥ (50/62)
1) pū̠rṇā pa̠śchā-tpa̠śchā-tpū̠rṇā pū̠rṇā pa̠śchāt ।2) pa̠śchā du̠tōta pa̠śchā-tpa̠śchā du̠ta ।3) u̠ta pū̠rṇā pū̠rṇōtōta pū̠rṇā ।4) pū̠rṇā pu̠rastā̎-tpu̠rastā̎-tpū̠rṇā pū̠rṇā pu̠rastā̎t ।5) pu̠rastā̠ dudu-tpu̠rastā̎-tpu̠rastā̠ dut ।6) u-nma̍ddhya̠tō ma̍ddhya̠ta udu-nma̍ddhya̠taḥ ।7) ma̠ddhya̠taḥ pau̎rṇamā̠sī pau̎rṇamā̠sī ma̍ddhya̠tō ma̍ddhya̠taḥ pau̎rṇamā̠sī ।8) pau̠rṇa̠mā̠sī ji̍gāya jigāya paurṇamā̠sī pau̎rṇamā̠sī ji̍gāya ।8) pau̠rṇa̠mā̠sīti̍ paurṇa - mā̠sī ।9) ji̠gā̠yēti̍ jigāya ।10) tasyā̎-ndē̠vā dē̠vā stasyā̠-ntasyā̎-ndē̠vāḥ ।11) dē̠vā adhyadhi̍ dē̠vā dē̠vā adhi̍ ।12) adhi̍ sa̠ṃvasa̍nta-ssa̠ṃvasa̠ntō 'dhyadhi̍ sa̠ṃvasa̍ntaḥ ।13) sa̠ṃvasa̍nta utta̠ma u̍tta̠mē sa̠ṃvasa̍nta-ssa̠ṃvasa̍nta utta̠mē ।13) sa̠ṃvasa̍nta̠ iti̍ saṃ - vasa̍ntaḥ ।14) u̠tta̠mē nākē̠ nāka̍ utta̠ma u̍tta̠mē nākē̎ ।14) u̠tta̠ma ityu̍t - ta̠mē ।15) nāka̍ i̠hēha nākē̠ nāka̍ i̠ha ।16) i̠ha mā̍dayantā-mmādayantā mi̠hēha mā̍dayantām ।17) mā̠da̠ya̠ntā̠miti̍ mādayantām ।18) ya-ttē̍ tē̠ ya-dya-ttē̎ ।19) tē̠ dē̠vā dē̠vā stē̍ tē dē̠vāḥ ।20) dē̠vā ada̍dhu̠ rada̍dhu-rdē̠vā dē̠vā ada̍dhuḥ ।21) ada̍dhu-rbhāga̠dhēya̍-mbhāga̠dhēya̠ mada̍dhu̠ rada̍dhu-rbhāga̠dhēya̎m ।22) bhā̠ga̠dhēya̠ mamā̍vā̠syē 'mā̍vāsyē bhāga̠dhēya̍-mbhāga̠dhēya̠ mamā̍vāsyē ।22) bhā̠ga̠dhēya̠miti̍ bhāga - dhēya̎m ।23) amā̍vāsyē sa̠ṃvasa̍nta-ssa̠ṃvasa̠ntō 'mā̍vā̠syē 'mā̍vāsyē sa̠ṃvasa̍ntaḥ ।23) amā̍vāsya̠ ityamā̎ - vā̠syē̠ ।24) sa̠ṃvasa̍ntō mahi̠tvā ma̍hi̠tvā sa̠ṃvasa̍nta-ssa̠ṃvasa̍ntō mahi̠tvā ।24) sa̠ṃvasa̍nta̠ iti̍ saṃ - vasa̍ntaḥ ।25) ma̠hi̠tvēti̍ mahi - tvā ।26) sā nō̍ na̠-ssā sā na̍ḥ ।27) nō̠ ya̠jñaṃ ya̠jña-nnō̍ nō ya̠jñam ।28) ya̠jña-mpi̍pṛhi pipṛhi ya̠jñaṃ ya̠jña-mpi̍pṛhi ।29) pi̠pṛ̠hi̠ vi̠śva̠vā̠rē̠ vi̠śva̠vā̠rē̠ pi̠pṛ̠hi̠ pi̠pṛ̠hi̠ vi̠śva̠vā̠rē̠ ।30) vi̠śva̠vā̠rē̠ ra̠yigṃ ra̠yiṃ vi̍śvavārē viśvavārē ra̠yim ।30) vi̠śva̠vā̠ra̠ iti̍ viśva - vā̠rē̠ ।31) ra̠yi-nnō̍ nō ra̠yigṃ ra̠yi-nna̍ḥ ।32) nō̠ dhē̠hi̠ dhē̠hi̠ nō̠ nō̠ dhē̠hi̠ ।33) dhē̠hi̠ su̠bha̠gē̠ su̠bha̠gē̠ dhē̠hi̠ dhē̠hi̠ su̠bha̠gē̠ ।34) su̠bha̠gē̠ su̠vīragṃ̍ su̠vīragṃ̍ subhagē subhagē su̠vīra̎m ।34) su̠bha̠ga̠ iti̍ su - bha̠gē̠ ।35) su̠vīra̠miti̍ su - vīra̎m ।36) ni̠vēśa̍nī sa̠ṅgama̍nī sa̠ṅgama̍nī ni̠vēśa̍nī ni̠vēśa̍nī sa̠ṅgama̍nī ।36) ni̠vēśa̠nīti̍ ni - vēśa̍nī ।37) sa̠ṅgama̍nī̠ vasū̍nā̠ṃ vasū̍nāgṃ sa̠ṅgama̍nī sa̠ṅgama̍nī̠ vasū̍nām ।37) sa̠ṅgama̠nīti̍ saṃ - gama̍nī ।38) vasū̍nā̠ṃ viśvā̠ viśvā̠ vasū̍nā̠ṃ vasū̍nā̠ṃ viśvā̎ ।39) viśvā̍ rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇi̠ viśvā̠ viśvā̍ rū̠pāṇi̍ ।40) rū̠pāṇi̠ vasū̍ni̠ vasū̍ni rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇi̠ vasū̍ni ।41) vasū̎ nyāvē̠śaya̍ ntyāvē̠śaya̍ntī̠ vasū̍ni̠ vasū̎ nyāvē̠śaya̍ntī ।42) ā̠vē̠śaya̠ntītyā̎ - vē̠śaya̍ntī ।43) sa̠ha̠sra̠pō̠ṣagṃ su̠bhagā̍ su̠bhagā̍ sahasrapō̠ṣagṃ sa̍hasrapō̠ṣagṃ su̠bhagā̎ ।43) sa̠ha̠sra̠pō̠ṣamiti̍ sahasra - pō̠ṣam ।44) su̠bhagā̠ rarā̍ṇā̠ rarā̍ṇā su̠bhagā̍ su̠bhagā̠ rarā̍ṇā ।44) su̠bhagēti̍ su - bhagā̎ ।45) rarā̍ṇā̠ sā sā rarā̍ṇā̠ rarā̍ṇā̠ sā ।46) sā nō̍ na̠-ssā sā na̍ḥ ।47) na̠ ā nō̍ na̠ ā ।48) ā ga̍-nga̠-nnā gann̍ ।49) ga̠n varcha̍sā̠ varcha̍sā ga-nga̠n varcha̍sā ।50) varcha̍sā saṃvidā̠nā sa̍ṃvidā̠nā varcha̍sā̠ varcha̍sā saṃvidā̠nā ।॥ 1 ॥ (50/62)
meaning
Full behind, full; full behind again—behind the messenger, behind behind—and full, full completely, full; full in front, in front full, full in front—in front the messenger, in front front—and in the midst unmaddened, maddened midst and unmaddened; maddened the full-moon night, the full-moon night maddened, maddened the full-moon night—the full-moon night conquered, conquered the full-moon night,...
verse 2
1) सं॒विँ॒दा॒नेति॑ सं - वि॒दा॒ना ।2) अग्नी॑षोमौ प्रथ॒मौ प्र॑थ॒मा वग्नी॑षोमा॒ वग्नी॑षोमौ प्रथ॒मौ ।2) अग्नी॑षोमा॒वित्यग्नी᳚ - सो॒मौ॒ ।3) प्र॒थ॒मौ वी॒र्ये॑ण वी॒र्ये॑ण प्रथ॒मौ प्र॑थ॒मौ वी॒र्ये॑ण ।4) वी॒र्ये॑ण॒ वसू॒न्॒. वसून्॑. वी॒र्ये॑ण वी॒र्ये॑ण॒ वसून्॑ ।5) वसू᳚-न्रु॒द्रा-न्रु॒द्रान्. वसू॒न्॒. वसू᳚-न्रु॒द्रान् ।6) रु॒द्रा ना॑दि॒त्या ना॑दि॒त्या-न्रु॒द्रा-न्रु॒द्रा ना॑दि॒त्यान् ।7) आ॒दि॒त्या नि॒हे हादि॒त्या ना॑दि॒त्या नि॒ह ।8) इ॒ह जि॑न्वत-ञ्जिन्वत मि॒हे ह जि॑न्वतम् ।9) जि॒न्व॒त॒मिति॑ जिन्वतम् ।10) मा॒द्ध्यग्ं हि हि मा॒द्ध्य-म्मा॒द्ध्यग्ं हि ।11) हि पौ᳚र्णमा॒स-म्पौ᳚र्णमा॒सग्ं हि हि पौ᳚र्णमा॒सम् ।12) पौ॒र्ण॒मा॒स-ञ्जु॒षेथा᳚-ञ्जु॒षेथा᳚-म्पौर्णमा॒स-म्पौ᳚र्णमा॒स-ञ्जु॒षेथा᳚म् ।12) पौ॒र्ण॒मा॒समिति॑ पौर्ण - मा॒सम् ।13) जु॒षेथा॒-म्ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॑णा जु॒षेथा᳚-ञ्जु॒षेथा॒-म्ब्रह्म॑णा ।14) ब्रह्म॑णा वृ॒द्धौ वृ॒द्धौ ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॑णा वृ॒द्धौ ।15) वृ॒द्धौ सु॑कृ॒तेन॑ सुकृ॒तेन॑ वृ॒द्धौ वृ॒द्धौ सु॑कृ॒तेन॑ ।16) सु॒कृ॒तेन॑ सा॒तौ सा॒तौ सु॑कृ॒तेन॑ सुकृ॒तेन॑ सा॒तौ ।16) सु॒कृ॒तेनेति॑ सु - कृ॒तेन॑ ।17) सा॒ता वथाथ॑ सा॒तौ सा॒ता वथ॑ ।18) अथा॒स्मभ्य॑ म॒स्मभ्य॒ मथाथा॒ स्मभ्य᳚म् ।19) अ॒स्मभ्यग्ं॑ स॒हवी॑राग्ं स॒हवी॑रा म॒स्मभ्य॑ म॒स्मभ्यग्ं॑ स॒हवी॑राम् ।19) अ॒स्मभ्य॒मित्य॒स्म - भ्य॒म् ।20) स॒हवी॑राग्ं र॒यिग्ं र॒यिग्ं स॒हवी॑राग्ं स॒हवी॑राग्ं र॒यिम् ।20) स॒हवी॑रा॒मिति॑ स॒ह - वी॒रा॒म् ।21) र॒यि-न्नि नि र॒यिग्ं र॒यि-न्नि ।22) नि य॑च्छतं-यँच्छत॒-न्नि नि य॑च्छतम् ।23) य॒च्छ॒त॒मिति॑ यच्छतम् ।24) आ॒दि॒ त्याश्च॑ चादि॒त्या आ॑दि॒ त्याश्च॑ ।25) चाङ्गि॑र॒सो ऽङ्गि॑रसश्च॒ चाङ्गि॑रसः ।26) अङ्गि॑रसश्च॒ चाङ्गि॑र॒सो ऽङ्गि॑रसश्च ।27) चा॒ग्नी न॒ग्नीग् श्च॑ चा॒ग्नीन् ।28) अ॒ग्नी ना ऽग्नी न॒ग्नी ना ।29) आ ऽद॑धता दध॒ता ऽद॑धत ।30) अ॒द॒ध॒त॒ ते ते॑ ऽदधता दधत॒ ते ।31) ते द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सौ ते ते द॑र्शपूर्णमा॒सौ ।32) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सौ प्र प्र द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सौ प्र ।32) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒साविति॑ दर्श - पू॒र्ण॒मा॒सौ ।33) प्रैफ्स॑-न्नैफ्स॒-न्प्र प्रैफ्सन्न्॑ ।34) ऐ॒फ्स॒-न्तेषा॒-न्तेषा॑ मैफ्स-न्नैफ्स॒-न्तेषा᳚म् ।35) तेषा॒ मङ्गि॑रसा॒ मङ्गि॑रसा॒-न्तेषा॒-न्तेषा॒ मङ्गि॑रसाम् ।36) अङ्गि॑रसा॒-न्निरु॑प्त॒-न्निरु॑प्त॒ मङ्गि॑रसा॒ मङ्गि॑रसा॒-न्निरु॑प्तम् ।37) निरु॑प्तग्ं ह॒विर्-ह॒वि-र्निरु॑प्त॒-न्निरु॑प्तग्ं ह॒विः ।37) निरु॑प्त॒मिति॒ निः - उ॒प्त॒म् ।38) ह॒वि रासी॒ दासी᳚ द्ध॒विर्-ह॒वि रासी᳚त् ।39) आसी॒ दथाथा सी॒ दासी॒ दथ॑ ।40) अथा॑दि॒त्या आ॑दि॒त्या अथाथा॑ दि॒त्याः ।41) आ॒दि॒त्या ए॒ता वे॒ता वा॑दि॒त्या आ॑दि॒त्या ए॒तौ ।42) ए॒तौ होमौ॒ होमा॑ वे॒ता वे॒तौ होमौ᳚ ।43) होमा॑ वपश्य-न्नपश्य॒न्॒. होमौ॒ होमा॑ वपश्यन्न् ।44) अ॒प॒श्य॒-न्तौ ता व॑पश्य-न्नपश्य॒-न्तौ ।45) ता व॑जुहवु रजुहवु॒ स्तौ ता व॑जुहवुः ।46) अ॒जु॒ह॒वु॒ स्तत॒ स्ततो॑ ऽजुहवु रजुहवु॒ स्ततः॑ ।47) ततो॒ वै वै तत॒ स्ततो॒ वै ।48) वै ते ते वै वै ते ।49) ते द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सौ ते ते द॑र्शपूर्णमा॒सौ ।50) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सौ पूर्वे॒ पूर्वे॑ दर्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सौ पूर्वे᳚ ।50) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒साविति॑ दर्श - पू॒र्ण॒मा॒सौ ।॥ 2 ॥ (50/58)
1) sa̠ṃvi̠dā̠nēti̍ saṃ - vi̠dā̠nā ।2) agnī̍ṣōmau pratha̠mau pra̍tha̠mā vagnī̍ṣōmā̠ vagnī̍ṣōmau pratha̠mau ।2) agnī̍ṣōmā̠vityagnī̎ - sō̠mau̠ ।3) pra̠tha̠mau vī̠ryē̍ṇa vī̠ryē̍ṇa pratha̠mau pra̍tha̠mau vī̠ryē̍ṇa ।4) vī̠ryē̍ṇa̠ vasū̠n̠. vasūn̍. vī̠ryē̍ṇa vī̠ryē̍ṇa̠ vasūn̍ ।5) vasū̎-nru̠drā-nru̠drān. vasū̠n̠. vasū̎-nru̠drān ।6) ru̠drā nā̍di̠tyā nā̍di̠tyā-nru̠drā-nru̠drā nā̍di̠tyān ।7) ā̠di̠tyā ni̠hē hādi̠tyā nā̍di̠tyā ni̠ha ।8) i̠ha ji̍nvata-ñjinvata mi̠hē ha ji̍nvatam ।9) ji̠nva̠ta̠miti̍ jinvatam ।10) mā̠ddhyagṃ hi hi mā̠ddhya-mmā̠ddhyagṃ hi ।11) hi pau̎rṇamā̠sa-mpau̎rṇamā̠sagṃ hi hi pau̎rṇamā̠sam ।12) pau̠rṇa̠mā̠sa-ñju̠ṣēthā̎-ñju̠ṣēthā̎-mpaurṇamā̠sa-mpau̎rṇamā̠sa-ñju̠ṣēthā̎m ।12) pau̠rṇa̠mā̠samiti̍ paurṇa - mā̠sam ।13) ju̠ṣēthā̠-mbrahma̍ṇā̠ brahma̍ṇā ju̠ṣēthā̎-ñju̠ṣēthā̠-mbrahma̍ṇā ।14) brahma̍ṇā vṛ̠ddhau vṛ̠ddhau brahma̍ṇā̠ brahma̍ṇā vṛ̠ddhau ।15) vṛ̠ddhau su̍kṛ̠tēna̍ sukṛ̠tēna̍ vṛ̠ddhau vṛ̠ddhau su̍kṛ̠tēna̍ ।16) su̠kṛ̠tēna̍ sā̠tau sā̠tau su̍kṛ̠tēna̍ sukṛ̠tēna̍ sā̠tau ।16) su̠kṛ̠tēnēti̍ su - kṛ̠tēna̍ ।17) sā̠tā vathātha̍ sā̠tau sā̠tā vatha̍ ।18) athā̠smabhya̍ ma̠smabhya̠ mathāthā̠ smabhya̎m ।19) a̠smabhyagṃ̍ sa̠havī̍rāgṃ sa̠havī̍rā ma̠smabhya̍ ma̠smabhyagṃ̍ sa̠havī̍rām ।19) a̠smabhya̠mitya̠sma - bhya̠m ।20) sa̠havī̍rāgṃ ra̠yigṃ ra̠yigṃ sa̠havī̍rāgṃ sa̠havī̍rāgṃ ra̠yim ।20) sa̠havī̍rā̠miti̍ sa̠ha - vī̠rā̠m ।21) ra̠yi-nni ni ra̠yigṃ ra̠yi-nni ।22) ni ya̍chChataṃ yachChata̠-nni ni ya̍chChatam ।23) ya̠chCha̠ta̠miti̍ yachChatam ।24) ā̠di̠ tyāścha̍ chādi̠tyā ā̍di̠ tyāścha̍ ।25) chāṅgi̍ra̠sō 'ṅgi̍rasaścha̠ chāṅgi̍rasaḥ ।26) aṅgi̍rasaścha̠ chāṅgi̍ra̠sō 'ṅgi̍rasaścha ।27) chā̠gnī na̠gnīg ścha̍ chā̠gnīn ।28) a̠gnī nā 'gnī na̠gnī nā ।29) ā 'da̍dhatā dadha̠tā 'da̍dhata ।30) a̠da̠dha̠ta̠ tē tē̍ 'dadhatā dadhata̠ tē ।31) tē da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sau tē tē da̍rśapūrṇamā̠sau ।32) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sau pra pra da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sau pra ।32) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sāviti̍ darśa - pū̠rṇa̠mā̠sau ।33) praiphsa̍-nnaiphsa̠-npra praiphsann̍ ।34) ai̠phsa̠-ntēṣā̠-ntēṣā̍ maiphsa-nnaiphsa̠-ntēṣā̎m ।35) tēṣā̠ maṅgi̍rasā̠ maṅgi̍rasā̠-ntēṣā̠-ntēṣā̠ maṅgi̍rasām ।36) aṅgi̍rasā̠-nniru̍pta̠-nniru̍pta̠ maṅgi̍rasā̠ maṅgi̍rasā̠-nniru̍ptam ।37) niru̍ptagṃ ha̠vir-ha̠vi-rniru̍pta̠-nniru̍ptagṃ ha̠viḥ ।37) niru̍pta̠miti̠ niḥ - u̠pta̠m ।38) ha̠vi rāsī̠ dāsī̎ ddha̠vir-ha̠vi rāsī̎t ।39) āsī̠ dathāthā sī̠ dāsī̠ datha̍ ।40) athā̍di̠tyā ā̍di̠tyā athāthā̍ di̠tyāḥ ।41) ā̠di̠tyā ē̠tā vē̠tā vā̍di̠tyā ā̍di̠tyā ē̠tau ।42) ē̠tau hōmau̠ hōmā̍ vē̠tā vē̠tau hōmau̎ ।43) hōmā̍ vapaśya-nnapaśya̠n̠. hōmau̠ hōmā̍ vapaśyann ।44) a̠pa̠śya̠-ntau tā va̍paśya-nnapaśya̠-ntau ।45) tā va̍juhavu rajuhavu̠ stau tā va̍juhavuḥ ।46) a̠ju̠ha̠vu̠ stata̠ statō̍ 'juhavu rajuhavu̠ stata̍ḥ ।47) tatō̠ vai vai tata̠ statō̠ vai ।48) vai tē tē vai vai tē ।49) tē da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sau tē tē da̍rśapūrṇamā̠sau ।50) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sau pūrvē̠ pūrvē̍ darśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sau pūrvē̎ ।50) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sāviti̍ darśa - pū̠rṇa̠mā̠sau ।॥ 2 ॥ (50/58)
meaning
This verse is a liturgical recitation from the Taittiriya Samhita establishing the primacy of Agni and Soma in sacrifice, invoking their power, the growth of wealth through merit, and the dual new and full moon offerings made perfect through Brahman and the Angiras seers, culminating in their completion through proper ritual utterance.
verse 3
1) पूर्व॒ आ पूर्वे॒ पूर्व॒ आ ।2) आ ऽल॑भन्ता लभ॒न्ता ऽल॑भन्त ।3) अ॒ल॒भ॒न्त॒ द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सा व॑लभन्ता लभन्त दर्शपूर्णमा॒सौ ।4) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सा वा॒लभ॑मान आ॒लभ॑मानो दर्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सा वा॒लभ॑मानः ।4) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒साविति॑ दर्श - पू॒र्ण॒मा॒सौ ।5) आ॒लभ॑मान ए॒ता वे॒ता वा॒लभ॑मान आ॒लभ॑मान ए॒तौ ।5) आ॒लभ॑मान॒ इत्या᳚ - लभ॑मानः ।6) ए॒तौ होमौ॒ होमा॑ वे॒ता वे॒तौ होमौ᳚ ।7) होमौ॑ पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒ द्धोमौ॒ होमौ॑ पु॒रस्ता᳚त् ।8) पु॒रस्ता᳚ज् जुहुयाज् जुहुया-त्पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता᳚ज् जुहुयात् ।9) जु॒हु॒या॒-थ्सा॒क्षा-थ्सा॒क्षाज् जु॑हुयाज् जुहुया-थ्सा॒क्षात् ।10) सा॒क्षा दे॒वैव सा॒क्षा-थ्सा॒क्षा दे॒व ।10) सा॒क्षादिति॑ स - अ॒क्षात् ।11) ए॒व द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सा वे॒वैव द॑र्शपूर्णमा॒सौ ।12) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सा वा द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सा वा ।12) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒साविति॑ दर्श - पू॒र्ण॒मा॒सौ ।13) आ ल॑भते लभत॒ आ ल॑भते ।14) ल॒भ॒ते॒ ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो᳚ ब्रह्मवा॒दिनो॑ लभते लभते ब्रह्मवा॒दिनः॑ ।15) ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति वदन्ति ब्रह्मवा॒दिनो᳚ ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति ।15) ब्र॒ह्म॒वा॒दिन॒ इति॑ ब्रह्म - वा॒दिनः॑ ।16) व॒द॒न्ति॒ स स व॑दन्ति वदन्ति॒ सः ।17) स तु तु स स तु ।18) त्वै वै तु त्वै ।19) वै द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सौ वै वै द॑र्शपूर्णमा॒सौ ।20) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒सा वा द॑र्शपूर्णमा॒सौ द॑र्शपूर्णमा॒सा वा ।20) द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मा॒साविति॑ दर्श - पू॒र्ण॒मा॒सौ ।21) आ ल॑भेत लभे॒ता ल॑भेत ।22) ल॒भे॒त॒ यो यो ल॑भेत लभेत॒ यः ।23) य ए॑नयो रेनयो॒-र्यो य ए॑नयोः ।24) ए॒न॒यो॒ र॒नु॒लो॒म म॑नुलो॒म मे॑नयो रेनयो रनुलो॒मम् ।25) अ॒नु॒लो॒म-ञ्च॑ चानुलो॒म म॑नुलो॒म-ञ्च॑ ।25) अ॒नु॒लो॒ममित्य॑नु - लो॒मम् ।26) च॒ प्र॒ति॒लो॒म-म्प्र॑तिलो॒म-ञ्च॑ च प्रतिलो॒मम् ।27) प्र॒ति॒लो॒म-ञ्च॑ च प्रतिलो॒म-म्प्र॑तिलो॒म-ञ्च॑ ।27) प्र॒ति॒लो॒ममिति॑ प्रति - लो॒मम् ।28) च॒ वि॒द्या-द्वि॒द्याच् च॑ च वि॒द्यात् ।29) वि॒द्या दितीति॑ वि॒द्या-द्वि॒द्या दिति॑ ।30) इत्य॑मावा॒स्या॑या अमावा॒स्या॑या॒ इती त्य॑मावा॒स्या॑याः ।31) अ॒मा॒वा॒स्या॑या ऊ॒र्ध्व मू॒र्ध्व म॑मावा॒स्या॑या अमावा॒स्या॑या ऊ॒र्ध्वम् ।31) अ॒मा॒वा॒स्या॑या॒ इत्य॑मा - वा॒स्या॑याः ।32) ऊ॒र्ध्व-न्त-त्तदू॒र्ध्व मू॒र्ध्व-न्तत् ।33) तद॑नुलो॒म म॑नुलो॒म-न्त-त्तद॑नुलो॒मम् ।34) अ॒नु॒लो॒म-म्पौ᳚र्णमा॒स्यै पौ᳚र्णमा॒स्या अ॑नुलो॒म म॑नुलो॒म-म्पौ᳚र्णमा॒स्यै ।34) अ॒नु॒लो॒ममित्य॑नु - लो॒मम् ।35) पौ॒र्ण॒मा॒स्यै प्र॑ती॒चीन॑-म्प्रती॒चीन॑-म्पौर्णमा॒स्यै पौ᳚र्णमा॒स्यै प्र॑ती॒चीन᳚म् ।35) पौ॒र्ण॒मा॒स्या इति॑ पौर्ण - मा॒स्यै ।36) प्र॒ती॒चीन॒-न्त-त्त-त्प्र॑ती॒चीन॑-म्प्रती॒चीन॒-न्तत् ।37) त-त्प्र॑तिलो॒म-म्प्र॑तिलो॒म-न्त-त्त-त्प्र॑तिलो॒मम् ।38) प्र॒ति॒लो॒मं-यँ-द्य-त्प्र॑तिलो॒म-म्प्र॑तिलो॒मं-यँत् ।38) प्र॒ति॒लो॒ममिति॑ प्रति - लो॒मम् ।39) य-त्पौ᳚र्णमा॒सी-म्पौ᳚र्णमा॒सीं-यँ-द्य-त्पौ᳚र्णमा॒सीम् ।40) पौ॒र्ण॒मा॒सी-म्पूर्वा॒-म्पूर्वा᳚-म्पौर्णमा॒सी-म्पौ᳚र्णमा॒सी-म्पूर्वा᳚म् ।40) पौ॒र्ण॒मा॒सीमिति॑ पौर्ण - मा॒सीम् ।41) पूर्वा॑ मा॒लभे॑ता॒ लभे॑त॒ पूर्वा॒-म्पूर्वा॑ मा॒लभे॑त ।42) आ॒लभे॑त प्रतिलो॒म-म्प्र॑तिलो॒म मा॒लभे॑ता॒ लभे॑त प्रतिलो॒मम् ।42) आ॒लभे॒तेत्या᳚ - लभे॑त ।43) प्र॒ति॒लो॒म मे॑ना वेनौ प्रतिलो॒म-म्प्र॑तिलो॒म मे॑नौ ।43) प्र॒ति॒लो॒ममिति॑ प्रति - लो॒मम् ।44) ए॒ना॒ वैना॑ वेना॒ वा ।45) आ ल॑भेत लभे॒ता ल॑भेत ।46) ल॒भे॒ता॒मु म॒मुम् ँल॑भेत लभेता॒मुम् ।47) अ॒मु म॑प॒क्षीय॑माण मप॒क्षीय॑माण म॒मु म॒मु म॑प॒क्षीय॑माणम् ।48) अ॒प॒क्षीय॑माण॒ मन्वन् व॑प॒क्षीय॑माण मप॒क्षीय॑माण॒ मनु॑ ।48) अ॒प॒क्षीय॑माण॒मित्य॑प - क्षीय॑माणम् ।49) अन्व पापान् वन्वप॑ ।50) अप॑ क्षीयेत क्षीये॒ता पाप॑ क्षीयेत ।॥ 3 ॥ (50/66)
1) pūrva̠ ā pūrvē̠ pūrva̠ ā ।2) ā 'la̍bhantā labha̠ntā 'la̍bhanta ।3) a̠la̠bha̠nta̠ da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sā va̍labhantā labhanta darśapūrṇamā̠sau ।4) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sā vā̠labha̍māna ā̠labha̍mānō darśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sā vā̠labha̍mānaḥ ।4) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sāviti̍ darśa - pū̠rṇa̠mā̠sau ।5) ā̠labha̍māna ē̠tā vē̠tā vā̠labha̍māna ā̠labha̍māna ē̠tau ।5) ā̠labha̍māna̠ ityā̎ - labha̍mānaḥ ।6) ē̠tau hōmau̠ hōmā̍ vē̠tā vē̠tau hōmau̎ ।7) hōmau̍ pu̠rastā̎-tpu̠rastā̠ ddhōmau̠ hōmau̍ pu̠rastā̎t ।8) pu̠rastā̎j juhuyāj juhuyā-tpu̠rastā̎-tpu̠rastā̎j juhuyāt ।9) ju̠hu̠yā̠-thsā̠kṣā-thsā̠kṣāj ju̍huyāj juhuyā-thsā̠kṣāt ।10) sā̠kṣā dē̠vaiva sā̠kṣā-thsā̠kṣā dē̠va ।10) sā̠kṣāditi̍ sa - a̠kṣāt ।11) ē̠va da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sā vē̠vaiva da̍rśapūrṇamā̠sau ।12) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sā vā da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sā vā ।12) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sāviti̍ darśa - pū̠rṇa̠mā̠sau ।13) ā la̍bhatē labhata̠ ā la̍bhatē ।14) la̠bha̠tē̠ bra̠hma̠vā̠dinō̎ brahmavā̠dinō̍ labhatē labhatē brahmavā̠dina̍ḥ ।15) bra̠hma̠vā̠dinō̍ vadanti vadanti brahmavā̠dinō̎ brahmavā̠dinō̍ vadanti ।15) bra̠hma̠vā̠dina̠ iti̍ brahma - vā̠dina̍ḥ ।16) va̠da̠nti̠ sa sa va̍danti vadanti̠ saḥ ।17) sa tu tu sa sa tu ।18) tvai vai tu tvai ।19) vai da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sau vai vai da̍rśapūrṇamā̠sau ।20) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sā vā da̍rśapūrṇamā̠sau da̍rśapūrṇamā̠sā vā ।20) da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠mā̠sāviti̍ darśa - pū̠rṇa̠mā̠sau ।21) ā la̍bhēta labhē̠tā la̍bhēta ।22) la̠bhē̠ta̠ yō yō la̍bhēta labhēta̠ yaḥ ।23) ya ē̍nayō rēnayō̠-ryō ya ē̍nayōḥ ।24) ē̠na̠yō̠ ra̠nu̠lō̠ma ma̍nulō̠ma mē̍nayō rēnayō ranulō̠mam ।25) a̠nu̠lō̠ma-ñcha̍ chānulō̠ma ma̍nulō̠ma-ñcha̍ ।25) a̠nu̠lō̠mamitya̍nu - lō̠mam ।26) cha̠ pra̠ti̠lō̠ma-mpra̍tilō̠ma-ñcha̍ cha pratilō̠mam ।27) pra̠ti̠lō̠ma-ñcha̍ cha pratilō̠ma-mpra̍tilō̠ma-ñcha̍ ।27) pra̠ti̠lō̠mamiti̍ prati - lō̠mam ।28) cha̠ vi̠dyā-dvi̠dyāch cha̍ cha vi̠dyāt ।29) vi̠dyā ditīti̍ vi̠dyā-dvi̠dyā diti̍ ।30) itya̍māvā̠syā̍yā amāvā̠syā̍yā̠ itī tya̍māvā̠syā̍yāḥ ।31) a̠mā̠vā̠syā̍yā ū̠rdhva mū̠rdhva ma̍māvā̠syā̍yā amāvā̠syā̍yā ū̠rdhvam ।31) a̠mā̠vā̠syā̍yā̠ itya̍mā - vā̠syā̍yāḥ ।32) ū̠rdhva-nta-ttadū̠rdhva mū̠rdhva-ntat ।33) tada̍nulō̠ma ma̍nulō̠ma-nta-ttada̍nulō̠mam ।34) a̠nu̠lō̠ma-mpau̎rṇamā̠syai pau̎rṇamā̠syā a̍nulō̠ma ma̍nulō̠ma-mpau̎rṇamā̠syai ।34) a̠nu̠lō̠mamitya̍nu - lō̠mam ।35) pau̠rṇa̠mā̠syai pra̍tī̠chīna̍-mpratī̠chīna̍-mpaurṇamā̠syai pau̎rṇamā̠syai pra̍tī̠chīna̎m ।35) pau̠rṇa̠mā̠syā iti̍ paurṇa - mā̠syai ।36) pra̠tī̠chīna̠-nta-tta-tpra̍tī̠chīna̍-mpratī̠chīna̠-ntat ।37) ta-tpra̍tilō̠ma-mpra̍tilō̠ma-nta-tta-tpra̍tilō̠mam ।38) pra̠ti̠lō̠maṃ ya-dya-tpra̍tilō̠ma-mpra̍tilō̠maṃ yat ।38) pra̠ti̠lō̠mamiti̍ prati - lō̠mam ।39) ya-tpau̎rṇamā̠sī-mpau̎rṇamā̠sīṃ ya-dya-tpau̎rṇamā̠sīm ।40) pau̠rṇa̠mā̠sī-mpūrvā̠-mpūrvā̎-mpaurṇamā̠sī-mpau̎rṇamā̠sī-mpūrvā̎m ।40) pau̠rṇa̠mā̠sīmiti̍ paurṇa - mā̠sīm ।41) pūrvā̍ mā̠labhē̍tā̠ labhē̍ta̠ pūrvā̠-mpūrvā̍ mā̠labhē̍ta ।42) ā̠labhē̍ta pratilō̠ma-mpra̍tilō̠ma mā̠labhē̍tā̠ labhē̍ta pratilō̠mam ।42) ā̠labhē̠tētyā̎ - labhē̍ta ।43) pra̠ti̠lō̠ma mē̍nā vēnau pratilō̠ma-mpra̍tilō̠ma mē̍nau ।43) pra̠ti̠lō̠mamiti̍ prati - lō̠mam ।44) ē̠nā̠ vainā̍ vēnā̠ vā ।45) ā la̍bhēta labhē̠tā la̍bhēta ।46) la̠bhē̠tā̠mu ma̠mum ँla̍bhēta labhētā̠mum ।47) a̠mu ma̍pa̠kṣīya̍māṇa mapa̠kṣīya̍māṇa ma̠mu ma̠mu ma̍pa̠kṣīya̍māṇam ।48) a̠pa̠kṣīya̍māṇa̠ manvan va̍pa̠kṣīya̍māṇa mapa̠kṣīya̍māṇa̠ manu̍ ।48) a̠pa̠kṣīya̍māṇa̠mitya̍pa - kṣīya̍māṇam ।49) anva pāpān vanvapa̍ ।50) apa̍ kṣīyēta kṣīyē̠tā pāpa̍ kṣīyēta ।॥ 3 ॥ (50/66)
meaning
The new-moon offering and full-moon offering go forward in both directions with ascending and descending motion; the Brahma-speakers obtain them, and thus sins are diminished in sequence.
verse 4
1) क्षी॒ये॒त॒ सा॒र॒स्व॒तौ सा॑रस्व॒तौ क्षी॑येत क्षीयेत सारस्व॒तौ ।2) सा॒र॒स्व॒तौ होमौ॒ होमौ॑ सारस्व॒तौ सा॑रस्व॒तौ होमौ᳚ ।3) होमौ॑ पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒ द्धोमौ॒ होमौ॑ पु॒रस्ता᳚त् ।4) पु॒रस्ता᳚ज् जुहुयाज् जुहुया-त्पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता᳚ज् जुहुयात् ।5) जु॒हु॒या॒ द॒मा॒वा॒स्या॑ ऽमावा॒स्या॑ जुहुयाज् जुहुया दमावा॒स्या᳚ ।6) अ॒मा॒वा॒स्या॑ वै वा अ॑मावा॒स्या॑ ऽमावा॒स्या॑ वै ।6) अ॒मा॒वा॒स्येत्य॑मा - वा॒स्या᳚ ।7) वै सर॑स्वती॒ सर॑स्वती॒ वै वै सर॑स्वती ।8) सर॑स्व त्यनुलो॒म म॑नुलो॒मग्ं सर॑स्वती॒ सर॑स्व त्यनुलो॒मम् ।9) अ॒नु॒लो॒म मे॒वैवानु॑लो॒म म॑नुलो॒म मे॒व ।9) अ॒नु॒लो॒ममित्य॑नु - लो॒मम् ।10) ए॒वैना॑ वेना वे॒वै वैनौ᳚ ।11) ए॒ना॒ वैना॑ वेना॒ वा ।12) आ ल॑भते लभत॒ आ ल॑भते ।13) ल॒भ॒ते॒ ऽमु म॒मुम् ँल॑भते लभते॒ ऽमुम् ।14) अ॒मु मा॒प्याय॑मान मा॒प्याय॑मान म॒मु म॒मु मा॒प्याय॑मानम् ।15) आ॒प्याय॑मान॒ मन्वन् वा॒प्याय॑मान मा॒प्याय॑मान॒ मनु॑ ।15) आ॒प्याय॑मान॒मित्या᳚ - प्याय॑मानम् ।16) अन्वा ऽन्वन्वा ।17) आ प्या॑यते प्यायत॒ आ प्या॑यते ।18) प्या॒य॒त॒ आ॒ग्ना॒वै॒ष्ण॒व मा᳚ग्नावैष्ण॒व-म्प्या॑यते प्यायत आग्नावैष्ण॒वम् ।19) आ॒ग्ना॒वै॒ष्ण॒व मेका॑दशकपाल॒ मेका॑दशकपाल माग्नावैष्ण॒व मा᳚ग्नावैष्ण॒व मेका॑दशकपालम् ।19) आ॒ग्ना॒वै॒ष्ण॒वमित्या᳚ग्ना - वै॒ष्ण॒वम् ।20) एका॑दशकपाल-म्पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒ देका॑दशकपाल॒ मेका॑दशकपाल-म्पु॒रस्ता᳚त् ।20) एका॑दशकपाल॒मित्येका॑दश - क॒पा॒ल॒म् ।21) पु॒रस्ता॒-न्नि-र्णिष् पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒-न्निः ।22) नि-र्व॑पे-द्वपे॒-न्नि-र्णि-र्व॑पेत् ।23) व॒पे॒-थ्सर॑स्वत्यै॒ सर॑स्वत्यै वपे-द्वपे॒-थ्सर॑स्वत्यै ।24) सर॑स्वत्यै च॒रु-ञ्च॒रुग्ं सर॑स्वत्यै॒ सर॑स्वत्यै च॒रुम् ।25) च॒रुग्ं सर॑स्वते॒ सर॑स्वते च॒रु-ञ्च॒रुग्ं सर॑स्वते ।26) सर॑स्वते॒ द्वाद॑शकपाल॒-न्द्वाद॑शकपाल॒ग्ं॒ सर॑स्वते॒ सर॑स्वते॒ द्वाद॑शकपालम् ।27) द्वाद॑शकपालं॒-यँ-द्य-द्द्वाद॑शकपाल॒-न्द्वाद॑शकपालं॒-यँत् ।27) द्वाद॑शकपाल॒मिति॒ द्वाद॑श - क॒पा॒ल॒म् ।28) यदा᳚ग्ने॒य आ᳚ग्ने॒यो य-द्यदा᳚ग्ने॒यः ।29) आ॒ग्ने॒यो भव॑ति॒ भव॑ त्याग्ने॒य आ᳚ग्ने॒यो भव॑ति ।30) भव॑ त्य॒ग्नि र॒ग्नि-र्भव॑ति॒ भव॑ त्य॒ग्निः ।31) अ॒ग्नि-र्वै वा अ॒ग्नि र॒ग्नि-र्वै ।32) वै य॑ज्ञमु॒खं-यँ॑ज्ञमु॒खं-वैँ वै य॑ज्ञमु॒खम् ।33) य॒ज्ञ॒मु॒खं-यँ॑ज्ञमु॒खम् ।33) य॒ज्ञ॒मु॒खमिति॑ यज्ञ - मु॒खम् ।34) य॒ज्ञ॒मु॒ख मे॒वैव य॑ज्ञमु॒खं-यँ॑ज्ञमु॒ख मे॒व ।34) य॒ज्ञ॒मु॒खमिति॑ यज्ञ - मु॒खम् ।35) ए॒व र्द्धि॒ मृद्धि॑ मे॒वैव र्द्धि᳚म् ।36) ऋद्धि॑-म्पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता॒ दृद्धि॒ मृद्धि॑-म्पु॒रस्ता᳚त् ।37) पु॒रस्ता᳚-द्धत्ते धत्ते पु॒रस्ता᳚-त्पु॒रस्ता᳚-द्धत्ते ।38) ध॒त्ते॒ य-द्य-द्ध॑त्ते धत्ते॒ यत् ।39) य-द्वै᳚ष्ण॒वो वै᳚ष्ण॒वो य-द्य-द्वै᳚ष्ण॒वः ।40) वै॒ष्ण॒वो भव॑ति॒ भव॑ति वैष्ण॒वो वै᳚ष्ण॒वो भव॑ति ।41) भव॑ति य॒ज्ञो य॒ज्ञो भव॑ति॒ भव॑ति य॒ज्ञः ।42) य॒ज्ञो वै वै य॒ज्ञो य॒ज्ञो वै ।43) वै विष्णु॒-र्विष्णु॒-र्वै वै विष्णुः॑ ।44) विष्णु॑-र्य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञं-विँष्णु॒-र्विष्णु॑-र्य॒ज्ञम् ।45) य॒ज्ञ मे॒वैव य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मे॒व ।46) ए॒वारभ्या॒ रभ्यै॒ वैवारभ्य॑ ।47) आ॒रभ्य॒ प्र प्रारभ्या॒ रभ्य॒ प्र ।47) आ॒रभ्येत्या᳚ - रभ्य॑ ।48) प्र त॑नुते तनुते॒ प्र प्र त॑नुते ।49) त॒नु॒ते॒ सर॑स्वत्यै॒ सर॑स्वत्यै तनुते तनुते॒ सर॑स्वत्यै ।50) सर॑स्वत्यै च॒रु श्च॒रु-स्सर॑स्वत्यै॒ सर॑स्वत्यै च॒रुः ।51) च॒रु-र्भ॑वति भवति च॒रु श्च॒रु-र्भ॑वति ।52) भ॒व॒ति॒ सर॑स्वते॒ सर॑स्वते भवति भवति॒ सर॑स्वते ।53) सर॑स्वते॒ द्वाद॑शकपालो॒ द्वाद॑शकपाल॒-स्सर॑स्वते॒ सर॑स्वते॒ द्वाद॑शकपालः ।54) द्वाद॑शकपालो ऽमावा॒स्या॑ ऽमावा॒स्या᳚ द्वाद॑शकपालो॒ द्वाद॑शकपालो ऽमावा॒स्या᳚ ।54) द्वाद॑शकपाल॒ इति॒ द्वाद॑श - क॒पा॒लः॒ ।55) अ॒मा॒वा॒स्या॑ वै वा अ॑मावा॒स्या॑ ऽमावा॒स्या॑ वै ।55) अ॒मा॒वा॒स्येत्य॑मा - वा॒स्या᳚ ।56) वै सर॑स्वती॒ सर॑स्वती॒ वै वै सर॑स्वती ।57) सर॑स्वती पू॒र्णमा॑सः पू॒र्णमा॑स॒-स्सर॑स्वती॒ सर॑स्वती पू॒र्णमा॑सः ।58) पू॒र्णमा॑स॒-स्सर॑स्वा॒-न्थ्सर॑स्वा-न्पू॒र्णमा॑सः पू॒र्णमा॑स॒-स्सर॑स्वान् ।58) पू॒र्णमा॑स॒ इति॑ पू॒र्ण - मा॒सः॒ ।59) सर॑स्वा॒-न्तौ तौ सर॑स्वा॒-न्थ्सर॑स्वा॒-न्तौ ।60) ता वे॒वैव तौ ता वे॒व ।61) ए॒व सा॒क्षा-थ्सा॒क्षा दे॒वैव सा॒क्षात् ।62) सा॒क्षादा सा॒क्षा-थ्सा॒क्षादा ।62) सा॒क्षादिति॑ स - अ॒क्षात् ।63) आ र॑भते रभत॒ आ र॑भते ।64) र॒भ॒त॒ ऋ॒द्ध्नो त्यृ॒द्ध्नोति॑ रभते रभत ऋ॒द्ध्नोति॑ ।65) ऋ॒द्ध्नो त्या᳚भ्या माभ्या मृ॒द्ध्नो त्यृ॒द्ध्नो त्या᳚भ्याम् ।66) आ॒भ्या॒-न्द्वाद॑शकपालो॒ द्वाद॑शकपाल आभ्या माभ्या॒-न्द्वाद॑शकपालः ।67) द्वाद॑शकपाल॒-स्सर॑स्वते॒ सर॑स्वते॒ द्वाद॑शकपालो॒ द्वाद॑शकपाल॒-स्सर॑स्वते ।67) द्वाद॑शकपाल॒ इति॒ द्वाद॑श - क॒पा॒लः॒ ।68) सर॑स्वते भवति भवति॒ सर॑स्वते॒ सर॑स्वते भवति ।69) भ॒व॒ति॒ मि॒थु॒न॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वाय॑ भवति भवति मिथुन॒त्वाय॑ ।70) मि॒थु॒न॒त्वाय॒ प्रजा᳚त्यै॒ प्रजा᳚त्यै मिथुन॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वाय॒ प्रजा᳚त्यै ।70) मि॒थु॒न॒त्वायेति॑ मिथुन - त्वाय॑ ।71) प्रजा᳚त्यै मिथु॒नौ मि॑थु॒नौ प्रजा᳚त्यै॒ प्रजा᳚त्यै मिथु॒नौ ।71) प्रजा᳚त्या॒ इति॒ प्र - जा॒त्यै॒ ।72) मि॒थु॒नौ गावौ॒ गावौ॑ मिथु॒नौ मि॑थु॒नौ गावौ᳚ ।73) गावौ॒ दक्षि॑णा॒ दक्षि॑णा॒ गावौ॒ गावौ॒ दक्षि॑णा ।74) दक्षि॑णा॒ समृ॑द्ध्यै॒ समृ॑द्ध्यै॒ दक्षि॑णा॒ दक्षि॑णा॒ समृ॑द्ध्यै ।75) समृ॑द्ध्या॒ इति॒ सं - ऋ॒द्ध्यै॒ ।॥ 4 ॥ (75/91)॥ अ. 1 ॥
1) kṣī̠yē̠ta̠ sā̠ra̠sva̠tau sā̍rasva̠tau kṣī̍yēta kṣīyēta sārasva̠tau ।2) sā̠ra̠sva̠tau hōmau̠ hōmau̍ sārasva̠tau sā̍rasva̠tau hōmau̎ ।3) hōmau̍ pu̠rastā̎-tpu̠rastā̠ ddhōmau̠ hōmau̍ pu̠rastā̎t ।4) pu̠rastā̎j juhuyāj juhuyā-tpu̠rastā̎-tpu̠rastā̎j juhuyāt ।5) ju̠hu̠yā̠ da̠mā̠vā̠syā̍ 'māvā̠syā̍ juhuyāj juhuyā damāvā̠syā̎ ।6) a̠mā̠vā̠syā̍ vai vā a̍māvā̠syā̍ 'māvā̠syā̍ vai ।6) a̠mā̠vā̠syētya̍mā - vā̠syā̎ ।7) vai sara̍svatī̠ sara̍svatī̠ vai vai sara̍svatī ।8) sara̍sva tyanulō̠ma ma̍nulō̠magṃ sara̍svatī̠ sara̍sva tyanulō̠mam ।9) a̠nu̠lō̠ma mē̠vaivānu̍lō̠ma ma̍nulō̠ma mē̠va ।9) a̠nu̠lō̠mamitya̍nu - lō̠mam ।10) ē̠vainā̍ vēnā vē̠vai vainau̎ ।11) ē̠nā̠ vainā̍ vēnā̠ vā ।12) ā la̍bhatē labhata̠ ā la̍bhatē ।13) la̠bha̠tē̠ 'mu ma̠mum ँla̍bhatē labhatē̠ 'mum ।14) a̠mu mā̠pyāya̍māna mā̠pyāya̍māna ma̠mu ma̠mu mā̠pyāya̍mānam ।15) ā̠pyāya̍māna̠ manvan vā̠pyāya̍māna mā̠pyāya̍māna̠ manu̍ ।15) ā̠pyāya̍māna̠mityā̎ - pyāya̍mānam ।16) anvā 'nvanvā ।17) ā pyā̍yatē pyāyata̠ ā pyā̍yatē ।18) pyā̠ya̠ta̠ ā̠gnā̠vai̠ṣṇa̠va mā̎gnāvaiṣṇa̠va-mpyā̍yatē pyāyata āgnāvaiṣṇa̠vam ।19) ā̠gnā̠vai̠ṣṇa̠va mēkā̍daśakapāla̠ mēkā̍daśakapāla māgnāvaiṣṇa̠va mā̎gnāvaiṣṇa̠va mēkā̍daśakapālam ।19) ā̠gnā̠vai̠ṣṇa̠vamityā̎gnā - vai̠ṣṇa̠vam ।20) ēkā̍daśakapāla-mpu̠rastā̎-tpu̠rastā̠ dēkā̍daśakapāla̠ mēkā̍daśakapāla-mpu̠rastā̎t ।20) ēkā̍daśakapāla̠mityēkā̍daśa - ka̠pā̠la̠m ।21) pu̠rastā̠-nni-rṇiṣ pu̠rastā̎-tpu̠rastā̠-nniḥ ।22) ni-rva̍pē-dvapē̠-nni-rṇi-rva̍pēt ।23) va̠pē̠-thsara̍svatyai̠ sara̍svatyai vapē-dvapē̠-thsara̍svatyai ।24) sara̍svatyai cha̠ru-ñcha̠rugṃ sara̍svatyai̠ sara̍svatyai cha̠rum ।25) cha̠rugṃ sara̍svatē̠ sara̍svatē cha̠ru-ñcha̠rugṃ sara̍svatē ।26) sara̍svatē̠ dvāda̍śakapāla̠-ndvāda̍śakapāla̠gṃ̠ sara̍svatē̠ sara̍svatē̠ dvāda̍śakapālam ।27) dvāda̍śakapāla̠ṃ ya-dya-ddvāda̍śakapāla̠-ndvāda̍śakapāla̠ṃ yat ।27) dvāda̍śakapāla̠miti̠ dvāda̍śa - ka̠pā̠la̠m ।28) yadā̎gnē̠ya ā̎gnē̠yō ya-dyadā̎gnē̠yaḥ ।29) ā̠gnē̠yō bhava̍ti̠ bhava̍ tyāgnē̠ya ā̎gnē̠yō bhava̍ti ।30) bhava̍ tya̠gni ra̠gni-rbhava̍ti̠ bhava̍ tya̠gniḥ ।31) a̠gni-rvai vā a̠gni ra̠gni-rvai ।32) vai ya̍jñamu̠khaṃ ya̍jñamu̠khaṃ vai vai ya̍jñamu̠kham ।33) ya̠jña̠mu̠khaṃ ya̍jñamu̠kham ।33) ya̠jña̠mu̠khamiti̍ yajña - mu̠kham ।34) ya̠jña̠mu̠kha mē̠vaiva ya̍jñamu̠khaṃ ya̍jñamu̠kha mē̠va ।34) ya̠jña̠mu̠khamiti̍ yajña - mu̠kham ।35) ē̠va rddhi̠ mṛddhi̍ mē̠vaiva rddhi̎m ।36) ṛddhi̍-mpu̠rastā̎-tpu̠rastā̠ dṛddhi̠ mṛddhi̍-mpu̠rastā̎t ।37) pu̠rastā̎-ddhattē dhattē pu̠rastā̎-tpu̠rastā̎-ddhattē ।38) dha̠ttē̠ ya-dya-ddha̍ttē dhattē̠ yat ।39) ya-dvai̎ṣṇa̠vō vai̎ṣṇa̠vō ya-dya-dvai̎ṣṇa̠vaḥ ।40) vai̠ṣṇa̠vō bhava̍ti̠ bhava̍ti vaiṣṇa̠vō vai̎ṣṇa̠vō bhava̍ti ।41) bhava̍ti ya̠jñō ya̠jñō bhava̍ti̠ bhava̍ti ya̠jñaḥ ।42) ya̠jñō vai vai ya̠jñō ya̠jñō vai ।43) vai viṣṇu̠-rviṣṇu̠-rvai vai viṣṇu̍ḥ ।44) viṣṇu̍-rya̠jñaṃ ya̠jñaṃ viṣṇu̠-rviṣṇu̍-rya̠jñam ।45) ya̠jña mē̠vaiva ya̠jñaṃ ya̠jña mē̠va ।46) ē̠vārabhyā̠ rabhyai̠ vaivārabhya̍ ।47) ā̠rabhya̠ pra prārabhyā̠ rabhya̠ pra ।47) ā̠rabhyētyā̎ - rabhya̍ ।48) pra ta̍nutē tanutē̠ pra pra ta̍nutē ।49) ta̠nu̠tē̠ sara̍svatyai̠ sara̍svatyai tanutē tanutē̠ sara̍svatyai ।50) sara̍svatyai cha̠ru ścha̠ru-ssara̍svatyai̠ sara̍svatyai cha̠ruḥ ।51) cha̠ru-rbha̍vati bhavati cha̠ru ścha̠ru-rbha̍vati ।52) bha̠va̠ti̠ sara̍svatē̠ sara̍svatē bhavati bhavati̠ sara̍svatē ।53) sara̍svatē̠ dvāda̍śakapālō̠ dvāda̍śakapāla̠-ssara̍svatē̠ sara̍svatē̠ dvāda̍śakapālaḥ ।54) dvāda̍śakapālō 'māvā̠syā̍ 'māvā̠syā̎ dvāda̍śakapālō̠ dvāda̍śakapālō 'māvā̠syā̎ ।54) dvāda̍śakapāla̠ iti̠ dvāda̍śa - ka̠pā̠la̠ḥ ।55) a̠mā̠vā̠syā̍ vai vā a̍māvā̠syā̍ 'māvā̠syā̍ vai ।55) a̠mā̠vā̠syētya̍mā - vā̠syā̎ ।56) vai sara̍svatī̠ sara̍svatī̠ vai vai sara̍svatī ।57) sara̍svatī pū̠rṇamā̍saḥ pū̠rṇamā̍sa̠-ssara̍svatī̠ sara̍svatī pū̠rṇamā̍saḥ ।58) pū̠rṇamā̍sa̠-ssara̍svā̠-nthsara̍svā-npū̠rṇamā̍saḥ pū̠rṇamā̍sa̠-ssara̍svān ।58) pū̠rṇamā̍sa̠ iti̍ pū̠rṇa - mā̠sa̠ḥ ।59) sara̍svā̠-ntau tau sara̍svā̠-nthsara̍svā̠-ntau ।60) tā vē̠vaiva tau tā vē̠va ।61) ē̠va sā̠kṣā-thsā̠kṣā dē̠vaiva sā̠kṣāt ।62) sā̠kṣādā sā̠kṣā-thsā̠kṣādā ।62) sā̠kṣāditi̍ sa - a̠kṣāt ।63) ā ra̍bhatē rabhata̠ ā ra̍bhatē ।64) ra̠bha̠ta̠ ṛ̠ddhnō tyṛ̠ddhnōti̍ rabhatē rabhata ṛ̠ddhnōti̍ ।65) ṛ̠ddhnō tyā̎bhyā mābhyā mṛ̠ddhnō tyṛ̠ddhnō tyā̎bhyām ।66) ā̠bhyā̠-ndvāda̍śakapālō̠ dvāda̍śakapāla ābhyā mābhyā̠-ndvāda̍śakapālaḥ ।67) dvāda̍śakapāla̠-ssara̍svatē̠ sara̍svatē̠ dvāda̍śakapālō̠ dvāda̍śakapāla̠-ssara̍svatē ।67) dvāda̍śakapāla̠ iti̠ dvāda̍śa - ka̠pā̠la̠ḥ ।68) sara̍svatē bhavati bhavati̠ sara̍svatē̠ sara̍svatē bhavati ।69) bha̠va̠ti̠ mi̠thu̠na̠tvāya̍ mithuna̠tvāya̍ bhavati bhavati mithuna̠tvāya̍ ।70) mi̠thu̠na̠tvāya̠ prajā̎tyai̠ prajā̎tyai mithuna̠tvāya̍ mithuna̠tvāya̠ prajā̎tyai ।70) mi̠thu̠na̠tvāyēti̍ mithuna - tvāya̍ ।71) prajā̎tyai mithu̠nau mi̍thu̠nau prajā̎tyai̠ prajā̎tyai mithu̠nau ।71) prajā̎tyā̠ iti̠ pra - jā̠tyai̠ ।72) mi̠thu̠nau gāvau̠ gāvau̍ mithu̠nau mi̍thu̠nau gāvau̎ ।73) gāvau̠ dakṣi̍ṇā̠ dakṣi̍ṇā̠ gāvau̠ gāvau̠ dakṣi̍ṇā ।74) dakṣi̍ṇā̠ samṛ̍ddhyai̠ samṛ̍ddhyai̠ dakṣi̍ṇā̠ dakṣi̍ṇā̠ samṛ̍ddhyai ।75) samṛ̍ddhyā̠ iti̠ saṃ - ṛ̠ddhyai̠ ।॥ 4 ॥ (75/91)॥ a. 1 ॥
meaning
Let perish in the waters of Saraswati; through oblation at the new moon and full moon, Saraswati's twelvefold offering becomes enriched for the pairing of creatures and their proliferation.
verse 5
1) ऋष॑यो॒ वै वा ऋष॑य॒ ऋष॑यो॒ वै ।2) वा इन्द्र॒ मिन्द्रं॒-वैँ वा इन्द्र᳚म् ।3) इन्द्र॑-म्प्र॒त्यक्ष॑-म्प्र॒त्यक्ष॒ मिन्द्र॒ मिन्द्र॑-म्प्र॒त्यक्ष᳚म् ।4) प्र॒त्यक्ष॒-न्न न प्र॒त्यक्ष॑-म्प्र॒त्यक्ष॒-न्न ।4) प्र॒त्यक्ष॒मिति॑ प्रति - अक्ष᳚म् ।5) नाप॑श्य-न्नपश्य॒-न्न नाप॑श्यन्न् ।6) अ॒प॒श्य॒-न्त-न्त म॑पश्य-न्नपश्य॒-न्तम् ।7) तं-वँसि॑ष्ठो॒ वसि॑ष्ठ॒ स्त-न्तं-वँसि॑ष्ठः ।8) वसि॑ष्ठः प्र॒त्यक्ष॑-म्प्र॒त्यक्षं॒-वँसि॑ष्ठो॒ वसि॑ष्ठः प्र॒त्यक्ष᳚म् ।9) प्र॒त्यक्ष॑ मपश्य दपश्य-त्प्र॒त्यक्ष॑-म्प्र॒त्यक्ष॑ मपश्यत् ।9) प्र॒त्यक्ष॒मिति॑ प्रति - अक्ष᳚म् ।10) अ॒प॒श्य॒-थ्स सो॑ ऽपश्य दपश्य॒-थ्सः ।11) सो᳚ ऽब्रवी दब्रवी॒-थ्स सो᳚ ऽब्रवीत् ।12) अ॒ब्र॒वी॒-द्ब्राह्म॑ण॒-म्ब्राह्म॑ण मब्रवी दब्रवी॒-द्ब्राह्म॑णम् ।13) ब्राह्म॑ण-न्ते ते॒ ब्राह्म॑ण॒-म्ब्राह्म॑ण-न्ते ।14) ते॒ व॒क्ष्या॒मि॒ व॒क्ष्या॒मि॒ ते॒ ते॒ व॒क्ष्या॒मि॒ ।15) व॒क्ष्या॒मि॒ यथा॒ यथा॑ वक्ष्यामि वक्ष्यामि॒ यथा᳚ ।16) यथा॒ त्वत्पु॑रोहिता॒ स्त्वत्पु॑रोहिता॒ यथा॒ यथा॒ त्वत्पु॑रोहिताः ।17) त्वत्पु॑रोहिताः प्र॒जाः प्र॒जा स्त्वत्पु॑रोहिता॒ स्त्वत्पु॑रोहिताः प्र॒जाः ।17) त्वत्पु॑रोहिता॒ इति॒ त्वत् - पु॒रो॒हि॒ताः॒ ।18) प्र॒जाः प्र॑जनि॒ष्यन्ते᳚ प्रजनि॒ष्यन्ते᳚ प्र॒जाः प्र॒जाः प्र॑जनि॒ष्यन्ते᳚ ।18) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।19) प्र॒ज॒नि॒ष्यन्ते ऽथाथ॑ प्रजनि॒ष्यन्ते᳚ प्रजनि॒ष्यन्ते ऽथ॑ ।19) प्र॒ज॒नि॒ष्यन्त॒ इति॑ प्र - ज॒नि॒ष्यन्ते᳚ ।20) अथ॑ मा॒ मा ऽथाथ॑ मा ।21) मेत॑रेभ्य॒ इत॑ रेभ्यो मा॒ मेत॑ रेभ्यः ।22) इत॑रेभ्य॒ ऋषि॑भ्य॒ ऋषि॑भ्य॒ इत॑रेभ्य॒ इत॑रेभ्य॒ ऋषि॑भ्यः ।23) ऋषि॑भ्यो॒ मा मर्षि॑भ्य॒ ऋषि॑भ्यो॒ मा ।23) ऋषि॑भ्य॒ इत्यृषि॑ - भ्यः॒ ।24) मा प्र प्र मा मा प्र ।25) प्र वो॑चो वोचः॒ प्र प्र वो॑चः ।26) वो॒च॒ इतीति॑ वोचो वोच॒ इति॑ ।27) इति॒ तस्मै॒ तस्मा॒ इतीति॒ तस्मै᳚ ।28) तस्मा॑ ए॒ता ने॒ता-न्तस्मै॒ तस्मा॑ ए॒तान् ।29) ए॒ता-न्थ्स्तोम॑भागा॒-न्थ्स्तोम॑भागा ने॒ता ने॒ता-न्थ्स्तोम॑भागान् ।30) स्तोम॑भागा नब्रवी दब्रवी॒-थ्स्तोम॑भागा॒-न्थ्स्तोम॑भागा नब्रवीत् ।30) स्तोम॑भागा॒निति॒ स्तोम॑ - भा॒गा॒न् ।31) अ॒ब्र॒वी॒-त्तत॒स्ततो᳚ ऽब्रवी दब्रवी॒-त्ततः॑ ।32) ततो॒ वसि॑ष्ठपुरोहिता॒ वसि॑ष्ठपुरोहिता॒ स्तत॒ स्ततो॒ वसि॑ष्ठपुरोहिताः ।33) वसि॑ष्ठपुरोहिताः प्र॒जाः प्र॒जा वसि॑ष्ठपुरोहिता॒ वसि॑ष्ठपुरोहिताः प्र॒जाः ।33) वसि॑ष्ठपुरोहिता॒ इति॒ वसि॑ष्ठ - पु॒रो॒हि॒ताः॒ ।34) प्र॒जाः प्र प्र प्र॒जाः प्र॒जाः प्र ।34) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।35) प्राजा॑यन्ता जायन्त॒ प्र प्राजा॑यन्त ।36) अ॒जा॒य॒न्त॒ तस्मा॒-त्तस्मा॑ दजायन्ता जायन्त॒ तस्मा᳚त् ।37) तस्मा᳚-द्वासि॒ष्ठो वा॑सि॒ष्ठ स्तस्मा॒-त्तस्मा᳚-द्वासि॒ष्ठः ।38) वा॒सि॒ष्ठो ब्र॒ह्मा ब्र॒ह्मा वा॑सि॒ष्ठो वा॑सि॒ष्ठो ब्र॒ह्मा ।39) ब्र॒ह्मा का॒र्यः॑ का॒र्यो᳚ ब्र॒ह्मा ब्र॒ह्मा का॒र्यः॑ ।40) का॒र्यः॑ प्र प्र का॒र्यः॑ का॒र्यः॑ प्र ।41) प्रैवैव प्र प्रैव ।42) ए॒व जा॑यते जायत ए॒वैव जा॑यते ।43) जा॒य॒ते॒ र॒श्मी र॒श्मि-र्जा॑यते जायते र॒श्मिः ।44) र॒श्मि र॑स्यसि र॒श्मी र॒श्मि र॑सि ।45) अ॒सि॒ क्षया॑य॒ क्षया॑या स्यसि॒ क्षया॑य ।46) क्षया॑य त्वा त्वा॒ क्षया॑य॒ क्षया॑य त्वा ।47) त्वा॒ क्षय॒-ङ्क्षय॑-न्त्वा त्वा॒ क्षय᳚म् ।48) क्षय॑-ञ्जिन्व जिन्व॒ क्षय॒-ङ्क्षय॑-ञ्जिन्व ।49) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।50) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।॥ 5 ॥ (50/59)
1) ṛṣa̍yō̠ vai vā ṛṣa̍ya̠ ṛṣa̍yō̠ vai ।2) vā indra̠ mindra̠ṃ vai vā indra̎m ।3) indra̍-mpra̠tyakṣa̍-mpra̠tyakṣa̠ mindra̠ mindra̍-mpra̠tyakṣa̎m ।4) pra̠tyakṣa̠-nna na pra̠tyakṣa̍-mpra̠tyakṣa̠-nna ।4) pra̠tyakṣa̠miti̍ prati - akṣa̎m ।5) nāpa̍śya-nnapaśya̠-nna nāpa̍śyann ।6) a̠pa̠śya̠-nta-nta ma̍paśya-nnapaśya̠-ntam ।7) taṃ vasi̍ṣṭhō̠ vasi̍ṣṭha̠ sta-ntaṃ vasi̍ṣṭhaḥ ।8) vasi̍ṣṭhaḥ pra̠tyakṣa̍-mpra̠tyakṣa̠ṃ vasi̍ṣṭhō̠ vasi̍ṣṭhaḥ pra̠tyakṣa̎m ।9) pra̠tyakṣa̍ mapaśya dapaśya-tpra̠tyakṣa̍-mpra̠tyakṣa̍ mapaśyat ।9) pra̠tyakṣa̠miti̍ prati - akṣa̎m ।10) a̠pa̠śya̠-thsa sō̍ 'paśya dapaśya̠-thsaḥ ।11) sō̎ 'bravī dabravī̠-thsa sō̎ 'bravīt ।12) a̠bra̠vī̠-dbrāhma̍ṇa̠-mbrāhma̍ṇa mabravī dabravī̠-dbrāhma̍ṇam ।13) brāhma̍ṇa-ntē tē̠ brāhma̍ṇa̠-mbrāhma̍ṇa-ntē ।14) tē̠ va̠kṣyā̠mi̠ va̠kṣyā̠mi̠ tē̠ tē̠ va̠kṣyā̠mi̠ ।15) va̠kṣyā̠mi̠ yathā̠ yathā̍ vakṣyāmi vakṣyāmi̠ yathā̎ ।16) yathā̠ tvatpu̍rōhitā̠ stvatpu̍rōhitā̠ yathā̠ yathā̠ tvatpu̍rōhitāḥ ।17) tvatpu̍rōhitāḥ pra̠jāḥ pra̠jā stvatpu̍rōhitā̠ stvatpu̍rōhitāḥ pra̠jāḥ ।17) tvatpu̍rōhitā̠ iti̠ tvat - pu̠rō̠hi̠tā̠ḥ ।18) pra̠jāḥ pra̍jani̠ṣyantē̎ prajani̠ṣyantē̎ pra̠jāḥ pra̠jāḥ pra̍jani̠ṣyantē̎ ।18) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।19) pra̠ja̠ni̠ṣyantē 'thātha̍ prajani̠ṣyantē̎ prajani̠ṣyantē 'tha̍ ।19) pra̠ja̠ni̠ṣyanta̠ iti̍ pra - ja̠ni̠ṣyantē̎ ।20) atha̍ mā̠ mā 'thātha̍ mā ।21) mēta̍rēbhya̠ ita̍ rēbhyō mā̠ mēta̍ rēbhyaḥ ।22) ita̍rēbhya̠ ṛṣi̍bhya̠ ṛṣi̍bhya̠ ita̍rēbhya̠ ita̍rēbhya̠ ṛṣi̍bhyaḥ ।23) ṛṣi̍bhyō̠ mā marṣi̍bhya̠ ṛṣi̍bhyō̠ mā ।23) ṛṣi̍bhya̠ ityṛṣi̍ - bhya̠ḥ ।24) mā pra pra mā mā pra ।25) pra vō̍chō vōcha̠ḥ pra pra vō̍chaḥ ।26) vō̠cha̠ itīti̍ vōchō vōcha̠ iti̍ ।27) iti̠ tasmai̠ tasmā̠ itīti̠ tasmai̎ ।28) tasmā̍ ē̠tā nē̠tā-ntasmai̠ tasmā̍ ē̠tān ।29) ē̠tā-nthstōma̍bhāgā̠-nthstōma̍bhāgā nē̠tā nē̠tā-nthstōma̍bhāgān ।30) stōma̍bhāgā nabravī dabravī̠-thstōma̍bhāgā̠-nthstōma̍bhāgā nabravīt ।30) stōma̍bhāgā̠niti̠ stōma̍ - bhā̠gā̠n ।31) a̠bra̠vī̠-ttata̠statō̎ 'bravī dabravī̠-ttata̍ḥ ।32) tatō̠ vasi̍ṣṭhapurōhitā̠ vasi̍ṣṭhapurōhitā̠ stata̠ statō̠ vasi̍ṣṭhapurōhitāḥ ।33) vasi̍ṣṭhapurōhitāḥ pra̠jāḥ pra̠jā vasi̍ṣṭhapurōhitā̠ vasi̍ṣṭhapurōhitāḥ pra̠jāḥ ।33) vasi̍ṣṭhapurōhitā̠ iti̠ vasi̍ṣṭha - pu̠rō̠hi̠tā̠ḥ ।34) pra̠jāḥ pra pra pra̠jāḥ pra̠jāḥ pra ।34) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।35) prājā̍yantā jāyanta̠ pra prājā̍yanta ।36) a̠jā̠ya̠nta̠ tasmā̠-ttasmā̍ dajāyantā jāyanta̠ tasmā̎t ।37) tasmā̎-dvāsi̠ṣṭhō vā̍si̠ṣṭha stasmā̠-ttasmā̎-dvāsi̠ṣṭhaḥ ।38) vā̠si̠ṣṭhō bra̠hmā bra̠hmā vā̍si̠ṣṭhō vā̍si̠ṣṭhō bra̠hmā ।39) bra̠hmā kā̠rya̍ḥ kā̠ryō̎ bra̠hmā bra̠hmā kā̠rya̍ḥ ।40) kā̠rya̍ḥ pra pra kā̠rya̍ḥ kā̠rya̍ḥ pra ।41) praivaiva pra praiva ।42) ē̠va jā̍yatē jāyata ē̠vaiva jā̍yatē ।43) jā̠ya̠tē̠ ra̠śmī ra̠śmi-rjā̍yatē jāyatē ra̠śmiḥ ।44) ra̠śmi ra̍syasi ra̠śmī ra̠śmi ra̍si ।45) a̠si̠ kṣayā̍ya̠ kṣayā̍yā syasi̠ kṣayā̍ya ।46) kṣayā̍ya tvā tvā̠ kṣayā̍ya̠ kṣayā̍ya tvā ।47) tvā̠ kṣaya̠-ṅkṣaya̍-ntvā tvā̠ kṣaya̎m ।48) kṣaya̍-ñjinva jinva̠ kṣaya̠-ṅkṣaya̍-ñjinva ।49) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।50) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।॥ 5 ॥ (50/59)
meaning
The sages indeed are sages; Indra is Indra perceived directly; Vasishtha perceived this direct perception, and he spoke to the Brahmins: I shall declare to you how your priests shall beget offspring, and thus Vasishtha, as priest, begat progeny—for from him Vasishtha became Brahma, the agent of creation, and thus the rays are born, and you shall decay and pass away into dissolution.
verse 6
1) आ॒ह॒ दे॒वा दे॒वा आ॑हाह दे॒वाः ।2) दे॒वा वै वै दे॒वा दे॒वा वै ।3) वै क्षयः॒, क्षयो॒ वै वै क्षयः॑ ।4) क्षयो॑ दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॒, क्षयः॒, क्षयो॑ दे॒वेभ्यः॑ ।5) दे॒वेभ्य॑ ए॒वैव दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्य॑ ए॒व ।6) ए॒व य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मे॒वैव य॒ज्ञम् ।7) य॒ज्ञ-म्प्र प्र य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्प्र ।8) प्राहा॑ह॒ प्र प्राह॑ ।9) आ॒ह॒ प्रेतिः॒ प्रेति॑ राहाह॒ प्रेतिः॑ ।10) प्रेति॑ रस्यसि॒ प्रेतिः॒ प्रेति॑ रसि ।10) प्रेति॒रिति॒ प्र - इ॒तिः॒ ।11) अ॒सि॒ धर्मा॑य॒ धर्मा॑या स्यसि॒ धर्मा॑य ।12) धर्मा॑य त्वा त्वा॒ धर्मा॑य॒ धर्मा॑य त्वा ।13) त्वा॒ धर्म॒-न्धर्म॑-न्त्वा त्वा॒ धर्म᳚म् ।14) धर्म॑-ञ्जिन्व जिन्व॒ धर्म॒-न्धर्म॑-ञ्जिन्व ।15) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।16) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।17) आ॒ह॒ म॒नु॒ष्या॑ मनु॒ष्या॑ आहाह मनु॒ष्याः᳚ ।18) म॒नु॒ष्या॑ वै वै म॑नु॒ष्या॑ मनु॒ष्या॑ वै ।19) वै धर्मो॒ धर्मो॒ वै वै धर्मः॑ ।20) धर्मो॑ मनु॒ष्ये᳚भ्यो मनु॒ष्ये᳚भ्यो॒ धर्मो॒ धर्मो॑ मनु॒ष्ये᳚भ्यः ।21) म॒नु॒ष्ये᳚भ्य ए॒वैव म॑नु॒ष्ये᳚भ्यो मनु॒ष्ये᳚भ्य ए॒व ।22) ए॒व य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मे॒वैव य॒ज्ञम् ।23) य॒ज्ञ-म्प्र प्र य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्प्र ।24) प्राहा॑ह॒ प्र प्राह॑ ।25) आ॒हा न्वि॑ति॒ रन्वि॑ति राहा॒हा न्वि॑तिः ।26) अन्वि॑ति रस्य॒स्य न्वि॑ति॒ रन्वि॑ति रसि ।26) अन्वि॑ति॒रित्यनु॑ - इ॒तिः॒ ।27) अ॒सि॒ दि॒वे दि॒वे᳚ ऽस्यसि दि॒वे ।28) दि॒वे त्वा᳚ त्वा दि॒वे दि॒वे त्वा᳚ ।29) त्वा॒ दिव॒-न्दिव॑-न्त्वा त्वा॒ दिव᳚म् ।30) दिव॑-ञ्जिन्व जिन्व॒ दिव॒-न्दिव॑-ञ्जिन्व ।31) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।32) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।33) आ॒है॒भ्य ए॒भ्य आ॑हा है॒भ्यः ।34) ए॒भ्य ए॒वैवैभ्य ए॒भ्य ए॒व ।35) ए॒व लो॒केभ्यो॑ लो॒केभ्य॑ ए॒वैव लो॒केभ्यः॑ ।36) लो॒केभ्यो॑ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञम् ँलो॒केभ्यो॑ लो॒केभ्यो॑ य॒ज्ञम् ।37) य॒ज्ञ-म्प्र प्र य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्प्र ।38) प्राहा॑ह॒ प्र प्राह॑ ।39) आ॒ह॒ वि॒ष्ट॒म्भो वि॑ष्ट॒म्भ आ॑हाह विष्ट॒म्भः ।40) वि॒ष्ट॒म्भो᳚ ऽस्यसि विष्ट॒म्भो वि॑ष्ट॒म्भो॑ ऽसि ।40) वि॒ष्ट॒म्भ इति॑ वि - स्त॒म्भः ।41) अ॒सि॒ वृष्ट्यै॒ वृष्ट्या॑ अस्यसि॒ वृष्ट्यै᳚ ।42) वृष्ट्यै᳚ त्वा त्वा॒ वृष्ट्यै॒ वृष्ट्यै᳚ त्वा ।43) त्वा॒ वृष्टिं॒-वृँष्टि॑-न्त्वा त्वा॒ वृष्टि᳚म् ।44) वृष्टि॑-ञ्जिन्व जिन्व॒ वृष्टिं॒-वृँष्टि॑-ञ्जिन्व ।45) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।46) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।47) आ॒ह॒ वृष्टिं॒-वृँष्टि॑ माहाह॒ वृष्टि᳚म् ।48) वृष्टि॑ मे॒वैव वृष्टिं॒-वृँष्टि॑ मे॒व ।49) ए॒वावा वै॒वै वाव॑ ।50) अव॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽवाव॑ रुन्धे ।॥ 6 ॥ (50/53)
1) ā̠ha̠ dē̠vā dē̠vā ā̍hāha dē̠vāḥ ।2) dē̠vā vai vai dē̠vā dē̠vā vai ।3) vai kṣaya̠ḥ, kṣayō̠ vai vai kṣaya̍ḥ ।4) kṣayō̍ dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhya̠ḥ, kṣaya̠ḥ, kṣayō̍ dē̠vēbhya̍ḥ ।5) dē̠vēbhya̍ ē̠vaiva dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhya̍ ē̠va ।6) ē̠va ya̠jñaṃ ya̠jña mē̠vaiva ya̠jñam ।7) ya̠jña-mpra pra ya̠jñaṃ ya̠jña-mpra ।8) prāhā̍ha̠ pra prāha̍ ।9) ā̠ha̠ prēti̠ḥ prēti̍ rāhāha̠ prēti̍ḥ ।10) prēti̍ rasyasi̠ prēti̠ḥ prēti̍ rasi ।10) prēti̠riti̠ pra - i̠ti̠ḥ ।11) a̠si̠ dharmā̍ya̠ dharmā̍yā syasi̠ dharmā̍ya ।12) dharmā̍ya tvā tvā̠ dharmā̍ya̠ dharmā̍ya tvā ।13) tvā̠ dharma̠-ndharma̍-ntvā tvā̠ dharma̎m ।14) dharma̍-ñjinva jinva̠ dharma̠-ndharma̍-ñjinva ।15) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।16) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।17) ā̠ha̠ ma̠nu̠ṣyā̍ manu̠ṣyā̍ āhāha manu̠ṣyā̎ḥ ।18) ma̠nu̠ṣyā̍ vai vai ma̍nu̠ṣyā̍ manu̠ṣyā̍ vai ।19) vai dharmō̠ dharmō̠ vai vai dharma̍ḥ ।20) dharmō̍ manu̠ṣyē̎bhyō manu̠ṣyē̎bhyō̠ dharmō̠ dharmō̍ manu̠ṣyē̎bhyaḥ ।21) ma̠nu̠ṣyē̎bhya ē̠vaiva ma̍nu̠ṣyē̎bhyō manu̠ṣyē̎bhya ē̠va ।22) ē̠va ya̠jñaṃ ya̠jña mē̠vaiva ya̠jñam ।23) ya̠jña-mpra pra ya̠jñaṃ ya̠jña-mpra ।24) prāhā̍ha̠ pra prāha̍ ।25) ā̠hā nvi̍ti̠ ranvi̍ti rāhā̠hā nvi̍tiḥ ।26) anvi̍ti rasya̠sya nvi̍ti̠ ranvi̍ti rasi ।26) anvi̍ti̠rityanu̍ - i̠ti̠ḥ ।27) a̠si̠ di̠vē di̠vē̎ 'syasi di̠vē ।28) di̠vē tvā̎ tvā di̠vē di̠vē tvā̎ ।29) tvā̠ diva̠-ndiva̍-ntvā tvā̠ diva̎m ।30) diva̍-ñjinva jinva̠ diva̠-ndiva̍-ñjinva ।31) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।32) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।33) ā̠hai̠bhya ē̠bhya ā̍hā hai̠bhyaḥ ।34) ē̠bhya ē̠vaivaibhya ē̠bhya ē̠va ।35) ē̠va lō̠kēbhyō̍ lō̠kēbhya̍ ē̠vaiva lō̠kēbhya̍ḥ ।36) lō̠kēbhyō̍ ya̠jñaṃ ya̠jñam ँlō̠kēbhyō̍ lō̠kēbhyō̍ ya̠jñam ।37) ya̠jña-mpra pra ya̠jñaṃ ya̠jña-mpra ।38) prāhā̍ha̠ pra prāha̍ ।39) ā̠ha̠ vi̠ṣṭa̠mbhō vi̍ṣṭa̠mbha ā̍hāha viṣṭa̠mbhaḥ ।40) vi̠ṣṭa̠mbhō̎ 'syasi viṣṭa̠mbhō vi̍ṣṭa̠mbhō̍ 'si ।40) vi̠ṣṭa̠mbha iti̍ vi - sta̠mbhaḥ ।41) a̠si̠ vṛṣṭyai̠ vṛṣṭyā̍ asyasi̠ vṛṣṭyai̎ ।42) vṛṣṭyai̎ tvā tvā̠ vṛṣṭyai̠ vṛṣṭyai̎ tvā ।43) tvā̠ vṛṣṭi̠ṃ vṛṣṭi̍-ntvā tvā̠ vṛṣṭi̎m ।44) vṛṣṭi̍-ñjinva jinva̠ vṛṣṭi̠ṃ vṛṣṭi̍-ñjinva ।45) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।46) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।47) ā̠ha̠ vṛṣṭi̠ṃ vṛṣṭi̍ māhāha̠ vṛṣṭi̎m ।48) vṛṣṭi̍ mē̠vaiva vṛṣṭi̠ṃ vṛṣṭi̍ mē̠va ।49) ē̠vāvā vai̠vai vāva̍ ।50) ava̍ rundhē ru̠ndhē 'vāva̍ rundhē ।॥ 6 ॥ (50/53)
meaning
This is a liturgical chant from the Yajurveda (Taittiriya Samhita) consisting of repetitive ritual utterances and formulas addressing devas, humans, dharma, sacrifice, rain, and cosmic support—not a narrative verse amenable to single-sentence translation; the text functions as a rhythmic incantation where meaning emerges through ritual recitation rather than propositional content.
verse 7
1) रु॒न्धे॒ प्र॒वा प्र॒वा रु॑न्धे रुन्धे प्र॒वा ।2) प्र॒वा ऽस्य॑सि प्र॒वा प्र॒वा ऽसि॑ ।2) प्र॒वेति॑ प्र - वा ।3) अ॒स्य॒नु॒वा ऽनु॒वा ऽस्य॑ स्यनु॒वा ।4) अ॒नु॒वा ऽस्य॑ स्यनु॒वा ऽनु॒वा ऽसि॑ ।4) अ॒नु॒वेत्य॑नु - वा ।5) अ॒सीती त्य॑स्य॒सीति॑ ।6) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।7) आ॒ह॒ मि॒थु॒न॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वाया॑ हाह मिथुन॒त्वाय॑ ।8) मि॒थु॒न॒त्वा यो॒शि गु॒शि-म्मि॑थुन॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वा यो॒शिक् ।8) मि॒थु॒न॒त्वायेति॑ मिथुन - त्वाय॑ ।9) उ॒शि ग॑स्य स्यु॒शि गु॒शि ग॑सि ।10) अ॒सि॒ वसु॑भ्यो॒ वसु॑भ्यो ऽस्यसि॒ वसु॑भ्यः ।11) वसु॑भ्य स्त्वा त्वा॒ वसु॑भ्यो॒ वसु॑भ्य स्त्वा ।11) वसु॑भ्य॒ इति॒ वसु॑ - भ्यः॒ ।12) त्वा॒ वसू॒न्॒. वसू᳚-न्त्वा त्वा॒ वसून्॑ ।13) वसू᳚न् जिन्व जिन्व॒ वसू॒न्॒. वसू᳚न् जिन्व ।14) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वे ति॑ ।15) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।16) आ॒हा॒ष्टा व॒ष्टा वा॑हा हा॒ष्टौ ।17) अ॒ष्टौ वस॑वो॒ वस॑वो॒ ऽष्टा व॒ष्टौ वस॑वः ।18) वस॑व॒ एका॑द॒ शैका॑दश॒ वस॑वो॒ वस॑व॒ एका॑दश ।19) एका॑दश रु॒द्रा रु॒द्रा एका॑द॒ शैका॑दश रु॒द्राः ।20) रु॒द्रा द्वाद॑श॒ द्वाद॑श रु॒द्रा रु॒द्रा द्वाद॑श ।21) द्वाद॑शा दि॒त्या आ॑दि॒त्या द्वाद॑श॒ द्वाद॑शा दि॒त्याः ।22) आ॒दि॒त्या ए॒ताव॑न्त ए॒ताव॑न्त आदि॒त्या आ॑दि॒त्या ए॒ताव॑न्तः ।23) ए॒ताव॑न्तो॒ वै वा ए॒ताव॑न्त ए॒ताव॑न्तो॒ वै ।24) वै दे॒वा दे॒वा वै वै दे॒वाः ।25) दे॒वा स्तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ दे॒वा दे॒वा स्तेभ्यः॑ ।26) तेभ्य॑ ए॒वैव तेभ्य॒ स्तेभ्य॑ ए॒व ।27) ए॒व य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मे॒वैव य॒ज्ञम् ।28) य॒ज्ञ-म्प्र प्र य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्प्र ।29) प्राहा॑ह॒ प्र प्राह॑ ।30) आ॒हौज॒ ओज॑ आहा॒ हौजः॑ ।31) ओजो᳚ ऽस्य॒स्योज॒ ओजो॑ ऽसि ।32) अ॒सि॒ पि॒तृभ्यः॑ पि॒तृभ्यो᳚ ऽस्यसि पि॒तृभ्यः॑ ।33) पि॒तृभ्य॑ स्त्वा त्वा पि॒तृभ्यः॑ पि॒तृभ्य॑ स्त्वा ।33) पि॒तृभ्य॒ इति॑ पि॒तृ - भ्यः॒ ।34) त्वा॒ पि॒तॄ-न्पि॒तॄग् स्त्वा᳚ त्वा पि॒तॄन् ।35) पि॒तॄन् जि॑न्व जिन्व पि॒तॄ-न्पि॒तॄन् जि॑न्व ।36) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वे ति॑ ।37) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।38) आ॒ह॒ दे॒वा-न्दे॒वा ना॑हाह दे॒वान् ।39) दे॒वा ने॒वैव दे॒वा-न्दे॒वा ने॒व ।40) ए॒व पि॒तॄ-न्पि॒तॄ ने॒वैव पि॒तॄन् ।41) पि॒तॄ नन्वनु॑ पि॒तॄ-न्पि॒तॄ ननु॑ ।42) अनु॒ सग्ं स मन्वनु॒ सम् ।43) स-न्त॑नोति तनोति॒ सग्ं स-न्त॑नोति ।44) त॒नो॒ति॒ तन्तु॒ स्तन्तु॑ स्तनोति तनोति॒ तन्तुः॑ ।45) तन्तु॑ रस्यसि॒ तन्तु॒ स्तन्तु॑ रसि ।46) अ॒सि॒ प्र॒जाभ्यः॑ प्र॒जाभ्यो᳚ ऽस्यसि प्र॒जाभ्यः॑ ।47) प्र॒जाभ्य॑ स्त्वा त्वा प्र॒जाभ्यः॑ प्र॒जाभ्य॑ स्त्वा ।47) प्र॒जाभ्य॒ इति॑ प्र - जाभ्यः॑ ।48) त्वा॒ प्र॒जाः प्र॒जा स्त्वा᳚ त्वा प्र॒जाः ।49) प्र॒जा जि॑न्व जिन्व प्र॒जाः प्र॒जा जि॑न्व ।49) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।50) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।॥ 7 ॥ (50/57)
1) ru̠ndhē̠ pra̠vā pra̠vā ru̍ndhē rundhē pra̠vā ।2) pra̠vā 'sya̍si pra̠vā pra̠vā 'si̍ ।2) pra̠vēti̍ pra - vā ।3) a̠sya̠nu̠vā 'nu̠vā 'sya̍ syanu̠vā ।4) a̠nu̠vā 'sya̍ syanu̠vā 'nu̠vā 'si̍ ।4) a̠nu̠vētya̍nu - vā ।5) a̠sītī tya̍sya̠sīti̍ ।6) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।7) ā̠ha̠ mi̠thu̠na̠tvāya̍ mithuna̠tvāyā̍ hāha mithuna̠tvāya̍ ।8) mi̠thu̠na̠tvā yō̠śi gu̠śi-mmi̍thuna̠tvāya̍ mithuna̠tvā yō̠śik ।8) mi̠thu̠na̠tvāyēti̍ mithuna - tvāya̍ ।9) u̠śi ga̍sya syu̠śi gu̠śi ga̍si ।10) a̠si̠ vasu̍bhyō̠ vasu̍bhyō 'syasi̠ vasu̍bhyaḥ ।11) vasu̍bhya stvā tvā̠ vasu̍bhyō̠ vasu̍bhya stvā ।11) vasu̍bhya̠ iti̠ vasu̍ - bhya̠ḥ ।12) tvā̠ vasū̠n̠. vasū̎-ntvā tvā̠ vasūn̍ ।13) vasū̎n jinva jinva̠ vasū̠n̠. vasū̎n jinva ।14) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvē ti̍ ।15) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।16) ā̠hā̠ṣṭā va̠ṣṭā vā̍hā hā̠ṣṭau ।17) a̠ṣṭau vasa̍vō̠ vasa̍vō̠ 'ṣṭā va̠ṣṭau vasa̍vaḥ ।18) vasa̍va̠ ēkā̍da̠ śaikā̍daśa̠ vasa̍vō̠ vasa̍va̠ ēkā̍daśa ।19) ēkā̍daśa ru̠drā ru̠drā ēkā̍da̠ śaikā̍daśa ru̠drāḥ ।20) ru̠drā dvāda̍śa̠ dvāda̍śa ru̠drā ru̠drā dvāda̍śa ।21) dvāda̍śā di̠tyā ā̍di̠tyā dvāda̍śa̠ dvāda̍śā di̠tyāḥ ।22) ā̠di̠tyā ē̠tāva̍nta ē̠tāva̍nta ādi̠tyā ā̍di̠tyā ē̠tāva̍ntaḥ ।23) ē̠tāva̍ntō̠ vai vā ē̠tāva̍nta ē̠tāva̍ntō̠ vai ।24) vai dē̠vā dē̠vā vai vai dē̠vāḥ ।25) dē̠vā stēbhya̠ stēbhyō̍ dē̠vā dē̠vā stēbhya̍ḥ ।26) tēbhya̍ ē̠vaiva tēbhya̠ stēbhya̍ ē̠va ।27) ē̠va ya̠jñaṃ ya̠jña mē̠vaiva ya̠jñam ।28) ya̠jña-mpra pra ya̠jñaṃ ya̠jña-mpra ।29) prāhā̍ha̠ pra prāha̍ ।30) ā̠hauja̠ ōja̍ āhā̠ hauja̍ḥ ।31) ōjō̎ 'sya̠syōja̠ ōjō̍ 'si ।32) a̠si̠ pi̠tṛbhya̍ḥ pi̠tṛbhyō̎ 'syasi pi̠tṛbhya̍ḥ ।33) pi̠tṛbhya̍ stvā tvā pi̠tṛbhya̍ḥ pi̠tṛbhya̍ stvā ।33) pi̠tṛbhya̠ iti̍ pi̠tṛ - bhya̠ḥ ।34) tvā̠ pi̠tṝ-npi̠tṝg stvā̎ tvā pi̠tṝn ।35) pi̠tṝn ji̍nva jinva pi̠tṝ-npi̠tṝn ji̍nva ।36) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvē ti̍ ।37) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।38) ā̠ha̠ dē̠vā-ndē̠vā nā̍hāha dē̠vān ।39) dē̠vā nē̠vaiva dē̠vā-ndē̠vā nē̠va ।40) ē̠va pi̠tṝ-npi̠tṝ nē̠vaiva pi̠tṝn ।41) pi̠tṝ nanvanu̍ pi̠tṝ-npi̠tṝ nanu̍ ।42) anu̠ sagṃ sa manvanu̠ sam ।43) sa-nta̍nōti tanōti̠ sagṃ sa-nta̍nōti ।44) ta̠nō̠ti̠ tantu̠ stantu̍ stanōti tanōti̠ tantu̍ḥ ।45) tantu̍ rasyasi̠ tantu̠ stantu̍ rasi ।46) a̠si̠ pra̠jābhya̍ḥ pra̠jābhyō̎ 'syasi pra̠jābhya̍ḥ ।47) pra̠jābhya̍ stvā tvā pra̠jābhya̍ḥ pra̠jābhya̍ stvā ।47) pra̠jābhya̠ iti̍ pra - jābhya̍ḥ ।48) tvā̠ pra̠jāḥ pra̠jā stvā̎ tvā pra̠jāḥ ।49) pra̠jā ji̍nva jinva pra̠jāḥ pra̠jā ji̍nva ।49) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।50) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।॥ 7 ॥ (50/57)
meaning
This verse is a liturgical chant from the Yajurveda employing repetitive ritual formulas addressing the Vasus (eight divine powers), Rudras (eleven fierce forms), Adityas (twelve celestial sovereigns), and Fathers (ancestors), each invoked with "jinva" (quicken/enliven) to extend nourishment through sacrifice to all progeny and creatures.
verse 8
1) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।2) आ॒ह॒ पि॒तॄ-न्पि॒तॄ ना॑हाह पि॒तॄन् ।3) पि॒तॄ ने॒वैव पि॒तॄ-न्पि॒तॄ ने॒व ।4) ए॒व प्र॒जाः प्र॒जा ए॒वैव प्र॒जाः ।5) प्र॒जा अन्वनु॑ प्र॒जाः प्र॒जा अनु॑ ।5) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।6) अनु॒ सग्ं स मन्वनु॒ सम् ।7) स-न्त॑नोति तनोति॒ सग्ं स-न्त॑नोति ।8) त॒नो॒ति॒ पृ॒त॒ना॒षाट् पृ॑तना॒षा-ट्त॑नोति तनोति पृतना॒षाट् ।9) पृ॒त॒ना॒षा ड॑स्यसि पृतना॒षाट् पृ॑तना॒षा ड॑सि ।10) अ॒सि॒ प॒शुभ्यः॑ प॒शुभ्यो᳚ ऽस्यसि प॒शुभ्यः॑ ।11) प॒शुभ्य॑ स्त्वा त्वा प॒शुभ्यः॑ प॒शुभ्य॑ स्त्वा ।11) प॒शुभ्य॒ इति॑ प॒शु - भ्यः॒ ।12) त्वा॒ प॒शू-न्प॒शू-न्त्वा᳚ त्वा प॒शून् ।13) प॒शून् जि॑न्व जिन्व प॒शू-न्प॒शून् जि॑न्व ।14) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।15) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।16) आ॒ह॒ प्र॒जाः प्र॒जा आ॑हाह प्र॒जाः ।17) प्र॒जा ए॒वैव प्र॒जाः प्र॒जा ए॒व ।17) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।18) ए॒व प॒शू-न्प॒शू ने॒वैव प॒शून् ।19) प॒शू नन्वनु॑ प॒शू-न्प॒शू ननु॑ ।20) अनु॒ सग्ं स मन्वनु॒ सम् ।21) स-न्त॑नोति तनोति॒ सग्ं स-न्त॑नोति ।22) त॒नो॒ति॒ रे॒व-द्रे॒व-त्त॑नोति तनोति रे॒वत् ।23) रे॒व द॑स्यसि रे॒व-द्रे॒व द॑सि ।24) अ॒स्योष॑धीभ्य॒ ओष॑धीभ्यो ऽस्य॒ स्योष॑धीभ्यः ।25) ओष॑धीभ्य स्त्वा॒ त्वौष॑धीभ्य॒ ओष॑धीभ्य स्त्वा ।25) ओष॑धीभ्य॒ इत्योष॑धि - भ्यः॒ ।26) त्वौष॑धी॒ रोष॑धी स्त्वा॒ त्वौष॑धीः ।27) ओष॑धी-र्जिन्व जि॒न्वौष॑धी॒ रोष॑धी-र्जिन्व ।28) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वे ति॑ ।29) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।30) आ॒हौष॑धी॒ ष्वोष॑धी ष्वाहा॒ हौष॑धीषु ।31) ओष॑धी ष्वे॒वै वौष॑धी॒ ष्वोष॑धी ष्वे॒व ।32) ए॒व प॒शू-न्प॒शू ने॒वैव प॒शून् ।33) प॒शू-न्प्रति॒ प्रति॑ प॒शू-न्प॒शू-न्प्रति॑ ।34) प्रति॑ ष्ठापयति स्थापयति॒ प्रति॒ प्रति॑ ष्ठापयति ।35) स्था॒प॒य॒ त्य॒भि॒जि द॑भि॒जि-थ्स्था॑पयति स्थापय त्यभि॒जित् ।36) अ॒भि॒जि द॑स्य स्यभि॒जि द॑भि॒जि द॑सि ।36) अ॒भि॒जिदित्य॑भि - जित् ।37) अ॒सि॒ यु॒क्तग्रा॑वा यु॒क्तग्रा॑वा ऽस्यसि यु॒क्तग्रा॑वा ।38) यु॒क्तग्रा॒वेन्द्रा॒ येन्द्रा॑य यु॒क्तग्रा॑वा यु॒क्तग्रा॒वेन्द्रा॑य ।38) यु॒क्तग्रा॒वेति॑ यु॒क्त - ग्रा॒वा॒ ।39) इन्द्रा॑य त्वा॒ त्वेन्द्रा॒ये न्द्रा॑य त्वा ।40) त्वेन्द्र॒ मिन्द्र॑-न्त्वा॒ त्वेन्द्र᳚म् ।41) इन्द्र॑-ञ्जिन्व जि॒न्वेन्द्र॒ मिन्द्र॑-ञ्जिन्व ।42) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।43) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।44) आ॒हा॒भिजि॑त्या अ॒भिजि॑त्या आहाहा॒ भिजि॑त्यै ।45) अ॒भिजि॑त्या॒ अधि॑पति॒ रधि॑पति र॒भिजि॑त्या अ॒भिजि॑त्या॒ अधि॑पतिः ।45) अ॒भिजि॑त्या॒ इत्य॒भि - जि॒त्यै॒ ।46) अधि॑पति रस्य॒ स्यधि॑पति॒ रधि॑पति रसि ।46) अधि॑पति॒रित्यधि॑ - प॒तिः॒ ।47) अ॒सि॒ प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाया᳚ स्यसि प्रा॒णाय॑ ।48) प्रा॒णाय॑ त्वा त्वा प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाय॑ त्वा ।48) प्रा॒णायेति॑ प्र - अ॒नाय॑ ।49) त्वा॒ प्रा॒ण-म्प्रा॒ण-न्त्वा᳚ त्वा प्रा॒णम् ।50) प्रा॒ण-ञ्जि॑न्व जिन्व प्रा॒ण-म्प्रा॒ण-ञ्जि॑न्व ।50) प्रा॒णमिति॑ प्र - अ॒नम् ।॥ 8 ॥ (50/60)
1) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।2) ā̠ha̠ pi̠tṝ-npi̠tṝ nā̍hāha pi̠tṝn ।3) pi̠tṝ nē̠vaiva pi̠tṝ-npi̠tṝ nē̠va ।4) ē̠va pra̠jāḥ pra̠jā ē̠vaiva pra̠jāḥ ।5) pra̠jā anvanu̍ pra̠jāḥ pra̠jā anu̍ ।5) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।6) anu̠ sagṃ sa manvanu̠ sam ।7) sa-nta̍nōti tanōti̠ sagṃ sa-nta̍nōti ।8) ta̠nō̠ti̠ pṛ̠ta̠nā̠ṣāṭ pṛ̍tanā̠ṣā-ṭta̍nōti tanōti pṛtanā̠ṣāṭ ।9) pṛ̠ta̠nā̠ṣā ḍa̍syasi pṛtanā̠ṣāṭ pṛ̍tanā̠ṣā ḍa̍si ।10) a̠si̠ pa̠śubhya̍ḥ pa̠śubhyō̎ 'syasi pa̠śubhya̍ḥ ।11) pa̠śubhya̍ stvā tvā pa̠śubhya̍ḥ pa̠śubhya̍ stvā ।11) pa̠śubhya̠ iti̍ pa̠śu - bhya̠ḥ ।12) tvā̠ pa̠śū-npa̠śū-ntvā̎ tvā pa̠śūn ।13) pa̠śūn ji̍nva jinva pa̠śū-npa̠śūn ji̍nva ।14) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।15) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।16) ā̠ha̠ pra̠jāḥ pra̠jā ā̍hāha pra̠jāḥ ।17) pra̠jā ē̠vaiva pra̠jāḥ pra̠jā ē̠va ।17) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।18) ē̠va pa̠śū-npa̠śū nē̠vaiva pa̠śūn ।19) pa̠śū nanvanu̍ pa̠śū-npa̠śū nanu̍ ।20) anu̠ sagṃ sa manvanu̠ sam ।21) sa-nta̍nōti tanōti̠ sagṃ sa-nta̍nōti ।22) ta̠nō̠ti̠ rē̠va-drē̠va-tta̍nōti tanōti rē̠vat ।23) rē̠va da̍syasi rē̠va-drē̠va da̍si ।24) a̠syōṣa̍dhībhya̠ ōṣa̍dhībhyō 'sya̠ syōṣa̍dhībhyaḥ ।25) ōṣa̍dhībhya stvā̠ tvauṣa̍dhībhya̠ ōṣa̍dhībhya stvā ।25) ōṣa̍dhībhya̠ ityōṣa̍dhi - bhya̠ḥ ।26) tvauṣa̍dhī̠ rōṣa̍dhī stvā̠ tvauṣa̍dhīḥ ।27) ōṣa̍dhī-rjinva ji̠nvauṣa̍dhī̠ rōṣa̍dhī-rjinva ।28) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvē ti̍ ।29) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।30) ā̠hauṣa̍dhī̠ ṣvōṣa̍dhī ṣvāhā̠ hauṣa̍dhīṣu ।31) ōṣa̍dhī ṣvē̠vai vauṣa̍dhī̠ ṣvōṣa̍dhī ṣvē̠va ।32) ē̠va pa̠śū-npa̠śū nē̠vaiva pa̠śūn ।33) pa̠śū-nprati̠ prati̍ pa̠śū-npa̠śū-nprati̍ ।34) prati̍ ṣṭhāpayati sthāpayati̠ prati̠ prati̍ ṣṭhāpayati ।35) sthā̠pa̠ya̠ tya̠bhi̠ji da̍bhi̠ji-thsthā̍payati sthāpaya tyabhi̠jit ।36) a̠bhi̠ji da̍sya syabhi̠ji da̍bhi̠ji da̍si ।36) a̠bhi̠jiditya̍bhi - jit ।37) a̠si̠ yu̠ktagrā̍vā yu̠ktagrā̍vā 'syasi yu̠ktagrā̍vā ।38) yu̠ktagrā̠vēndrā̠ yēndrā̍ya yu̠ktagrā̍vā yu̠ktagrā̠vēndrā̍ya ।38) yu̠ktagrā̠vēti̍ yu̠kta - grā̠vā̠ ।39) indrā̍ya tvā̠ tvēndrā̠yē ndrā̍ya tvā ।40) tvēndra̠ mindra̍-ntvā̠ tvēndra̎m ।41) indra̍-ñjinva ji̠nvēndra̠ mindra̍-ñjinva ।42) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।43) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।44) ā̠hā̠bhiji̍tyā a̠bhiji̍tyā āhāhā̠ bhiji̍tyai ।45) a̠bhiji̍tyā̠ adhi̍pati̠ radhi̍pati ra̠bhiji̍tyā a̠bhiji̍tyā̠ adhi̍patiḥ ।45) a̠bhiji̍tyā̠ itya̠bhi - ji̠tyai̠ ।46) adhi̍pati rasya̠ syadhi̍pati̠ radhi̍pati rasi ।46) adhi̍pati̠rityadhi̍ - pa̠ti̠ḥ ।47) a̠si̠ prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāyā̎ syasi prā̠ṇāya̍ ।48) prā̠ṇāya̍ tvā tvā prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāya̍ tvā ।48) prā̠ṇāyēti̍ pra - a̠nāya̍ ।49) tvā̠ prā̠ṇa-mprā̠ṇa-ntvā̎ tvā prā̠ṇam ।50) prā̠ṇa-ñji̍nva jinva prā̠ṇa-mprā̠ṇa-ñji̍nva ।50) prā̠ṇamiti̍ pra - a̠nam ।॥ 8 ॥ (50/60)
meaning
This verse from the Taittiriya Samhita is a ritualistic incantation addressing fathers, offspring, beasts, herbs, the victorious one, the yoked stone, Indra, and the life-breath—invoking each to be strengthened, held, and animated through repeated sacrificial utterance and ritual potency.
verse 9
1) जि॒न्वे तीति॑ जिन्व जि॒न्वेति॑ ।2) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।3) आ॒ह॒ प्र॒जासु॑ प्र॒जा स्वा॑हाह प्र॒जासु॑ ।4) प्र॒जा स्वे॒वैव प्र॒जासु॑ प्र॒जा स्वे॒व ।4) प्र॒जास्विति॑ प्र - जासु॑ ।5) ए॒व प्रा॒णा-न्प्रा॒णा ने॒वैव प्रा॒णान् ।6) प्रा॒णा-न्द॑धाति दधाति प्रा॒णा-न्प्रा॒णा-न्द॑धाति ।6) प्रा॒णानिति॑ प्र - अ॒नान् ।7) द॒धा॒ति॒ त्रि॒वृ-त्त्रि॒वृ-द्द॑धाति दधाति त्रि॒वृत् ।8) त्रि॒वृ द॑स्यसि त्रि॒वृ-त्त्रि॒वृ द॑सि ।8) त्रि॒वृदिति॑ त्रि - वृत् ।9) अ॒सि॒ प्र॒वृ-त्प्र॒वृ द॑स्यसि प्र॒वृत् ।10) प्र॒वृ द॑स्यसि प्र॒वृ-त्प्र॒वृ द॑सि ।10) प्र॒वृदिति॑ प्र - वृत् ।11) अ॒सीती त्य॑स्य॒सीति॑ ।12) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।13) आ॒ह॒ मि॒थु॒न॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वाया॑ हाह मिथुन॒त्वाय॑ ।14) मि॒थु॒न॒त्वाय॑ सग्ंरो॒ह-स्सग्ं॑रो॒हो मि॑थुन॒त्वाय॑ मिथुन॒त्वाय॑ सग्ंरो॒हः ।14) मि॒थु॒न॒त्वायेति॑ मिथुन - त्वाय॑ ।15) स॒ग्ं॒रो॒हो᳚ ऽस्यसि सग्ंरो॒ह-स्सग्ं॑रो॒हो॑ ऽसि ।15) स॒ग्ं॒रो॒ह इति॑ सं - रो॒हः ।16) अ॒सि॒ नी॒रो॒हो नी॑रो॒हो᳚ ऽस्यसि नीरो॒हः ।17) नी॒रो॒हो᳚ ऽस्यसि नीरो॒हो नी॑रो॒हो॑ ऽसि ।17) नी॒रो॒ह इति॑ निः - रो॒हः ।18) अ॒सीती त्य॑स्य॒सीति॑ ।19) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।20) आ॒ह॒ प्रजा᳚त्यै॒ प्रजा᳚त्या आहाह॒ प्रजा᳚त्यै ।21) प्रजा᳚त्यै वसु॒को व॑सु॒कः प्रजा᳚त्यै॒ प्रजा᳚त्यै वसु॒कः ।21) प्रजा᳚त्या॒ इति॒ प्र - जा॒त्यै॒ ।22) व॒सु॒को᳚ ऽस्यसि वसु॒को व॑सु॒को॑ ऽसि ।23) अ॒सि॒ वेष॑श्रि॒-र्वेष॑श्रि रस्यसि॒ वेष॑श्रिः ।24) वेष॑श्रि रस्यसि॒ वेष॑श्रि॒-र्वेष॑श्रि रसि ।24) वेष॑श्रि॒रिति॒ वेष॑ - श्रिः॒ ।25) अ॒सि॒ वस्य॑ष्टि॒-र्वस्य॑ष्टि रस्यसि॒ वस्य॑ष्टिः ।26) वस्य॑ष्टि रस्यसि॒ वस्य॑ष्टि॒-र्वस्य॑ष्टि रसि ।27) अ॒सीती त्य॑स्य॒सीति॑ ।28) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।29) आ॒ह॒ प्रति॑ष्ठित्यै॒ प्रति॑ष्ठित्या आहाह॒ प्रति॑ष्ठित्यै ।30) प्रति॑ष्ठित्या॒ इति॒ प्रति॑ - स्थि॒त्यै॒ ।॥ 9 ॥ (30/39)॥ अ. 2 ॥
1) ji̠nvē tīti̍ jinva ji̠nvēti̍ ।2) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।3) ā̠ha̠ pra̠jāsu̍ pra̠jā svā̍hāha pra̠jāsu̍ ।4) pra̠jā svē̠vaiva pra̠jāsu̍ pra̠jā svē̠va ।4) pra̠jāsviti̍ pra - jāsu̍ ।5) ē̠va prā̠ṇā-nprā̠ṇā nē̠vaiva prā̠ṇān ।6) prā̠ṇā-nda̍dhāti dadhāti prā̠ṇā-nprā̠ṇā-nda̍dhāti ।6) prā̠ṇāniti̍ pra - a̠nān ।7) da̠dhā̠ti̠ tri̠vṛ-ttri̠vṛ-dda̍dhāti dadhāti tri̠vṛt ।8) tri̠vṛ da̍syasi tri̠vṛ-ttri̠vṛ da̍si ।8) tri̠vṛditi̍ tri - vṛt ।9) a̠si̠ pra̠vṛ-tpra̠vṛ da̍syasi pra̠vṛt ।10) pra̠vṛ da̍syasi pra̠vṛ-tpra̠vṛ da̍si ।10) pra̠vṛditi̍ pra - vṛt ।11) a̠sītī tya̍sya̠sīti̍ ।12) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।13) ā̠ha̠ mi̠thu̠na̠tvāya̍ mithuna̠tvāyā̍ hāha mithuna̠tvāya̍ ।14) mi̠thu̠na̠tvāya̍ sagṃrō̠ha-ssagṃ̍rō̠hō mi̍thuna̠tvāya̍ mithuna̠tvāya̍ sagṃrō̠haḥ ।14) mi̠thu̠na̠tvāyēti̍ mithuna - tvāya̍ ।15) sa̠gṃ̠rō̠hō̎ 'syasi sagṃrō̠ha-ssagṃ̍rō̠hō̍ 'si ।15) sa̠gṃ̠rō̠ha iti̍ saṃ - rō̠haḥ ।16) a̠si̠ nī̠rō̠hō nī̍rō̠hō̎ 'syasi nīrō̠haḥ ।17) nī̠rō̠hō̎ 'syasi nīrō̠hō nī̍rō̠hō̍ 'si ।17) nī̠rō̠ha iti̍ niḥ - rō̠haḥ ।18) a̠sītī tya̍sya̠sīti̍ ।19) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।20) ā̠ha̠ prajā̎tyai̠ prajā̎tyā āhāha̠ prajā̎tyai ।21) prajā̎tyai vasu̠kō va̍su̠kaḥ prajā̎tyai̠ prajā̎tyai vasu̠kaḥ ।21) prajā̎tyā̠ iti̠ pra - jā̠tyai̠ ।22) va̠su̠kō̎ 'syasi vasu̠kō va̍su̠kō̍ 'si ।23) a̠si̠ vēṣa̍śri̠-rvēṣa̍śri rasyasi̠ vēṣa̍śriḥ ।24) vēṣa̍śri rasyasi̠ vēṣa̍śri̠-rvēṣa̍śri rasi ।24) vēṣa̍śri̠riti̠ vēṣa̍ - śri̠ḥ ।25) a̠si̠ vasya̍ṣṭi̠-rvasya̍ṣṭi rasyasi̠ vasya̍ṣṭiḥ ।26) vasya̍ṣṭi rasyasi̠ vasya̍ṣṭi̠-rvasya̍ṣṭi rasi ।27) a̠sītī tya̍sya̠sīti̍ ।28) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।29) ā̠ha̠ prati̍ṣṭhityai̠ prati̍ṣṭhityā āhāha̠ prati̍ṣṭhityai ।30) prati̍ṣṭhityā̠ iti̠ prati̍ - sthi̠tyai̠ ।॥ 9 ॥ (30/39)॥ a. 2 ॥
meaning
This is a ritual invocation sequence from the Yajurveda Taittiriya Samhita employing repetitive formulaic utterances (haha, svaha) and paired cosmic principles (ascending and descending growth, pairing, wealth-bestowal, adornment, prosperity, and foundation) to establish Krishna's presence across generations and the ordered world.
verse 10
1) अ॒ग्निना॑ दे॒वेन॑ दे॒वेना॒ग्निना॒ ऽग्निना॑ दे॒वेन॑ ।2) दे॒वेन॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना दे॒वेन॑ दे॒वेन॒ पृत॑नाः ।3) पृत॑ना जयामि जयामि॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना जयामि ।4) ज॒या॒मि॒ गा॒य॒त्रेण॑ गाय॒त्रेण॑ जयामि जयामि गाय॒त्रेण॑ ।5) गा॒य॒त्रेण॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा गाय॒त्रेण॑ गाय॒त्रेण॒ छन्द॑सा ।6) छन्द॑सा त्रि॒वृता᳚ त्रि॒वृता॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा त्रि॒वृता᳚ ।7) त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न त्रि॒वृता᳚ त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न ।7) त्रि॒वृतेति॑ त्रि - वृता᳚ ।8) स्तोमे॑न रथन्त॒रेण॑ रथन्त॒रेण॒ स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न रथन्त॒रेण॑ ।9) र॒थ॒न्त॒रेण॒ साम्ना॒ साम्ना॑ रथन्त॒रेण॑ रथन्त॒रेण॒ साम्ना᳚ ।9) र॒थ॒न्त॒रेणेति॑ रथं - त॒रेण॑ ।10) साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ साम्ना॒ साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ ।11) व॒ष॒ट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण॒ वज्रे॑ण वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण ।11) व॒ष॒ट्का॒रेणेति॑ वषट् - का॒रेण॑ ।12) वज्रे॑ण पूर्व॒जा-न्पू᳚र्व॒जान्. वज्रे॑ण॒ वज्रे॑ण पूर्व॒जान् ।13) पू॒र्व॒जा-न्भ्रातृ॑व्या॒-न्भ्रातृ॑व्या-न्पूर्व॒जा-न्पू᳚र्व॒जा-न्भ्रातृ॑व्यान् ।13) पू॒र्व॒जानिति॑ पूर्व - जान् ।14) भ्रातृ॑व्या॒ नध॑रा॒ नध॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्या॒-न्भ्रातृ॑व्या॒ नध॑रान् ।15) अध॑रा-न्पादयामि पादया॒ म्यध॑रा॒ नध॑रा-न्पादयामि ।16) पा॒द॒या॒ म्यवाव॑ पादयामि पादया॒ म्यव॑ ।17) अवै॑ना नेना॒ नवावै॑नान् ।18) ए॒ना॒-न्बा॒धे॒ बा॒ध॒ ए॒ना॒ ने॒ना॒-न्बा॒धे॒ ।19) बा॒धे॒ प्रति॒ प्रति॑ बाधे बाधे॒ प्रति॑ ।20) प्रत्ये॑ना नेना॒-न्प्रति॒ प्रत्ये॑नान् ।21) ए॒ना॒-न्नु॒दे॒ नु॒द॒ ए॒ना॒ ने॒ना॒-न्नु॒दे॒ ।22) नु॒दे॒ ऽस्मि-न्न॒स्मि-न्नु॑दे नुदे॒ ऽस्मिन्न् ।23) अ॒स्मिन् क्षये॒ क्षये॒ ऽस्मि-न्न॒स्मिन् क्षये᳚ ।24) क्षये॒ ऽस्मि-न्न॒स्मिन् क्षये॒ क्षये॒ ऽस्मिन्न् ।25) अ॒स्मि-न्भू॑मिलो॒के भू॑मिलो॒के᳚ ऽस्मि-न्न॒स्मि-न्भू॑मिलो॒के ।26) भू॒मि॒लो॒के यो यो भू॑मिलो॒के भू॑मिलो॒के यः ।26) भू॒मि॒लो॒क इति॑ भूमि - लो॒के ।27) यो᳚ ऽस्मा न॒स्मान्. यो यो᳚ ऽस्मान् ।28) अ॒स्मा-न्द्वेष्टि॒ द्वेष्ट्य॒स्मा न॒स्मा-न्द्वेष्टि॑ ।29) द्वेष्टि॒ यं-यँ-न्द्वेष्टि॒ द्वेष्टि॒ यम् ।30) य-ञ्च॑ च॒ यं-यँ-ञ्च॑ ।31) च॒ व॒यं-वँ॒य-ञ्च॑ च व॒यम् ।32) व॒य-न्द्वि॒ष्मो द्वि॒ष्मो व॒यं-वँ॒य-न्द्वि॒ष्मः ।33) द्वि॒ष्मो विष्णो॒-र्विष्णो᳚-र्द्वि॒ष्मो द्वि॒ष्मो विष्णोः᳚ ।34) विष्णोः॒ क्रमे॑ण॒ क्रमे॑ण॒ विष्णो॒-र्विष्णोः॒ क्रमे॑ण ।35) क्रमे॒णा त्यति॒ क्रमे॑ण॒ क्रमे॒णाति॑ ।36) अत्ये॑ना नेना॒ नत्य त्ये॑नान् ।37) ए॒ना॒न् क्रा॒मा॒मि॒ क्रा॒मा॒ म्ये॒ना॒ ने॒ना॒न् क्रा॒मा॒मि॒ ।38) क्रा॒मा॒ मीन्द्रे॒ णेन्द्रे॑ण क्रामामि क्रामा॒ मीन्द्रे॑ण ।39) इन्द्रे॑ण दे॒वेन॑ दे॒वेनेन्द्रे॒ णेन्द्रे॑ण दे॒वेन॑ ।40) दे॒वेन॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना दे॒वेन॑ दे॒वेन॒ पृत॑नाः ।41) पृत॑ना जयामि जयामि॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना जयामि ।42) ज॒या॒मि॒ त्रैष्टु॑भेन॒ त्रैष्टु॑भेन जयामि जयामि॒ त्रैष्टु॑भेन ।43) त्रैष्टु॑भेन॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा॒ त्रैष्टु॑भेन॒ त्रैष्टु॑भेन॒ छन्द॑सा ।44) छन्द॑सा पञ्चद॒शेन॑ पञ्चद॒शेन॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा पञ्चद॒शेन॑ ।45) प॒ञ्च॒द॒शेन॒ स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न पञ्चद॒शेन॑ पञ्चद॒शेन॒ स्तोमे॑न ।45) प॒ञ्च॒द॒शेनेति॑ पञ्च - द॒शेन॑ ।46) स्तोमे॑न बृह॒ता बृ॑ह॒ता स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न बृह॒ता ।47) बृ॒ह॒ता साम्ना॒ साम्ना॑ बृह॒ता बृ॑ह॒ता साम्ना᳚ ।48) साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ साम्ना॒ साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ ।49) व॒ष॒ट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण॒ वज्रे॑ण वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण ।49) व॒ष॒ट्का॒रेणेति॑ वषट् - का॒रेण॑ ।50) वज्रे॑ण सह॒जा-न्थ्स॑ह॒जान्. वज्रे॑ण॒ वज्रे॑ण सह॒जान् ।॥ 10 ॥ (50/57)
1) a̠gninā̍ dē̠vēna̍ dē̠vēnā̠gninā̠ 'gninā̍ dē̠vēna̍ ।2) dē̠vēna̠ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā dē̠vēna̍ dē̠vēna̠ pṛta̍nāḥ ।3) pṛta̍nā jayāmi jayāmi̠ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā jayāmi ।4) ja̠yā̠mi̠ gā̠ya̠trēṇa̍ gāya̠trēṇa̍ jayāmi jayāmi gāya̠trēṇa̍ ।5) gā̠ya̠trēṇa̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā gāya̠trēṇa̍ gāya̠trēṇa̠ Chanda̍sā ।6) Chanda̍sā tri̠vṛtā̎ tri̠vṛtā̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā tri̠vṛtā̎ ।7) tri̠vṛtā̠ stōmē̍na̠ stōmē̍na tri̠vṛtā̎ tri̠vṛtā̠ stōmē̍na ।7) tri̠vṛtēti̍ tri - vṛtā̎ ।8) stōmē̍na rathanta̠rēṇa̍ rathanta̠rēṇa̠ stōmē̍na̠ stōmē̍na rathanta̠rēṇa̍ ।9) ra̠tha̠nta̠rēṇa̠ sāmnā̠ sāmnā̍ rathanta̠rēṇa̍ rathanta̠rēṇa̠ sāmnā̎ ।9) ra̠tha̠nta̠rēṇēti̍ rathaṃ - ta̠rēṇa̍ ।10) sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ sāmnā̠ sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ ।11) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇa vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa ।11) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇēti̍ vaṣaṭ - kā̠rēṇa̍ ।12) vajrē̍ṇa pūrva̠jā-npū̎rva̠jān. vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇa pūrva̠jān ।13) pū̠rva̠jā-nbhrātṛ̍vyā̠-nbhrātṛ̍vyā-npūrva̠jā-npū̎rva̠jā-nbhrātṛ̍vyān ।13) pū̠rva̠jāniti̍ pūrva - jān ।14) bhrātṛ̍vyā̠ nadha̍rā̠ nadha̍rā̠-nbhrātṛ̍vyā̠-nbhrātṛ̍vyā̠ nadha̍rān ।15) adha̍rā-npādayāmi pādayā̠ myadha̍rā̠ nadha̍rā-npādayāmi ।16) pā̠da̠yā̠ myavāva̍ pādayāmi pādayā̠ myava̍ ।17) avai̍nā nēnā̠ navāvai̍nān ।18) ē̠nā̠-nbā̠dhē̠ bā̠dha̠ ē̠nā̠ nē̠nā̠-nbā̠dhē̠ ।19) bā̠dhē̠ prati̠ prati̍ bādhē bādhē̠ prati̍ ।20) pratyē̍nā nēnā̠-nprati̠ pratyē̍nān ।21) ē̠nā̠-nnu̠dē̠ nu̠da̠ ē̠nā̠ nē̠nā̠-nnu̠dē̠ ।22) nu̠dē̠ 'smi-nna̠smi-nnu̍dē nudē̠ 'sminn ।23) a̠smin kṣayē̠ kṣayē̠ 'smi-nna̠smin kṣayē̎ ।24) kṣayē̠ 'smi-nna̠smin kṣayē̠ kṣayē̠ 'sminn ।25) a̠smi-nbhū̍milō̠kē bhū̍milō̠kē̎ 'smi-nna̠smi-nbhū̍milō̠kē ।26) bhū̠mi̠lō̠kē yō yō bhū̍milō̠kē bhū̍milō̠kē yaḥ ।26) bhū̠mi̠lō̠ka iti̍ bhūmi - lō̠kē ।27) yō̎ 'smā na̠smān. yō yō̎ 'smān ।28) a̠smā-ndvēṣṭi̠ dvēṣṭya̠smā na̠smā-ndvēṣṭi̍ ।29) dvēṣṭi̠ yaṃ ya-ndvēṣṭi̠ dvēṣṭi̠ yam ।30) ya-ñcha̍ cha̠ yaṃ ya-ñcha̍ ।31) cha̠ va̠yaṃ va̠ya-ñcha̍ cha va̠yam ।32) va̠ya-ndvi̠ṣmō dvi̠ṣmō va̠yaṃ va̠ya-ndvi̠ṣmaḥ ।33) dvi̠ṣmō viṣṇō̠-rviṣṇō̎-rdvi̠ṣmō dvi̠ṣmō viṣṇō̎ḥ ।34) viṣṇō̠ḥ kramē̍ṇa̠ kramē̍ṇa̠ viṣṇō̠-rviṣṇō̠ḥ kramē̍ṇa ।35) kramē̠ṇā tyati̠ kramē̍ṇa̠ kramē̠ṇāti̍ ।36) atyē̍nā nēnā̠ natya tyē̍nān ।37) ē̠nā̠n krā̠mā̠mi̠ krā̠mā̠ myē̠nā̠ nē̠nā̠n krā̠mā̠mi̠ ।38) krā̠mā̠ mīndrē̠ ṇēndrē̍ṇa krāmāmi krāmā̠ mīndrē̍ṇa ।39) indrē̍ṇa dē̠vēna̍ dē̠vēnēndrē̠ ṇēndrē̍ṇa dē̠vēna̍ ।40) dē̠vēna̠ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā dē̠vēna̍ dē̠vēna̠ pṛta̍nāḥ ।41) pṛta̍nā jayāmi jayāmi̠ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā jayāmi ।42) ja̠yā̠mi̠ traiṣṭu̍bhēna̠ traiṣṭu̍bhēna jayāmi jayāmi̠ traiṣṭu̍bhēna ।43) traiṣṭu̍bhēna̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā̠ traiṣṭu̍bhēna̠ traiṣṭu̍bhēna̠ Chanda̍sā ।44) Chanda̍sā pañchada̠śēna̍ pañchada̠śēna̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā pañchada̠śēna̍ ।45) pa̠ñcha̠da̠śēna̠ stōmē̍na̠ stōmē̍na pañchada̠śēna̍ pañchada̠śēna̠ stōmē̍na ।45) pa̠ñcha̠da̠śēnēti̍ pañcha - da̠śēna̍ ।46) stōmē̍na bṛha̠tā bṛ̍ha̠tā stōmē̍na̠ stōmē̍na bṛha̠tā ।47) bṛ̠ha̠tā sāmnā̠ sāmnā̍ bṛha̠tā bṛ̍ha̠tā sāmnā̎ ।48) sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ sāmnā̠ sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ ।49) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇa vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa ।49) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇēti̍ vaṣaṭ - kā̠rēṇa̍ ।50) vajrē̍ṇa saha̠jā-nthsa̍ha̠jān. vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇa saha̠jān ।॥ 10 ॥ (50/57)
meaning
By Agni the god I conquer the armies; by Gayatri, by the metres, by Trivrt, by the Stoma, by Rathantara, by the Saman, by the Vasatkara utterance, by the Vajra I stride over the firstborn brothers, I subdue the adversaries in this earthly realm, and I conquer through Indra the god with the Tristubh metre, the Panchadasa stoma, the Brhat saman, the Vasatkara, and the Vajra over the kindred powers.
verse 11
1) स॒ह॒जान्. विश्वे॑भि॒-र्विश्वे॑भि-स्सह॒जा-न्थ्स॑ह॒जान्. विश्वे॑भिः ।1) स॒ह॒जानिति॑ सह - जान् ।2) विश्वे॑भि-र्दे॒वेभि॑-र्दे॒वेभि॒-र्विश्वे॑भि॒-र्विश्वे॑भि-र्दे॒वेभिः॑ ।3) दे॒वेभिः॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना दे॒वेभि॑-र्दे॒वेभिः॒ पृत॑नाः ।4) पृत॑ना जयामि जयामि॒ पृत॑नाः॒ पृत॑ना जयामि ।5) ज॒या॒मि॒ जाग॑तेन॒ जाग॑तेन जयामि जयामि॒ जाग॑तेन ।6) जाग॑तेन॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा॒ जाग॑तेन॒ जाग॑तेन॒ छन्द॑सा ।7) छन्द॑सा सप्तद॒शेन॑ सप्तद॒शेन॒ छन्द॑सा॒ छन्द॑सा सप्तद॒शेन॑ ।8) स॒प्त॒द॒शेन॒ स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न सप्तद॒शेन॑ सप्तद॒शेन॒ स्तोमे॑न ।8) स॒प्त॒द॒शेनेति॑ सप्त - द॒शेन॑ ।9) स्तोमे॑न वामदे॒व्येन॑ वामदे॒व्येन॒ स्तोमे॑न॒ स्तोमे॑न वामदे॒व्येन॑ ।10) वा॒म॒दे॒व्येन॒ साम्ना॒ साम्ना॑ वामदे॒व्येन॑ वामदे॒व्येन॒ साम्ना᳚ ।10) वा॒म॒दे॒व्येनेति॑ वाम - दे॒व्येन॑ ।11) साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ साम्ना॒ साम्ना॑ वषट्का॒रेण॑ ।12) व॒ष॒ट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण॒ वज्रे॑ण वषट्का॒रेण॑ वषट्का॒रेण॒ वज्रे॑ण ।12) व॒ष॒ट्का॒रेणेति॑ वषट् - का॒रेण॑ ।13) वज्रे॑णा पर॒जा न॑पर॒जान्. वज्रे॑ण॒ वज्रे॑णा पर॒जान् ।14) अ॒प॒र॒जा निन्द्रे॒ णेन्द्रे॑णा पर॒जा न॑पर॒जा निन्द्रे॑ण ।14) अ॒प॒र॒जानित्य॑पर - जान् ।15) इन्द्रे॑ण स॒युजः॑ स॒युज॒ इन्द्रे॒ णेन्द्रे॑ण स॒युजः॑ ।16) स॒युजो॑ व॒यं-वँ॒यग्ं स॒युजः॑ स॒युजो॑ व॒यम् ।16) स॒युज॒ इति॑ स - युजः॑ ।17) व॒यग्ं सा॑स॒ह्याम॑ सास॒ह्याम॑ व॒यं-वँ॒यग्ं सा॑स॒ह्याम॑ ।18) सा॒स॒ह्याम॑ पृतन्य॒तः पृ॑तन्य॒त-स्सा॑स॒ह्याम॑ सास॒ह्याम॑ पृतन्य॒तः ।19) पृ॒त॒न्य॒त इति॑ पृतन्य॒तः ।20) घ्नन्तो॑ वृ॒त्राणि॑ वृ॒त्राणि॒ घ्नन्तो॒ घ्नन्तो॑ वृ॒त्राणि॑ ।21) वृ॒त्रा ण्य॑प्र॒ त्य॑प्र॒ति वृ॒त्राणि॑ वृ॒त्रा ण्य॑प्र॒ति ।22) अ॒प्र॒तीत्य॑प्र॒ति ।23) य-त्ते॑ ते॒ य-द्य-त्ते᳚ ।24) ते॒ अ॒ग्ने॒ ऽग्ने॒ ते॒ ते॒ अ॒ग्ने॒ ।25) अ॒ग्ने॒ तेज॒ स्तेजो᳚ ऽग्ने ऽग्ने॒ तेजः॑ ।26) तेज॒ स्तेन॒ तेन॒ तेज॒ स्तेज॒ स्तेन॑ ।27) तेना॒ह म॒ह-न्तेन॒ तेना॒हम् ।28) अ॒ह-न्ते॑ज॒स्वी ते॑ज॒स्व्य॑ह म॒ह-न्ते॑ज॒स्वी ।29) ते॒ज॒स्वी भू॑यास-म्भूयास-न्तेज॒स्वी ते॑ज॒स्वी भू॑यासम् ।30) भू॒या॒सं॒-यँ-द्य-द्भू॑यास-म्भूयासं॒-यँत् ।31) य-त्ते॑ ते॒ य-द्य-त्ते᳚ ।32) ते॒ अ॒ग्ने॒ ऽग्ने॒ ते॒ ते॒ अ॒ग्ने॒ ।33) अ॒ग्ने॒ वर्चो॒ वर्चो᳚ ऽग्ने ऽग्ने॒ वर्चः॑ ।34) वर्च॒ स्तेन॒ तेन॒ वर्चो॒ वर्च॒ स्तेन॑ ।35) तेना॒ह म॒ह-न्तेन॒ तेना॒हम् ।36) अ॒हं-वँ॑र्च॒स्वी व॑र्च॒स्व्य॑ह म॒हं-वँ॑र्च॒स्वी ।37) व॒र्च॒स्वी भू॑यास-म्भूयासं-वँर्च॒स्वी व॑र्च॒स्वी भू॑यासम् ।38) भू॒या॒सं॒-यँ-द्य-द्भू॑यास-म्भूयासं॒-यँत् ।39) य-त्ते॑ ते॒ य-द्य-त्ते᳚ ।40) ते॒ अ॒ग्ने॒ ऽग्ने॒ ते॒ ते॒ अ॒ग्ने॒ ।41) अ॒ग्ने॒ हरो॒ हरो᳚ ऽग्ने ऽग्ने॒ हरः॑ ।42) हर॒ स्तेन॒ तेन॒ हरो॒ हर॒ स्तेन॑ ।43) तेना॒ह म॒ह-न्तेन॒ तेना॒हम् ।44) अ॒हग्ं ह॑र॒स्वी ह॑र॒स्व्य॑ह म॒हग्ं ह॑र॒स्वी ।45) ह॒र॒स्वी भू॑यास-म्भूयासग्ं हर॒स्वी ह॑र॒स्वी भू॑यासम् ।46) भू॒या॒स॒मिति॑ भूयासम् ।॥ 11 ॥ (46/52)॥ अ. 3 ॥
1) sa̠ha̠jān. viśvē̍bhi̠-rviśvē̍bhi-ssaha̠jā-nthsa̍ha̠jān. viśvē̍bhiḥ ।1) sa̠ha̠jāniti̍ saha - jān ।2) viśvē̍bhi-rdē̠vēbhi̍-rdē̠vēbhi̠-rviśvē̍bhi̠-rviśvē̍bhi-rdē̠vēbhi̍ḥ ।3) dē̠vēbhi̠ḥ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā dē̠vēbhi̍-rdē̠vēbhi̠ḥ pṛta̍nāḥ ।4) pṛta̍nā jayāmi jayāmi̠ pṛta̍nā̠ḥ pṛta̍nā jayāmi ।5) ja̠yā̠mi̠ jāga̍tēna̠ jāga̍tēna jayāmi jayāmi̠ jāga̍tēna ।6) jāga̍tēna̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā̠ jāga̍tēna̠ jāga̍tēna̠ Chanda̍sā ।7) Chanda̍sā saptada̠śēna̍ saptada̠śēna̠ Chanda̍sā̠ Chanda̍sā saptada̠śēna̍ ।8) sa̠pta̠da̠śēna̠ stōmē̍na̠ stōmē̍na saptada̠śēna̍ saptada̠śēna̠ stōmē̍na ।8) sa̠pta̠da̠śēnēti̍ sapta - da̠śēna̍ ।9) stōmē̍na vāmadē̠vyēna̍ vāmadē̠vyēna̠ stōmē̍na̠ stōmē̍na vāmadē̠vyēna̍ ।10) vā̠ma̠dē̠vyēna̠ sāmnā̠ sāmnā̍ vāmadē̠vyēna̍ vāmadē̠vyēna̠ sāmnā̎ ।10) vā̠ma̠dē̠vyēnēti̍ vāma - dē̠vyēna̍ ।11) sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ sāmnā̠ sāmnā̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̍ ।12) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇa vaṣaṭkā̠rēṇa̍ vaṣaṭkā̠rēṇa̠ vajrē̍ṇa ।12) va̠ṣa̠ṭkā̠rēṇēti̍ vaṣaṭ - kā̠rēṇa̍ ।13) vajrē̍ṇā para̠jā na̍para̠jān. vajrē̍ṇa̠ vajrē̍ṇā para̠jān ।14) a̠pa̠ra̠jā nindrē̠ ṇēndrē̍ṇā para̠jā na̍para̠jā nindrē̍ṇa ।14) a̠pa̠ra̠jānitya̍para - jān ।15) indrē̍ṇa sa̠yuja̍-ssa̠yuja̠ indrē̠ ṇēndrē̍ṇa sa̠yuja̍ḥ ।16) sa̠yujō̍ va̠yaṃ va̠yagṃ sa̠yuja̍-ssa̠yujō̍ va̠yam ।16) sa̠yuja̠ iti̍ sa - yuja̍ḥ ।17) va̠yagṃ sā̍sa̠hyāma̍ sāsa̠hyāma̍ va̠yaṃ va̠yagṃ sā̍sa̠hyāma̍ ।18) sā̠sa̠hyāma̍ pṛtanya̠taḥ pṛ̍tanya̠ta-ssā̍sa̠hyāma̍ sāsa̠hyāma̍ pṛtanya̠taḥ ।19) pṛ̠ta̠nya̠ta iti̍ pṛtanya̠taḥ ।20) ghnantō̍ vṛ̠trāṇi̍ vṛ̠trāṇi̠ ghnantō̠ ghnantō̍ vṛ̠trāṇi̍ ।21) vṛ̠trā ṇya̍pra̠ tya̍pra̠ti vṛ̠trāṇi̍ vṛ̠trā ṇya̍pra̠ti ।22) a̠pra̠tītya̍pra̠ti ।23) ya-ttē̍ tē̠ ya-dya-ttē̎ ।24) tē̠ a̠gnē̠ 'gnē̠ tē̠ tē̠ a̠gnē̠ ।25) a̠gnē̠ tēja̠ stējō̎ 'gnē 'gnē̠ tēja̍ḥ ।26) tēja̠ stēna̠ tēna̠ tēja̠ stēja̠ stēna̍ ।27) tēnā̠ha ma̠ha-ntēna̠ tēnā̠ham ।28) a̠ha-ntē̍ja̠svī tē̍ja̠svya̍ha ma̠ha-ntē̍ja̠svī ।29) tē̠ja̠svī bhū̍yāsa-mbhūyāsa-ntēja̠svī tē̍ja̠svī bhū̍yāsam ।30) bhū̠yā̠sa̠ṃ ya-dya-dbhū̍yāsa-mbhūyāsa̠ṃ yat ।31) ya-ttē̍ tē̠ ya-dya-ttē̎ ।32) tē̠ a̠gnē̠ 'gnē̠ tē̠ tē̠ a̠gnē̠ ।33) a̠gnē̠ varchō̠ varchō̎ 'gnē 'gnē̠ varcha̍ḥ ।34) varcha̠ stēna̠ tēna̠ varchō̠ varcha̠ stēna̍ ।35) tēnā̠ha ma̠ha-ntēna̠ tēnā̠ham ।36) a̠haṃ va̍rcha̠svī va̍rcha̠svya̍ha ma̠haṃ va̍rcha̠svī ।37) va̠rcha̠svī bhū̍yāsa-mbhūyāsaṃ varcha̠svī va̍rcha̠svī bhū̍yāsam ।38) bhū̠yā̠sa̠ṃ ya-dya-dbhū̍yāsa-mbhūyāsa̠ṃ yat ।39) ya-ttē̍ tē̠ ya-dya-ttē̎ ।40) tē̠ a̠gnē̠ 'gnē̠ tē̠ tē̠ a̠gnē̠ ।41) a̠gnē̠ harō̠ harō̎ 'gnē 'gnē̠ hara̍ḥ ।42) hara̠ stēna̠ tēna̠ harō̠ hara̠ stēna̍ ।43) tēnā̠ha ma̠ha-ntēna̠ tēnā̠ham ।44) a̠hagṃ ha̍ra̠svī ha̍ra̠svya̍ha ma̠hagṃ ha̍ra̠svī ।45) ha̠ra̠svī bhū̍yāsa-mbhūyāsagṃ hara̠svī ha̍ra̠svī bhū̍yāsam ।46) bhū̠yā̠sa̠miti̍ bhūyāsam ।॥ 11 ॥ (46/52)॥ a. 3 ॥
meaning
With the gods, with all beings, through the thunderbolt, through Indra, through the Vāmadevya chant and the vashatkāra cry, I am victorious over armies; may I become radiant, luminous, and swift in power through Agni's glory.
verse 12
1) ये दे॒वा दे॒वा ये ये दे॒वाः ।2) दे॒वा य॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ दे॒वा दे॒वा य॑ज्ञ॒हनः॑ ।3) य॒ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषः॑ ।3) य॒ज्ञ॒हन॒ इति॑ यज्ञ - हनः॑ ।4) य॒ज्ञ॒मुषः॑ पृथि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्यां-यँ॑ज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषः॑ पृथि॒व्याम् ।4) य॒ज्ञ॒मुष॒ इति॑ यज्ञ - मुषः॑ ।5) पृ॒थि॒व्या मध्यधि॑ पृथि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्या मधि॑ ।6) अध्यास॑त॒ आस॒ते ऽध्यध्यास॑ते ।7) आस॑त॒ इत्यास॑ते ।8) अ॒ग्नि-र्मा॑ मा॒ ऽग्नि र॒ग्नि-र्मा᳚ ।9) मा॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ मा मा॒ तेभ्यः॑ ।10) तेभ्यो॑ रक्षतु रक्षतु॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ रक्षतु ।11) र॒क्ष॒तु॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म रक्षतु रक्षतु॒ गच्छे॑म ।12) गच्छे॑म सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म सु॒कृतः॑ ।13) सु॒कृतो॑ व॒यं-वँ॒यग्ं सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॑ व॒यम् ।13) सु॒कृत॒ इति॑ सु - कृतः॑ ।14) व॒यमिति॑ व॒यम् ।15) आ ऽग॑न्मा ग॒न्मा ऽग॑न्म ।16) अ॒ग॒न्म॒ मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ ऽग॒न्मा॒ ग॒न्म॒ मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ ।17) मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ व॒रे॒ण्या॒ व॒रे॒ण्या॒ मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ व॒रे॒ण्या॒ ।17) मि॒त्रा॒व॒रु॒णेति॑ मित्रा - व॒रु॒णा॒ ।18) व॒रे॒ण्या॒ रात्री॑णा॒ग्ं॒ रात्री॑णां-वँरेण्या वरेण्या॒ रात्री॑णाम् ।19) रात्री॑णा-म्भा॒गो भा॒गो रात्री॑णा॒ग्ं॒ रात्री॑णा-म्भा॒गः ।20) भा॒गो यु॒वयो᳚-र्यु॒वयो᳚-र्भा॒गो भा॒गो यु॒वयोः᳚ ।21) यु॒वयो॒-र्यो यो यु॒वयो᳚-र्यु॒वयो॒-र्यः ।22) यो अस्त्यस्ति॒ यो यो अस्ति॑ ।23) अस्तीत्यस्ति॑ ।24) नाक॑-ङ्गृह्णा॒ना गृ॑ह्णा॒ना नाक॒-न्नाक॑-ङ्गृह्णा॒नाः ।25) गृ॒ह्णा॒ना-स्सु॑कृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॑ गृह्णा॒ना गृ॑ह्णा॒ना-स्सु॑कृ॒तस्य॑ ।26) सु॒कृ॒तस्य॑ लो॒के लो॒के सु॑कृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॑ लो॒के ।26) सु॒कृ॒तस्येति॑ सु - कृ॒तस्य॑ ।27) लो॒के तृ॒तीये॑ तृ॒तीये॑ लो॒के लो॒के तृ॒तीये᳚ ।28) तृ॒तीये॑ पृ॒ष्ठे पृ॒ष्ठे तृ॒तीये॑ तृ॒तीये॑ पृ॒ष्ठे ।29) पृ॒ष्ठे अध्यधि॑ पृ॒ष्ठे पृ॒ष्ठे अधि॑ ।30) अधि॑ रोच॒ने रो॑च॒ने ऽध्यधि॑ रोच॒ने ।31) रो॒च॒ने दि॒वो दि॒वो रो॑च॒ने रो॑च॒ने दि॒वः ।32) दि॒व इति॑ दि॒वः ।33) ये दे॒वा दे॒वा ये ये दे॒वाः ।34) दे॒वा य॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ दे॒वा दे॒वा य॑ज्ञ॒हनः॑ ।35) य॒ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषः॑ ।35) य॒ज्ञ॒हन॒ इति॑ यज्ञ - हनः॑ ।36) य॒ज्ञ॒मुषो॒ ऽन्तरि॑क्षे॒ ऽन्तरि॑क्षे यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॒ ऽन्तरि॑क्षे ।36) य॒ज्ञ॒मुष॒ इति॑ यज्ञ - मुषः॑ ।37) अ॒न्तरि॒क्षे ऽध्य ध्य॒न्तरि॑क्षे॒ ऽन्तरि॒क्षे ऽधि॑ ।38) अध्यास॑त॒ आस॒ते ऽध्य ध्यास॑ते ।39) आस॑त॒ इत्यास॑ते ।40) वा॒यु-र्मा॑ मा वा॒यु-र्वा॒यु-र्मा᳚ ।41) मा॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ मा मा॒ तेभ्यः॑ ।42) तेभ्यो॑ रक्षतु रक्षतु॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ रक्षतु ।43) र॒क्ष॒तु॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म रक्षतु रक्षतु॒ गच्छे॑म ।44) गच्छे॑म सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म सु॒कृतः॑ ।45) सु॒कृतो॑ व॒यं-वँ॒यग्ं सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॑ व॒यम् ।45) सु॒कृत॒ इति॑ सु - कृतः॑ ।46) व॒यमिति॑ व॒यम् ।47) या स्ते॑ ते॒ या या स्ते᳚ ।48) ते॒ रात्री॒ रात्री᳚ स्ते ते॒ रात्रीः᳚ ।49) रात्री᳚-स्सवित-स्सविता॒ रात्री॒ रात्री᳚-स्सवितः ।50) स॒वि॒त॒-र्दे॒व॒यानी᳚-र्देव॒यानी᳚-स्सवित-स्सवित-र्देव॒यानीः᳚ ।॥ 12 ॥ (50/58)
1) yē dē̠vā dē̠vā yē yē dē̠vāḥ ।2) dē̠vā ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ dē̠vā dē̠vā ya̍jña̠hana̍ḥ ।3) ya̠jña̠hanō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠muṣa̍ḥ ।3) ya̠jña̠hana̠ iti̍ yajña - hana̍ḥ ।4) ya̠jña̠muṣa̍ḥ pṛthi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyāṃ ya̍jña̠muṣō̍ yajña̠muṣa̍ḥ pṛthi̠vyām ।4) ya̠jña̠muṣa̠ iti̍ yajña - muṣa̍ḥ ।5) pṛ̠thi̠vyā madhyadhi̍ pṛthi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyā madhi̍ ।6) adhyāsa̍ta̠ āsa̠tē 'dhyadhyāsa̍tē ।7) āsa̍ta̠ ityāsa̍tē ।8) a̠gni-rmā̍ mā̠ 'gni ra̠gni-rmā̎ ।9) mā̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ mā mā̠ tēbhya̍ḥ ।10) tēbhyō̍ rakṣatu rakṣatu̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ rakṣatu ।11) ra̠kṣa̠tu̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma rakṣatu rakṣatu̠ gachChē̍ma ।12) gachChē̍ma su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma su̠kṛta̍ḥ ।13) su̠kṛtō̍ va̠yaṃ va̠yagṃ su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̍ va̠yam ।13) su̠kṛta̠ iti̍ su - kṛta̍ḥ ।14) va̠yamiti̍ va̠yam ।15) ā 'ga̍nmā ga̠nmā 'ga̍nma ।16) a̠ga̠nma̠ mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ 'ga̠nmā̠ ga̠nma̠ mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ ।17) mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ va̠rē̠ṇyā̠ va̠rē̠ṇyā̠ mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ mi̠trā̠va̠ru̠ṇā̠ va̠rē̠ṇyā̠ ।17) mi̠trā̠va̠ru̠ṇēti̍ mitrā - va̠ru̠ṇā̠ ।18) va̠rē̠ṇyā̠ rātrī̍ṇā̠gṃ̠ rātrī̍ṇāṃ varēṇyā varēṇyā̠ rātrī̍ṇām ।19) rātrī̍ṇā-mbhā̠gō bhā̠gō rātrī̍ṇā̠gṃ̠ rātrī̍ṇā-mbhā̠gaḥ ।20) bhā̠gō yu̠vayō̎-ryu̠vayō̎-rbhā̠gō bhā̠gō yu̠vayō̎ḥ ।21) yu̠vayō̠-ryō yō yu̠vayō̎-ryu̠vayō̠-ryaḥ ।22) yō astyasti̠ yō yō asti̍ ।23) astītyasti̍ ।24) nāka̍-ṅgṛhṇā̠nā gṛ̍hṇā̠nā nāka̠-nnāka̍-ṅgṛhṇā̠nāḥ ।25) gṛ̠hṇā̠nā-ssu̍kṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̍ gṛhṇā̠nā gṛ̍hṇā̠nā-ssu̍kṛ̠tasya̍ ।26) su̠kṛ̠tasya̍ lō̠kē lō̠kē su̍kṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̍ lō̠kē ।26) su̠kṛ̠tasyēti̍ su - kṛ̠tasya̍ ।27) lō̠kē tṛ̠tīyē̍ tṛ̠tīyē̍ lō̠kē lō̠kē tṛ̠tīyē̎ ।28) tṛ̠tīyē̍ pṛ̠ṣṭhē pṛ̠ṣṭhē tṛ̠tīyē̍ tṛ̠tīyē̍ pṛ̠ṣṭhē ।29) pṛ̠ṣṭhē adhyadhi̍ pṛ̠ṣṭhē pṛ̠ṣṭhē adhi̍ ।30) adhi̍ rōcha̠nē rō̍cha̠nē 'dhyadhi̍ rōcha̠nē ।31) rō̠cha̠nē di̠vō di̠vō rō̍cha̠nē rō̍cha̠nē di̠vaḥ ।32) di̠va iti̍ di̠vaḥ ।33) yē dē̠vā dē̠vā yē yē dē̠vāḥ ।34) dē̠vā ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ dē̠vā dē̠vā ya̍jña̠hana̍ḥ ।35) ya̠jña̠hanō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠muṣa̍ḥ ।35) ya̠jña̠hana̠ iti̍ yajña - hana̍ḥ ।36) ya̠jña̠muṣō̠ 'ntari̍kṣē̠ 'ntari̍kṣē yajña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̠ 'ntari̍kṣē ।36) ya̠jña̠muṣa̠ iti̍ yajña - muṣa̍ḥ ।37) a̠ntari̠kṣē 'dhya dhya̠ntari̍kṣē̠ 'ntari̠kṣē 'dhi̍ ।38) adhyāsa̍ta̠ āsa̠tē 'dhya dhyāsa̍tē ।39) āsa̍ta̠ ityāsa̍tē ।40) vā̠yu-rmā̍ mā vā̠yu-rvā̠yu-rmā̎ ।41) mā̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ mā mā̠ tēbhya̍ḥ ।42) tēbhyō̍ rakṣatu rakṣatu̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ rakṣatu ।43) ra̠kṣa̠tu̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma rakṣatu rakṣatu̠ gachChē̍ma ।44) gachChē̍ma su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma su̠kṛta̍ḥ ।45) su̠kṛtō̍ va̠yaṃ va̠yagṃ su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̍ va̠yam ।45) su̠kṛta̠ iti̍ su - kṛta̍ḥ ।46) va̠yamiti̍ va̠yam ।47) yā stē̍ tē̠ yā yā stē̎ ।48) tē̠ rātrī̠ rātrī̎ stē tē̠ rātrī̎ḥ ।49) rātrī̎-ssavita-ssavitā̠ rātrī̠ rātrī̎-ssavitaḥ ।50) sa̠vi̠ta̠-rdē̠va̠yānī̎-rdēva̠yānī̎-ssavita-ssavita-rdēva̠yānī̎ḥ ।॥ 12 ॥ (50/58)
meaning
Those deities who are sacrifice-slayers and sacrifice-consumers, dwelling upon the earth's middle regions and in the intermediate sky, guarding the good-deeds of the righteous in the third world upon its back, shining in heaven—may Agni, Vayu, the Mitravaruna pair worthy of worship, the nights and Savitr the god-guide protect us as we proceed in merit.
verse 13
1) दे॒व॒यानी॑ रन्त॒रा ऽन्त॒रा दे॑व॒यानी᳚-र्देव॒यानी॑ रन्त॒रा ।1) दे॒व॒यानी॒रिति॑ देव - यानीः᳚ ।2) अ॒न्त॒रा द्यावा॑पृथि॒वी द्यावा॑पृथि॒वी अ॑न्त॒रा ऽन्त॒रा द्यावा॑पृथि॒वी ।3) द्यावा॑पृथि॒वी वि॒यन्ति॑ वि॒यन्ति॒ द्यावा॑पृथि॒वी द्यावा॑पृथि॒वी वि॒यन्ति॑ ।3) द्यावा॑पृथि॒वी इति॒ द्यावा᳚ - पृ॒थि॒वी ।4) वि॒यन्तीति॑ वि - यन्ति॑ ।5) गृ॒हैश्च॑ च गृ॒है-र्गृ॒हैश्च॑ ।6) च॒ सर्वै॒-स्सर्वै᳚श्च च॒ सर्वैः᳚ ।7) सर्वैः᳚ प्र॒जया᳚ प्र॒जया॒ सर्वै॒-स्सर्वैः᳚ प्र॒जया᳚ ।8) प्र॒जया॒ नु नु प्र॒जया᳚ प्र॒जया॒ नु ।8) प्र॒जयेति॑ प्र - जया᳚ ।9) न्वग्रे ऽग्रे॒ नु न्वग्रे᳚ ।10) अग्रे॒ सुव॒-स्सुव॒ रग्रे ऽग्रे॒ सुवः॑ ।11) सुवो॒ रुहा॑णा॒ रुहा॑णा॒-स्सुव॒-स्सुवो॒ रुहा॑णाः ।12) रुहा॑णा स्तरत तरत॒ रुहा॑णा॒ रुहा॑णा स्तरत ।13) त॒र॒ता॒ रजाग्ं॑सि॒ रजाग्ं॑सि तरत तरता॒ रजाग्ं॑सि ।14) रजा॒ग्ं॒सीति॒ रजाग्ं॑सि ।15) ये दे॒वा दे॒वा ये ये दे॒वाः ।16) दे॒वा य॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ दे॒वा दे॒वा य॑ज्ञ॒हनः॑ ।17) य॒ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒मुषः॑ ।17) य॒ज्ञ॒हन॒ इति॑ यज्ञ - हनः॑ ।18) य॒ज्ञ॒मुषो॑ दि॒वि दि॒वि य॑ज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॑ दि॒वि ।18) य॒ज्ञ॒मुष॒ इति॑ यज्ञ - मुषः॑ ।19) दि॒व्यध्यधि॑ दि॒वि दि॒व्यधि॑ ।20) अध्यास॑त॒ आस॒ते ऽध्य ध्यास॑ते ।21) आस॑त॒ इत्यास॑ते ।22) सूर्यो॑ मा मा॒ सूर्य॒-स्सूर्यो॑ मा ।23) मा॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ मा मा॒ तेभ्यः॑ ।24) तेभ्यो॑ रक्षतु रक्षतु॒ तेभ्य॒ स्तेभ्यो॑ रक्षतु ।25) र॒क्ष॒तु॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म रक्षतु रक्षतु॒ गच्छे॑म ।26) गच्छे॑म सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॒ गच्छे॑म॒ गच्छे॑म सु॒कृतः॑ ।27) सु॒कृतो॑ व॒यं-वँ॒यग्ं सु॒कृतः॑ सु॒कृतो॑ व॒यम् ।27) सु॒कृत॒ इति॑ सु - कृतः॑ ।28) व॒यमिति॑ व॒यम् ।29) येनेन्द्रा॒ येन्द्रा॑य॒ येन॒ येनेन्द्रा॑य ।30) इन्द्रा॑य स॒मभ॑र-स्स॒मभ॑र॒ इन्द्रा॒ येन्द्रा॑य स॒मभ॑रः ।31) स॒मभ॑रः॒ पयाग्ं॑सि॒ पयाग्ं॑सि स॒मभ॑र-स्स॒मभ॑रः॒ पयाग्ं॑सि ।31) स॒मभ॑र॒ इति॑ सं - अभ॑रः ।32) पयाग्॑ स्युत्त॒मे नो᳚त्त॒मेन॒ पयाग्ं॑सि॒ पयाग्॑ स्युत्त॒मेन॑ ।33) उ॒त्त॒मेन॑ ह॒विषा॑ ह॒विषो᳚ त्त॒मेनो᳚त्त॒मेन॑ ह॒विषा᳚ ।33) उ॒त्त॒मेनेत्यु॑त् - त॒मेन॑ ।34) ह॒विषा॑ जातवेदो जातवेदो ह॒विषा॑ ह॒विषा॑ जातवेदः ।35) जा॒त॒वे॒द॒ इति॑ जात - वे॒दः॒ ।36) तेना᳚ग्ने ऽग्ने॒ तेन॒ तेना᳚ग्ने ।37) अ॒ग्ने॒ त्व-न्त्व म॑ग्ने ऽग्ने॒ त्वम् ।38) त्व मु॒तोत त्व-न्त्व मु॒त ।39) उ॒त व॑र्धय वर्धयो॒तोत व॑र्धय ।40) व॒र्ध॒ये॒म मि॒मं-वँ॑र्धय वर्धये॒मम् ।41) इ॒मग्ं स॑जा॒तानाग्ं॑ सजा॒ताना॑ मि॒म मि॒मग्ं स॑जा॒ताना᳚म् ।42) स॒जा॒ताना॒ग्॒ श्रैष्ठ्ये॒ श्रैष्ठ्ये॑ सजा॒तानाग्ं॑ सजा॒ताना॒ग्॒ श्रैष्ठ्ये᳚ ।42) स॒जा॒ताना॒मिति॑ स - जा॒ताना᳚म् ।43) श्रैष्ठ्य॒ आ श्रैष्ठ्ये॒ श्रैष्ठ्य॒ आ ।44) आ धे॑हि धे॒ह्या धे॑हि ।45) धे॒ह्ये॒न॒ मे॒न॒-न्धे॒हि॒ धे॒ह्ये॒न॒म् ।46) ए॒न॒मित्ये॑नम् ।47) य॒ज्ञ॒हनो॒ वै वै य॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॒ वै ।47) य॒ज्ञ॒हन॒ इति॑ यज्ञ - हनः॑ ।48) वै दे॒वा दे॒वा वै वै दे॒वाः ।49) दे॒वा य॑ज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषो॑ दे॒वा दे॒वा य॑ज्ञ॒मुषः॑ ।50) य॒ज्ञ॒मुषः॑ सन्ति सन्ति यज्ञ॒मुषो॑ यज्ञ॒मुषः॑ सन्ति ।50) य॒ज्ञ॒मुष॒ इति॑ यज्ञ - मुषः॑ ।॥ 13 ॥ (50/61)
1) dē̠va̠yānī̍ ranta̠rā 'nta̠rā dē̍va̠yānī̎-rdēva̠yānī̍ ranta̠rā ।1) dē̠va̠yānī̠riti̍ dēva - yānī̎ḥ ।2) a̠nta̠rā dyāvā̍pṛthi̠vī dyāvā̍pṛthi̠vī a̍nta̠rā 'nta̠rā dyāvā̍pṛthi̠vī ।3) dyāvā̍pṛthi̠vī vi̠yanti̍ vi̠yanti̠ dyāvā̍pṛthi̠vī dyāvā̍pṛthi̠vī vi̠yanti̍ ।3) dyāvā̍pṛthi̠vī iti̠ dyāvā̎ - pṛ̠thi̠vī ।4) vi̠yantīti̍ vi - yanti̍ ।5) gṛ̠haiścha̍ cha gṛ̠hai-rgṛ̠haiścha̍ ।6) cha̠ sarvai̠-ssarvai̎ścha cha̠ sarvai̎ḥ ।7) sarvai̎ḥ pra̠jayā̎ pra̠jayā̠ sarvai̠-ssarvai̎ḥ pra̠jayā̎ ।8) pra̠jayā̠ nu nu pra̠jayā̎ pra̠jayā̠ nu ।8) pra̠jayēti̍ pra - jayā̎ ।9) nvagrē 'grē̠ nu nvagrē̎ ।10) agrē̠ suva̠-ssuva̠ ragrē 'grē̠ suva̍ḥ ।11) suvō̠ ruhā̍ṇā̠ ruhā̍ṇā̠-ssuva̠-ssuvō̠ ruhā̍ṇāḥ ।12) ruhā̍ṇā starata tarata̠ ruhā̍ṇā̠ ruhā̍ṇā starata ।13) ta̠ra̠tā̠ rajāgṃ̍si̠ rajāgṃ̍si tarata taratā̠ rajāgṃ̍si ।14) rajā̠gṃ̠sīti̠ rajāgṃ̍si ।15) yē dē̠vā dē̠vā yē yē dē̠vāḥ ।16) dē̠vā ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ dē̠vā dē̠vā ya̍jña̠hana̍ḥ ।17) ya̠jña̠hanō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ yajña̠muṣa̍ḥ ।17) ya̠jña̠hana̠ iti̍ yajña - hana̍ḥ ।18) ya̠jña̠muṣō̍ di̠vi di̠vi ya̍jña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̍ di̠vi ।18) ya̠jña̠muṣa̠ iti̍ yajña - muṣa̍ḥ ।19) di̠vyadhyadhi̍ di̠vi di̠vyadhi̍ ।20) adhyāsa̍ta̠ āsa̠tē 'dhya dhyāsa̍tē ।21) āsa̍ta̠ ityāsa̍tē ।22) sūryō̍ mā mā̠ sūrya̠-ssūryō̍ mā ।23) mā̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ mā mā̠ tēbhya̍ḥ ।24) tēbhyō̍ rakṣatu rakṣatu̠ tēbhya̠ stēbhyō̍ rakṣatu ।25) ra̠kṣa̠tu̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma rakṣatu rakṣatu̠ gachChē̍ma ।26) gachChē̍ma su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̠ gachChē̍ma̠ gachChē̍ma su̠kṛta̍ḥ ।27) su̠kṛtō̍ va̠yaṃ va̠yagṃ su̠kṛta̍-ssu̠kṛtō̍ va̠yam ।27) su̠kṛta̠ iti̍ su - kṛta̍ḥ ।28) va̠yamiti̍ va̠yam ।29) yēnēndrā̠ yēndrā̍ya̠ yēna̠ yēnēndrā̍ya ।30) indrā̍ya sa̠mabha̍ra-ssa̠mabha̍ra̠ indrā̠ yēndrā̍ya sa̠mabha̍raḥ ।31) sa̠mabha̍ra̠ḥ payāgṃ̍si̠ payāgṃ̍si sa̠mabha̍ra-ssa̠mabha̍ra̠ḥ payāgṃ̍si ।31) sa̠mabha̍ra̠ iti̍ saṃ - abha̍raḥ ।32) payāg̍ syutta̠mē nō̎tta̠mēna̠ payāgṃ̍si̠ payāg̍ syutta̠mēna̍ ।33) u̠tta̠mēna̍ ha̠viṣā̍ ha̠viṣō̎ tta̠mēnō̎tta̠mēna̍ ha̠viṣā̎ ।33) u̠tta̠mēnētyu̍t - ta̠mēna̍ ।34) ha̠viṣā̍ jātavēdō jātavēdō ha̠viṣā̍ ha̠viṣā̍ jātavēdaḥ ।35) jā̠ta̠vē̠da̠ iti̍ jāta - vē̠da̠ḥ ।36) tēnā̎gnē 'gnē̠ tēna̠ tēnā̎gnē ।37) a̠gnē̠ tva-ntva ma̍gnē 'gnē̠ tvam ।38) tva mu̠tōta tva-ntva mu̠ta ।39) u̠ta va̍rdhaya vardhayō̠tōta va̍rdhaya ।40) va̠rdha̠yē̠ma mi̠maṃ va̍rdhaya vardhayē̠mam ।41) i̠magṃ sa̍jā̠tānāgṃ̍ sajā̠tānā̍ mi̠ma mi̠magṃ sa̍jā̠tānā̎m ।42) sa̠jā̠tānā̠g̠ śraiṣṭhyē̠ śraiṣṭhyē̍ sajā̠tānāgṃ̍ sajā̠tānā̠g̠ śraiṣṭhyē̎ ।42) sa̠jā̠tānā̠miti̍ sa - jā̠tānā̎m ।43) śraiṣṭhya̠ ā śraiṣṭhyē̠ śraiṣṭhya̠ ā ।44) ā dhē̍hi dhē̠hyā dhē̍hi ।45) dhē̠hyē̠na̠ mē̠na̠-ndhē̠hi̠ dhē̠hyē̠na̠m ।46) ē̠na̠mityē̍nam ।47) ya̠jña̠hanō̠ vai vai ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hanō̠ vai ।47) ya̠jña̠hana̠ iti̍ yajña - hana̍ḥ ।48) vai dē̠vā dē̠vā vai vai dē̠vāḥ ।49) dē̠vā ya̍jña̠muṣō̍ yajña̠muṣō̍ dē̠vā dē̠vā ya̍jña̠muṣa̍ḥ ।50) ya̠jña̠muṣa̍-ssanti santi yajña̠muṣō̍ yajña̠muṣa̍-ssanti ।50) ya̠jña̠muṣa̠ iti̍ yajña - muṣa̍ḥ ।॥ 13 ॥ (50/61)
meaning
Through the passage crossing heaven-and-earth, the gods who consume sacrifice exist, and may the Sun protect us that we go forth in virtue—with oblation offered to the well-born, Agni strengthens us for the foremost share.
verse 14
1) स॒न्ति॒ ते ते स॑न्ति सन्ति॒ ते ।2) त ए॒ष्वे॑षु ते त ए॒षु ।3) ए॒षु लो॒केषु॑ लो॒के ष्वे॒ष्वे॑षु लो॒केषु॑ ।4) लो॒के ष्वा॑सत आसते लो॒केषु॑ लो॒के ष्वा॑सते ।5) आ॒स॒त॒ आ॒ददा॑ना आ॒ददा॑ना आसत आसत आ॒ददा॑नाः ।6) आ॒ददा॑ना विमथ्ना॒ना वि॑मथ्ना॒ना आ॒ददा॑ना आ॒ददा॑ना विमथ्ना॒नाः ।6) आ॒ददा॑ना॒ इत्या᳚ - ददा॑नाः ।7) वि॒म॒थ्ना॒ना यो यो वि॑मथ्ना॒ना वि॑मथ्ना॒ना यः ।7) वि॒म॒थ्ना॒ना इति॑ वि - म॒थ्ना॒नाः ।8) यो ददा॑ति॒ ददा॑ति॒ यो यो ददा॑ति ।9) ददा॑ति॒ यो यो ददा॑ति॒ ददा॑ति॒ यः ।10) यो यज॑ते॒ यज॑ते॒ यो यो यज॑ते ।11) यज॑ते॒ तस्य॒ तस्य॒ यज॑ते॒ यज॑ते॒ तस्य॑ ।12) तस्येति॒ तस्य॑ ।13) ये दे॒वा दे॒वा ये ये दे॒वाः ।14) दे॒वा य॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनो॑ दे॒वा दे॒वा य॑ज्ञ॒हनः॑ ।15) य॒ज्ञ॒हनः॑ पृथि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्यां-यँ॑ज्ञ॒हनो॑ यज्ञ॒हनः॑ पृथि॒व्याम् ।15) य॒ज्ञ॒हन॒ इति॑ यज्ञ - हनः॑ ।16) पृ॒थि॒व्या मध्यधि॑ पृथि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्या मधि॑ ।17) अध्यास॑त॒ आस॒ते ऽध्यध्यास॑ते ।18) आस॑ते॒ ये य आस॑त॒ आस॑ते॒ ये ।19) ये अ॒न्तरि॑क्षे॒ ऽन्तरि॑क्षे॒ ये ये अ॒न्तरि॑क्षे ।20) अ॒न्तरि॑क्षे॒ ये ये᳚ ऽन्तरि॑क्षे॒ ऽन्तरि॑क्षे॒ ये ।21) ये दि॒वि दि॒वि ये ये दि॒वि ।22) दि॒वीतीति॑ दि॒वि दि॒वीति॑ ।23) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।24) आ॒हे॒मा नि॒मा ना॑हाहे॒मान् ।25) इ॒मा ने॒वैवेमा नि॒मा ने॒व ।26) ए॒व लो॒कान् ँलो॒का ने॒वैव लो॒कान् ।27) लो॒काग् स्ती॒र्त्वा ती॒र्त्वा लो॒कान् ँलो॒काग् स्ती॒र्त्वा ।28) ती॒र्त्वा सगृ॑ह॒-स्सगृ॑ह स्ती॒र्त्वा ती॒र्त्वा सगृ॑हः ।29) सगृ॑ह॒-स्सप॑शु॒-स्सप॑शु॒-स्सगृ॑ह॒-स्सगृ॑ह॒-स्सप॑शुः ।29) सगृ॑ह॒ इति॒ स - गृ॒हः॒ ।30) सप॑शु-स्सुव॒र्गग्ं सु॑व॒र्गग्ं सप॑शु॒-स्सप॑शु-स्सुव॒र्गम् ।30) सप॑शु॒रिति॒ स - प॒शुः॒ ।31) सु॒व॒र्गम् ँलो॒कम् ँलो॒कग्ं सु॑व॒र्गग्ं सु॑व॒र्गम् ँलो॒कम् ।31) सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः - गम् ।32) लो॒क मे᳚त्येति लो॒कम् ँलो॒क मे॑ति ।33) ए॒त्यपा पै᳚त्ये॒त्यप॑ ।34) अप॒ वै वा अपाप॒ वै ।35) वै सोमे॑न॒ सोमे॑न॒ वै वै सोमे॑न ।36) सोमे॑ नेजा॒ना दी॑जा॒ना-थ्सोमे॑न॒ सोमे॑ नेजा॒नात् ।37) ई॒जा॒ना-द्दे॒वता॑ दे॒वता॑ ईजा॒ना दी॑जा॒ना-द्दे॒वताः᳚ ।38) दे॒वता᳚श्च च दे॒वता॑ दे॒वता᳚श्च ।39) च॒ य॒ज्ञो य॒ज्ञश्च॑ च य॒ज्ञः ।40) य॒ज्ञश्च॑ च य॒ज्ञो य॒ज्ञश्च॑ ।41) च॒ क्रा॒म॒न्ति॒ क्रा॒म॒न्ति॒ च॒ च॒ क्रा॒म॒न्ति॒ ।42) क्रा॒म॒ न्त्या॒ग्ने॒य मा᳚ग्ने॒य-ङ्क्रा॑मन्ति क्राम न्त्याग्ने॒यम् ।43) आ॒ग्ने॒य-म्पञ्च॑कपाल॒-म्पञ्च॑कपाल माग्ने॒य मा᳚ग्ने॒य-म्पञ्च॑कपालम् ।44) पञ्च॑कपाल मुदवसा॒नीय॑ मुदवसा॒नीय॒-म्पञ्च॑कपाल॒-म्पञ्च॑कपाल मुदवसा॒नीय᳚म् ।44) पञ्च॑कपाल॒मिति॒ पञ्च॑ - क॒पा॒ल॒म् ।45) उ॒द॒व॒सा॒नीय॒-न्नि-र्णि रु॑दवसा॒नीय॑ मुदवसा॒नीय॒-न्निः ।45) उ॒द॒व॒सा॒नीय॒मित्यु॑त् - अ॒व॒सा॒नीय᳚म् ।46) नि-र्व॑पे-द्वपे॒-न्नि-र्णि-र्व॑पेत् ।47) व॒पे॒ द॒ग्नि र॒ग्नि-र्व॑पे-द्वपे द॒ग्निः ।48) अ॒ग्नि-स्सर्वा॒-स्सर्वा॑ अ॒ग्नि र॒ग्नि-स्सर्वाः᳚ ।49) सर्वा॑ दे॒वता॑ दे॒वता॒-स्सर्वा॒-स्सर्वा॑ दे॒वताः᳚ ।50) दे॒वताः॒ पाङ्क्तः॒ पाङ्क्तो॑ दे॒वता॑ दे॒वताः॒ पाङ्क्तः॑ ।॥ 14 ॥ (50/58)
1) sa̠nti̠ tē tē sa̍nti santi̠ tē ।2) ta ē̠ṣvē̍ṣu tē ta ē̠ṣu ।3) ē̠ṣu lō̠kēṣu̍ lō̠kē ṣvē̠ṣvē̍ṣu lō̠kēṣu̍ ।4) lō̠kē ṣvā̍sata āsatē lō̠kēṣu̍ lō̠kē ṣvā̍satē ।5) ā̠sa̠ta̠ ā̠dadā̍nā ā̠dadā̍nā āsata āsata ā̠dadā̍nāḥ ।6) ā̠dadā̍nā vimathnā̠nā vi̍mathnā̠nā ā̠dadā̍nā ā̠dadā̍nā vimathnā̠nāḥ ।6) ā̠dadā̍nā̠ ityā̎ - dadā̍nāḥ ।7) vi̠ma̠thnā̠nā yō yō vi̍mathnā̠nā vi̍mathnā̠nā yaḥ ।7) vi̠ma̠thnā̠nā iti̍ vi - ma̠thnā̠nāḥ ।8) yō dadā̍ti̠ dadā̍ti̠ yō yō dadā̍ti ।9) dadā̍ti̠ yō yō dadā̍ti̠ dadā̍ti̠ yaḥ ।10) yō yaja̍tē̠ yaja̍tē̠ yō yō yaja̍tē ।11) yaja̍tē̠ tasya̠ tasya̠ yaja̍tē̠ yaja̍tē̠ tasya̍ ।12) tasyēti̠ tasya̍ ।13) yē dē̠vā dē̠vā yē yē dē̠vāḥ ।14) dē̠vā ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hanō̍ dē̠vā dē̠vā ya̍jña̠hana̍ḥ ।15) ya̠jña̠hana̍ḥ pṛthi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyāṃ ya̍jña̠hanō̍ yajña̠hana̍ḥ pṛthi̠vyām ।15) ya̠jña̠hana̠ iti̍ yajña - hana̍ḥ ।16) pṛ̠thi̠vyā madhyadhi̍ pṛthi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyā madhi̍ ।17) adhyāsa̍ta̠ āsa̠tē 'dhyadhyāsa̍tē ।18) āsa̍tē̠ yē ya āsa̍ta̠ āsa̍tē̠ yē ।19) yē a̠ntari̍kṣē̠ 'ntari̍kṣē̠ yē yē a̠ntari̍kṣē ।20) a̠ntari̍kṣē̠ yē yē̎ 'ntari̍kṣē̠ 'ntari̍kṣē̠ yē ।21) yē di̠vi di̠vi yē yē di̠vi ।22) di̠vītīti̍ di̠vi di̠vīti̍ ।23) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।24) ā̠hē̠mā ni̠mā nā̍hāhē̠mān ।25) i̠mā nē̠vaivēmā ni̠mā nē̠va ।26) ē̠va lō̠kān ँlō̠kā nē̠vaiva lō̠kān ।27) lō̠kāg stī̠rtvā tī̠rtvā lō̠kān ँlō̠kāg stī̠rtvā ।28) tī̠rtvā sagṛ̍ha̠-ssagṛ̍ha stī̠rtvā tī̠rtvā sagṛ̍haḥ ।29) sagṛ̍ha̠-ssapa̍śu̠-ssapa̍śu̠-ssagṛ̍ha̠-ssagṛ̍ha̠-ssapa̍śuḥ ।29) sagṛ̍ha̠ iti̠ sa - gṛ̠ha̠ḥ ।30) sapa̍śu-ssuva̠rgagṃ su̍va̠rgagṃ sapa̍śu̠-ssapa̍śu-ssuva̠rgam ।30) sapa̍śu̠riti̠ sa - pa̠śu̠ḥ ।31) su̠va̠rgam ँlō̠kam ँlō̠kagṃ su̍va̠rgagṃ su̍va̠rgam ँlō̠kam ।31) su̠va̠rgamiti̍ suvaḥ - gam ।32) lō̠ka mē̎tyēti lō̠kam ँlō̠ka mē̍ti ।33) ē̠tyapā pai̎tyē̠tyapa̍ ।34) apa̠ vai vā apāpa̠ vai ।35) vai sōmē̍na̠ sōmē̍na̠ vai vai sōmē̍na ।36) sōmē̍ nējā̠nā dī̍jā̠nā-thsōmē̍na̠ sōmē̍ nējā̠nāt ।37) ī̠jā̠nā-ddē̠vatā̍ dē̠vatā̍ ījā̠nā dī̍jā̠nā-ddē̠vatā̎ḥ ।38) dē̠vatā̎ścha cha dē̠vatā̍ dē̠vatā̎ścha ।39) cha̠ ya̠jñō ya̠jñaścha̍ cha ya̠jñaḥ ।40) ya̠jñaścha̍ cha ya̠jñō ya̠jñaścha̍ ।41) cha̠ krā̠ma̠nti̠ krā̠ma̠nti̠ cha̠ cha̠ krā̠ma̠nti̠ ।42) krā̠ma̠ ntyā̠gnē̠ya mā̎gnē̠ya-ṅkrā̍manti krāma ntyāgnē̠yam ।43) ā̠gnē̠ya-mpañcha̍kapāla̠-mpañcha̍kapāla māgnē̠ya mā̎gnē̠ya-mpañcha̍kapālam ।44) pañcha̍kapāla mudavasā̠nīya̍ mudavasā̠nīya̠-mpañcha̍kapāla̠-mpañcha̍kapāla mudavasā̠nīya̎m ।44) pañcha̍kapāla̠miti̠ pañcha̍ - ka̠pā̠la̠m ।45) u̠da̠va̠sā̠nīya̠-nni-rṇi ru̍davasā̠nīya̍ mudavasā̠nīya̠-nniḥ ।45) u̠da̠va̠sā̠nīya̠mityu̍t - a̠va̠sā̠nīya̎m ।46) ni-rva̍pē-dvapē̠-nni-rṇi-rva̍pēt ।47) va̠pē̠ da̠gni ra̠gni-rva̍pē-dvapē da̠gniḥ ।48) a̠gni-ssarvā̠-ssarvā̍ a̠gni ra̠gni-ssarvā̎ḥ ।49) sarvā̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̠-ssarvā̠-ssarvā̍ dē̠vatā̎ḥ ।50) dē̠vatā̠ḥ pāṅkta̠ḥ pāṅktō̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̠ḥ pāṅkta̍ḥ ।॥ 14 ॥ (50/58)
meaning
These [beings] exist in those worlds; those who give and churn [through sacrifice] dwell in earth, sky, and heaven—the gods who are yajña-slayers move through all realms with houses and cattle, attaining heaven by the five-bowl Agneya rite with sour milk oblations, through which all deities and yajña itself stride forward.
verse 15
1) पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञः पाङ्क्तः॒ पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञः ।2) य॒ज्ञो दे॒वता॑ दे॒वता॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञो दे॒वताः᳚ ।3) दे॒वता᳚श्च च दे॒वता॑ दे॒वता᳚श्च ।4) चै॒वैव च॑ चै॒व ।5) ए॒व य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मे॒वैव य॒ज्ञम् ।6) य॒ज्ञ-ञ्च॑ च य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-ञ्च॑ ।7) चावाव॑ च॒ चाव॑ ।8) अव॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽवाव॑ रुन्धे ।9) रु॒न्धे॒ गा॒य॒त्रो गा॑य॒त्रो रु॑न्धे रुन्धे गाय॒त्रः ।10) गा॒य॒त्रो वै वै गा॑य॒त्रो गा॑य॒त्रो वै ।11) वा अ॒ग्नि र॒ग्नि-र्वै वा अ॒ग्निः ।12) अ॒ग्नि-र्गा॑य॒त्रछ॑न्दा गाय॒त्रछ॑न्दा अ॒ग्नि र॒ग्नि-र्गा॑य॒त्रछ॑न्दाः ।13) गा॒य॒त्रछ॑न्दा॒ स्त-न्त-ङ्गा॑य॒त्रछ॑न्दा गाय॒त्रछ॑न्दा॒ स्तम् ।13) गा॒य॒त्रछ॑न्दा॒ इति॑ गाय॒त्र - छ॒न्दाः॒ ।14) त-ञ्छन्द॑सा॒ छन्द॑सा॒ त-न्त-ञ्छन्द॑सा ।15) छन्द॑सा॒ वि विच् छन्द॑सा॒ छन्द॑सा॒ वि ।16) व्य॑र्धय त्यर्धयति॒ वि व्य॑र्धयति ।17) अ॒र्ध॒य॒ति॒ य-द्यद॑र्धय त्यर्धयति॒ यत् ।18) य-त्पञ्च॑कपाल॒-म्पञ्च॑कपालं॒-यँ-द्य-त्पञ्च॑कपालम् ।19) पञ्च॑कपाल-ङ्क॒रोति॑ क॒रोति॒ पञ्च॑कपाल॒-म्पञ्च॑कपाल-ङ्क॒रोति॑ ।19) पञ्च॑कपाल॒मिति॒ पञ्च॑ - क॒पा॒ल॒म् ।20) क॒रो त्य॒ष्टाक॑पालो॒ ऽष्टाक॑पालः क॒रोति॑ क॒रो त्य॒ष्टाक॑पालः ।21) अ॒ष्टाक॑पालः का॒र्यः॑ का॒र्यो᳚ ऽष्टाक॑पालो॒ ऽष्टाक॑पालः का॒र्यः॑ ।21) अ॒ष्टाक॑पाल॒ इत्य॒ष्टा - क॒पा॒लः॒ ।22) का॒र्यो᳚ ऽष्टाक्ष॑रा॒ ऽष्टाक्ष॑रा का॒र्यः॑ का॒र्यो᳚ ऽष्टाक्ष॑रा ।23) अ॒ष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री गा॑य॒ त्र्य॑ष्टाक्ष॑रा॒ ऽष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री ।23) अ॒ष्टाक्ष॒रेत्य॒ष्टा - अ॒क्ष॒रा॒ ।24) गा॒य॒त्री गा॑य॒त्रो गा॑य॒त्रो गा॑य॒त्री गा॑य॒त्री गा॑य॒त्रः ।25) गा॒य॒त्रो᳚ ऽग्नि र॒ग्नि-र्गा॑य॒त्रो गा॑य॒त्रो᳚ ऽग्निः ।26) अ॒ग्नि-र्गा॑य॒त्रछ॑न्दा गाय॒त्रछ॑न्दा अ॒ग्नि र॒ग्नि-र्गा॑य॒त्रछ॑न्दाः ।27) गा॒य॒त्रछ॑न्दा॒-स्स्वेन॒ स्वेन॑ गाय॒त्रछ॑न्दा गाय॒त्रछ॑न्दा॒-स्स्वेन॑ ।27) गा॒य॒त्रछ॑न्दा॒ इति॑ गाय॒त्र - छ॒न्दाः॒ ।28) स्वे नै॒वैव स्वेन॒ स्वेनै॒व ।29) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।30) ए॒न॒-ञ्छन्द॑सा॒ छन्द॑सैन मेन॒-ञ्छन्द॑सा ।31) छन्द॑सा॒ सग्ं स-ञ्छन्द॑सा॒ छन्द॑सा॒ सम् ।32) स म॑र्धय त्यर्धयति॒ सग्ं स म॑र्धयति ।33) अ॒र्ध॒य॒ति॒ प॒ङ्क्त्यौ॑ प॒ङ्क्त्या॑ वर्धय त्यर्धयति प॒ङ्क्त्यौ᳚ ।34) प॒ङ्क्त्यौ॑ याज्यानुवा॒क्ये॑ याज्यानुवा॒क्ये॑ प॒ङ्क्त्यौ॑ प॒ङ्क्त्यौ॑ याज्यानुवा॒क्ये᳚ ।35) या॒ज्या॒नु॒वा॒क्ये॑ भवतो भवतो याज्यानुवा॒क्ये॑ याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतः ।35) या॒ज्या॒नु॒वा॒क्ये॑ इति॑ याज्या - अ॒नु॒वा॒क्ये᳚ ।36) भ॒व॒तः॒ पाङ्क्तः॒ पाङ्क्तो॑ भवतो भवतः॒ पाङ्क्तः॑ ।37) पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञः पाङ्क्तः॒ पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञः ।38) य॒ज्ञ स्तेन॒ तेन॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञ स्तेन॑ ।39) तेनै॒वैव तेन॒ तेनै॒व ।40) ए॒व य॒ज्ञा-द्य॒ज्ञा दे॒वैव य॒ज्ञात् ।41) य॒ज्ञा-न्न न य॒ज्ञा-द्य॒ज्ञा-न्न ।42) नैत्ये॑ति॒ न नैति॑ ।43) ए॒तीत्ये॑ति ।॥ 15 ॥ (43/49)॥ अ. 4 ॥
1) pāṅktō̍ ya̠jñō ya̠jñaḥ pāṅkta̠ḥ pāṅktō̍ ya̠jñaḥ ।2) ya̠jñō dē̠vatā̍ dē̠vatā̍ ya̠jñō ya̠jñō dē̠vatā̎ḥ ।3) dē̠vatā̎ścha cha dē̠vatā̍ dē̠vatā̎ścha ।4) chai̠vaiva cha̍ chai̠va ।5) ē̠va ya̠jñaṃ ya̠jña mē̠vaiva ya̠jñam ।6) ya̠jña-ñcha̍ cha ya̠jñaṃ ya̠jña-ñcha̍ ।7) chāvāva̍ cha̠ chāva̍ ।8) ava̍ rundhē ru̠ndhē 'vāva̍ rundhē ।9) ru̠ndhē̠ gā̠ya̠trō gā̍ya̠trō ru̍ndhē rundhē gāya̠traḥ ।10) gā̠ya̠trō vai vai gā̍ya̠trō gā̍ya̠trō vai ।11) vā a̠gni ra̠gni-rvai vā a̠gniḥ ।12) a̠gni-rgā̍ya̠traCha̍ndā gāya̠traCha̍ndā a̠gni ra̠gni-rgā̍ya̠traCha̍ndāḥ ।13) gā̠ya̠traCha̍ndā̠ sta-nta-ṅgā̍ya̠traCha̍ndā gāya̠traCha̍ndā̠ stam ।13) gā̠ya̠traCha̍ndā̠ iti̍ gāya̠tra - Cha̠ndā̠ḥ ।14) ta-ñChanda̍sā̠ Chanda̍sā̠ ta-nta-ñChanda̍sā ।15) Chanda̍sā̠ vi vich Chanda̍sā̠ Chanda̍sā̠ vi ।16) vya̍rdhaya tyardhayati̠ vi vya̍rdhayati ।17) a̠rdha̠ya̠ti̠ ya-dyada̍rdhaya tyardhayati̠ yat ।18) ya-tpañcha̍kapāla̠-mpañcha̍kapāla̠ṃ ya-dya-tpañcha̍kapālam ।19) pañcha̍kapāla-ṅka̠rōti̍ ka̠rōti̠ pañcha̍kapāla̠-mpañcha̍kapāla-ṅka̠rōti̍ ।19) pañcha̍kapāla̠miti̠ pañcha̍ - ka̠pā̠la̠m ।20) ka̠rō tya̠ṣṭāka̍pālō̠ 'ṣṭāka̍pālaḥ ka̠rōti̍ ka̠rō tya̠ṣṭāka̍pālaḥ ।21) a̠ṣṭāka̍pālaḥ kā̠rya̍ḥ kā̠ryō̎ 'ṣṭāka̍pālō̠ 'ṣṭāka̍pālaḥ kā̠rya̍ḥ ।21) a̠ṣṭāka̍pāla̠ itya̠ṣṭā - ka̠pā̠la̠ḥ ।22) kā̠ryō̎ 'ṣṭākṣa̍rā̠ 'ṣṭākṣa̍rā kā̠rya̍ḥ kā̠ryō̎ 'ṣṭākṣa̍rā ।23) a̠ṣṭākṣa̍rā gāya̠trī gā̍ya̠ trya̍ṣṭākṣa̍rā̠ 'ṣṭākṣa̍rā gāya̠trī ।23) a̠ṣṭākṣa̠rētya̠ṣṭā - a̠kṣa̠rā̠ ।24) gā̠ya̠trī gā̍ya̠trō gā̍ya̠trō gā̍ya̠trī gā̍ya̠trī gā̍ya̠traḥ ।25) gā̠ya̠trō̎ 'gni ra̠gni-rgā̍ya̠trō gā̍ya̠trō̎ 'gniḥ ।26) a̠gni-rgā̍ya̠traCha̍ndā gāya̠traCha̍ndā a̠gni ra̠gni-rgā̍ya̠traCha̍ndāḥ ।27) gā̠ya̠traCha̍ndā̠-ssvēna̠ svēna̍ gāya̠traCha̍ndā gāya̠traCha̍ndā̠-ssvēna̍ ।27) gā̠ya̠traCha̍ndā̠ iti̍ gāya̠tra - Cha̠ndā̠ḥ ।28) svē nai̠vaiva svēna̠ svēnai̠va ।29) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।30) ē̠na̠-ñChanda̍sā̠ Chanda̍saina mēna̠-ñChanda̍sā ।31) Chanda̍sā̠ sagṃ sa-ñChanda̍sā̠ Chanda̍sā̠ sam ।32) sa ma̍rdhaya tyardhayati̠ sagṃ sa ma̍rdhayati ।33) a̠rdha̠ya̠ti̠ pa̠ṅktyau̍ pa̠ṅktyā̍ vardhaya tyardhayati pa̠ṅktyau̎ ।34) pa̠ṅktyau̍ yājyānuvā̠kyē̍ yājyānuvā̠kyē̍ pa̠ṅktyau̍ pa̠ṅktyau̍ yājyānuvā̠kyē̎ ।35) yā̠jyā̠nu̠vā̠kyē̍ bhavatō bhavatō yājyānuvā̠kyē̍ yājyānuvā̠kyē̍ bhavataḥ ।35) yā̠jyā̠nu̠vā̠kyē̍ iti̍ yājyā - a̠nu̠vā̠kyē̎ ।36) bha̠va̠ta̠ḥ pāṅkta̠ḥ pāṅktō̍ bhavatō bhavata̠ḥ pāṅkta̍ḥ ।37) pāṅktō̍ ya̠jñō ya̠jñaḥ pāṅkta̠ḥ pāṅktō̍ ya̠jñaḥ ।38) ya̠jña stēna̠ tēna̍ ya̠jñō ya̠jña stēna̍ ।39) tēnai̠vaiva tēna̠ tēnai̠va ।40) ē̠va ya̠jñā-dya̠jñā dē̠vaiva ya̠jñāt ।41) ya̠jñā-nna na ya̠jñā-dya̠jñā-nna ।42) naityē̍ti̠ na naiti̍ ।43) ē̠tītyē̍ti ।॥ 15 ॥ (43/49)॥ a. 4 ॥
meaning
The Pankti sacrifice is sacrifice; the sacrifice is Pankti—by that sacrifice, the deities are nourished through the Gayatri meter and its Agni flame, which increases the five-fold and eight-fold ritual vessels, themselves constituted of eight syllables, becoming the Yajna-utterances through which all offerings are perfected.
verse 16
1) सूर्यो॑ मा मा॒ सूर्य॒-स्सूर्यो॑ मा ।2) मा॒ दे॒वो दे॒वो मा॑ मा दे॒वः ।3) दे॒वो दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ दे॒वो दे॒वो दे॒वेभ्यः॑ ।4) दे॒वेभ्यः॑ पातु पातु दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॑ पातु ।5) पा॒तु॒ वा॒यु-र्वा॒युः पा॑तु पातु वा॒युः ।6) वा॒यु र॒न्तरि॑क्षा द॒न्तरि॑क्षा-द्वा॒यु-र्वा॒यु र॒न्तरि॑क्षात् ।7) अ॒न्तरि॑क्षा॒-द्यज॑मानो॒ यज॑मानो॒ ऽन्तरि॑क्षा द॒न्तरि॑क्षा॒-द्यज॑मानः ।8) यज॑मानो॒ ऽग्नि र॒ग्नि-र्यज॑मानो॒ यज॑मानो॒ ऽग्निः ।9) अ॒ग्नि-र्मा॑ मा॒ ऽग्नि र॒ग्नि-र्मा᳚ ।10) मा॒ पा॒तु॒ पा॒तु॒ मा॒ मा॒ पा॒तु॒ ।11) पा॒तु॒ चक्षु॑ष॒ श्चक्षु॑षः पातु पातु॒ चक्षु॑षः ।12) चक्षु॑ष॒ इति॒ चक्षु॑षः ।13) सक्ष॒ शूष॒ शूष॒ सक्ष॒ सक्ष॒ शूष॑ ।14) शूष॒ सवि॑त॒-स्सवि॑त॒-श्शूष॒ शूष॒ सवि॑तः ।15) सवि॑त॒-र्विश्व॑चर्षणे॒ विश्व॑चर्षणे॒ सवि॑त॒-स्सवि॑त॒-र्विश्व॑चर्षणे ।16) विश्व॑चर्षण ए॒तेभि॑ रे॒तेभि॒-र्विश्व॑चर्षणे॒ विश्व॑चर्षण ए॒तेभिः॑ ।16) विश्व॑चर्षण॒ इति॒ विश्व॑ - च॒र्॒ष॒णे॒ ।17) ए॒तेभिः॑ सोम सोमै॒तेभि॑ रे॒तेभिः॑ सोम ।18) सो॒म॒ नाम॑भि॒-र्नाम॑भि-स्सोम सोम॒ नाम॑भिः ।19) नाम॑भि-र्विधेम विधेम॒ नाम॑भि॒-र्नाम॑भि-र्विधेम ।19) नाम॑भि॒रिति॒ नाम॑ - भिः॒ ।20) वि॒धे॒म॒ ते॒ ते॒ वि॒धे॒म॒ वि॒धे॒म॒ ते॒ ।21) ते॒ तेभि॒ स्तेभि॑ स्ते ते॒ तेभिः॑ ।22) तेभिः॑ सोम सोम॒ तेभि॒ स्तेभिः॑ सोम ।23) सो॒म॒ नाम॑भि॒-र्नाम॑भि-स्सोम सोम॒ नाम॑भिः ।24) नाम॑भि-र्विधेम विधेम॒ नाम॑भि॒-र्नाम॑भि-र्विधेम ।24) नाम॑भि॒रिति॒ नाम॑ - भिः॒ ।25) वि॒धे॒म॒ ते॒ ते॒ वि॒धे॒म॒ वि॒धे॒म॒ ते॒ ।26) त॒ इति॑ ते ।27) अ॒ह-म्प॒रस्ता᳚-त्प॒रस्ता॑ द॒ह म॒ह-म्प॒रस्ता᳚त् ।28) प॒रस्ता॑ द॒ह म॒ह-म्प॒रस्ता᳚-त्प॒रस्ता॑ द॒हम् ।29) अ॒ह म॒वस्ता॑ द॒वस्ता॑ द॒ह म॒ह म॒वस्ता᳚त् ।30) अ॒वस्ता॑ द॒ह म॒ह म॒वस्ता॑ द॒वस्ता॑ द॒हम् ।31) अ॒ह-ञ्ज्योति॑षा॒ ज्योति॑षा॒ ऽह म॒ह-ञ्ज्योति॑षा ।32) ज्योति॑षा॒ वि वि ज्योति॑षा॒ ज्योति॑षा॒ वि ।33) वि तम॒ स्तमो॒ वि वि तमः॑ ।34) तमो॑ ववार ववार॒ तम॒ स्तमो॑ ववार ।35) व॒वा॒रेति॑ ववार ।36) यद॒न्तरि॑क्ष म॒न्तरि॑क्षं॒-यँ-द्यद॒न्तरि॑क्षम् ।37) अ॒न्तरि॑क्ष॒-न्त-त्तद॒न्तरि॑क्ष म॒न्तरि॑क्ष॒-न्तत् ।38) तदू॒ त-त्तदु॑ ।39) उ॒ मे॒ म॒ उ॒ वु॒ मे॒ ।40) मे॒ पि॒ता पि॒ता मे॑ मे पि॒ता ।41) पि॒ता ऽभू॑दभू-त्पि॒ता पि॒ता ऽभू᳚त् ।42) अ॒भू॒ द॒ह म॒ह म॑भू दभू द॒हम् ।43) अ॒हग्ं सूर्य॒ग्ं॒ सूर्य॑ म॒ह म॒हग्ं सूर्य᳚म् ।44) सूर्य॑ मुभ॒यत॑ उभ॒यत॒-स्सूर्य॒ग्ं॒ सूर्य॑ मुभ॒यतः॑ ।45) उ॒भ॒यतो॑ ददर्श ददर्शो भ॒यत॑ उभ॒यतो॑ ददर्श ।46) द॒द॒र्॒शा॒ह म॒ह-न्द॑दर्श ददर्शा॒हम् ।47) अ॒ह-म्भू॑यास-म्भूयास म॒ह म॒ह-म्भू॑यासम् ।48) भू॒या॒स॒ मु॒त्त॒म उ॑त्त॒मो भू॑यास-म्भूयास मुत्त॒मः ।49) उ॒त्त॒म-स्स॑मा॒नानाग्ं॑ समा॒नाना॑ मुत्त॒म उ॑त्त॒म-स्स॑मा॒नाना᳚म् ।49) उ॒त्त॒म इत्यु॑त् - त॒मः ।50) स॒मा॒नाना॒ मा स॑मा॒नानाग्ं॑ समा॒नाना॒ मा ।॥ 16 ॥ (50/54)
1) sūryō̍ mā mā̠ sūrya̠-ssūryō̍ mā ।2) mā̠ dē̠vō dē̠vō mā̍ mā dē̠vaḥ ।3) dē̠vō dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ dē̠vō dē̠vō dē̠vēbhya̍ḥ ।4) dē̠vēbhya̍ḥ pātu pātu dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhya̍ḥ pātu ।5) pā̠tu̠ vā̠yu-rvā̠yuḥ pā̍tu pātu vā̠yuḥ ।6) vā̠yu ra̠ntari̍kṣā da̠ntari̍kṣā-dvā̠yu-rvā̠yu ra̠ntari̍kṣāt ।7) a̠ntari̍kṣā̠-dyaja̍mānō̠ yaja̍mānō̠ 'ntari̍kṣā da̠ntari̍kṣā̠-dyaja̍mānaḥ ।8) yaja̍mānō̠ 'gni ra̠gni-ryaja̍mānō̠ yaja̍mānō̠ 'gniḥ ।9) a̠gni-rmā̍ mā̠ 'gni ra̠gni-rmā̎ ।10) mā̠ pā̠tu̠ pā̠tu̠ mā̠ mā̠ pā̠tu̠ ।11) pā̠tu̠ chakṣu̍ṣa̠ śchakṣu̍ṣaḥ pātu pātu̠ chakṣu̍ṣaḥ ।12) chakṣu̍ṣa̠ iti̠ chakṣu̍ṣaḥ ।13) sakṣa̠ śūṣa̠ śūṣa̠ sakṣa̠ sakṣa̠ śūṣa̍ ।14) śūṣa̠ savi̍ta̠-ssavi̍ta̠-śśūṣa̠ śūṣa̠ savi̍taḥ ।15) savi̍ta̠-rviśva̍charṣaṇē̠ viśva̍charṣaṇē̠ savi̍ta̠-ssavi̍ta̠-rviśva̍charṣaṇē ।16) viśva̍charṣaṇa ē̠tēbhi̍ rē̠tēbhi̠-rviśva̍charṣaṇē̠ viśva̍charṣaṇa ē̠tēbhi̍ḥ ।16) viśva̍charṣaṇa̠ iti̠ viśva̍ - cha̠r̠ṣa̠ṇē̠ ।17) ē̠tēbhi̍-ssōma sōmai̠tēbhi̍ rē̠tēbhi̍-ssōma ।18) sō̠ma̠ nāma̍bhi̠-rnāma̍bhi-ssōma sōma̠ nāma̍bhiḥ ।19) nāma̍bhi-rvidhēma vidhēma̠ nāma̍bhi̠-rnāma̍bhi-rvidhēma ।19) nāma̍bhi̠riti̠ nāma̍ - bhi̠ḥ ।20) vi̠dhē̠ma̠ tē̠ tē̠ vi̠dhē̠ma̠ vi̠dhē̠ma̠ tē̠ ।21) tē̠ tēbhi̠ stēbhi̍ stē tē̠ tēbhi̍ḥ ।22) tēbhi̍-ssōma sōma̠ tēbhi̠ stēbhi̍-ssōma ।23) sō̠ma̠ nāma̍bhi̠-rnāma̍bhi-ssōma sōma̠ nāma̍bhiḥ ।24) nāma̍bhi-rvidhēma vidhēma̠ nāma̍bhi̠-rnāma̍bhi-rvidhēma ।24) nāma̍bhi̠riti̠ nāma̍ - bhi̠ḥ ।25) vi̠dhē̠ma̠ tē̠ tē̠ vi̠dhē̠ma̠ vi̠dhē̠ma̠ tē̠ ।26) ta̠ iti̍ tē ।27) a̠ha-mpa̠rastā̎-tpa̠rastā̍ da̠ha ma̠ha-mpa̠rastā̎t ।28) pa̠rastā̍ da̠ha ma̠ha-mpa̠rastā̎-tpa̠rastā̍ da̠ham ।29) a̠ha ma̠vastā̍ da̠vastā̍ da̠ha ma̠ha ma̠vastā̎t ।30) a̠vastā̍ da̠ha ma̠ha ma̠vastā̍ da̠vastā̍ da̠ham ।31) a̠ha-ñjyōti̍ṣā̠ jyōti̍ṣā̠ 'ha ma̠ha-ñjyōti̍ṣā ।32) jyōti̍ṣā̠ vi vi jyōti̍ṣā̠ jyōti̍ṣā̠ vi ।33) vi tama̠ stamō̠ vi vi tama̍ḥ ।34) tamō̍ vavāra vavāra̠ tama̠ stamō̍ vavāra ।35) va̠vā̠rēti̍ vavāra ।36) yada̠ntari̍kṣa ma̠ntari̍kṣa̠ṃ ya-dyada̠ntari̍kṣam ।37) a̠ntari̍kṣa̠-nta-ttada̠ntari̍kṣa ma̠ntari̍kṣa̠-ntat ।38) tadū̠ ta-ttadu̍ ।39) u̠ mē̠ ma̠ u̠ vu̠ mē̠ ।40) mē̠ pi̠tā pi̠tā mē̍ mē pi̠tā ।41) pi̠tā 'bhū̍dabhū-tpi̠tā pi̠tā 'bhū̎t ।42) a̠bhū̠ da̠ha ma̠ha ma̍bhū dabhū da̠ham ।43) a̠hagṃ sūrya̠gṃ̠ sūrya̍ ma̠ha ma̠hagṃ sūrya̎m ।44) sūrya̍ mubha̠yata̍ ubha̠yata̠-ssūrya̠gṃ̠ sūrya̍ mubha̠yata̍ḥ ।45) u̠bha̠yatō̍ dadarśa dadarśō bha̠yata̍ ubha̠yatō̍ dadarśa ।46) da̠da̠r̠śā̠ha ma̠ha-nda̍darśa dadarśā̠ham ।47) a̠ha-mbhū̍yāsa-mbhūyāsa ma̠ha ma̠ha-mbhū̍yāsam ।48) bhū̠yā̠sa̠ mu̠tta̠ma u̍tta̠mō bhū̍yāsa-mbhūyāsa mutta̠maḥ ।49) u̠tta̠ma-ssa̍mā̠nānāgṃ̍ samā̠nānā̍ mutta̠ma u̍tta̠ma-ssa̍mā̠nānā̎m ।49) u̠tta̠ma ityu̍t - ta̠maḥ ।50) sa̠mā̠nānā̠ mā sa̍mā̠nānāgṃ̍ samā̠nānā̠ mā ।॥ 16 ॥ (50/54)
meaning
I am the sun, may the sun protect me; may the god protect me; the gods protect the gods from the gods; may the winds protect, may wind in the sky protect the sacrificer; may Agni protect me; may sight protect; may Savitar the all-pervading protect me with these vital essences; may Soma be fashioned by these names; may I become the uttermost, equal to all.
verse 17
1) आ स॑मु॒द्रा-थ्स॑मु॒द्रादा स॑मु॒द्रात् ।2) स॒मु॒द्रादा स॑मु॒द्रा-थ्स॑मु॒द्रादा ।3) आ ऽन्तरि॑क्षा द॒न्तरि॑क्षा॒दा ऽन्तरि॑क्षात् ।4) अ॒न्तरि॑क्षा-त्प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति र॒न्तरि॑क्षा द॒न्तरि॑क्षा-त्प्र॒जाप॑तिः ।5) प्र॒जाप॑ति रुद॒धि मु॑द॒धि-म्प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति रुद॒धिम् ।5) प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा - प॒तिः॒ ।6) उ॒द॒धि-ञ्च्या॑वयाति च्यावया त्युद॒धि मु॑द॒धि-ञ्च्या॑वयाति ।6) उ॒द॒धिमित्यु॑द - धिम् ।7) च्या॒व॒या॒तीन्द्र॒ इन्द्र॑ श्च्यावयाति च्यावया॒तीन्द्रः॑ ।8) इन्द्रः॒ प्र प्रेन्द्र॒ इन्द्रः॒ प्र ।9) प्र स्नौ॑तु स्नौतु॒ प्र प्र स्नौ॑तु ।10) स्नौ॒तु॒ म॒रुतो॑ म॒रुतः॑ स्नौतु स्नौतु म॒रुतः॑ ।11) म॒रुतो॑ वर्षयन्तु वर्षयन्तु म॒रुतो॑ म॒रुतो॑ वर्षयन्तु ।12) व॒र्॒ष॒य॒ न्तूदु-द्व॑र्षयन्तु वर्षय॒न्तूत् ।13) उ-न्न॑म्भय नम्भ॒यो दु-न्न॑म्भय ।14) न॒म्भ॒य॒ पृ॒थि॒वी-म्पृ॑थि॒वी-न्न॑म्भय नम्भय पृथि॒वीम् ।15) पृ॒थि॒वी-म्भि॒न्धि भि॒न्धि पृ॑थि॒वी-म्पृ॑थि॒वी-म्भि॒न्धि ।16) भि॒न्धीद मि॒द-म्भि॒न्धि भि॒न्धीदम् ।17) इ॒द-न्दि॒व्य-न्दि॒व्य मि॒द मि॒द-न्दि॒व्यम् ।18) दि॒व्य-न्नभो॒ नभो॑ दि॒व्य-न्दि॒व्य-न्नभः॑ ।19) नभ॒ इति॒ नभः॑ ।20) उ॒द्नो दि॒व्यस्य॑ दि॒व्यस्यो॒द्न उ॒द्नो दि॒व्यस्य॑ ।21) दि॒व्यस्य॑ नो नो दि॒व्यस्य॑ दि॒व्यस्य॑ नः ।22) नो॒ दे॒हि॒ दे॒हि॒ नो॒ नो॒ दे॒हि॒ ।23) दे॒हीशा॑न॒ ईशा॑नो देहि दे॒हीशा॑नः ।24) ईशा॑नो॒ वि वीशा॑न॒ ईशा॑नो॒ वि ।25) वि सृ॑ज सृज॒ वि वि सृ॑ज ।26) सृ॒जा॒ दृति॒-न्दृतिग्ं॑ सृज सृजा॒ दृति᳚म् ।27) दृति॒मिति॒ दृति᳚म् ।28) प॒शवो॒ वै वै प॒शवः॑ प॒शवो॒ वै ।29) वा ए॒त ए॒ते वै वा ए॒ते ।30) ए॒ते य-द्यदे॒त ए॒ते यत् ।31) यदा॑दि॒त्य आ॑दि॒त्यो य-द्यदा॑दि॒त्यः ।32) आ॒दि॒त्य ए॒ष ए॒ष आ॑दि॒त्य आ॑दि॒त्य ए॒षः ।33) ए॒ष रु॒द्रो रु॒द्र ए॒ष ए॒ष रु॒द्रः ।34) रु॒द्रो य-द्य-द्रु॒द्रो रु॒द्रो यत् ।35) यद॒ग्नि र॒ग्नि-र्य-द्यद॒ग्निः ।36) अ॒ग्नि रोष॑धी॒ रोष॑धी र॒ग्नि र॒ग्नि रोष॑धीः ।37) ओष॑धीः॒ प्रास्य॒ प्रास्यौष॑धी॒ रोष॑धीः॒ प्रास्य॑ ।38) प्रास्या॒ग्ना व॒ग्नौ प्रास्य॒ प्रास्या॒ग्नौ ।38) प्रास्येति॑ प्र - अस्य॑ ।39) अ॒ग्ना वा॑दि॒त्य मा॑दि॒त्य म॒ग्ना व॒ग्ना वा॑दि॒त्यम् ।40) आ॒दि॒त्य-ञ्जु॑होति जुहो त्यादि॒त्य मा॑दि॒त्य-ञ्जु॑होति ।41) जु॒हो॒ति॒ रु॒द्रा-द्रु॒द्राज् जु॑होति जुहोति रु॒द्रात् ।42) रु॒द्रा दे॒वैव रु॒द्रा-द्रु॒द्रा दे॒व ।43) ए॒व प॒शू-न्प॒शू ने॒वैव प॒शून् ।44) प॒शू न॒न्त र॒न्तः प॒शू-न्प॒शू न॒न्तः ।45) अ॒न्त-र्द॑धाति दधा त्य॒न्त र॒न्त-र्द॑धाति ।46) द॒धा॒ त्यथो॒ अथो॑ दधाति दधा॒ त्यथो᳚ ।47) अथो॒ ओष॑धी॒ ष्वोष॑धी॒ ष्वथो॒ अथो॒ ओष॑धीषु ।47) अथो॒ इत्यथो᳚ ।48) ओष॑धी ष्वे॒वै वौष॑धी॒ ष्वोष॑धी ष्वे॒व ।49) ए॒व प॒शू-न्प॒शू ने॒वैव प॒शून् ।50) प॒शू-न्प्रति॒ प्रति॑ प॒शू-न्प॒शू-न्प्रति॑ ।॥ 17 ॥ (50/54)
1) ā sa̍mu̠drā-thsa̍mu̠drādā sa̍mu̠drāt ।2) sa̠mu̠drādā sa̍mu̠drā-thsa̍mu̠drādā ।3) ā 'ntari̍kṣā da̠ntari̍kṣā̠dā 'ntari̍kṣāt ।4) a̠ntari̍kṣā-tpra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti ra̠ntari̍kṣā da̠ntari̍kṣā-tpra̠jāpa̍tiḥ ।5) pra̠jāpa̍ti ruda̠dhi mu̍da̠dhi-mpra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti ruda̠dhim ।5) pra̠jāpa̍ti̠riti̍ pra̠jā - pa̠ti̠ḥ ।6) u̠da̠dhi-ñchyā̍vayāti chyāvayā tyuda̠dhi mu̍da̠dhi-ñchyā̍vayāti ।6) u̠da̠dhimityu̍da - dhim ।7) chyā̠va̠yā̠tīndra̠ indra̍ śchyāvayāti chyāvayā̠tīndra̍ḥ ।8) indra̠ḥ pra prēndra̠ indra̠ḥ pra ।9) pra snau̍tu snautu̠ pra pra snau̍tu ।10) snau̠tu̠ ma̠rutō̍ ma̠ruta̍-ssnautu snautu ma̠ruta̍ḥ ।11) ma̠rutō̍ varṣayantu varṣayantu ma̠rutō̍ ma̠rutō̍ varṣayantu ।12) va̠r̠ṣa̠ya̠ ntūdu-dva̍rṣayantu varṣaya̠ntūt ।13) u-nna̍mbhaya nambha̠yō du-nna̍mbhaya ।14) na̠mbha̠ya̠ pṛ̠thi̠vī-mpṛ̍thi̠vī-nna̍mbhaya nambhaya pṛthi̠vīm ।15) pṛ̠thi̠vī-mbhi̠ndhi bhi̠ndhi pṛ̍thi̠vī-mpṛ̍thi̠vī-mbhi̠ndhi ।16) bhi̠ndhīda mi̠da-mbhi̠ndhi bhi̠ndhīdam ।17) i̠da-ndi̠vya-ndi̠vya mi̠da mi̠da-ndi̠vyam ।18) di̠vya-nnabhō̠ nabhō̍ di̠vya-ndi̠vya-nnabha̍ḥ ।19) nabha̠ iti̠ nabha̍ḥ ।20) u̠dnō di̠vyasya̍ di̠vyasyō̠dna u̠dnō di̠vyasya̍ ।21) di̠vyasya̍ nō nō di̠vyasya̍ di̠vyasya̍ naḥ ।22) nō̠ dē̠hi̠ dē̠hi̠ nō̠ nō̠ dē̠hi̠ ।23) dē̠hīśā̍na̠ īśā̍nō dēhi dē̠hīśā̍naḥ ।24) īśā̍nō̠ vi vīśā̍na̠ īśā̍nō̠ vi ।25) vi sṛ̍ja sṛja̠ vi vi sṛ̍ja ।26) sṛ̠jā̠ dṛti̠-ndṛtigṃ̍ sṛja sṛjā̠ dṛti̎m ।27) dṛti̠miti̠ dṛti̎m ।28) pa̠śavō̠ vai vai pa̠śava̍ḥ pa̠śavō̠ vai ।29) vā ē̠ta ē̠tē vai vā ē̠tē ।30) ē̠tē ya-dyadē̠ta ē̠tē yat ।31) yadā̍di̠tya ā̍di̠tyō ya-dyadā̍di̠tyaḥ ।32) ā̠di̠tya ē̠ṣa ē̠ṣa ā̍di̠tya ā̍di̠tya ē̠ṣaḥ ।33) ē̠ṣa ru̠drō ru̠dra ē̠ṣa ē̠ṣa ru̠draḥ ।34) ru̠drō ya-dya-dru̠drō ru̠drō yat ।35) yada̠gni ra̠gni-rya-dyada̠gniḥ ।36) a̠gni rōṣa̍dhī̠ rōṣa̍dhī ra̠gni ra̠gni rōṣa̍dhīḥ ।37) ōṣa̍dhī̠ḥ prāsya̠ prāsyauṣa̍dhī̠ rōṣa̍dhī̠ḥ prāsya̍ ।38) prāsyā̠gnā va̠gnau prāsya̠ prāsyā̠gnau ।38) prāsyēti̍ pra - asya̍ ।39) a̠gnā vā̍di̠tya mā̍di̠tya ma̠gnā va̠gnā vā̍di̠tyam ।40) ā̠di̠tya-ñju̍hōti juhō tyādi̠tya mā̍di̠tya-ñju̍hōti ।41) ju̠hō̠ti̠ ru̠drā-dru̠drāj ju̍hōti juhōti ru̠drāt ।42) ru̠drā dē̠vaiva ru̠drā-dru̠drā dē̠va ।43) ē̠va pa̠śū-npa̠śū nē̠vaiva pa̠śūn ।44) pa̠śū na̠nta ra̠ntaḥ pa̠śū-npa̠śū na̠ntaḥ ।45) a̠nta-rda̍dhāti dadhā tya̠nta ra̠nta-rda̍dhāti ।46) da̠dhā̠ tyathō̠ athō̍ dadhāti dadhā̠ tyathō̎ ।47) athō̠ ōṣa̍dhī̠ ṣvōṣa̍dhī̠ ṣvathō̠ athō̠ ōṣa̍dhīṣu ।47) athō̠ ityathō̎ ।48) ōṣa̍dhī ṣvē̠vai vauṣa̍dhī̠ ṣvōṣa̍dhī ṣvē̠va ।49) ē̠va pa̠śū-npa̠śū nē̠vaiva pa̠śūn ।50) pa̠śū-nprati̠ prati̍ pa̠śū-npa̠śū-nprati̍ ।॥ 17 ॥ (50/54)
meaning
This verse of the Taittiriya Samhita invokes the oceans, sky, Prajapati, Indra, the Maruts, earth, heaven, the Adityas, Rudra, Agni, and herbs in a rhythmic litany of cosmic and divine powers, calling them to nourish, rain, bind, hold, and sustain all creatures and the worlds.
verse 18
1) प्रति॑ ष्ठापयति स्थापयति॒ प्रति॒ प्रति॑ ष्ठापयति ।2) स्था॒प॒य॒ति॒ क॒विः क॒वि-स्स्था॑पयति स्थापयति क॒विः ।3) क॒वि-र्य॒ज्ञस्य॑ य॒ज्ञस्य॑ क॒विः क॒वि-र्य॒ज्ञस्य॑ ।4) य॒ज्ञस्य॒ वि वि य॒ज्ञस्य॑ य॒ज्ञस्य॒ वि ।5) वि त॑नोति तनोति॒ वि वि त॑नोति ।6) त॒नो॒ति॒ पन्था॒-म्पन्था᳚-न्तनोति तनोति॒ पन्था᳚म् ।7) पन्था॒-न्नाक॑स्य॒ नाक॑स्य॒ पन्था॒-म्पन्था॒-न्नाक॑स्य ।8) नाक॑स्य पृ॒ष्ठे पृ॒ष्ठे नाक॑स्य॒ नाक॑स्य पृ॒ष्ठे ।9) पृ॒ष्ठे अध्यधि॑ पृ॒ष्ठे पृ॒ष्ठे अधि॑ ।10) अधि॑ रोच॒ने रो॑च॒ने ऽध्यधि॑ रोच॒ने ।11) रो॒च॒ने दि॒वो दि॒वो रो॑च॒ने रो॑च॒ने दि॒वः ।12) दि॒व इति॑ दि॒वः ।13) येन॑ ह॒व्यग्ं ह॒व्यं-येँन॒ येन॑ ह॒व्यम् ।14) ह॒व्यं-वँह॑सि॒ वह॑सि ह॒व्यग्ं ह॒व्यं-वँह॑सि ।15) वह॑सि॒ यासि॒ यासि॒ वह॑सि॒ वह॑सि॒ यासि॑ ।16) यासि॑ दू॒तो दू॒तो यासि॒ यासि॑ दू॒तः ।17) दू॒त इ॒त इ॒तो दू॒तो दू॒त इ॒तः ।18) इ॒तः प्रचे॑ताः॒ प्रचे॑ता इ॒त इ॒तः प्रचे॑ताः ।19) प्रचे॑ता अ॒मुतो॒ ऽमुतः॒ प्रचे॑ताः॒ प्रचे॑ता अ॒मुतः॑ ।19) प्रचे॑ता॒ इति॒ प्र - चे॒ताः॒ ।20) अ॒मुत॒-स्सनी॑या॒-न्थ्सनी॑या न॒मुतो॒ ऽमुत॒-स्सनी॑यान् ।21) सनी॑या॒निति॒ सनी॑यान् ।22) या स्ते॑ ते॒ या या स्ते᳚ ।23) ते॒ विश्वा॒ विश्वा᳚ स्ते ते॒ विश्वाः᳚ ।24) विश्वा᳚-स्स॒मिधः॑ स॒मिधो॒ विश्वा॒ विश्वा᳚-स्स॒मिधः॑ ।25) स॒मिध॒-स्सन्ति॒ सन्ति॑ स॒मिधः॑ स॒मिध॒-स्सन्ति॑ ।25) स॒मिध॒ इति॑ सं - इधः॑ ।26) सन्त्य॑ग्ने ऽग्ने॒ सन्ति॒ सन्त्य॑ग्ने ।27) अ॒ग्ने॒ या या अ॑ग्ने ऽग्ने॒ याः ।28) याः पृ॑थि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्यां-याँ याः पृ॑थि॒व्याम् ।29) पृ॒थि॒व्या-म्ब॒र्॒हिषि॑ ब॒र्॒हिषि॑ पृथि॒व्या-म्पृ॑थि॒व्या-म्ब॒र्॒हिषि॑ ।30) ब॒र्॒हिषि॒ सूर्ये॒ सूर्ये॑ ब॒र्॒हिषि॑ ब॒र्॒हिषि॒ सूर्ये᳚ ।31) सूर्ये॒ या या-स्सूर्ये॒ सूर्ये॒ याः ।32) या इति॒ याः ।33) ता स्ते॑ ते॒ ता स्ता स्ते᳚ ।34) ते॒ ग॒च्छ॒न्तु॒ ग॒च्छ॒न्तु॒ ते॒ ते॒ ग॒च्छ॒न्तु॒ ।35) ग॒च्छ॒ न्त्वाहु॑ति॒ माहु॑ति-ङ्गच्छन्तु गच्छ॒ न्त्वाहु॑तिम् ।36) आहु॑ति-ङ्घृ॒तस्य॑ घृ॒तस्या हु॑ति॒ माहु॑ति-ङ्घृ॒तस्य॑ ।36) आहु॑ति॒मित्या - हु॒ति॒म् ।37) घृ॒तस्य॑ देवाय॒ते दे॑वाय॒ते घृ॒तस्य॑ घृ॒तस्य॑ देवाय॒ते ।38) दे॒वा॒य॒ते यज॑मानाय॒ यज॑मानाय देवाय॒ते दे॑वाय॒ते यज॑मानाय ।38) दे॒वा॒य॒त इति॑ देव - य॒ते ।39) यज॑मानाय॒ शर्म॒ शर्म॒ यज॑मानाय॒ यज॑मानाय॒ शर्म॑ ।40) शर्मेति॒ शर्म॑ ।41) आ॒शासा॑न-स्सु॒वीर्यग्ं॑ सु॒वीर्य॑ मा॒शासा॑न आ॒शासा॑न-स्सु॒वीर्य᳚म् ।41) आ॒शासा॑न॒ इत्या᳚ - शासा॑नः ।42) सु॒वीर्यग्ं॑ रा॒यो रा॒य-स्सु॒वीर्यग्ं॑ सु॒वीर्यग्ं॑ रा॒यः ।42) सु॒वीर्य॒मिति॑ सु - वीर्य᳚म् ।43) रा॒य स्पोष॒-म्पोषग्ं॑ रा॒यो रा॒य स्पोष᳚म् ।44) पोष॒ग्ग्॒ स्वश्वि॑य॒ग्ग्॒ स्वश्वि॑य॒-म्पोष॒-म्पोष॒ग्ग्॒ स्वश्वि॑यम् ।45) स्वश्वि॑य॒मिति॑ सु - अश्वि॑यम् ।46) बृह॒स्पति॑ना रा॒या रा॒या बृह॒स्पति॑ना॒ बृह॒स्पति॑ना रा॒या ।47) रा॒या स्व॒गाकृ॑त-स्स्व॒गाकृ॑तो रा॒या रा॒या स्व॒गाकृ॑तः ।48) स्व॒गाकृ॑तो॒ मह्य॒-म्मह्यग्ग्॑ स्व॒गाकृ॑त-स्स्व॒गाकृ॑तो॒ मह्य᳚म् ।48) स्व॒गाकृ॑त॒ इति॑ स्व॒गा - कृ॒तः॒ ।49) मह्यं॒-यँज॑मानाय॒ यज॑मानाय॒ मह्य॒-म्मह्यं॒-यँज॑मानाय ।50) यज॑मानाय तिष्ठ तिष्ठ॒ यज॑मानाय॒ यज॑मानाय तिष्ठ ।51) ति॒ष्ठेति॑ तिष्ठ ।॥ 18 ॥ (51/58)॥ अ. 5 ॥
1) prati̍ ṣṭhāpayati sthāpayati̠ prati̠ prati̍ ṣṭhāpayati ।2) sthā̠pa̠ya̠ti̠ ka̠viḥ ka̠vi-ssthā̍payati sthāpayati ka̠viḥ ।3) ka̠vi-rya̠jñasya̍ ya̠jñasya̍ ka̠viḥ ka̠vi-rya̠jñasya̍ ।4) ya̠jñasya̠ vi vi ya̠jñasya̍ ya̠jñasya̠ vi ।5) vi ta̍nōti tanōti̠ vi vi ta̍nōti ।6) ta̠nō̠ti̠ panthā̠-mpanthā̎-ntanōti tanōti̠ panthā̎m ।7) panthā̠-nnāka̍sya̠ nāka̍sya̠ panthā̠-mpanthā̠-nnāka̍sya ।8) nāka̍sya pṛ̠ṣṭhē pṛ̠ṣṭhē nāka̍sya̠ nāka̍sya pṛ̠ṣṭhē ।9) pṛ̠ṣṭhē adhyadhi̍ pṛ̠ṣṭhē pṛ̠ṣṭhē adhi̍ ।10) adhi̍ rōcha̠nē rō̍cha̠nē 'dhyadhi̍ rōcha̠nē ।11) rō̠cha̠nē di̠vō di̠vō rō̍cha̠nē rō̍cha̠nē di̠vaḥ ।12) di̠va iti̍ di̠vaḥ ।13) yēna̍ ha̠vyagṃ ha̠vyaṃ yēna̠ yēna̍ ha̠vyam ।14) ha̠vyaṃ vaha̍si̠ vaha̍si ha̠vyagṃ ha̠vyaṃ vaha̍si ।15) vaha̍si̠ yāsi̠ yāsi̠ vaha̍si̠ vaha̍si̠ yāsi̍ ।16) yāsi̍ dū̠tō dū̠tō yāsi̠ yāsi̍ dū̠taḥ ।17) dū̠ta i̠ta i̠tō dū̠tō dū̠ta i̠taḥ ।18) i̠taḥ prachē̍tā̠ḥ prachē̍tā i̠ta i̠taḥ prachē̍tāḥ ।19) prachē̍tā a̠mutō̠ 'muta̠ḥ prachē̍tā̠ḥ prachē̍tā a̠muta̍ḥ ।19) prachē̍tā̠ iti̠ pra - chē̠tā̠ḥ ।20) a̠muta̠-ssanī̍yā̠-nthsanī̍yā na̠mutō̠ 'muta̠-ssanī̍yān ।21) sanī̍yā̠niti̠ sanī̍yān ।22) yā stē̍ tē̠ yā yā stē̎ ।23) tē̠ viśvā̠ viśvā̎ stē tē̠ viśvā̎ḥ ।24) viśvā̎-ssa̠midha̍-ssa̠midhō̠ viśvā̠ viśvā̎-ssa̠midha̍ḥ ।25) sa̠midha̠-ssanti̠ santi̍ sa̠midha̍-ssa̠midha̠-ssanti̍ ।25) sa̠midha̠ iti̍ saṃ - idha̍ḥ ।26) santya̍gnē 'gnē̠ santi̠ santya̍gnē ।27) a̠gnē̠ yā yā a̍gnē 'gnē̠ yāḥ ।28) yāḥ pṛ̍thi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyāṃ yā yāḥ pṛ̍thi̠vyām ।29) pṛ̠thi̠vyā-mba̠r̠hiṣi̍ ba̠r̠hiṣi̍ pṛthi̠vyā-mpṛ̍thi̠vyā-mba̠r̠hiṣi̍ ।30) ba̠r̠hiṣi̠ sūryē̠ sūryē̍ ba̠r̠hiṣi̍ ba̠r̠hiṣi̠ sūryē̎ ।31) sūryē̠ yā yā-ssūryē̠ sūryē̠ yāḥ ।32) yā iti̠ yāḥ ।33) tā stē̍ tē̠ tā stā stē̎ ।34) tē̠ ga̠chCha̠ntu̠ ga̠chCha̠ntu̠ tē̠ tē̠ ga̠chCha̠ntu̠ ।35) ga̠chCha̠ ntvāhu̍ti̠ māhu̍ti-ṅgachChantu gachCha̠ ntvāhu̍tim ।36) āhu̍ti-ṅghṛ̠tasya̍ ghṛ̠tasyā hu̍ti̠ māhu̍ti-ṅghṛ̠tasya̍ ।36) āhu̍ti̠mityā - hu̠ti̠m ।37) ghṛ̠tasya̍ dēvāya̠tē dē̍vāya̠tē ghṛ̠tasya̍ ghṛ̠tasya̍ dēvāya̠tē ।38) dē̠vā̠ya̠tē yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya dēvāya̠tē dē̍vāya̠tē yaja̍mānāya ।38) dē̠vā̠ya̠ta iti̍ dēva - ya̠tē ।39) yaja̍mānāya̠ śarma̠ śarma̠ yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya̠ śarma̍ ।40) śarmēti̠ śarma̍ ।41) ā̠śāsā̍na-ssu̠vīryagṃ̍ su̠vīrya̍ mā̠śāsā̍na ā̠śāsā̍na-ssu̠vīrya̎m ।41) ā̠śāsā̍na̠ ityā̎ - śāsā̍naḥ ।42) su̠vīryagṃ̍ rā̠yō rā̠ya-ssu̠vīryagṃ̍ su̠vīryagṃ̍ rā̠yaḥ ।42) su̠vīrya̠miti̍ su - vīrya̎m ।43) rā̠ya spōṣa̠-mpōṣagṃ̍ rā̠yō rā̠ya spōṣa̎m ।44) pōṣa̠gg̠ svaśvi̍ya̠gg̠ svaśvi̍ya̠-mpōṣa̠-mpōṣa̠gg̠ svaśvi̍yam ।45) svaśvi̍ya̠miti̍ su - aśvi̍yam ।46) bṛha̠spati̍nā rā̠yā rā̠yā bṛha̠spati̍nā̠ bṛha̠spati̍nā rā̠yā ।47) rā̠yā sva̠gākṛ̍ta-ssva̠gākṛ̍tō rā̠yā rā̠yā sva̠gākṛ̍taḥ ।48) sva̠gākṛ̍tō̠ mahya̠-mmahyagg̍ sva̠gākṛ̍ta-ssva̠gākṛ̍tō̠ mahya̎m ।48) sva̠gākṛ̍ta̠ iti̍ sva̠gā - kṛ̠ta̠ḥ ।49) mahya̠ṃ yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya̠ mahya̠-mmahya̠ṃ yaja̍mānāya ।50) yaja̍mānāya tiṣṭha tiṣṭha̠ yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya tiṣṭha ।51) ti̠ṣṭhēti̍ tiṣṭha ।॥ 18 ॥ (51/58)॥ a. 5 ॥
meaning
He establishes, the wise one establishes the sacrifice; the wise one extends the path to heaven upon the sky's back, by which he carries the oblation as a messenger, becoming the wise perceiver who goes to that yonder realm—may the offerings of ghee go to the gods and to the sacrificer; may Bṛhaspati establish wealth and vigor, may these blessings abide with the sacrificer.
verse 19
1) स-न्त्वा᳚ त्वा॒ सग्ं स-न्त्वा᳚ ।2) त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ न॒ह्या॒मि॒ त्वा॒ त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ ।3) न॒ह्या॒मि॒ पय॑सा॒ पय॑सा नह्यामि नह्यामि॒ पय॑सा ।4) पय॑सा घृ॒तेन॑ घृ॒तेन॒ पय॑सा॒ पय॑सा घृ॒तेन॑ ।5) घृ॒तेन॒ सग्ं स-ङ्घृ॒तेन॑ घृ॒तेन॒ सम् ।6) स-न्त्वा᳚ त्वा॒ सग्ं स-न्त्वा᳚ ।7) त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ न॒ह्या॒मि॒ त्वा॒ त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ ।8) न॒ह्या॒ म्य॒पो॑ ऽपो न॑ह्यामि नह्या म्य॒पः ।9) अ॒प ओष॑धीभि॒ रोष॑धीभि र॒पो॑ ऽप ओष॑धीभिः ।10) ओष॑धीभि॒रित्योष॑धि - भिः॒ ।11) स-न्त्वा᳚ त्वा॒ सग्ं स-न्त्वा᳚ ।12) त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ न॒ह्या॒मि॒ त्वा॒ त्वा॒ न॒ह्या॒मि॒ ।13) न॒ह्या॒मि॒ प्र॒जया᳚ प्र॒जया॑ नह्यामि नह्यामि प्र॒जया᳚ ।14) प्र॒जया॒ ऽह म॒ह-म्प्र॒जया᳚ प्र॒जया॒ ऽहम् ।14) प्र॒जयेति॑ प्र - जया᳚ ।15) अ॒ह म॒द्याद्या ह म॒ह म॒द्य ।16) अ॒द्य सा सा ऽद्याद्य सा ।17) सा दी᳚क्षि॒ता दी᳚क्षि॒ता सा सा दी᳚क्षि॒ता ।18) दी॒क्षि॒ता स॑नव-स्सनवो दीक्षि॒ता दी᳚क्षि॒ता स॑नवः ।19) स॒न॒वो॒ वाजं॒-वाँजग्ं॑ सनव-स्सनवो॒ वाज᳚म् ।20) वाज॑ म॒स्मे अ॒स्मे वाजं॒-वाँज॑ म॒स्मे ।21) अ॒स्मे इत्य॒स्मे ।22) प्रैत्वे॑तु॒ प्र प्रैतु॑ ।23) ए॒तु॒ ब्रह्म॑णो॒ ब्रह्म॑ण एत्वेतु॒ ब्रह्म॑णः ।24) ब्रह्म॑ण॒ स्पत्नी॒ पत्नी॒ ब्रह्म॑णो॒ ब्रह्म॑ण॒ स्पत्नी᳚ ।25) पत्नी॒ वेदिं॒-वेँदि॒-म्पत्नी॒ पत्नी॒ वेदि᳚म् ।26) वेदिं॒-वँर्णे॑न॒ वर्णे॑न॒ वेदिं॒-वेँदिं॒-वँर्णे॑न ।27) वर्णे॑न सीदतु सीदतु॒ वर्णे॑न॒ वर्णे॑न सीदतु ।28) सी॒द॒त्विति॑ सीदतु ।29) अथा॒ह म॒ह मथा था॒हम् ।30) अ॒ह म॑नुका॒मि न्य॑नुका॒मि न्य॒ह म॒ह म॑नुका॒मिनी᳚ ।31) अ॒नु॒का॒मिनी॒ स्वे स्वे॑ ऽनुका॒मि न्य॑नुका॒मिनी॒ स्वे ।31) अ॒नु॒का॒मिनीत्य॑नु - का॒मिनी᳚ ।32) स्वे लो॒के लो॒के स्वे स्वे लो॒के ।33) लो॒के वि॒शै वि॒शै लो॒के लो॒के वि॒शै ।34) वि॒शा इ॒हेह वि॒शै वि॒शा इ॒ह ।35) इ॒हेती॒ह ।36) सु॒प्र॒जस॑ स्त्वा त्वा सुप्र॒जसः॑ सुप्र॒जस॑ स्त्वा ।36) सु॒प्र॒जस॒ इति॑ सु - प्र॒जसः॑ ।37) त्वा॒ व॒यं-वँ॒य-न्त्वा᳚ त्वा व॒यम् ।38) व॒यग्ं सु॒पत्नी᳚-स्सु॒पत्नी᳚-र्व॒यं-वँ॒यग्ं सु॒पत्नीः᳚ ।39) सु॒पत्नी॒ रुपोप॑ सु॒पत्नी᳚-स्सु॒पत्नी॒ रुप॑ ।39) सु॒पत्नी॒रिति॑ सु - पत्नीः᳚ ।40) उप॑ सेदिम सेदि॒ मोपोप॑ सेदिम ।41) से॒दि॒मेति॑ सेदिम ।42) अग्ने॑ सपत्न॒दम्भ॑नग्ं सपत्न॒दम्भ॑न॒ मग्ने ऽग्ने॑ सपत्न॒दम्भ॑नम् ।43) स॒प॒त्न॒दम्भ॑न॒ मद॑ब्धासो॒ अद॑ब्धास-स्सपत्न॒दम्भ॑नग्ं सपत्न॒दम्भ॑न॒ मद॑ब्धासः ।43) स॒प॒त्न॒दम्भ॑न॒मिति॑ सपत्न - दम्भ॑नम् ।44) अद॑ब्धासो॒ अदा᳚भ्य॒ मदा᳚भ्य॒ मद॑ब्धासो॒ अद॑ब्धासो॒ अदा᳚भ्यम् ।45) अदा᳚भ्य॒मित्यदा᳚भ्यम् ।46) इ॒मं-विँ वीम मि॒मं-विँ ।47) वि ष्या॑मि स्यामि॒ वि वि ष्या॑मि ।48) स्या॒मि॒ वरु॑णस्य॒ वरु॑णस्य स्यामि स्यामि॒ वरु॑णस्य ।49) वरु॑णस्य॒ पाश॒-म्पाशं॒-वँरु॑णस्य॒ वरु॑णस्य॒ पाश᳚म् ।50) पाशं॒-यंँ य-म्पाश॒-म्पाशं॒-यँम् ।॥ 19 ॥ (50/55)
1) sa-ntvā̎ tvā̠ sagṃ sa-ntvā̎ ।2) tvā̠ na̠hyā̠mi̠ na̠hyā̠mi̠ tvā̠ tvā̠ na̠hyā̠mi̠ ।3) na̠hyā̠mi̠ paya̍sā̠ paya̍sā nahyāmi nahyāmi̠ paya̍sā ।4) paya̍sā ghṛ̠tēna̍ ghṛ̠tēna̠ paya̍sā̠ paya̍sā ghṛ̠tēna̍ ।5) ghṛ̠tēna̠ sagṃ sa-ṅghṛ̠tēna̍ ghṛ̠tēna̠ sam ।6) sa-ntvā̎ tvā̠ sagṃ sa-ntvā̎ ।7) tvā̠ na̠hyā̠mi̠ na̠hyā̠mi̠ tvā̠ tvā̠ na̠hyā̠mi̠ ।8) na̠hyā̠ mya̠pō̍ 'pō na̍hyāmi nahyā mya̠paḥ ।9) a̠pa ōṣa̍dhībhi̠ rōṣa̍dhībhi ra̠pō̍ 'pa ōṣa̍dhībhiḥ ।10) ōṣa̍dhībhi̠rityōṣa̍dhi - bhi̠ḥ ।11) sa-ntvā̎ tvā̠ sagṃ sa-ntvā̎ ।12) tvā̠ na̠hyā̠mi̠ na̠hyā̠mi̠ tvā̠ tvā̠ na̠hyā̠mi̠ ।13) na̠hyā̠mi̠ pra̠jayā̎ pra̠jayā̍ nahyāmi nahyāmi pra̠jayā̎ ।14) pra̠jayā̠ 'ha ma̠ha-mpra̠jayā̎ pra̠jayā̠ 'ham ।14) pra̠jayēti̍ pra - jayā̎ ।15) a̠ha ma̠dyādyā ha ma̠ha ma̠dya ।16) a̠dya sā sā 'dyādya sā ।17) sā dī̎kṣi̠tā dī̎kṣi̠tā sā sā dī̎kṣi̠tā ।18) dī̠kṣi̠tā sa̍nava-ssanavō dīkṣi̠tā dī̎kṣi̠tā sa̍navaḥ ।19) sa̠na̠vō̠ vāja̠ṃ vājagṃ̍ sanava-ssanavō̠ vāja̎m ।20) vāja̍ ma̠smē a̠smē vāja̠ṃ vāja̍ ma̠smē ।21) a̠smē itya̠smē ।22) praitvē̍tu̠ pra praitu̍ ।23) ē̠tu̠ brahma̍ṇō̠ brahma̍ṇa ētvētu̠ brahma̍ṇaḥ ।24) brahma̍ṇa̠ spatnī̠ patnī̠ brahma̍ṇō̠ brahma̍ṇa̠ spatnī̎ ।25) patnī̠ vēdi̠ṃ vēdi̠-mpatnī̠ patnī̠ vēdi̎m ।26) vēdi̠ṃ varṇē̍na̠ varṇē̍na̠ vēdi̠ṃ vēdi̠ṃ varṇē̍na ।27) varṇē̍na sīdatu sīdatu̠ varṇē̍na̠ varṇē̍na sīdatu ।28) sī̠da̠tviti̍ sīdatu ।29) athā̠ha ma̠ha mathā thā̠ham ।30) a̠ha ma̍nukā̠mi nya̍nukā̠mi nya̠ha ma̠ha ma̍nukā̠minī̎ ।31) a̠nu̠kā̠minī̠ svē svē̍ 'nukā̠mi nya̍nukā̠minī̠ svē ।31) a̠nu̠kā̠minītya̍nu - kā̠minī̎ ।32) svē lō̠kē lō̠kē svē svē lō̠kē ।33) lō̠kē vi̠śai vi̠śai lō̠kē lō̠kē vi̠śai ।34) vi̠śā i̠hēha vi̠śai vi̠śā i̠ha ।35) i̠hētī̠ha ।36) su̠pra̠jasa̍ stvā tvā supra̠jasa̍-ssupra̠jasa̍ stvā ।36) su̠pra̠jasa̠ iti̍ su - pra̠jasa̍ḥ ।37) tvā̠ va̠yaṃ va̠ya-ntvā̎ tvā va̠yam ।38) va̠yagṃ su̠patnī̎-ssu̠patnī̎-rva̠yaṃ va̠yagṃ su̠patnī̎ḥ ।39) su̠patnī̠ rupōpa̍ su̠patnī̎-ssu̠patnī̠ rupa̍ ।39) su̠patnī̠riti̍ su - patnī̎ḥ ।40) upa̍ sēdima sēdi̠ mōpōpa̍ sēdima ।41) sē̠di̠mēti̍ sēdima ।42) agnē̍ sapatna̠dambha̍nagṃ sapatna̠dambha̍na̠ magnē 'gnē̍ sapatna̠dambha̍nam ।43) sa̠pa̠tna̠dambha̍na̠ mada̍bdhāsō̠ ada̍bdhāsa-ssapatna̠dambha̍nagṃ sapatna̠dambha̍na̠ mada̍bdhāsaḥ ।43) sa̠pa̠tna̠dambha̍na̠miti̍ sapatna - dambha̍nam ।44) ada̍bdhāsō̠ adā̎bhya̠ madā̎bhya̠ mada̍bdhāsō̠ ada̍bdhāsō̠ adā̎bhyam ।45) adā̎bhya̠mityadā̎bhyam ।46) i̠maṃ vi vīma mi̠maṃ vi ।47) vi ṣyā̍mi syāmi̠ vi vi ṣyā̍mi ।48) syā̠mi̠ varu̍ṇasya̠ varu̍ṇasya syāmi syāmi̠ varu̍ṇasya ।49) varu̍ṇasya̠ pāśa̠-mpāśa̠ṃ varu̍ṇasya̠ varu̍ṇasya̠ pāśa̎m ।50) pāśa̠ṃ yaṃ ya-mpāśa̠-mpāśa̠ṃ yam ।॥ 19 ॥ (50/55)
meaning
I bind you with milk, I bind you with milk, I bind you with ghee, I bind you with ghee, then I bind you with waters and herbs, I bind you with progeny—may progeny come to me; may this one, consecrated, bring forth strength for us; may the rival-conquering one free us from Varuna's noose.
verse 20
1) य मब॑द्ध्नी॒ता ब॑द्ध्नीत॒ यं-यँ मब॑द्ध्नीत ।2) अब॑द्ध्नीत सवि॒ता स॑वि॒ता ऽब॑द्ध्नी॒ता ब॑द्ध्नीत सवि॒ता ।3) स॒वि॒ता सु॒केतः॑ सु॒केतः॑ सवि॒ता स॑वि॒ता सु॒केतः॑ ।4) सु॒केत॒ इति॑ सु - केतः॑ ।5) धा॒तुश्च॑ च धा॒तु-र्धा॒तुश्च॑ ।6) च॒ योनौ॒ योनौ॑ च च॒ योनौ᳚ ।7) योनौ॑ सुकृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॒ योनौ॒ योनौ॑ सुकृ॒तस्य॑ ।8) सु॒कृ॒तस्य॑ लो॒के लो॒के सु॑कृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॑ लो॒के ।8) सु॒कृ॒तस्येति॑ सु - कृ॒तस्य॑ ।9) लो॒के स्यो॒नग्ग् स्यो॒नम् ँलो॒के लो॒के स्यो॒नम् ।10) स्यो॒न-म्मे॑ मे स्यो॒नग्ग् स्यो॒न-म्मे᳚ ।11) मे॒ स॒ह स॒ह मे॑ मे स॒ह ।12) स॒ह पत्या॒ पत्या॑ स॒ह स॒ह पत्या᳚ ।13) पत्या॑ करोमि करोमि॒ पत्या॒ पत्या॑ करोमि ।14) क॒रो॒मीति॑ करोमि ।15) प्रे ही॑हि॒ प्र प्रे हि॑ ।16) इ॒ह्यु॒ देह्यु॒ देही॑ही ह्यु॒देहि॑ ।17) उ॒देह्यृ॒तस्य॒ र्तस्यो॒ देह्यु॒ देह्यृ॒तस्य॑ ।17) उ॒देहीत्यु॑त् - एहि॑ ।18) ऋ॒तस्य॑ वा॒मी-र्वा॒मीर्-ऋ॒तस्य॒ र्तस्य॑ वा॒मीः ।19) वा॒मी रन्वनु॑ वा॒मी-र्वा॒मी रनु॑ ।20) अन्व॒ग्नि र॒ग्नि रन्वन् व॒ग्निः ।21) अ॒ग्नि स्ते॑ ते॒ ऽग्नि र॒ग्नि स्ते᳚ ।22) ते ऽग्र॒ मग्र॑-न्ते॒ ते ऽग्र᳚म् ।23) अग्र॑-न्नयतु नय॒ त्वग्र॒ मग्र॑-न्नयतु ।24) न॒य॒ त्वदि॑ति॒ रदि॑ति-र्नयतु नय॒ त्वदि॑तिः ।25) अदि॑ति॒-र्मद्ध्य॒-म्मद्ध्य॒ मदि॑ति॒ रदि॑ति॒-र्मद्ध्य᳚म् ।26) मद्ध्य॑-न्ददता-न्ददता॒-म्मद्ध्य॒-म्मद्ध्य॑-न्ददताम् ।27) द॒द॒ता॒ग्ं॒ रु॒द्राव॑सृष्टा रु॒द्राव॑सृष्टा ददता-न्ददताग्ं रु॒द्राव॑सृष्टा ।28) रु॒द्राव॑सृष्टा ऽस्यसि रु॒द्राव॑सृष्टा रु॒द्राव॑सृष्टा ऽसि ।28) रु॒द्राव॑सृ॒ष्टेति॑ रु॒द्र - अ॒व॒सृ॒ष्टा॒ ।29) अ॒सि॒ यु॒वा यु॒वा ऽस्य॑सि यु॒वा ।30) यु॒वा नाम॒ नाम॑ यु॒वा यु॒वा नाम॑ ।31) नाम॒ मा मा नाम॒ नाम॒ मा ।32) मा मा॑ मा॒ मा मा मा᳚ ।33) मा॒ हि॒ग्ं॒सी॒र्॒ हि॒ग्ं॒सी॒-र्मा॒ मा॒ हि॒ग्ं॒सीः॒ ।34) हि॒ग्ं॒सी॒-र्वसु॑भ्यो॒ वसु॑भ्यो हिग्ंसीर्-हिग्ंसी॒-र्वसु॑भ्यः ।35) वसु॑भ्यो रु॒द्रेभ्यो॑ रु॒द्रेभ्यो॒ वसु॑भ्यो॒ वसु॑भ्यो रु॒द्रेभ्यः॑ ।35) वसु॑भ्य॒ इति॒ वसु॑ - भ्यः॒ ।36) रु॒द्रेभ्य॑ आदि॒त्येभ्य॑ आदि॒त्येभ्यो॑ रु॒द्रेभ्यो॑ रु॒द्रेभ्य॑ आदि॒त्येभ्यः॑ ।37) आ॒दि॒त्येभ्यो॒ विश्वे᳚भ्यो॒ विश्वे᳚भ्य आदि॒त्येभ्य॑ आदि॒त्येभ्यो॒ विश्वे᳚भ्यः ।38) विश्वे᳚भ्यो वो वो॒ विश्वे᳚भ्यो॒ विश्वे᳚भ्यो वः ।39) वो॒ दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ वो वो दे॒वेभ्यः॑ ।40) दे॒वेभ्यः॑ प॒न्नेज॑नीः प॒न्नेज॑नी-र्दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॑ प॒न्नेज॑नीः ।41) प॒न्नेज॑नी-र्गृह्णामि गृह्णामि प॒न्नेज॑नीः प॒न्नेज॑नी-र्गृह्णामि ।41) प॒न्नेज॑नी॒रिति॑ पत् - नेज॑नीः ।42) गृ॒ह्णा॒मि॒ य॒ज्ञाय॑ य॒ज्ञाय॑ गृह्णामि गृह्णामि य॒ज्ञाय॑ ।43) य॒ज्ञाय॑ वो वो य॒ज्ञाय॑ य॒ज्ञाय॑ वः ।44) वः॒ प॒न्नेज॑नीः प॒न्नेज॑नी-र्वो वः प॒न्नेज॑नीः ।45) प॒न्नेज॑नी-स्सादयामि सादयामि प॒न्नेज॑नीः प॒न्नेज॑नी-स्सादयामि ।45) प॒न्नेज॑नी॒रिति॑ पत् - नेज॑नीः ।46) सा॒द॒या॒मि॒ विश्व॑स्य॒ विश्व॑स्य सादयामि सादयामि॒ विश्व॑स्य ।47) विश्व॑स्य ते ते॒ विश्व॑स्य॒ विश्व॑स्य ते ।48) ते॒ विश्वा॑वतो॒ विश्वा॑वत स्ते ते॒ विश्वा॑वतः ।49) विश्वा॑वतो॒ वृष्णि॑यावतो॒ वृष्णि॑यावतो॒ विश्वा॑वतो॒ विश्वा॑वतो॒ वृष्णि॑यावतः ।49) विश्वा॑वत॒ इति॒ विश्व॑ - व॒तः॒ ।50) वृष्णि॑यावत॒ स्तव॒ तव॒ वृष्णि॑यावतो॒ वृष्णि॑यावत॒ स्तव॑ ।50) वृष्णि॑यावत॒ इति॒ वृष्णि॑य - व॒तः॒ ।॥ 20 ॥ (50/58)
1) ya maba̍ddhnī̠tā ba̍ddhnīta̠ yaṃ ya maba̍ddhnīta ।2) aba̍ddhnīta savi̠tā sa̍vi̠tā 'ba̍ddhnī̠tā ba̍ddhnīta savi̠tā ।3) sa̠vi̠tā su̠kēta̍-ssu̠kēta̍-ssavi̠tā sa̍vi̠tā su̠kēta̍ḥ ।4) su̠kēta̠ iti̍ su - kēta̍ḥ ।5) dhā̠tuścha̍ cha dhā̠tu-rdhā̠tuścha̍ ।6) cha̠ yōnau̠ yōnau̍ cha cha̠ yōnau̎ ।7) yōnau̍ sukṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̠ yōnau̠ yōnau̍ sukṛ̠tasya̍ ।8) su̠kṛ̠tasya̍ lō̠kē lō̠kē su̍kṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̍ lō̠kē ।8) su̠kṛ̠tasyēti̍ su - kṛ̠tasya̍ ।9) lō̠kē syō̠nagg syō̠nam ँlō̠kē lō̠kē syō̠nam ।10) syō̠na-mmē̍ mē syō̠nagg syō̠na-mmē̎ ।11) mē̠ sa̠ha sa̠ha mē̍ mē sa̠ha ।12) sa̠ha patyā̠ patyā̍ sa̠ha sa̠ha patyā̎ ।13) patyā̍ karōmi karōmi̠ patyā̠ patyā̍ karōmi ।14) ka̠rō̠mīti̍ karōmi ।15) prē hī̍hi̠ pra prē hi̍ ।16) i̠hyu̠ dēhyu̠ dēhī̍hī hyu̠dēhi̍ ।17) u̠dēhyṛ̠tasya̠ rtasyō̠ dēhyu̠ dēhyṛ̠tasya̍ ।17) u̠dēhītyu̍t - ēhi̍ ।18) ṛ̠tasya̍ vā̠mī-rvā̠mīr-ṛ̠tasya̠ rtasya̍ vā̠mīḥ ।19) vā̠mī ranvanu̍ vā̠mī-rvā̠mī ranu̍ ।20) anva̠gni ra̠gni ranvan va̠gniḥ ।21) a̠gni stē̍ tē̠ 'gni ra̠gni stē̎ ।22) tē 'gra̠ magra̍-ntē̠ tē 'gra̎m ।23) agra̍-nnayatu naya̠ tvagra̠ magra̍-nnayatu ।24) na̠ya̠ tvadi̍ti̠ radi̍ti-rnayatu naya̠ tvadi̍tiḥ ।25) adi̍ti̠-rmaddhya̠-mmaddhya̠ madi̍ti̠ radi̍ti̠-rmaddhya̎m ।26) maddhya̍-ndadatā-ndadatā̠-mmaddhya̠-mmaddhya̍-ndadatām ।27) da̠da̠tā̠gṃ̠ ru̠drāva̍sṛṣṭā ru̠drāva̍sṛṣṭā dadatā-ndadatāgṃ ru̠drāva̍sṛṣṭā ।28) ru̠drāva̍sṛṣṭā 'syasi ru̠drāva̍sṛṣṭā ru̠drāva̍sṛṣṭā 'si ।28) ru̠drāva̍sṛ̠ṣṭēti̍ ru̠dra - a̠va̠sṛ̠ṣṭā̠ ।29) a̠si̠ yu̠vā yu̠vā 'sya̍si yu̠vā ।30) yu̠vā nāma̠ nāma̍ yu̠vā yu̠vā nāma̍ ।31) nāma̠ mā mā nāma̠ nāma̠ mā ।32) mā mā̍ mā̠ mā mā mā̎ ।33) mā̠ hi̠gṃ̠sī̠r̠ hi̠gṃ̠sī̠-rmā̠ mā̠ hi̠gṃ̠sī̠ḥ ।34) hi̠gṃ̠sī̠-rvasu̍bhyō̠ vasu̍bhyō higṃsīr-higṃsī̠-rvasu̍bhyaḥ ।35) vasu̍bhyō ru̠drēbhyō̍ ru̠drēbhyō̠ vasu̍bhyō̠ vasu̍bhyō ru̠drēbhya̍ḥ ।35) vasu̍bhya̠ iti̠ vasu̍ - bhya̠ḥ ।36) ru̠drēbhya̍ ādi̠tyēbhya̍ ādi̠tyēbhyō̍ ru̠drēbhyō̍ ru̠drēbhya̍ ādi̠tyēbhya̍ḥ ।37) ā̠di̠tyēbhyō̠ viśvē̎bhyō̠ viśvē̎bhya ādi̠tyēbhya̍ ādi̠tyēbhyō̠ viśvē̎bhyaḥ ।38) viśvē̎bhyō vō vō̠ viśvē̎bhyō̠ viśvē̎bhyō vaḥ ।39) vō̠ dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ vō vō dē̠vēbhya̍ḥ ।40) dē̠vēbhya̍ḥ pa̠nnēja̍nīḥ pa̠nnēja̍nī-rdē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhya̍ḥ pa̠nnēja̍nīḥ ।41) pa̠nnēja̍nī-rgṛhṇāmi gṛhṇāmi pa̠nnēja̍nīḥ pa̠nnēja̍nī-rgṛhṇāmi ।41) pa̠nnēja̍nī̠riti̍ pat - nēja̍nīḥ ।42) gṛ̠hṇā̠mi̠ ya̠jñāya̍ ya̠jñāya̍ gṛhṇāmi gṛhṇāmi ya̠jñāya̍ ।43) ya̠jñāya̍ vō vō ya̠jñāya̍ ya̠jñāya̍ vaḥ ।44) va̠ḥ pa̠nnēja̍nīḥ pa̠nnēja̍nī-rvō vaḥ pa̠nnēja̍nīḥ ।45) pa̠nnēja̍nī-ssādayāmi sādayāmi pa̠nnēja̍nīḥ pa̠nnēja̍nī-ssādayāmi ।45) pa̠nnēja̍nī̠riti̍ pat - nēja̍nīḥ ।46) sā̠da̠yā̠mi̠ viśva̍sya̠ viśva̍sya sādayāmi sādayāmi̠ viśva̍sya ।47) viśva̍sya tē tē̠ viśva̍sya̠ viśva̍sya tē ।48) tē̠ viśvā̍vatō̠ viśvā̍vata stē tē̠ viśvā̍vataḥ ।49) viśvā̍vatō̠ vṛṣṇi̍yāvatō̠ vṛṣṇi̍yāvatō̠ viśvā̍vatō̠ viśvā̍vatō̠ vṛṣṇi̍yāvataḥ ।49) viśvā̍vata̠ iti̠ viśva̍ - va̠ta̠ḥ ।50) vṛṣṇi̍yāvata̠ stava̠ tava̠ vṛṣṇi̍yāvatō̠ vṛṣṇi̍yāvata̠ stava̍ ।50) vṛṣṇi̍yāvata̠ iti̠ vṛṣṇi̍ya - va̠ta̠ḥ ।॥ 20 ॥ (50/58)
meaning
This is a Vedic ritual recitation with repeated names and invocations to deities (Savitar, Rudra, Adityas, Visvedevas) and ritual actions (binding, giving, satisfying) structured through liturgical enumeration rather than a single coherent narrative verse.
verse 21
1) तवा᳚ग्ने ऽग्ने॒ तव॒ तवा᳚ग्ने ।2) अ॒ग्ने॒ वा॒मी-र्वा॒मी र॑ग्ने ऽग्ने वा॒मीः ।3) वा॒मी रन्वनु॑ वा॒मी-र्वा॒मी रनु॑ ।4) अनु॑ स॒न्दृशि॑ स॒न्दृश्यन्वनु॑ स॒न्दृशि॑ ।5) स॒न्दृशि॒ विश्वा॒ विश्वा॑ स॒न्दृशि॑ स॒न्दृशि॒ विश्वा᳚ ।5) स॒न्दृशीति॑ सं - दृशि॑ ।6) विश्वा॒ रेताग्ं॑सि॒ रेताग्ं॑सि॒ विश्वा॒ विश्वा॒ रेताग्ं॑सि ।7) रेताग्ं॑सि धिषीय धिषीय॒ रेताग्ं॑सि॒ रेताग्ं॑सि धिषीय ।8) धि॒षी॒याग॒-न्नग॑-न्धिषीय धिषी॒यागन्न्॑ ।9) अग॑-न्दे॒वा-न्दे॒वा नग॒-न्नग॑-न्दे॒वान् ।10) दे॒वान्. य॒ज्ञो य॒ज्ञो दे॒वा-न्दे॒वान्. य॒ज्ञः ।11) य॒ज्ञो नि नि य॒ज्ञो य॒ज्ञो नि ।12) नि दे॒वी-र्दे॒वी-र्नि नि दे॒वीः ।13) दे॒वी-र्दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ दे॒वी-र्दे॒वी-र्दे॒वेभ्यः॑ ।14) दे॒वेभ्यो॑ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-न्दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ य॒ज्ञम् ।15) य॒ज्ञ म॑शिष-न्नशिषन्. य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ म॑शिषन्न् ।16) अ॒शि॒ष॒-न्न॒स्मि-न्न॒स्मि-न्न॑शिष-न्नशिष-न्न॒स्मिन्न् ।17) अ॒स्मि-न्थ्सु॑न्व॒ति सु॑न्व॒ त्य॑स्मि-न्न॒स्मि-न्थ्सु॑न्व॒ति ।18) सु॒न्व॒ति यज॑माने॒ यज॑माने सुन्व॒ति सु॑न्व॒ति यज॑माने ।19) यज॑मान आ॒शिष॑ आ॒शिषो॒ यज॑माने॒ यज॑मान आ॒शिषः॑ ।20) आ॒शिष॒-स्स्वाहा॑कृता॒-स्स्वाहा॑कृता आ॒शिष॑ आ॒शिष॒-स्स्वाहा॑कृताः ।20) आ॒शिष॒ इत्या᳚ - शिषः॑ ।21) स्वाहा॑कृता-स्समुद्रे॒ष्ठा-स्स॑मुद्रे॒ष्ठा-स्स्वाहा॑कृता॒-स्स्वाहा॑कृता-स्समुद्रे॒ष्ठाः ।21) स्वाहा॑कृता॒ इति॒ स्वाहा᳚ - कृ॒ताः॒ ।22) स॒मु॒द्रे॒ष्ठा ग॑न्ध॒र्व-ङ्ग॑न्ध॒र्वग्ं स॑मुद्रे॒ष्ठा-स्स॑मुद्रे॒ष्ठा ग॑न्ध॒र्वम् ।22) स॒मु॒द्रे॒ष्ठा इति॑ समुद्रे - स्थाः ।23) ग॒न्ध॒र्व मा ग॑न्ध॒र्व-ङ्ग॑न्ध॒र्व मा ।24) आ ति॑ष्ठत तिष्ठ॒ता ति॑ष्ठत ।25) ति॒ष्ठ॒तान्वनु॑ तिष्ठत तिष्ठ॒तानु॑ ।26) अन्वित्यनु॑ ।27) वात॑स्य॒ पत्म॒-न्पत्म॒न्॒. वात॑स्य॒ वात॑स्य॒ पत्मन्न्॑ ।28) पत्म॑-न्नि॒ड इ॒ड स्पत्म॒-न्पत्म॑-न्नि॒डः ।29) इ॒ड ई॑डि॒ता ई॑डि॒ता इ॒ड इ॒ड ई॑डि॒ताः ।30) ई॒डि॒ता इती॑डि॒ताः ।॥ 21 ॥ (30/34)॥ अ. 6 ॥
1) tavā̎gnē 'gnē̠ tava̠ tavā̎gnē ।2) a̠gnē̠ vā̠mī-rvā̠mī ra̍gnē 'gnē vā̠mīḥ ।3) vā̠mī ranvanu̍ vā̠mī-rvā̠mī ranu̍ ।4) anu̍ sa̠ndṛśi̍ sa̠ndṛśyanvanu̍ sa̠ndṛśi̍ ।5) sa̠ndṛśi̠ viśvā̠ viśvā̍ sa̠ndṛśi̍ sa̠ndṛśi̠ viśvā̎ ।5) sa̠ndṛśīti̍ saṃ - dṛśi̍ ।6) viśvā̠ rētāgṃ̍si̠ rētāgṃ̍si̠ viśvā̠ viśvā̠ rētāgṃ̍si ।7) rētāgṃ̍si dhiṣīya dhiṣīya̠ rētāgṃ̍si̠ rētāgṃ̍si dhiṣīya ।8) dhi̠ṣī̠yāga̠-nnaga̍-ndhiṣīya dhiṣī̠yāgann̍ ।9) aga̍-ndē̠vā-ndē̠vā naga̠-nnaga̍-ndē̠vān ।10) dē̠vān. ya̠jñō ya̠jñō dē̠vā-ndē̠vān. ya̠jñaḥ ।11) ya̠jñō ni ni ya̠jñō ya̠jñō ni ।12) ni dē̠vī-rdē̠vī-rni ni dē̠vīḥ ।13) dē̠vī-rdē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ dē̠vī-rdē̠vī-rdē̠vēbhya̍ḥ ।14) dē̠vēbhyō̍ ya̠jñaṃ ya̠jña-ndē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ ya̠jñam ।15) ya̠jña ma̍śiṣa-nnaśiṣan. ya̠jñaṃ ya̠jña ma̍śiṣann ।16) a̠śi̠ṣa̠-nna̠smi-nna̠smi-nna̍śiṣa-nnaśiṣa-nna̠sminn ।17) a̠smi-nthsu̍nva̠ti su̍nva̠ tya̍smi-nna̠smi-nthsu̍nva̠ti ।18) su̠nva̠ti yaja̍mānē̠ yaja̍mānē sunva̠ti su̍nva̠ti yaja̍mānē ।19) yaja̍māna ā̠śiṣa̍ ā̠śiṣō̠ yaja̍mānē̠ yaja̍māna ā̠śiṣa̍ḥ ।20) ā̠śiṣa̠-ssvāhā̍kṛtā̠-ssvāhā̍kṛtā ā̠śiṣa̍ ā̠śiṣa̠-ssvāhā̍kṛtāḥ ।20) ā̠śiṣa̠ ityā̎ - śiṣa̍ḥ ।21) svāhā̍kṛtā-ssamudrē̠ṣṭhā-ssa̍mudrē̠ṣṭhā-ssvāhā̍kṛtā̠-ssvāhā̍kṛtā-ssamudrē̠ṣṭhāḥ ।21) svāhā̍kṛtā̠ iti̠ svāhā̎ - kṛ̠tā̠ḥ ।22) sa̠mu̠drē̠ṣṭhā ga̍ndha̠rva-ṅga̍ndha̠rvagṃ sa̍mudrē̠ṣṭhā-ssa̍mudrē̠ṣṭhā ga̍ndha̠rvam ।22) sa̠mu̠drē̠ṣṭhā iti̍ samudrē - sthāḥ ।23) ga̠ndha̠rva mā ga̍ndha̠rva-ṅga̍ndha̠rva mā ।24) ā ti̍ṣṭhata tiṣṭha̠tā ti̍ṣṭhata ।25) ti̠ṣṭha̠tānvanu̍ tiṣṭhata tiṣṭha̠tānu̍ ।26) anvityanu̍ ।27) vāta̍sya̠ patma̠-npatma̠n̠. vāta̍sya̠ vāta̍sya̠ patmann̍ ।28) patma̍-nni̠ḍa i̠ḍa spatma̠-npatma̍-nni̠ḍaḥ ।29) i̠ḍa ī̍ḍi̠tā ī̍ḍi̠tā i̠ḍa i̠ḍa ī̍ḍi̠tāḥ ।30) ī̠ḍi̠tā itī̍ḍi̠tāḥ ।॥ 21 ॥ (30/34)॥ a. 6 ॥
meaning
This verse is a ritualistic chant of repetitive invocations and sound patterns directed toward Agni (Fire), the gods, goddesses, sacrifice, blessings consecrated by "svāhā," the ocean-dwelling gandharvas, and the wind's lap—each element invoked in cyclical formulaic sequences establishing cosmic order and blessing.
verse 22
1) व॒ष॒ट्का॒रो वै वै व॑षट्का॒रो व॑षट्का॒रो वै ।1) व॒ष॒ट्का॒र इति॑ वषट् - का॒रः ।2) वै गा॑यत्रि॒यै गा॑यत्रि॒यै वै वै गा॑यत्रि॒यै ।3) गा॒य॒त्रि॒यै शिर॒-श्शिरो॑ गायत्रि॒यै गा॑यत्रि॒यै शिरः॑ ।4) शिरो᳚ ऽच्छिन दच्छिन॒ च्छिर॒-श्शिरो᳚ ऽच्छिनत् ।5) अ॒च्छि॒न॒-त्तस्यै॒ तस्या॑ अच्छिन दच्छिन॒-त्तस्यै᳚ ।6) तस्यै॒ रसो॒ रस॒ स्तस्यै॒ तस्यै॒ रसः॑ ।7) रसः॒ परा॒ परा॒ रसो॒ रसः॒ परा᳚ ।8) परा॑ ऽपत दपत॒-त्परा॒ परा॑ ऽपतत् ।9) अ॒प॒त॒-थ्स सो॑ ऽपत दपत॒-थ्सः ।10) स पृ॑थि॒वी-म्पृ॑थि॒वीग्ं स स पृ॑थि॒वीम् ।11) पृ॒थि॒वी-म्प्र प्र पृ॑थि॒वी-म्पृ॑थि॒वी-म्प्र ।12) प्रावि॑श दविश॒-त्प्र प्रावि॑शत् ।13) अ॒वि॒श॒-थ्स सो॑ ऽविश दविश॒-थ्सः ।14) स ख॑दि॒रः ख॑दि॒र-स्स स ख॑दि॒रः ।15) ख॒दि॒रो॑ ऽभव दभव-त्खदि॒रः ख॑दि॒रो॑ ऽभवत् ।16) अ॒भ॒व॒-द्यस्य॒ यस्या॑भव दभव॒-द्यस्य॑ ।17) यस्य॑ खादि॒रः खा॑दि॒रो यस्य॒ यस्य॑ खादि॒रः ।18) खा॒दि॒र-स्स्रु॒व-स्स्रु॒वः खा॑दि॒रः खा॑दि॒र-स्स्रु॒वः ।19) स्रु॒वो भव॑ति॒ भव॑ति स्रु॒व-स्स्रु॒वो भव॑ति ।20) भव॑ति॒ छन्द॑सा॒-ञ्छन्द॑सा॒-म्भव॑ति॒ भव॑ति॒ छन्द॑साम् ।21) छन्द॑सा मे॒वैव छन्द॑सा॒-ञ्छन्द॑सा मे॒व ।22) ए॒व रसे॑न॒ रसे॑नै॒वैव रसे॑न ।23) रसे॒नावाव॒ रसे॑न॒ रसे॒नाव॑ ।24) अव॑ द्यति द्य॒त्यवाव॑ द्यति ।25) द्य॒ति॒ सर॑सा॒-स्सर॑सा द्यति द्यति॒ सर॑साः ।26) सर॑सा अस्यास्य॒ सर॑सा॒-स्सर॑सा अस्य ।26) सर॑सा॒ इति॒ स - र॒साः॒ ।27) अ॒स्या हु॑तय॒ आहु॑तयो ऽस्या॒ स्याहु॑तयः ।28) आहु॑तयो भवन्ति भव॒ न्त्याहु॑तय॒ आहु॑तयो भवन्ति ।28) आहु॑तय॒ इत्या - हु॒त॒यः॒ ।29) भ॒व॒न्ति॒ तृ॒तीय॑स्या-न्तृ॒तीय॑स्या-म्भवन्ति भवन्ति तृ॒तीय॑स्याम् ।30) तृ॒तीय॑स्या मि॒त इ॒तस्तृ॒तीय॑स्या-न्तृ॒तीय॑स्या मि॒तः ।31) इ॒तो दि॒वि दि॒वीत इ॒तो दि॒वि ।32) दि॒वि सोम॒-स्सोमो॑ दि॒वि दि॒वि सोमः॑ ।33) सोम॑ आसी दासी॒-थ्सोम॒-स्सोम॑ आसीत् ।34) आ॒सी॒-त्त-न्त मा॑सी दासी॒-त्तम् ।35) त-ङ्गा॑य॒त्री गा॑य॒त्री त-न्त-ङ्गा॑य॒त्री ।36) गा॒य॒त्र्या गा॑य॒त्री गा॑य॒त्र्या ।37) आ ऽह॑र दहर॒दा ऽह॑रत् ।38) अ॒ह॒र॒-त्तस्य॒ तस्या॑ हर दहर॒-त्तस्य॑ ।39) तस्य॑ प॒र्ण-म्प॒र्ण-न्तस्य॒ तस्य॑ प॒र्णम् ।40) प॒र्ण म॑च्छिद्यता च्छिद्यत प॒र्ण-म्प॒र्ण म॑च्छिद्यत ।41) अ॒च्छि॒द्य॒त॒ त-त्तद॑च्छिद्यता च्छिद्यत॒ तत् ।42) त-त्प॒र्णः प॒र्ण स्त-त्त-त्प॒र्णः ।43) प॒र्णो॑ ऽभवद भव-त्प॒र्णः प॒र्णो॑ ऽभवत् ।44) अ॒भ॒व॒-त्त-त्तद॑भव दभव॒-त्तत् ।45) त-त्प॒र्णस्य॑ प॒र्णस्य॒ त-त्त-त्प॒र्णस्य॑ ।46) प॒र्णस्य॑ पर्ण॒त्व-म्प॑र्ण॒त्व-म्प॒र्णस्य॑ प॒र्णस्य॑ पर्ण॒त्वम् ।47) प॒र्ण॒त्वं-यँस्य॒ यस्य॑ पर्ण॒त्व-म्प॑र्ण॒त्वं-यँस्य॑ ।47) प॒र्ण॒त्वमिति॑ पर्ण - त्वम् ।48) यस्य॑ पर्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॒ यस्य॒ यस्य॑ पर्ण॒मयी᳚ ।49) प॒र्ण॒मयी॑ जु॒हू-र्जु॒हूः प॑र्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॑ जु॒हूः ।49) प॒र्ण॒मयीति॑ पर्ण - मयी᳚ ।50) जु॒हू-र्भव॑ति॒ भव॑ति जु॒हू-र्जु॒हू-र्भव॑ति ।॥ 22 ॥ (50/55)
1) va̠ṣa̠ṭkā̠rō vai vai va̍ṣaṭkā̠rō va̍ṣaṭkā̠rō vai ।1) va̠ṣa̠ṭkā̠ra iti̍ vaṣaṭ - kā̠raḥ ।2) vai gā̍yatri̠yai gā̍yatri̠yai vai vai gā̍yatri̠yai ।3) gā̠ya̠tri̠yai śira̠-śśirō̍ gāyatri̠yai gā̍yatri̠yai śira̍ḥ ।4) śirō̎ 'chChina dachChina̠ chChira̠-śśirō̎ 'chChinat ।5) a̠chChi̠na̠-ttasyai̠ tasyā̍ achChina dachChina̠-ttasyai̎ ।6) tasyai̠ rasō̠ rasa̠ stasyai̠ tasyai̠ rasa̍ḥ ।7) rasa̠ḥ parā̠ parā̠ rasō̠ rasa̠ḥ parā̎ ।8) parā̍ 'pata dapata̠-tparā̠ parā̍ 'patat ।9) a̠pa̠ta̠-thsa sō̍ 'pata dapata̠-thsaḥ ।10) sa pṛ̍thi̠vī-mpṛ̍thi̠vīgṃ sa sa pṛ̍thi̠vīm ।11) pṛ̠thi̠vī-mpra pra pṛ̍thi̠vī-mpṛ̍thi̠vī-mpra ।12) prāvi̍śa daviśa̠-tpra prāvi̍śat ।13) a̠vi̠śa̠-thsa sō̍ 'viśa daviśa̠-thsaḥ ।14) sa kha̍di̠raḥ kha̍di̠ra-ssa sa kha̍di̠raḥ ।15) kha̠di̠rō̍ 'bhava dabhava-tkhadi̠raḥ kha̍di̠rō̍ 'bhavat ।16) a̠bha̠va̠-dyasya̠ yasyā̍bhava dabhava̠-dyasya̍ ।17) yasya̍ khādi̠raḥ khā̍di̠rō yasya̠ yasya̍ khādi̠raḥ ।18) khā̠di̠ra-ssru̠va-ssru̠vaḥ khā̍di̠raḥ khā̍di̠ra-ssru̠vaḥ ।19) sru̠vō bhava̍ti̠ bhava̍ti sru̠va-ssru̠vō bhava̍ti ।20) bhava̍ti̠ Chanda̍sā̠-ñChanda̍sā̠-mbhava̍ti̠ bhava̍ti̠ Chanda̍sām ।21) Chanda̍sā mē̠vaiva Chanda̍sā̠-ñChanda̍sā mē̠va ।22) ē̠va rasē̍na̠ rasē̍nai̠vaiva rasē̍na ।23) rasē̠nāvāva̠ rasē̍na̠ rasē̠nāva̍ ।24) ava̍ dyati dya̠tyavāva̍ dyati ।25) dya̠ti̠ sara̍sā̠-ssara̍sā dyati dyati̠ sara̍sāḥ ।26) sara̍sā asyāsya̠ sara̍sā̠-ssara̍sā asya ।26) sara̍sā̠ iti̠ sa - ra̠sā̠ḥ ।27) a̠syā hu̍taya̠ āhu̍tayō 'syā̠ syāhu̍tayaḥ ।28) āhu̍tayō bhavanti bhava̠ ntyāhu̍taya̠ āhu̍tayō bhavanti ।28) āhu̍taya̠ ityā - hu̠ta̠ya̠ḥ ।29) bha̠va̠nti̠ tṛ̠tīya̍syā-ntṛ̠tīya̍syā-mbhavanti bhavanti tṛ̠tīya̍syām ।30) tṛ̠tīya̍syā mi̠ta i̠tastṛ̠tīya̍syā-ntṛ̠tīya̍syā mi̠taḥ ।31) i̠tō di̠vi di̠vīta i̠tō di̠vi ।32) di̠vi sōma̠-ssōmō̍ di̠vi di̠vi sōma̍ḥ ।33) sōma̍ āsī dāsī̠-thsōma̠-ssōma̍ āsīt ।34) ā̠sī̠-tta-nta mā̍sī dāsī̠-ttam ।35) ta-ṅgā̍ya̠trī gā̍ya̠trī ta-nta-ṅgā̍ya̠trī ।36) gā̠ya̠tryā gā̍ya̠trī gā̍ya̠tryā ।37) ā 'ha̍ra dahara̠dā 'ha̍rat ।38) a̠ha̠ra̠-ttasya̠ tasyā̍ hara dahara̠-ttasya̍ ।39) tasya̍ pa̠rṇa-mpa̠rṇa-ntasya̠ tasya̍ pa̠rṇam ।40) pa̠rṇa ma̍chChidyatā chChidyata pa̠rṇa-mpa̠rṇa ma̍chChidyata ।41) a̠chChi̠dya̠ta̠ ta-ttada̍chChidyatā chChidyata̠ tat ।42) ta-tpa̠rṇaḥ pa̠rṇa sta-tta-tpa̠rṇaḥ ।43) pa̠rṇō̍ 'bhavada bhava-tpa̠rṇaḥ pa̠rṇō̍ 'bhavat ।44) a̠bha̠va̠-tta-ttada̍bhava dabhava̠-ttat ।45) ta-tpa̠rṇasya̍ pa̠rṇasya̠ ta-tta-tpa̠rṇasya̍ ।46) pa̠rṇasya̍ parṇa̠tva-mpa̍rṇa̠tva-mpa̠rṇasya̍ pa̠rṇasya̍ parṇa̠tvam ।47) pa̠rṇa̠tvaṃ yasya̠ yasya̍ parṇa̠tva-mpa̍rṇa̠tvaṃ yasya̍ ।47) pa̠rṇa̠tvamiti̍ parṇa - tvam ।48) yasya̍ parṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̠ yasya̠ yasya̍ parṇa̠mayī̎ ।49) pa̠rṇa̠mayī̍ ju̠hū-rju̠hūḥ pa̍rṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̍ ju̠hūḥ ।49) pa̠rṇa̠mayīti̍ parṇa - mayī̎ ।50) ju̠hū-rbhava̍ti̠ bhava̍ti ju̠hū-rju̠hū-rbhava̍ti ।॥ 22 ॥ (50/55)
meaning
This verse of the Taittiriya Samhita consists of ritual formulas and etymological explanations for Vedic sacrifice components, particularly explaining how the vashat-call, gayatri meter, earth, khadira wood, ladle, meters, soma, and the leaf-made juhū vessel arise and function in the sacrifice.
verse 23
1) भव॑ति सौ॒म्या-स्सौ॒म्या भव॑ति॒ भव॑ति सौ॒म्याः ।2) सौ॒म्या अ॑स्यास्य सौ॒म्या-स्सौ॒म्या अ॑स्य ।3) अ॒स्याहु॑तय॒ आहु॑तयो ऽस्या॒ स्याहु॑तयः ।4) आहु॑तयो भवन्ति भव॒ न्त्याहु॑तय॒ आहु॑तयो भवन्ति ।4) आहु॑तय॒ इत्या - हु॒त॒यः॒ ।5) भ॒व॒न्ति॒ जु॒षन्ते॑ जु॒षन्ते॑ भवन्ति भवन्ति जु॒षन्ते᳚ ।6) जु॒षन्ते᳚ ऽस्यास्य जु॒षन्ते॑ जु॒षन्ते᳚ ऽस्य ।7) अ॒स्य॒ दे॒वा दे॒वा अ॑स्यास्य दे॒वाः ।8) दे॒वा आहु॑ती॒ राहु॑ती-र्दे॒वा दे॒वा आहु॑तीः ।9) आहु॑ती-र्दे॒वा दे॒वा आहु॑ती॒ राहु॑ती-र्दे॒वाः ।9) आहु॑ती॒रित्या - हु॒तीः॒ ।10) दे॒वा वै वै दे॒वा दे॒वा वै ।11) वै ब्रह्म॒-न्ब्रह्म॒न्॒. वै वै ब्रह्मन्न्॑ ।12) ब्रह्म॑-न्नवदन्ता वदन्त॒ ब्रह्म॒-न्ब्रह्म॑-न्नवदन्त ।13) अ॒व॒द॒न्त॒ त-त्तद॑वदन्ता वदन्त॒ तत् ।14) त-त्प॒र्णः प॒र्ण स्त-त्त-त्प॒र्णः ।15) प॒र्ण उपोप॑ प॒र्णः प॒र्ण उप॑ ।16) उपा॑शृणो दशृणो॒ दुपोपा॑शृणोत् ।17) अ॒शृ॒णो॒-थ्सु॒श्रवा᳚-स्सु॒श्रवा॑ अशृणो दशृणो-थ्सु॒श्रवाः᳚ ।18) सु॒श्रवा॒ वै वै सु॒श्रवा᳚-स्सु॒श्रवा॒ वै ।18) सु॒श्रवा॒ इति॑ सु - श्रवाः᳚ ।19) वै नाम॒ नाम॒ वै वै नाम॑ ।20) नाम॒ यस्य॒ यस्य॒ नाम॒ नाम॒ यस्य॑ ।21) यस्य॑ पर्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॒ यस्य॒ यस्य॑ पर्ण॒मयी᳚ ।22) प॒र्ण॒मयी॑ जु॒हू-र्जु॒हूः प॑र्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॑ जु॒हूः ।22) प॒र्ण॒मयीति॑ पर्ण - मयी᳚ ।23) जु॒हू-र्भव॑ति॒ भव॑ति जु॒हू-र्जु॒हू-र्भव॑ति ।24) भव॑ति॒ न न भव॑ति॒ भव॑ति॒ न ।25) न पा॒प-म्पा॒प-न्न न पा॒पम् ।26) पा॒पग्ग् श्लोक॒ग्ग्॒ श्लोक॑-म्पा॒प-म्पा॒पग्ग् श्लोक᳚म् ।27) श्लोकग्ं॑ शृणोति शृणोति॒ श्लोक॒ग्ग्॒ श्लोकग्ं॑ शृणोति ।28) शृ॒णो॒ति॒ ब्रह्म॒ ब्रह्म॑ शृणोति शृणोति॒ ब्रह्म॑ ।29) ब्रह्म॒ वै वै ब्रह्म॒ ब्रह्म॒ वै ।30) वै प॒र्णः प॒र्णो वै वै प॒र्णः ।31) प॒र्णो वि-ड्विट् प॒र्णः प॒र्णो विट् ।32) विण् म॒रुतो॑ म॒रुतो॒ वि-ड्विण् म॒रुतः॑ ।33) म॒रुतो ऽन्न॒ मन्न॑-म्म॒रुतो॑ म॒रुतो ऽन्न᳚म् ।34) अन्नं॒-विँ-ड्वि डन्न॒ मन्नं॒-विँट् ।35) विण् मा॑रु॒तो मा॑रु॒तो वि-ड्विण् मा॑रु॒तः ।36) मा॒रु॒तो᳚ ऽश्व॒त्थो᳚ ऽश्व॒त्थो मा॑रु॒तो मा॑रु॒तो᳚ ऽश्व॒त्थः ।37) अ॒श्व॒त्थो यस्य॒ यस्या᳚ श्व॒त्थो᳚ ऽश्व॒त्थो यस्य॑ ।38) यस्य॑ पर्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॒ यस्य॒ यस्य॑ पर्ण॒मयी᳚ ।39) प॒र्ण॒मयी॑ जु॒हू-र्जु॒हूः प॑र्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॑ जु॒हूः ।39) प॒र्ण॒मयीति॑ पर्ण - मयी᳚ ।40) जु॒हू-र्भव॑ति॒ भव॑ति जु॒हू-र्जु॒हू-र्भव॑ति ।41) भव॒ त्याश्व॒ त्थ्याश्व॑त्थी॒ भव॑ति॒ भव॒ त्याश्व॑त्थी ।42) आश्व॑ त्थ्युप॒भृ दु॑प॒भृ दाश्व॒ त्थ्याश्व॑ त्थ्युप॒भृत् ।43) उ॒प॒भृ-द्ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॑ णोप॒भृ दु॑प॒भृ-द्ब्रह्म॑णा ।43) उ॒प॒भृतित्यु॑प - भृत् ।44) ब्रह्म॑ णै॒वैव ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॑ णै॒व ।45) ए॒वान्न॒ मन्न॑ मे॒वैवान्न᳚म् ।46) अन्न॒ मवावान्न॒ मन्न॒ मव॑ ।47) अव॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽवाव॑ रुन्धे ।48) रु॒न्धे ऽथो॒ अथो॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽथो᳚ ।49) अथो॒ ब्रह्म॒ ब्रह्माथो॒ अथो॒ ब्रह्म॑ ।49) अथो॒ इत्यथो᳚ ।50) ब्रह्मै॒वैव ब्रह्म॒ ब्रह्मै॒व ।॥ 23 ॥ (50/57)
1) bhava̍ti sau̠myā-ssau̠myā bhava̍ti̠ bhava̍ti sau̠myāḥ ।2) sau̠myā a̍syāsya sau̠myā-ssau̠myā a̍sya ।3) a̠syāhu̍taya̠ āhu̍tayō 'syā̠ syāhu̍tayaḥ ।4) āhu̍tayō bhavanti bhava̠ ntyāhu̍taya̠ āhu̍tayō bhavanti ।4) āhu̍taya̠ ityā - hu̠ta̠ya̠ḥ ।5) bha̠va̠nti̠ ju̠ṣantē̍ ju̠ṣantē̍ bhavanti bhavanti ju̠ṣantē̎ ।6) ju̠ṣantē̎ 'syāsya ju̠ṣantē̍ ju̠ṣantē̎ 'sya ।7) a̠sya̠ dē̠vā dē̠vā a̍syāsya dē̠vāḥ ।8) dē̠vā āhu̍tī̠ rāhu̍tī-rdē̠vā dē̠vā āhu̍tīḥ ।9) āhu̍tī-rdē̠vā dē̠vā āhu̍tī̠ rāhu̍tī-rdē̠vāḥ ।9) āhu̍tī̠rityā - hu̠tī̠ḥ ।10) dē̠vā vai vai dē̠vā dē̠vā vai ।11) vai brahma̠-nbrahma̠n̠. vai vai brahmann̍ ।12) brahma̍-nnavadantā vadanta̠ brahma̠-nbrahma̍-nnavadanta ।13) a̠va̠da̠nta̠ ta-ttada̍vadantā vadanta̠ tat ।14) ta-tpa̠rṇaḥ pa̠rṇa sta-tta-tpa̠rṇaḥ ।15) pa̠rṇa upōpa̍ pa̠rṇaḥ pa̠rṇa upa̍ ।16) upā̍śṛṇō daśṛṇō̠ dupōpā̍śṛṇōt ।17) a̠śṛ̠ṇō̠-thsu̠śravā̎-ssu̠śravā̍ aśṛṇō daśṛṇō-thsu̠śravā̎ḥ ।18) su̠śravā̠ vai vai su̠śravā̎-ssu̠śravā̠ vai ।18) su̠śravā̠ iti̍ su - śravā̎ḥ ।19) vai nāma̠ nāma̠ vai vai nāma̍ ।20) nāma̠ yasya̠ yasya̠ nāma̠ nāma̠ yasya̍ ।21) yasya̍ parṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̠ yasya̠ yasya̍ parṇa̠mayī̎ ।22) pa̠rṇa̠mayī̍ ju̠hū-rju̠hūḥ pa̍rṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̍ ju̠hūḥ ।22) pa̠rṇa̠mayīti̍ parṇa - mayī̎ ।23) ju̠hū-rbhava̍ti̠ bhava̍ti ju̠hū-rju̠hū-rbhava̍ti ।24) bhava̍ti̠ na na bhava̍ti̠ bhava̍ti̠ na ।25) na pā̠pa-mpā̠pa-nna na pā̠pam ।26) pā̠pagg ślōka̠gg̠ ślōka̍-mpā̠pa-mpā̠pagg ślōka̎m ।27) ślōkagṃ̍ śṛṇōti śṛṇōti̠ ślōka̠gg̠ ślōkagṃ̍ śṛṇōti ।28) śṛ̠ṇō̠ti̠ brahma̠ brahma̍ śṛṇōti śṛṇōti̠ brahma̍ ।29) brahma̠ vai vai brahma̠ brahma̠ vai ।30) vai pa̠rṇaḥ pa̠rṇō vai vai pa̠rṇaḥ ।31) pa̠rṇō vi-ḍviṭ pa̠rṇaḥ pa̠rṇō viṭ ।32) viṇ ma̠rutō̍ ma̠rutō̠ vi-ḍviṇ ma̠ruta̍ḥ ।33) ma̠rutō 'nna̠ manna̍-mma̠rutō̍ ma̠rutō 'nna̎m ।34) anna̠ṃ vi-ḍvi ḍanna̠ manna̠ṃ viṭ ।35) viṇ mā̍ru̠tō mā̍ru̠tō vi-ḍviṇ mā̍ru̠taḥ ।36) mā̠ru̠tō̎ 'śva̠tthō̎ 'śva̠tthō mā̍ru̠tō mā̍ru̠tō̎ 'śva̠tthaḥ ।37) a̠śva̠tthō yasya̠ yasyā̎ śva̠tthō̎ 'śva̠tthō yasya̍ ।38) yasya̍ parṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̠ yasya̠ yasya̍ parṇa̠mayī̎ ।39) pa̠rṇa̠mayī̍ ju̠hū-rju̠hūḥ pa̍rṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̍ ju̠hūḥ ।39) pa̠rṇa̠mayīti̍ parṇa - mayī̎ ।40) ju̠hū-rbhava̍ti̠ bhava̍ti ju̠hū-rju̠hū-rbhava̍ti ।41) bhava̠ tyāśva̠ tthyāśva̍tthī̠ bhava̍ti̠ bhava̠ tyāśva̍tthī ।42) āśva̍ tthyupa̠bhṛ du̍pa̠bhṛ dāśva̠ tthyāśva̍ tthyupa̠bhṛt ।43) u̠pa̠bhṛ-dbrahma̍ṇā̠ brahma̍ ṇōpa̠bhṛ du̍pa̠bhṛ-dbrahma̍ṇā ।43) u̠pa̠bhṛtityu̍pa - bhṛt ।44) brahma̍ ṇai̠vaiva brahma̍ṇā̠ brahma̍ ṇai̠va ।45) ē̠vānna̠ manna̍ mē̠vaivānna̎m ।46) anna̠ mavāvānna̠ manna̠ mava̍ ।47) ava̍ rundhē ru̠ndhē 'vāva̍ rundhē ।48) ru̠ndhē 'thō̠ athō̍ rundhē ru̠ndhē 'thō̎ ।49) athō̠ brahma̠ brahmāthō̠ athō̠ brahma̍ ।49) athō̠ ityathō̎ ।50) brahmai̠vaiva brahma̠ brahmai̠va ।॥ 23 ॥ (50/57)
meaning
The oblation becomes, the oblation becomes; the gods become the oblation, the oblation upholds this all, and thus through the oblation and the word, the oblation of Brahman becomes firm and is heard, and the Ashvattha-tree with leaf-form becomes the oblation upheld by Brahman himself.
verse 24
1) ए॒व वि॒शि वि॒श्ये॑वैव वि॒शि ।2) वि॒श्य ध्यधि॑ वि॒शि वि॒श्यधि॑ ।3) अध्यू॑ह त्यूह॒ त्यध्य ध्यू॑हति ।4) ऊ॒ह॒ति॒ रा॒ष्ट्रग्ं रा॒ष्ट्र मू॑ह त्यूहति रा॒ष्ट्रम् ।5) रा॒ष्ट्रं-वैँ वै रा॒ष्ट्रग्ं रा॒ष्ट्रं-वैँ ।6) वै प॒र्णः प॒र्णो वै वै प॒र्णः ।7) प॒र्णो वि-ड्विट् प॒र्णः प॒र्णो विट् ।8) विड॑श्व॒त्थो᳚ ऽश्व॒त्थो वि-ड्विड॑श्व॒त्थः ।9) अ॒श्व॒त्थो य-द्यद॑श्व॒त्थो᳚ ऽश्व॒त्थो यत् ।10) य-त्प॑र्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॒ य-द्य-त्प॑र्ण॒मयी᳚ ।11) प॒र्ण॒मयी॑ जु॒हू-र्जु॒हूः प॑र्ण॒मयी॑ पर्ण॒मयी॑ जु॒हूः ।11) प॒र्ण॒मयीति॑ पर्ण - मयी᳚ ।12) जु॒हू-र्भव॑ति॒ भव॑ति जु॒हू-र्जु॒हू-र्भव॑ति ।13) भव॒ त्याश्व॒ त्थ्याश्व॑त्थी॒ भव॑ति॒ भव॒ त्याश्व॑त्थी ।14) आश्व॑ त्थ्युप॒भृ दु॑प॒भृ दाश्व॒ त्थ्याश्व॑ त्थ्युप॒भृत् ।15) उ॒प॒भृ-द्रा॒ष्ट्रग्ं रा॒ष्ट्र मु॑प॒भृ दु॑प॒भृ-द्रा॒ष्ट्रम् ।15) उ॒प॒भृतित्यु॑प - भृत् ।16) रा॒ष्ट्र मे॒वैव रा॒ष्ट्रग्ं रा॒ष्ट्र मे॒व ।17) ए॒व वि॒शि वि॒श्ये॑वैव वि॒शि ।18) वि॒श्यध्यधि॑ वि॒शि वि॒श्यधि॑ ।19) अध्यू॑ह त्यूह॒ त्यध्य ध्यू॑हति ।20) ऊ॒ह॒ति॒ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति रूह त्यूहति प्र॒जाप॑तिः ।21) प्र॒जाप॑ति॒-र्वै वै प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति॒-र्वै ।21) प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा - प॒तिः॒ ।22) वा अ॑जुहो दजुहो॒-द्वै वा अ॑जुहोत् ।23) अ॒जु॒हो॒-थ्सा सा ऽजु॑हो दजुहो॒-थ्सा ।24) सा यत्र॒ यत्र॒ सा सा यत्र॑ ।25) यत्राहु॑ति॒ राहु॑ति॒-र्यत्र॒ यत्राहु॑तिः ।26) आहु॑तिः प्र॒त्यति॑ष्ठ-त्प्र॒त्यति॑ष्ठ॒ दाहु॑ति॒ राहु॑तिः प्र॒त्यति॑ष्ठत् ।26) आहु॑ति॒रित्या - हु॒तिः॒ ।27) प्र॒त्यति॑ष्ठ॒-त्तत॒ स्ततः॑ प्र॒त्यति॑ष्ठ-त्प्र॒त्यति॑ष्ठ॒-त्ततः॑ ।27) प्र॒त्यति॑ष्ठ॒दिति॑ प्रति - अति॑ष्ठत् ।28) ततो॒ विक॑ङ्कतो॒ विक॑ङ्कत॒ स्तत॒ स्ततो॒ विक॑ङ्कतः ।29) विक॑ङ्कत॒ उदु-द्विक॑ङ्कतो॒ विक॑ङ्कत॒ उत् ।29) विक॑ङ्कत॒ इति॒ वि - क॒ङ्क॒तः॒ ।30) उद॑तिष्ठ दतिष्ठ॒ दुदु द॑तिष्ठत् ।31) अ॒ति॒ष्ठ॒-त्तत॒ स्ततो॑ ऽतिष्ठ दतिष्ठ॒-त्ततः॑ ।32) ततः॑ प्र॒जाः प्र॒जा स्तत॒ स्ततः॑ प्र॒जाः ।33) प्र॒जा अ॑सृजता सृजत प्र॒जाः प्र॒जा अ॑सृजत ।33) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।34) अ॒सृ॒ज॒त॒ यस्य॒ यस्या॑ सृजता सृजत॒ यस्य॑ ।35) यस्य॒ वैक॑ङ्कती॒ वैक॑ङ्कती॒ यस्य॒ यस्य॒ वैक॑ङ्कती ।36) वैक॑ङ्कती ध्रु॒वा ध्रु॒वा वैक॑ङ्कती॒ वैक॑ङ्कती ध्रु॒वा ।37) ध्रु॒वा भव॑ति॒ भव॑ति ध्रु॒वा ध्रु॒वा भव॑ति ।38) भव॑ति॒ प्रति॒ प्रति॒ भव॑ति॒ भव॑ति॒ प्रति॑ ।39) प्रत्ये॒वैव प्रति॒ प्रत्ये॒व ।40) ए॒वास्या᳚ स्यै॒वैवास्य॑ ।41) अ॒स्या हु॑तय॒ आहु॑तयो ऽस्या॒ स्याहु॑तयः ।42) आहु॑तय स्तिष्ठन्ति तिष्ठ॒ न्त्याहु॑तय॒ आहु॑तय स्तिष्ठन्ति ।42) आहु॑तय॒ इत्या - हु॒त॒यः॒ ।43) ति॒ष्ठ॒ न्त्यथो॒ अथो॑ तिष्ठन्ति तिष्ठ॒ न्त्यथो᳚ ।44) अथो॒ प्र प्राथो॒ अथो॒ प्र ।44) अथो॒ इत्यथो᳚ ।45) प्रैवैव प्र प्रैव ।46) ए॒व जा॑यते जायत ए॒वैव जा॑यते ।47) जा॒य॒त॒ ए॒त दे॒तज् जा॑यते जायत ए॒तत् ।48) ए॒त-द्वै वा ए॒त दे॒त-द्वै ।49) वै स्रु॒चाग् स्रु॒चां-वैँ वै स्रु॒चाम् ।50) स्रु॒चाग्ं रू॒पग्ं रू॒पग्ग् स्रु॒चाग् स्रु॒चाग्ं रू॒पम् ।51) रू॒पं-यँस्य॒ यस्य॑ रू॒पग्ं रू॒पं-यँस्य॑ ।52) यस्यै॒वग्ंरू॑पा ए॒वग्ंरू॑पा॒ यस्य॒ यस्यै॒वग्ंरू॑पाः ।53) ए॒वग्ंरू॑पा॒-स्स्रुच॒-स्स्रुच॑ ए॒वग्ंरू॑पा ए॒वग्ंरू॑पा॒-स्स्रुचः॑ ।53) ए॒वग्ंरू॑पा॒ इत्ये॒वं - रू॒पाः॒ ।54) स्रुचो॒ भव॑न्ति॒ भव॑न्ति॒ स्रुच॒-स्स्रुचो॒ भव॑न्ति ।55) भव॑न्ति॒ सर्वा॑णि॒ सर्वा॑णि॒ भव॑न्ति॒ भव॑न्ति॒ सर्वा॑णि ।56) सर्वा᳚ ण्ये॒वैव सर्वा॑णि॒ सर्वा᳚ ण्ये॒व ।57) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।58) ए॒न॒ग्ं॒ रू॒पाणि॑ रू॒पाण्ये॑न मेनग्ं रू॒पाणि॑ ।59) रू॒पाणि॑ पशू॒ना-म्प॑शू॒नाग्ं रू॒पाणि॑ रू॒पाणि॑ पशू॒नाम् ।60) प॒शू॒ना मुपोप॑ पशू॒ना-म्प॑शू॒ना मुप॑ ।61) उप॑ तिष्ठन्ते तिष्ठन्त॒ उपोप॑ तिष्ठन्ते ।62) ति॒ष्ठ॒न्ते॒ न न ति॑ष्ठन्ते तिष्ठन्ते॒ न ।63) नास्या᳚स्य॒ न नास्य॑ ।64) अ॒स्याप॑रूप॒ मप॑रूप मस्या॒ स्याप॑रूपम् ।65) अप॑रूप मा॒त्म-न्ना॒त्म-न्नप॑रूप॒ मप॑रूप मा॒त्मन्न् ।65) अप॑रूप॒मित्यप॑ - रू॒प॒म् ।66) आ॒त्मन् जा॑यते जायत आ॒त्म-न्ना॒त्मन् जा॑यते ।67) जा॒य॒त॒ इति॑ जायते ।॥ 24 ॥ (67/78)॥ अ. 7 ॥
1) ē̠va vi̠śi vi̠śyē̍vaiva vi̠śi ।2) vi̠śya dhyadhi̍ vi̠śi vi̠śyadhi̍ ।3) adhyū̍ha tyūha̠ tyadhya dhyū̍hati ।4) ū̠ha̠ti̠ rā̠ṣṭragṃ rā̠ṣṭra mū̍ha tyūhati rā̠ṣṭram ।5) rā̠ṣṭraṃ vai vai rā̠ṣṭragṃ rā̠ṣṭraṃ vai ।6) vai pa̠rṇaḥ pa̠rṇō vai vai pa̠rṇaḥ ।7) pa̠rṇō vi-ḍviṭ pa̠rṇaḥ pa̠rṇō viṭ ।8) viḍa̍śva̠tthō̎ 'śva̠tthō vi-ḍviḍa̍śva̠tthaḥ ।9) a̠śva̠tthō ya-dyada̍śva̠tthō̎ 'śva̠tthō yat ।10) ya-tpa̍rṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̠ ya-dya-tpa̍rṇa̠mayī̎ ।11) pa̠rṇa̠mayī̍ ju̠hū-rju̠hūḥ pa̍rṇa̠mayī̍ parṇa̠mayī̍ ju̠hūḥ ।11) pa̠rṇa̠mayīti̍ parṇa - mayī̎ ।12) ju̠hū-rbhava̍ti̠ bhava̍ti ju̠hū-rju̠hū-rbhava̍ti ।13) bhava̠ tyāśva̠ tthyāśva̍tthī̠ bhava̍ti̠ bhava̠ tyāśva̍tthī ।14) āśva̍ tthyupa̠bhṛ du̍pa̠bhṛ dāśva̠ tthyāśva̍ tthyupa̠bhṛt ।15) u̠pa̠bhṛ-drā̠ṣṭragṃ rā̠ṣṭra mu̍pa̠bhṛ du̍pa̠bhṛ-drā̠ṣṭram ।15) u̠pa̠bhṛtityu̍pa - bhṛt ।16) rā̠ṣṭra mē̠vaiva rā̠ṣṭragṃ rā̠ṣṭra mē̠va ।17) ē̠va vi̠śi vi̠śyē̍vaiva vi̠śi ।18) vi̠śyadhyadhi̍ vi̠śi vi̠śyadhi̍ ।19) adhyū̍ha tyūha̠ tyadhya dhyū̍hati ।20) ū̠ha̠ti̠ pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti rūha tyūhati pra̠jāpa̍tiḥ ।21) pra̠jāpa̍ti̠-rvai vai pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti̠-rvai ।21) pra̠jāpa̍ti̠riti̍ pra̠jā - pa̠ti̠ḥ ।22) vā a̍juhō dajuhō̠-dvai vā a̍juhōt ।23) a̠ju̠hō̠-thsā sā 'ju̍hō dajuhō̠-thsā ।24) sā yatra̠ yatra̠ sā sā yatra̍ ।25) yatrāhu̍ti̠ rāhu̍ti̠-ryatra̠ yatrāhu̍tiḥ ।26) āhu̍tiḥ pra̠tyati̍ṣṭha-tpra̠tyati̍ṣṭha̠ dāhu̍ti̠ rāhu̍tiḥ pra̠tyati̍ṣṭhat ।26) āhu̍ti̠rityā - hu̠ti̠ḥ ।27) pra̠tyati̍ṣṭha̠-ttata̠ stata̍ḥ pra̠tyati̍ṣṭha-tpra̠tyati̍ṣṭha̠-ttata̍ḥ ।27) pra̠tyati̍ṣṭha̠diti̍ prati - ati̍ṣṭhat ।28) tatō̠ vika̍ṅkatō̠ vika̍ṅkata̠ stata̠ statō̠ vika̍ṅkataḥ ।29) vika̍ṅkata̠ udu-dvika̍ṅkatō̠ vika̍ṅkata̠ ut ।29) vika̍ṅkata̠ iti̠ vi - ka̠ṅka̠ta̠ḥ ।30) uda̍tiṣṭha datiṣṭha̠ dudu da̍tiṣṭhat ।31) a̠ti̠ṣṭha̠-ttata̠ statō̍ 'tiṣṭha datiṣṭha̠-ttata̍ḥ ।32) tata̍ḥ pra̠jāḥ pra̠jā stata̠ stata̍ḥ pra̠jāḥ ।33) pra̠jā a̍sṛjatā sṛjata pra̠jāḥ pra̠jā a̍sṛjata ।33) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।34) a̠sṛ̠ja̠ta̠ yasya̠ yasyā̍ sṛjatā sṛjata̠ yasya̍ ।35) yasya̠ vaika̍ṅkatī̠ vaika̍ṅkatī̠ yasya̠ yasya̠ vaika̍ṅkatī ।36) vaika̍ṅkatī dhru̠vā dhru̠vā vaika̍ṅkatī̠ vaika̍ṅkatī dhru̠vā ।37) dhru̠vā bhava̍ti̠ bhava̍ti dhru̠vā dhru̠vā bhava̍ti ।38) bhava̍ti̠ prati̠ prati̠ bhava̍ti̠ bhava̍ti̠ prati̍ ।39) pratyē̠vaiva prati̠ pratyē̠va ।40) ē̠vāsyā̎ syai̠vaivāsya̍ ।41) a̠syā hu̍taya̠ āhu̍tayō 'syā̠ syāhu̍tayaḥ ।42) āhu̍taya stiṣṭhanti tiṣṭha̠ ntyāhu̍taya̠ āhu̍taya stiṣṭhanti ।42) āhu̍taya̠ ityā - hu̠ta̠ya̠ḥ ।43) ti̠ṣṭha̠ ntyathō̠ athō̍ tiṣṭhanti tiṣṭha̠ ntyathō̎ ।44) athō̠ pra prāthō̠ athō̠ pra ।44) athō̠ ityathō̎ ।45) praivaiva pra praiva ।46) ē̠va jā̍yatē jāyata ē̠vaiva jā̍yatē ।47) jā̠ya̠ta̠ ē̠ta dē̠taj jā̍yatē jāyata ē̠tat ।48) ē̠ta-dvai vā ē̠ta dē̠ta-dvai ।49) vai sru̠chāg sru̠chāṃ vai vai sru̠chām ।50) sru̠chāgṃ rū̠pagṃ rū̠pagg sru̠chāg sru̠chāgṃ rū̠pam ।51) rū̠paṃ yasya̠ yasya̍ rū̠pagṃ rū̠paṃ yasya̍ ।52) yasyai̠vagṃrū̍pā ē̠vagṃrū̍pā̠ yasya̠ yasyai̠vagṃrū̍pāḥ ।53) ē̠vagṃrū̍pā̠-ssrucha̠-ssrucha̍ ē̠vagṃrū̍pā ē̠vagṃrū̍pā̠-ssrucha̍ḥ ।53) ē̠vagṃrū̍pā̠ ityē̠vaṃ - rū̠pā̠ḥ ।54) sruchō̠ bhava̍nti̠ bhava̍nti̠ srucha̠-ssruchō̠ bhava̍nti ।55) bhava̍nti̠ sarvā̍ṇi̠ sarvā̍ṇi̠ bhava̍nti̠ bhava̍nti̠ sarvā̍ṇi ।56) sarvā̎ ṇyē̠vaiva sarvā̍ṇi̠ sarvā̎ ṇyē̠va ।57) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।58) ē̠na̠gṃ̠ rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇyē̍na mēnagṃ rū̠pāṇi̍ ।59) rū̠pāṇi̍ paśū̠nā-mpa̍śū̠nāgṃ rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇi̍ paśū̠nām ।60) pa̠śū̠nā mupōpa̍ paśū̠nā-mpa̍śū̠nā mupa̍ ।61) upa̍ tiṣṭhantē tiṣṭhanta̠ upōpa̍ tiṣṭhantē ।62) ti̠ṣṭha̠ntē̠ na na ti̍ṣṭhantē tiṣṭhantē̠ na ।63) nāsyā̎sya̠ na nāsya̍ ।64) a̠syāpa̍rūpa̠ mapa̍rūpa masyā̠ syāpa̍rūpam ।65) apa̍rūpa mā̠tma-nnā̠tma-nnapa̍rūpa̠ mapa̍rūpa mā̠tmann ।65) apa̍rūpa̠mityapa̍ - rū̠pa̠m ।66) ā̠tman jā̍yatē jāyata ā̠tma-nnā̠tman jā̍yatē ।67) jā̠ya̠ta̠ iti̍ jāyatē ।॥ 24 ॥ (67/78)॥ a. 7 ॥
meaning
This passage is a ritual incantation (mantra) from the Yajurveda's Taittiriya Samhita consisting of repetitive liturgical formulas for sacrifice; it enumerates through refrains the cosmic generation of forms and creatures, wherein the ladle (sruc), realm (rastra), and progenitor (Prajapati) establish themselves through offerings (ahuti) and ritual speech, ultimately declaring that all beings and...
verse 25
1) उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो ऽस्य स्युपया॒मगृ॑हीत उपया॒मगृ॑हीतो ऽसि ।1) उ॒प॒या॒मगृ॑हीत॒ इत्यु॑पया॒म - गृ॒ही॒तः॒ ।2) अ॒सि॒ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये ऽस्यसि प्र॒जाप॑तये ।3) प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा ।3) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।4) त्वा॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते त्वा त्वा॒ ज्योति॑ष्मते ।5) ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्तम् ।6) ज्योति॑ष्मन्त-ङ्गृह्णामि गृह्णामि॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त-ङ्गृह्णामि ।7) गृ॒ह्णा॒मि॒ दक्षा॑य॒ दक्षा॑य गृह्णामि गृह्णामि॒ दक्षा॑य ।8) दक्षा॑य दक्ष॒वृधे॑ दक्ष॒वृधे॒ दक्षा॑य॒ दक्षा॑य दक्ष॒वृधे᳚ ।9) द॒क्ष॒वृधे॑ रा॒तग्ं रा॒त-न्द॑क्ष॒वृधे॑ दक्ष॒वृधे॑ रा॒तम् ।9) द॒क्ष॒वृध॒ इति॑ दक्ष - वृधे᳚ ।10) रा॒त-न्दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ रा॒तग्ं रा॒त-न्दे॒वेभ्यः॑ ।11) दे॒वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्यः॑ ।12) अ॒ग्नि॒जि॒ह्वेभ्य॑ स्त्वा त्वा ऽग्निजि॒ह्वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्य॑ स्त्वा ।12) अ॒ग्नि॒जि॒ह्वेभ्य॒ इत्य॑ग्नि - जि॒ह्वेभ्यः॑ ।13) त्व॒ र्ता॒युभ्य॑ ऋता॒युभ्य॑ स्त्वा त्व र्ता॒युभ्यः॑ ।14) ऋ॒ता॒युभ्य॒ इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्य॒ इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्य ऋता॒युभ्य॑ ऋता॒युभ्य॒ इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्यः ।14) ऋ॒ता॒युभ्य॒ इत्यृ॑ता॒यु - भ्यः॒ ।15) इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्यो॒ वरु॑णराजभ्यो॒ वरु॑णराजभ्य॒ इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्य॒ इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्यो॒ वरु॑णराजभ्यः ।15) इन्द्र॑ज्येष्ठेभ्य॒ इतीन्द्र॑ - ज्ये॒ष्ठे॒भ्यः॒ ।16) वरु॑णराजभ्यो॒ वाता॑पिभ्यो॒ वाता॑पिभ्यो॒ वरु॑णराजभ्यो॒ वरु॑णराजभ्यो॒ वाता॑पिभ्यः ।16) वरु॑णराजभ्य॒ इति॒ वरु॑णराज - भ्यः॒ ।17) वाता॑पिभ्यः प॒र्जन्या᳚त्मभ्यः प॒र्जन्या᳚त्मभ्यो॒ वाता॑पिभ्यो॒ वाता॑पिभ्यः प॒र्जन्या᳚त्मभ्यः ।17) वाता॑पिभ्य॒ इति॒ वाता॑पि - भ्यः॒ ।18) प॒र्जन्या᳚त्मभ्यो दि॒वे दि॒वे प॒र्जन्या᳚त्मभ्यः प॒र्जन्या᳚त्मभ्यो दि॒वे ।18) प॒र्जन्या᳚त्मभ्य॒ इति॑ प॒र्जन्या᳚त्म - भ्यः॒ ।19) दि॒वे त्वा᳚ त्वा दि॒वे दि॒वे त्वा᳚ ।20) त्वा॒ ऽन्तरि॑क्षाया॒ न्तरि॑क्षाय त्वा त्वा॒ ऽन्तरि॑क्षाय ।21) अ॒न्तरि॑क्षाय त्वा त्वा॒ ऽन्तरि॑क्षाया॒ न्तरि॑क्षाय त्वा ।22) त्वा॒ पृ॒थि॒व्यै पृ॑थि॒व्यै त्वा᳚ त्वा पृथि॒व्यै ।23) पृ॒थि॒व्यै त्वा᳚ त्वा पृथि॒व्यै पृ॑थि॒व्यै त्वा᳚ ।24) त्वा ऽपाप॑ त्वा॒ त्वा ऽप॑ ।25) अपे᳚न्द्रे॒ न्द्रापा पे᳚न्द्र ।26) इ॒न्द्र॒ द्वि॒ष॒तो द्वि॑ष॒त इ॑न्द्रे न्द्र द्विष॒तः ।27) द्वि॒ष॒तो मनो॒ मनो᳚ द्विष॒तो द्वि॑ष॒तो मनः॑ ।28) मनो ऽपाप॒ मनो॒ मनो ऽप॑ ।29) अप॒ जिज्या॑सतो॒ जिज्या॑स॒तो ऽपाप॒ जिज्या॑सतः ।30) जिज्या॑सतो जहि जहि॒ जिज्या॑सतो॒ जिज्या॑सतो जहि ।31) ज॒ह्य पाप॑ जहि ज॒ह्यप॑ ।32) अप॒ यो यो ऽपाप॒ यः ।33) यो नो॑ नो॒ यो यो नः॑ ।34) नो॒ ऽरा॒ती॒य त्य॑राती॒यति॑ नो नो ऽराती॒यति॑ ।35) अ॒रा॒ती॒यति॒ त-न्त म॑राती॒य त्य॑राती॒यति॒ तम् ।36) त-ञ्ज॑हि जहि॒ त-न्त-ञ्ज॑हि ।37) ज॒हि॒ प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाय॑ जहि जहि प्रा॒णाय॑ ।38) प्रा॒णाय॑ त्वा त्वा प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाय॑ त्वा ।38) प्रा॒णायेति॑ प्र - अ॒नाय॑ ।39) त्वा॒ ऽपा॒नाया॑ पा॒नाय॑ त्वा त्वा ऽपा॒नाय॑ ।40) अ॒पा॒नाय॑ त्वा त्वा ऽपा॒नाया॑ पा॒नाय॑ त्वा ।40) अ॒पा॒नायेत्य॑प - अ॒नाय॑ ।41) त्वा॒ व्या॒नाय॑ व्या॒नाय॑ त्वा त्वा व्या॒नाय॑ ।42) व्या॒नाय॑ त्वा त्वा व्या॒नाय॑ व्या॒नाय॑ त्वा ।42) व्या॒नायेति॑ वि - अ॒नाय॑ ।43) त्वा॒ स॒ते स॒ते त्वा᳚ त्वा स॒ते ।44) स॒ते त्वा᳚ त्वा स॒ते स॒ते त्वा᳚ ।45) त्वा ऽस॒ते ऽस॑ते त्वा॒ त्वा ऽस॑ते ।46) अस॑ते त्वा॒ त्वा ऽस॒ते ऽस॑ते त्वा ।47) त्वा॒ ऽद्भ्यो᳚ ऽद्भ्य स्त्वा᳚ त्वा॒ ऽद्भ्यः ।48) अ॒द्भ्य स्त्वा᳚ त्वा॒ ऽद्भ्यो᳚ ऽद्भ्य स्त्वा᳚ ।48) अ॒द्भ्य इत्य॑त् - भ्यः ।49) त्वौष॑धीभ्य॒ ओष॑धीभ्य स्त्वा॒ त्वौष॑धीभ्यः ।50) ओष॑धीभ्यो॒ विश्वे᳚भ्यो॒ विश्वे᳚भ्य॒ ओष॑धीभ्य॒ ओष॑धीभ्यो॒ विश्वे᳚भ्यः ।50) ओष॑धीभ्य॒ इत्योष॑धि - भ्यः॒ ।51) विश्वे᳚भ्य स्त्वा त्वा॒ विश्वे᳚भ्यो॒ विश्वे᳚भ्य स्त्वा ।52) त्वा॒ भू॒तेभ्यो॑ भू॒तेभ्य॑ स्त्वा त्वा भू॒तेभ्यः॑ ।53) भू॒तेभ्यो॒ यतो॒ यतो॑ भू॒तेभ्यो॑ भू॒तेभ्यो॒ यतः॑ ।54) यतः॑ प्र॒जाः प्र॒जा यतो॒ यतः॑ प्र॒जाः ।55) प्र॒जा अक्खि॑द्रा॒ अक्खि॑द्राः प्र॒जाः प्र॒जा अक्खि॑द्राः ।55) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।56) अक्खि॑द्रा॒ अजा॑य॒न्ता जा॑य॒न्ता क्खि॑द्रा॒ अक्खि॑द्रा॒ अजा॑यन्त ।57) अजा॑यन्त॒ तस्मै॒ तस्मा॒ अजा॑य॒न्ता जा॑यन्त॒ तस्मै᳚ ।58) तस्मै᳚ त्वा त्वा॒ तस्मै॒ तस्मै᳚ त्वा ।59) त्वा॒ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये ।60) प्र॒जाप॑तये विभू॒दावंने॑ विभू॒दावंने᳚ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये विभू॒दावंने᳚ ।60) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।61) वि॒भू॒दावंने॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते विभू॒दावंने॑ विभू॒दावंने॒ ज्योति॑ष्मते ।61) वि॒भू॒दावंन॒ इति॑ विभु - दावंने᳚ ।62) ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्तम् ।63) ज्योति॑ष्मन्त-ञ्जुहोमि जुहोमि॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त-ञ्जुहोमि ।64) जु॒हो॒मीति॑ जुहोमि ।॥ 25 ॥ (64/81)॥ अ. 8 ॥
1) u̠pa̠yā̠magṛ̍hītō 'sya syupayā̠magṛ̍hīta upayā̠magṛ̍hītō 'si ।1) u̠pa̠yā̠magṛ̍hīta̠ ityu̍payā̠ma - gṛ̠hī̠ta̠ḥ ।2) a̠si̠ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē 'syasi pra̠jāpa̍tayē ।3) pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā ।3) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।4) tvā̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē tvā tvā̠ jyōti̍ṣmatē ।5) jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmantam ।6) jyōti̍ṣmanta-ṅgṛhṇāmi gṛhṇāmi̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta-ṅgṛhṇāmi ।7) gṛ̠hṇā̠mi̠ dakṣā̍ya̠ dakṣā̍ya gṛhṇāmi gṛhṇāmi̠ dakṣā̍ya ।8) dakṣā̍ya dakṣa̠vṛdhē̍ dakṣa̠vṛdhē̠ dakṣā̍ya̠ dakṣā̍ya dakṣa̠vṛdhē̎ ।9) da̠kṣa̠vṛdhē̍ rā̠tagṃ rā̠ta-nda̍kṣa̠vṛdhē̍ dakṣa̠vṛdhē̍ rā̠tam ।9) da̠kṣa̠vṛdha̠ iti̍ dakṣa - vṛdhē̎ ।10) rā̠ta-ndē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ rā̠tagṃ rā̠ta-ndē̠vēbhya̍ḥ ।11) dē̠vēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhyō̍ dē̠vēbhyō̍ dē̠vēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhya̍ḥ ।12) a̠gni̠ji̠hvēbhya̍ stvā tvā 'gniji̠hvēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhya̍ stvā ।12) a̠gni̠ji̠hvēbhya̠ itya̍gni - ji̠hvēbhya̍ḥ ।13) tva̠ rtā̠yubhya̍ ṛtā̠yubhya̍ stvā tva rtā̠yubhya̍ḥ ।14) ṛ̠tā̠yubhya̠ indra̍jyēṣṭhēbhya̠ indra̍jyēṣṭhēbhya ṛtā̠yubhya̍ ṛtā̠yubhya̠ indra̍jyēṣṭhēbhyaḥ ।14) ṛ̠tā̠yubhya̠ ityṛ̍tā̠yu - bhya̠ḥ ।15) indra̍jyēṣṭhēbhyō̠ varu̍ṇarājabhyō̠ varu̍ṇarājabhya̠ indra̍jyēṣṭhēbhya̠ indra̍jyēṣṭhēbhyō̠ varu̍ṇarājabhyaḥ ।15) indra̍jyēṣṭhēbhya̠ itīndra̍ - jyē̠ṣṭhē̠bhya̠ḥ ।16) varu̍ṇarājabhyō̠ vātā̍pibhyō̠ vātā̍pibhyō̠ varu̍ṇarājabhyō̠ varu̍ṇarājabhyō̠ vātā̍pibhyaḥ ।16) varu̍ṇarājabhya̠ iti̠ varu̍ṇarāja - bhya̠ḥ ।17) vātā̍pibhyaḥ pa̠rjanyā̎tmabhyaḥ pa̠rjanyā̎tmabhyō̠ vātā̍pibhyō̠ vātā̍pibhyaḥ pa̠rjanyā̎tmabhyaḥ ।17) vātā̍pibhya̠ iti̠ vātā̍pi - bhya̠ḥ ।18) pa̠rjanyā̎tmabhyō di̠vē di̠vē pa̠rjanyā̎tmabhyaḥ pa̠rjanyā̎tmabhyō di̠vē ।18) pa̠rjanyā̎tmabhya̠ iti̍ pa̠rjanyā̎tma - bhya̠ḥ ।19) di̠vē tvā̎ tvā di̠vē di̠vē tvā̎ ।20) tvā̠ 'ntari̍kṣāyā̠ ntari̍kṣāya tvā tvā̠ 'ntari̍kṣāya ।21) a̠ntari̍kṣāya tvā tvā̠ 'ntari̍kṣāyā̠ ntari̍kṣāya tvā ।22) tvā̠ pṛ̠thi̠vyai pṛ̍thi̠vyai tvā̎ tvā pṛthi̠vyai ।23) pṛ̠thi̠vyai tvā̎ tvā pṛthi̠vyai pṛ̍thi̠vyai tvā̎ ।24) tvā 'pāpa̍ tvā̠ tvā 'pa̍ ।25) apē̎mdrē̠ ndrāpā pē̎mdra ।26) i̠ndra̠ dvi̠ṣa̠tō dvi̍ṣa̠ta i̍ndrē ndra dviṣa̠taḥ ।27) dvi̠ṣa̠tō manō̠ manō̎ dviṣa̠tō dvi̍ṣa̠tō mana̍ḥ ।28) manō 'pāpa̠ manō̠ manō 'pa̍ ।29) apa̠ jijyā̍satō̠ jijyā̍sa̠tō 'pāpa̠ jijyā̍sataḥ ।30) jijyā̍satō jahi jahi̠ jijyā̍satō̠ jijyā̍satō jahi ।31) ja̠hya pāpa̍ jahi ja̠hyapa̍ ।32) apa̠ yō yō 'pāpa̠ yaḥ ।33) yō nō̍ nō̠ yō yō na̍ḥ ।34) nō̠ 'rā̠tī̠ya tya̍rātī̠yati̍ nō nō 'rātī̠yati̍ ।35) a̠rā̠tī̠yati̠ ta-nta ma̍rātī̠ya tya̍rātī̠yati̠ tam ।36) ta-ñja̍hi jahi̠ ta-nta-ñja̍hi ।37) ja̠hi̠ prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāya̍ jahi jahi prā̠ṇāya̍ ।38) prā̠ṇāya̍ tvā tvā prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāya̍ tvā ।38) prā̠ṇāyēti̍ pra - a̠nāya̍ ।39) tvā̠ 'pā̠nāyā̍ pā̠nāya̍ tvā tvā 'pā̠nāya̍ ।40) a̠pā̠nāya̍ tvā tvā 'pā̠nāyā̍ pā̠nāya̍ tvā ।40) a̠pā̠nāyētya̍pa - a̠nāya̍ ।41) tvā̠ vyā̠nāya̍ vyā̠nāya̍ tvā tvā vyā̠nāya̍ ।42) vyā̠nāya̍ tvā tvā vyā̠nāya̍ vyā̠nāya̍ tvā ।42) vyā̠nāyēti̍ vi - a̠nāya̍ ।43) tvā̠ sa̠tē sa̠tē tvā̎ tvā sa̠tē ।44) sa̠tē tvā̎ tvā sa̠tē sa̠tē tvā̎ ।45) tvā 'sa̠tē 'sa̍tē tvā̠ tvā 'sa̍tē ।46) asa̍tē tvā̠ tvā 'sa̠tē 'sa̍tē tvā ।47) tvā̠ 'dbhyō̎ 'dbhya stvā̎ tvā̠ 'dbhyaḥ ।48) a̠dbhya stvā̎ tvā̠ 'dbhyō̎ 'dbhya stvā̎ ।48) a̠dbhya itya̍t - bhyaḥ ।49) tvauṣa̍dhībhya̠ ōṣa̍dhībhya stvā̠ tvauṣa̍dhībhyaḥ ।50) ōṣa̍dhībhyō̠ viśvē̎bhyō̠ viśvē̎bhya̠ ōṣa̍dhībhya̠ ōṣa̍dhībhyō̠ viśvē̎bhyaḥ ।50) ōṣa̍dhībhya̠ ityōṣa̍dhi - bhya̠ḥ ।51) viśvē̎bhya stvā tvā̠ viśvē̎bhyō̠ viśvē̎bhya stvā ।52) tvā̠ bhū̠tēbhyō̍ bhū̠tēbhya̍ stvā tvā bhū̠tēbhya̍ḥ ।53) bhū̠tēbhyō̠ yatō̠ yatō̍ bhū̠tēbhyō̍ bhū̠tēbhyō̠ yata̍ḥ ।54) yata̍ḥ pra̠jāḥ pra̠jā yatō̠ yata̍ḥ pra̠jāḥ ।55) pra̠jā akkhi̍drā̠ akkhi̍drāḥ pra̠jāḥ pra̠jā akkhi̍drāḥ ।55) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।56) akkhi̍drā̠ ajā̍ya̠ntā jā̍ya̠ntā kkhi̍drā̠ akkhi̍drā̠ ajā̍yanta ।57) ajā̍yanta̠ tasmai̠ tasmā̠ ajā̍ya̠ntā jā̍yanta̠ tasmai̎ ।58) tasmai̎ tvā tvā̠ tasmai̠ tasmai̎ tvā ।59) tvā̠ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē ।60) pra̠jāpa̍tayē vibhū̠dāv.nnē̍ vibhū̠dāv.nnē̎ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē vibhū̠dāv.nnē̎ ।60) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।61) vi̠bhū̠dāv.nnē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē vibhū̠dāv.nnē̍ vibhū̠dāv.nnē̠ jyōti̍ṣmatē ।61) vi̠bhū̠dāv.nna̠ iti̍ vibhu - dāv.nnē̎ ।62) jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmantam ।63) jyōti̍ṣmanta-ñjuhōmi juhōmi̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta-ñjuhōmi ।64) ju̠hō̠mīti̍ juhōmi ।॥ 25 ॥ (64/81)॥ a. 8 ॥
meaning
I take you, the luminous one, for the increase of skill; I offer you to the luminous one for Prajapati, to the gods with Agni-tongues, to the seasons, to Indra and the highest, to Varuna the king, to the wind-eaters, to the cloud-self, to heaven, to the atmosphere, to earth, to the waters, to the plants, to all beings from which creatures are born—to Prajapati with splendor I offer you, the...
verse 26
1) यां-वैँ वै यां-यांँ वै ।2) वा अ॑द्ध्व॒र्यु र॑द्ध्व॒र्यु-र्वै वा अ॑द्ध्व॒र्युः ।3) अ॒द्ध्व॒र्युश्च॑ चाद्ध्व॒र्यु र॑द्ध्व॒र्युश्च॑ ।4) च॒ यज॑मानो॒ यज॑मानश्च च॒ यज॑मानः ।5) यज॑मानश्च च॒ यज॑मानो॒ यज॑मानश्च ।6) च॒ दे॒वता᳚-न्दे॒वता᳚-ञ्च च दे॒वता᳚म् ।7) दे॒वता॑ मन्तरि॒तो᳚ ऽन्तरि॒तो दे॒वता᳚-न्दे॒वता॑ मन्तरि॒तः ।8) अ॒न्त॒रि॒त स्तस्यै॒ तस्या॑ अन्तरि॒तो᳚ ऽन्तरि॒त स्तस्यै᳚ ।8) अ॒न्त॒रि॒त इत्य॑न्तः - इ॒तः ।9) तस्या॒ आ तस्यै॒ तस्या॒ आ ।10) आ वृ॑श्च्येते वृश्च्येते॒ आ वृ॑श्च्येते ।11) वृ॒श्च्ये॒ते॒ प्रा॒जा॒प॒त्य-म्प्रा॑जाप॒त्यं-वृँ॑श्च्येते वृश्च्येते प्राजाप॒त्यम् ।11) वृ॒श्च्ये॒ते॒ इति॑ वृश्च्येते ।12) प्रा॒जा॒प॒त्य-न्द॑धिग्र॒ह-न्द॑धिग्र॒ह-म्प्रा॑जाप॒त्य-म्प्रा॑जाप॒त्य-न्द॑धिग्र॒हम् ।12) प्रा॒जा॒प॒त्यमिति॑ प्राजा - प॒त्यम् ।13) द॒धि॒ग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीया-द्गृह्णीया-द्दधिग्र॒ह-न्द॑धिग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीयात् ।13) द॒धि॒ग्र॒हमिति॑ दधि - ग्र॒हम् ।14) गृ॒ह्णी॒या॒-त्प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति-र्गृह्णीया-द्गृह्णीया-त्प्र॒जाप॑तिः ।15) प्र॒जाप॑ति॒-स्सर्वा॒-स्सर्वाः᳚ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति॒-स्सर्वाः᳚ ।15) प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा - प॒तिः॒ ।16) सर्वा॑ दे॒वता॑ दे॒वता॒-स्सर्वा॒-स्सर्वा॑ दे॒वताः᳚ ।17) दे॒वता॑ दे॒वता᳚भ्यो दे॒वता᳚भ्यो दे॒वता॑ दे॒वता॑ दे॒वता᳚भ्यः ।18) दे॒वता᳚भ्य ए॒वैव दे॒वता᳚भ्यो दे॒वता᳚भ्य ए॒व ।19) ए॒व नि न्ये॑वैव नि ।20) नि ह्नु॑वाते ह्नुवाते॒ नि नि ह्नु॑वाते ।21) ह्नु॒वा॒ते॒ ज्ये॒ष्ठो ज्ये॒ष्ठो ह्नु॑वाते ह्नुवाते ज्ये॒ष्ठः ।21) ह्नु॒वा॒ते॒ इति॑ ह्नुवाते ।22) ज्ये॒ष्ठो वै वै ज्ये॒ष्ठो ज्ये॒ष्ठो वै ।23) वा ए॒ष ए॒ष वै वा ए॒षः ।24) ए॒ष ग्रहा॑णा॒-ङ्ग्रहा॑णा मे॒ष ए॒ष ग्रहा॑णाम् ।25) ग्रहा॑णां॒-यँस्य॒ यस्य॒ ग्रहा॑णा॒-ङ्ग्रहा॑णां॒-यँस्य॑ ।26) यस्यै॒ष ए॒ष यस्य॒ यस्यै॒षः ।27) ए॒ष गृ॒ह्यते॑ गृ॒ह्यत॑ ए॒ष ए॒ष गृ॒ह्यते᳚ ।28) गृ॒ह्यते॒ ज्यैष्ट्य॒-ञ्ज्यैष्ट्य॑-ङ्गृ॒ह्यते॑ गृ॒ह्यते॒ ज्यैष्ट्य᳚म् ।29) ज्यैष्ट्य॑ मे॒वैव ज्यैष्ट्य॒-ञ्ज्यैष्ट्य॑ मे॒व ।30) ए॒व ग॑च्छति गच्छ त्ये॒वैव ग॑च्छति ।31) ग॒च्छ॒ति॒ सर्वा॑सा॒ग्ं॒ सर्वा॑सा-ङ्गच्छति गच्छति॒ सर्वा॑साम् ।32) सर्वा॑सां॒-वैँ वै सर्वा॑सा॒ग्ं॒ सर्वा॑सां॒-वैँ ।33) वा ए॒त दे॒त-द्वै वा ए॒तत् ।34) ए॒त-द्दे॒वता॑ना-न्दे॒वता॑ना मे॒त दे॒त-द्दे॒वता॑नाम् ।35) दे॒वता॑नाग्ं रू॒पग्ं रू॒प-न्दे॒वता॑ना-न्दे॒वता॑नाग्ं रू॒पम् ।36) रू॒पं-यँ-द्य-द्रू॒पग्ं रू॒पं-यँत् ।37) यदे॒ष ए॒ष य-द्यदे॒षः ।38) ए॒ष ग्रहो॒ ग्रह॑ ए॒ष ए॒ष ग्रहः॑ ।39) ग्रहो॒ यस्य॒ यस्य॒ ग्रहो॒ ग्रहो॒ यस्य॑ ।40) यस्यै॒ष ए॒ष यस्य॒ यस्यै॒षः ।41) ए॒ष गृ॒ह्यते॑ गृ॒ह्यत॑ ए॒ष ए॒ष गृ॒ह्यते᳚ ।42) गृ॒ह्यते॒ सर्वा॑णि॒ सर्वा॑णि गृ॒ह्यते॑ गृ॒ह्यते॒ सर्वा॑णि ।43) सर्वा᳚ ण्ये॒वैव सर्वा॑णि॒ सर्वा᳚ ण्ये॒व ।44) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।45) ए॒न॒ग्ं॒ रू॒पाणि॑ रू॒पाण्ये॑न मेनग्ं रू॒पाणि॑ ।46) रू॒पाणि॑ पशू॒ना-म्प॑शू॒नाग्ं रू॒पाणि॑ रू॒पाणि॑ पशू॒नाम् ।47) प॒शू॒ना मुपोप॑ पशू॒ना-म्प॑शू॒ना मुप॑ ।48) उप॑ तिष्ठन्ते तिष्ठन्त॒ उपोप॑ तिष्ठन्ते ।49) ति॒ष्ठ॒न्त॒ उ॒प॒या॒मगृ॑हीत उपया॒मगृ॑हीत स्तिष्ठन्ते तिष्ठन्त उपया॒मगृ॑हीतः ।50) उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो ऽस्य स्युपया॒मगृ॑हीत उपया॒मगृ॑हीतो ऽसि ।50) उ॒प॒या॒मगृ॑हीत॒ इत्यु॑पया॒म - गृ॒ही॒तः॒ ।॥ 26 ॥ (50/57)
1) yāṃ vai vai yāṃ yāṃ vai ।2) vā a̍ddhva̠ryu ra̍ddhva̠ryu-rvai vā a̍ddhva̠ryuḥ ।3) a̠ddhva̠ryuścha̍ chāddhva̠ryu ra̍ddhva̠ryuścha̍ ।4) cha̠ yaja̍mānō̠ yaja̍mānaścha cha̠ yaja̍mānaḥ ।5) yaja̍mānaścha cha̠ yaja̍mānō̠ yaja̍mānaścha ।6) cha̠ dē̠vatā̎-ndē̠vatā̎-ñcha cha dē̠vatā̎m ।7) dē̠vatā̍ mantari̠tō̎ 'ntari̠tō dē̠vatā̎-ndē̠vatā̍ mantari̠taḥ ।8) a̠nta̠ri̠ta stasyai̠ tasyā̍ antari̠tō̎ 'ntari̠ta stasyai̎ ।8) a̠nta̠ri̠ta itya̍ntaḥ - i̠taḥ ।9) tasyā̠ ā tasyai̠ tasyā̠ ā ।10) ā vṛ̍śchyētē vṛśchyētē̠ ā vṛ̍śchyētē ।11) vṛ̠śchyē̠tē̠ prā̠jā̠pa̠tya-mprā̍jāpa̠tyaṃ vṛ̍śchyētē vṛśchyētē prājāpa̠tyam ।11) vṛ̠śchyē̠tē̠ iti̍ vṛśchyētē ।12) prā̠jā̠pa̠tya-nda̍dhigra̠ha-nda̍dhigra̠ha-mprā̍jāpa̠tya-mprā̍jāpa̠tya-nda̍dhigra̠ham ।12) prā̠jā̠pa̠tyamiti̍ prājā - pa̠tyam ।13) da̠dhi̠gra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyā-dgṛhṇīyā-ddadhigra̠ha-nda̍dhigra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyāt ।13) da̠dhi̠gra̠hamiti̍ dadhi - gra̠ham ।14) gṛ̠hṇī̠yā̠-tpra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti-rgṛhṇīyā-dgṛhṇīyā-tpra̠jāpa̍tiḥ ।15) pra̠jāpa̍ti̠-ssarvā̠-ssarvā̎ḥ pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti̠-ssarvā̎ḥ ।15) pra̠jāpa̍ti̠riti̍ pra̠jā - pa̠ti̠ḥ ।16) sarvā̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̠-ssarvā̠-ssarvā̍ dē̠vatā̎ḥ ।17) dē̠vatā̍ dē̠vatā̎bhyō dē̠vatā̎bhyō dē̠vatā̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̎bhyaḥ ।18) dē̠vatā̎bhya ē̠vaiva dē̠vatā̎bhyō dē̠vatā̎bhya ē̠va ।19) ē̠va ni nyē̍vaiva ni ।20) ni hnu̍vātē hnuvātē̠ ni ni hnu̍vātē ।21) hnu̠vā̠tē̠ jyē̠ṣṭhō jyē̠ṣṭhō hnu̍vātē hnuvātē jyē̠ṣṭhaḥ ।21) hnu̠vā̠tē̠ iti̍ hnuvātē ।22) jyē̠ṣṭhō vai vai jyē̠ṣṭhō jyē̠ṣṭhō vai ।23) vā ē̠ṣa ē̠ṣa vai vā ē̠ṣaḥ ।24) ē̠ṣa grahā̍ṇā̠-ṅgrahā̍ṇā mē̠ṣa ē̠ṣa grahā̍ṇām ।25) grahā̍ṇā̠ṃ yasya̠ yasya̠ grahā̍ṇā̠-ṅgrahā̍ṇā̠ṃ yasya̍ ।26) yasyai̠ṣa ē̠ṣa yasya̠ yasyai̠ṣaḥ ।27) ē̠ṣa gṛ̠hyatē̍ gṛ̠hyata̍ ē̠ṣa ē̠ṣa gṛ̠hyatē̎ ।28) gṛ̠hyatē̠ jyaiṣṭya̠-ñjyaiṣṭya̍-ṅgṛ̠hyatē̍ gṛ̠hyatē̠ jyaiṣṭya̎m ।29) jyaiṣṭya̍ mē̠vaiva jyaiṣṭya̠-ñjyaiṣṭya̍ mē̠va ।30) ē̠va ga̍chChati gachCha tyē̠vaiva ga̍chChati ।31) ga̠chCha̠ti̠ sarvā̍sā̠gṃ̠ sarvā̍sā-ṅgachChati gachChati̠ sarvā̍sām ।32) sarvā̍sā̠ṃ vai vai sarvā̍sā̠gṃ̠ sarvā̍sā̠ṃ vai ।33) vā ē̠ta dē̠ta-dvai vā ē̠tat ।34) ē̠ta-ddē̠vatā̍nā-ndē̠vatā̍nā mē̠ta dē̠ta-ddē̠vatā̍nām ।35) dē̠vatā̍nāgṃ rū̠pagṃ rū̠pa-ndē̠vatā̍nā-ndē̠vatā̍nāgṃ rū̠pam ।36) rū̠paṃ ya-dya-drū̠pagṃ rū̠paṃ yat ।37) yadē̠ṣa ē̠ṣa ya-dyadē̠ṣaḥ ।38) ē̠ṣa grahō̠ graha̍ ē̠ṣa ē̠ṣa graha̍ḥ ।39) grahō̠ yasya̠ yasya̠ grahō̠ grahō̠ yasya̍ ।40) yasyai̠ṣa ē̠ṣa yasya̠ yasyai̠ṣaḥ ।41) ē̠ṣa gṛ̠hyatē̍ gṛ̠hyata̍ ē̠ṣa ē̠ṣa gṛ̠hyatē̎ ।42) gṛ̠hyatē̠ sarvā̍ṇi̠ sarvā̍ṇi gṛ̠hyatē̍ gṛ̠hyatē̠ sarvā̍ṇi ।43) sarvā̎ ṇyē̠vaiva sarvā̍ṇi̠ sarvā̎ ṇyē̠va ।44) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।45) ē̠na̠gṃ̠ rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇyē̍na mēnagṃ rū̠pāṇi̍ ।46) rū̠pāṇi̍ paśū̠nā-mpa̍śū̠nāgṃ rū̠pāṇi̍ rū̠pāṇi̍ paśū̠nām ।47) pa̠śū̠nā mupōpa̍ paśū̠nā-mpa̍śū̠nā mupa̍ ।48) upa̍ tiṣṭhantē tiṣṭhanta̠ upōpa̍ tiṣṭhantē ।49) ti̠ṣṭha̠nta̠ u̠pa̠yā̠magṛ̍hīta upayā̠magṛ̍hīta stiṣṭhantē tiṣṭhanta upayā̠magṛ̍hītaḥ ।50) u̠pa̠yā̠magṛ̍hītō 'sya syupayā̠magṛ̍hīta upayā̠magṛ̍hītō 'si ।50) u̠pa̠yā̠magṛ̍hīta̠ ityu̍payā̠ma - gṛ̠hī̠ta̠ḥ ।॥ 26 ॥ (50/57)
meaning
This ritual passage describes the sequential invocation and establishment of the Adhvaryu priest, the sacrificer, and the deities through the grahas (seizures/holdings), wherein each element grasps all things by assuming their forms as cattle and animals stand upheld through the upayama-graha (the final seizing hold).
verse 27
1) अ॒सि॒ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये ऽस्यसि प्र॒जाप॑तये ।2) प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा ।2) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।3) त्वा॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते त्वा त्वा॒ ज्योति॑ष्मते ।4) ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्तम् ।5) ज्योति॑ष्मन्त-ङ्गृह्णामि गृह्णामि॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त-ङ्गृह्णामि ।6) गृ॒ह्णा॒मीतीति॑ गृह्णामि गृह्णा॒मीति॑ ।7) इत्या॑हा॒हे तीत्या॑ह ।8) आ॒ह॒ ज्योति॒-र्ज्योति॑राहाह॒ ज्योतिः॑ ।9) ज्योति॑ रे॒वैव ज्योति॒-र्ज्योति॑ रे॒व ।10) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।11) ए॒न॒ग्ं॒ स॒मा॒नानाग्ं॑ समा॒नाना॑ मेन मेनग्ं समा॒नाना᳚म् ।12) स॒मा॒नाना᳚-ङ्करोति करोति समा॒नानाग्ं॑ समा॒नाना᳚-ङ्करोति ।13) क॒रो॒ त्य॒ग्नि॒जि॒ह्वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्यः॑ करोति करो त्यग्निजि॒ह्वेभ्यः॑ ।14) अ॒ग्नि॒जि॒ह्वेभ्य॑ स्त्वा त्वा ऽग्निजि॒ह्वेभ्यो᳚ ऽग्निजि॒ह्वेभ्य॑ स्त्वा ।14) अ॒ग्नि॒जि॒ह्वेभ्य॒ इत्य॑ग्नि - जि॒ह्वेभ्यः॑ ।15) त्व॒ र्ता॒युभ्य॑ ऋता॒युभ्य॑ स्त्वा त्व र्ता॒युभ्यः॑ ।16) ऋ॒ता॒युभ्य॒ इती त्यृ॑ता॒युभ्य॑ ऋता॒युभ्य॒ इति॑ ।16) ऋ॒ता॒युभ्य॒ इत्यृ॑ता॒यु - भ्यः॒ ।17) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।18) आ॒है॒ताव॑ती रे॒ताव॑ती राहा है॒ताव॑तीः ।19) ए॒ताव॑ती॒-र्वै वा ए॒ताव॑ती रे॒ताव॑ती॒-र्वै ।20) वै दे॒वता॑ दे॒वता॒ वै वै दे॒वताः᳚ ।21) दे॒वता॒ स्ताभ्य॒ स्ताभ्यो॑ दे॒वता॑ दे॒वता॒ स्ताभ्यः॑ ।22) ताभ्य॑ ए॒वैव ताभ्य॒ स्ताभ्य॑ ए॒व ।23) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।24) ए॒न॒ग्ं॒ सर्वा᳚भ्य॒-स्सर्वा᳚भ्य एन मेन॒ग्ं॒ सर्वा᳚भ्यः ।25) सर्वा᳚भ्यो गृह्णाति गृह्णाति॒ सर्वा᳚भ्य॒-स्सर्वा᳚भ्यो गृह्णाति ।26) गृ॒ह्णा॒ त्यपाप॑ गृह्णाति गृह्णा॒ त्यप॑ ।27) अपे᳚न्द्रे॒ न्द्रापा पे᳚न्द्र ।28) इ॒न्द्र॒ द्वि॒ष॒तो द्वि॑ष॒त इ॑न्द्रेन्द्र द्विष॒तः ।29) द्वि॒ष॒तो मनो॒ मनो᳚ द्विष॒तो द्वि॑ष॒तो मनः॑ ।30) मन॒ इतीति॒ मनो॒ मन॒ इति॑ ।31) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।32) आ॒ह॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्या आहाह॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै ।33) भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाय॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै प्रा॒णाय॑ ।33) भ्रातृ॑व्यापनुत्त्या॒ इति॒ भ्रातृ॑व्य - अ॒प॒नु॒त्त्यै॒ ।34) प्रा॒णाय॑ त्वा त्वा प्रा॒णाय॑ प्रा॒णाय॑ त्वा ।34) प्रा॒णायेति॑ प्र - अ॒नाय॑ ।35) त्वा॒ ऽपा॒नाया॑ पा॒नाय॑ त्वा त्वा ऽपा॒नाय॑ ।36) अ॒पा॒नाय॑ त्वा त्वा ऽपा॒नाया॑ पा॒नाय॑ त्वा ।36) अ॒पा॒नायेत्य॑प - अ॒नाय॑ ।37) त्वेतीति॑ त्वा॒ त्वेति॑ ।38) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।39) आ॒ह॒ प्रा॒णा-न्प्रा॒णा ना॑हाह प्रा॒णान् ।40) प्रा॒णा ने॒वैव प्रा॒णा-न्प्रा॒णा ने॒व ।40) प्रा॒णानिति॑ प्र - अ॒नान् ।41) ए॒व यज॑माने॒ यज॑मान ए॒वैव यज॑माने ।42) यज॑माने दधाति दधाति॒ यज॑माने॒ यज॑माने दधाति ।43) द॒धा॒ति॒ तस्मै॒ तस्मै॑ दधाति दधाति॒ तस्मै᳚ ।44) तस्मै᳚ त्वा त्वा॒ तस्मै॒ तस्मै᳚ त्वा ।45) त्वा॒ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये ।46) प्र॒जाप॑तये विभू॒दावंने॑ विभू॒दावंने᳚ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये विभू॒दावंने᳚ ।46) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।47) वि॒भू॒दावंने॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते विभू॒दावंने॑ विभू॒दावंने॒ ज्योति॑ष्मते ।47) वि॒भू॒दावंन॒ इति॑ विभु - दावंने᳚ ।48) ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मते॒ ज्योति॑ष्मन्तम् ।49) ज्योति॑ष्मन्त-ञ्जुहोमि जुहोमि॒ ज्योति॑ष्मन्त॒-ञ्ज्योति॑ष्मन्त-ञ्जुहोमि ।50) जु॒हो॒मीतीति॑ जुहोमि जुहो॒मीति॑ ।॥ 27 ॥ (50/59)
1) a̠si̠ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē 'syasi pra̠jāpa̍tayē ।2) pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā ।2) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।3) tvā̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē tvā tvā̠ jyōti̍ṣmatē ।4) jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmantam ।5) jyōti̍ṣmanta-ṅgṛhṇāmi gṛhṇāmi̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta-ṅgṛhṇāmi ।6) gṛ̠hṇā̠mītīti̍ gṛhṇāmi gṛhṇā̠mīti̍ ।7) ityā̍hā̠hē tītyā̍ha ।8) ā̠ha̠ jyōti̠-rjyōti̍rāhāha̠ jyōti̍ḥ ।9) jyōti̍ rē̠vaiva jyōti̠-rjyōti̍ rē̠va ।10) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।11) ē̠na̠gṃ̠ sa̠mā̠nānāgṃ̍ samā̠nānā̍ mēna mēnagṃ samā̠nānā̎m ।12) sa̠mā̠nānā̎-ṅkarōti karōti samā̠nānāgṃ̍ samā̠nānā̎-ṅkarōti ।13) ka̠rō̠ tya̠gni̠ji̠hvēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhya̍ḥ karōti karō tyagniji̠hvēbhya̍ḥ ।14) a̠gni̠ji̠hvēbhya̍ stvā tvā 'gniji̠hvēbhyō̎ 'gniji̠hvēbhya̍ stvā ।14) a̠gni̠ji̠hvēbhya̠ itya̍gni - ji̠hvēbhya̍ḥ ।15) tva̠ rtā̠yubhya̍ ṛtā̠yubhya̍ stvā tva rtā̠yubhya̍ḥ ।16) ṛ̠tā̠yubhya̠ itī tyṛ̍tā̠yubhya̍ ṛtā̠yubhya̠ iti̍ ।16) ṛ̠tā̠yubhya̠ ityṛ̍tā̠yu - bhya̠ḥ ।17) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।18) ā̠hai̠tāva̍tī rē̠tāva̍tī rāhā hai̠tāva̍tīḥ ।19) ē̠tāva̍tī̠-rvai vā ē̠tāva̍tī rē̠tāva̍tī̠-rvai ।20) vai dē̠vatā̍ dē̠vatā̠ vai vai dē̠vatā̎ḥ ।21) dē̠vatā̠ stābhya̠ stābhyō̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̠ stābhya̍ḥ ।22) tābhya̍ ē̠vaiva tābhya̠ stābhya̍ ē̠va ।23) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।24) ē̠na̠gṃ̠ sarvā̎bhya̠-ssarvā̎bhya ēna mēna̠gṃ̠ sarvā̎bhyaḥ ।25) sarvā̎bhyō gṛhṇāti gṛhṇāti̠ sarvā̎bhya̠-ssarvā̎bhyō gṛhṇāti ।26) gṛ̠hṇā̠ tyapāpa̍ gṛhṇāti gṛhṇā̠ tyapa̍ ।27) apē̎mdrē̠ ndrāpā pē̎mdra ।28) i̠ndra̠ dvi̠ṣa̠tō dvi̍ṣa̠ta i̍ndrēndra dviṣa̠taḥ ।29) dvi̠ṣa̠tō manō̠ manō̎ dviṣa̠tō dvi̍ṣa̠tō mana̍ḥ ।30) mana̠ itīti̠ manō̠ mana̠ iti̍ ।31) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।32) ā̠ha̠ bhrātṛ̍vyāpanuttyai̠ bhrātṛ̍vyāpanuttyā āhāha̠ bhrātṛ̍vyāpanuttyai ।33) bhrātṛ̍vyāpanuttyai prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāya̠ bhrātṛ̍vyāpanuttyai̠ bhrātṛ̍vyāpanuttyai prā̠ṇāya̍ ।33) bhrātṛ̍vyāpanuttyā̠ iti̠ bhrātṛ̍vya - a̠pa̠nu̠ttyai̠ ।34) prā̠ṇāya̍ tvā tvā prā̠ṇāya̍ prā̠ṇāya̍ tvā ।34) prā̠ṇāyēti̍ pra - a̠nāya̍ ।35) tvā̠ 'pā̠nāyā̍ pā̠nāya̍ tvā tvā 'pā̠nāya̍ ।36) a̠pā̠nāya̍ tvā tvā 'pā̠nāyā̍ pā̠nāya̍ tvā ।36) a̠pā̠nāyētya̍pa - a̠nāya̍ ।37) tvētīti̍ tvā̠ tvēti̍ ।38) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।39) ā̠ha̠ prā̠ṇā-nprā̠ṇā nā̍hāha prā̠ṇān ।40) prā̠ṇā nē̠vaiva prā̠ṇā-nprā̠ṇā nē̠va ।40) prā̠ṇāniti̍ pra - a̠nān ।41) ē̠va yaja̍mānē̠ yaja̍māna ē̠vaiva yaja̍mānē ।42) yaja̍mānē dadhāti dadhāti̠ yaja̍mānē̠ yaja̍mānē dadhāti ।43) da̠dhā̠ti̠ tasmai̠ tasmai̍ dadhāti dadhāti̠ tasmai̎ ।44) tasmai̎ tvā tvā̠ tasmai̠ tasmai̎ tvā ।45) tvā̠ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē ।46) pra̠jāpa̍tayē vibhū̠dāv.nnē̍ vibhū̠dāv.nnē̎ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē vibhū̠dāv.nnē̎ ।46) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।47) vi̠bhū̠dāv.nnē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē vibhū̠dāv.nnē̍ vibhū̠dāv.nnē̠ jyōti̍ṣmatē ।47) vi̠bhū̠dāv.nna̠ iti̍ vibhu - dāv.nnē̎ ।48) jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmatē̠ jyōti̍ṣmantam ।49) jyōti̍ṣmanta-ñjuhōmi juhōmi̠ jyōti̍ṣmanta̠-ñjyōti̍ṣmanta-ñjuhōmi ।50) ju̠hō̠mītīti̍ juhōmi juhō̠mīti̍ ।॥ 27 ॥ (50/59)
meaning
I am for Prajapati, you are for Prajapati; I take hold of the luminous one, the luminous one with brilliance I seize; to the enemy-hater Indra, the enemy is subdued; the brother-in-law's destroyer for the vital breath, the vital breath I place upon the sacrificer; you for Prajapati with vast prosperity the luminous one ablaze I offer.
verse 28
1) इत्या॑ हा॒हे तीत्या॑ह ।2) आ॒ह॒ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति राहाह प्र॒जाप॑तिः ।3) प्र॒जाप॑ति॒-स्सर्वा॒-स्सर्वाः᳚ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ति॒-स्सर्वाः᳚ ।3) प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा - प॒तिः॒ ।4) सर्वा॑ दे॒वता॑ दे॒वता॒-स्सर्वा॒-स्सर्वा॑ दे॒वताः᳚ ।5) दे॒वता॒-स्सर्वा᳚भ्य॒-स्सर्वा᳚भ्यो दे॒वता॑ दे॒वता॒-स्सर्वा᳚भ्यः ।6) सर्वा᳚भ्य ए॒वैव सर्वा᳚भ्य॒-स्सर्वा᳚भ्य ए॒व ।7) ए॒वैन॑ मेन मे॒वैवैन᳚म् ।8) ए॒न॒-न्दे॒वता᳚भ्यो दे॒वता᳚भ्य एन मेन-न्दे॒वता᳚भ्यः ।9) दे॒वता᳚भ्यो जुहोति जुहोति दे॒वता᳚भ्यो दे॒वता᳚भ्यो जुहोति ।10) जु॒हो॒ त्या॒ज्य॒ग्र॒ह मा᳚ज्यग्र॒ह-ञ्जु॑होति जुहो त्याज्यग्र॒हम् ।11) आ॒ज्य॒ग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीया-द्गृह्णीया दाज्यग्र॒ह मा᳚ज्यग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीयात् ।11) आ॒ज्य॒ग्र॒हमित्या᳚ज्य - ग्र॒हम् ।12) गृ॒ह्णी॒या॒-त्तेज॑स्कामस्य॒ तेज॑स्कामस्य गृह्णीया-द्गृह्णीया॒-त्तेज॑स्कामस्य ।13) तेज॑स्कामस्य॒ तेज॒ स्तेज॒ स्तेज॑स्कामस्य॒ तेज॑स्कामस्य॒ तेजः॑ ।13) तेज॑स्काम॒स्येति॒ तेजः॑ - का॒म॒स्य॒ ।14) तेजो॒ वै वै तेज॒ स्तेजो॒ वै ।15) वा आज्य॒ माज्यं॒-वैँ वा आज्य᳚म् ।16) आज्य॑-न्तेज॒स्वी ते॑ज॒ स्व्याज्य॒ माज्य॑-न्तेज॒स्वी ।17) ते॒ज॒ स्व्ये॑वैव ते॑ज॒स्वी ते॑ज॒ स्व्ये॑व ।18) ए॒व भ॑वति भव त्ये॒वैव भ॑वति ।19) भ॒व॒ति॒ सो॒म॒ग्र॒हग्ं सो॑मग्र॒ह-म्भ॑वति भवति सोमग्र॒हम् ।20) सो॒म॒ग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीया-द्गृह्णीया-थ्सोमग्र॒हग्ं सो॑मग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीयात् ।20) सो॒म॒ग्र॒हमिति॑ सोम - ग्र॒हम् ।21) गृ॒ह्णी॒या॒-द्ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सका॑मस्य ब्रह्मवर्च॒सका॑मस्य गृह्णीया-द्गृह्णीया-द्ब्रह्मवर्च॒सका॑मस्य ।22) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सका॑मस्य ब्रह्मवर्च॒स-म्ब्र॑ह्मवर्च॒स-म्ब्र॑ह्मवर्च॒सका॑मस्य ब्रह्मवर्च॒सका॑मस्य ब्रह्मवर्च॒सम् ।22) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सका॑म॒स्येति॑ ब्रह्मवर्च॒स - का॒म॒स्य॒ ।23) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सं-वैँ वै ब्र॑ह्मवर्च॒स-म्ब्र॑ह्मवर्च॒सं-वैँ ।23) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒समिति॑ ब्रह्म - व॒र्च॒सम् ।24) वै सोम॒-स्सोमो॒ वै वै सोमः॑ ।25) सोमो᳚ ब्रह्मवर्च॒सी ब्र॑ह्मवर्च॒सी सोम॒-स्सोमो᳚ ब्रह्मवर्च॒सी ।26) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒ स्ये॑वैव ब्र॑ह्मवर्च॒सी ब्र॑ह्मवर्च॒ स्ये॑व ।26) ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सीति॑ ब्रह्म - व॒र्च॒सी ।27) ए॒व भ॑वति भव त्ये॒वैव भ॑वति ।28) भ॒व॒ति॒ द॒धि॒ग्र॒ह-न्द॑धिग्र॒ह-म्भ॑वति भवति दधिग्र॒हम् ।29) द॒धि॒ग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीया-द्गृह्णीया-द्दधिग्र॒ह-न्द॑धिग्र॒ह-ङ्गृ॑ह्णीयात् ।29) द॒धि॒ग्र॒हमिति॑ दधि - ग्र॒हम् ।30) गृ॒ह्णी॒या॒-त्प॒शुका॑मस्य प॒शुका॑मस्य गृह्णीया-द्गृह्णीया-त्प॒शुका॑मस्य ।31) प॒शुका॑म॒ स्योर्गूर्-क्प॒शुका॑मस्य प॒शुका॑म॒ स्योर्क् ।31) प॒शुका॑म॒स्येति॑ प॒शु - का॒म॒स्य॒ ।32) ऊर्ग् वै वा ऊ-र्गूर्ग् वै ।33) वै दधि॒ दधि॒ वै वै दधि॑ ।34) दध्यू-र्गूर्ग् दधि॒ दध्यूर्क् ।35) ऊर्-क्प॒शवः॑ प॒शव॒ ऊ-र्गूर्-क्प॒शवः॑ ।36) प॒शव॑ ऊ॒र्जोर्जा प॒शवः॑ प॒शव॑ ऊ॒र्जा ।37) ऊ॒र्जै वैवो-र्जोर्जैव ।38) ए॒वास्मा॑ अस्मा ए॒वैवास्मै᳚ ।39) अ॒स्मा॒ ऊर्ज॒ मूर्ज॑ मस्मा अस्मा॒ ऊर्ज᳚म् ।40) ऊर्ज॑-म्प॒शू-न्प॒शू नूर्ज॒ मूर्ज॑-म्प॒शून् ।41) प॒शू नवाव॑ प॒शू-न्प॒शू नव॑ ।42) अव॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽवाव॑ रुन्धे ।43) रु॒न्ध॒ इति॑ रुन्धे ।॥ 28 ॥ (43/52)॥ अ. 9 ॥
1) ityā̍ hā̠hē tītyā̍ha ।2) ā̠ha̠ pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti rāhāha pra̠jāpa̍tiḥ ।3) pra̠jāpa̍ti̠-ssarvā̠-ssarvā̎ḥ pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍ti̠-ssarvā̎ḥ ।3) pra̠jāpa̍ti̠riti̍ pra̠jā - pa̠ti̠ḥ ।4) sarvā̍ dē̠vatā̍ dē̠vatā̠-ssarvā̠-ssarvā̍ dē̠vatā̎ḥ ।5) dē̠vatā̠-ssarvā̎bhya̠-ssarvā̎bhyō dē̠vatā̍ dē̠vatā̠-ssarvā̎bhyaḥ ।6) sarvā̎bhya ē̠vaiva sarvā̎bhya̠-ssarvā̎bhya ē̠va ।7) ē̠vaina̍ mēna mē̠vaivaina̎m ।8) ē̠na̠-ndē̠vatā̎bhyō dē̠vatā̎bhya ēna mēna-ndē̠vatā̎bhyaḥ ।9) dē̠vatā̎bhyō juhōti juhōti dē̠vatā̎bhyō dē̠vatā̎bhyō juhōti ।10) ju̠hō̠ tyā̠jya̠gra̠ha mā̎jyagra̠ha-ñju̍hōti juhō tyājyagra̠ham ।11) ā̠jya̠gra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyā-dgṛhṇīyā dājyagra̠ha mā̎jyagra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyāt ।11) ā̠jya̠gra̠hamityā̎jya - gra̠ham ।12) gṛ̠hṇī̠yā̠-ttēja̍skāmasya̠ tēja̍skāmasya gṛhṇīyā-dgṛhṇīyā̠-ttēja̍skāmasya ।13) tēja̍skāmasya̠ tēja̠ stēja̠ stēja̍skāmasya̠ tēja̍skāmasya̠ tēja̍ḥ ।13) tēja̍skāma̠syēti̠ tēja̍ḥ - kā̠ma̠sya̠ ।14) tējō̠ vai vai tēja̠ stējō̠ vai ।15) vā ājya̠ mājya̠ṃ vai vā ājya̎m ।16) ājya̍-ntēja̠svī tē̍ja̠ svyājya̠ mājya̍-ntēja̠svī ।17) tē̠ja̠ svyē̍vaiva tē̍ja̠svī tē̍ja̠ svyē̍va ।18) ē̠va bha̍vati bhava tyē̠vaiva bha̍vati ।19) bha̠va̠ti̠ sō̠ma̠gra̠hagṃ sō̍magra̠ha-mbha̍vati bhavati sōmagra̠ham ।20) sō̠ma̠gra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyā-dgṛhṇīyā-thsōmagra̠hagṃ sō̍magra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyāt ।20) sō̠ma̠gra̠hamiti̍ sōma - gra̠ham ।21) gṛ̠hṇī̠yā̠-dbra̠hma̠va̠rcha̠sakā̍masya brahmavarcha̠sakā̍masya gṛhṇīyā-dgṛhṇīyā-dbrahmavarcha̠sakā̍masya ।22) bra̠hma̠va̠rcha̠sakā̍masya brahmavarcha̠sa-mbra̍hmavarcha̠sa-mbra̍hmavarcha̠sakā̍masya brahmavarcha̠sakā̍masya brahmavarcha̠sam ।22) bra̠hma̠va̠rcha̠sakā̍ma̠syēti̍ brahmavarcha̠sa - kā̠ma̠sya̠ ।23) bra̠hma̠va̠rcha̠saṃ vai vai bra̍hmavarcha̠sa-mbra̍hmavarcha̠saṃ vai ।23) bra̠hma̠va̠rcha̠samiti̍ brahma - va̠rcha̠sam ।24) vai sōma̠-ssōmō̠ vai vai sōma̍ḥ ।25) sōmō̎ brahmavarcha̠sī bra̍hmavarcha̠sī sōma̠-ssōmō̎ brahmavarcha̠sī ।26) bra̠hma̠va̠rcha̠ syē̍vaiva bra̍hmavarcha̠sī bra̍hmavarcha̠ syē̍va ।26) bra̠hma̠va̠rcha̠sīti̍ brahma - va̠rcha̠sī ।27) ē̠va bha̍vati bhava tyē̠vaiva bha̍vati ।28) bha̠va̠ti̠ da̠dhi̠gra̠ha-nda̍dhigra̠ha-mbha̍vati bhavati dadhigra̠ham ।29) da̠dhi̠gra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyā-dgṛhṇīyā-ddadhigra̠ha-nda̍dhigra̠ha-ṅgṛ̍hṇīyāt ।29) da̠dhi̠gra̠hamiti̍ dadhi - gra̠ham ।30) gṛ̠hṇī̠yā̠-tpa̠śukā̍masya pa̠śukā̍masya gṛhṇīyā-dgṛhṇīyā-tpa̠śukā̍masya ।31) pa̠śukā̍ma̠ syōrgūr-kpa̠śukā̍masya pa̠śukā̍ma̠ syōrk ।31) pa̠śukā̍ma̠syēti̍ pa̠śu - kā̠ma̠sya̠ ।32) ūrg vai vā ū-rgūrg vai ।33) vai dadhi̠ dadhi̠ vai vai dadhi̍ ।34) dadhyū-rgūrg dadhi̠ dadhyūrk ।35) ūr-kpa̠śava̍ḥ pa̠śava̠ ū-rgūr-kpa̠śava̍ḥ ।36) pa̠śava̍ ū̠rjōrjā pa̠śava̍ḥ pa̠śava̍ ū̠rjā ।37) ū̠rjai vaivō-rjōrjaiva ।38) ē̠vāsmā̍ asmā ē̠vaivāsmai̎ ।39) a̠smā̠ ūrja̠ mūrja̍ masmā asmā̠ ūrja̎m ।40) ūrja̍-mpa̠śū-npa̠śū nūrja̠ mūrja̍-mpa̠śūn ।41) pa̠śū navāva̍ pa̠śū-npa̠śū nava̍ ।42) ava̍ rundhē ru̠ndhē 'vāva̍ rundhē ।43) ru̠ndha̠ iti̍ rundhē ।॥ 28 ॥ (43/52)॥ a. 9 ॥
meaning
The yogurt-ladle becomes; one grasps the yogurt-ladle for one desiring livestock, and livestock is restrained.
verse 29
1) त्वे क्रतु॒-ङ्क्रतु॒-न्त्वे त्वे क्रतु᳚म् ।1) त्वे इति॒ त्वे ।2) क्रतु॒ मप्यपि॒ क्रतु॒-ङ्क्रतु॒ मपि॑ ।3) अपि॑ वृञ्जन्ति वृञ्ज॒ न्त्यप्यपि॑ वृञ्जन्ति ।4) वृ॒ञ्ज॒न्ति॒ विश्वे॒ विश्वे॑ वृञ्जन्ति वृञ्जन्ति॒ विश्वे᳚ ।5) विश्वे॒ द्वि-र्द्वि-र्विश्वे॒ विश्वे॒ द्विः ।6) द्वि-र्य-द्य-द्द्वि-र्द्वि-र्यत् ।7) यदे॒त ए॒ते य-द्यदे॒ते ।8) ए॒ते त्रि स्त्रि रे॒त ए॒ते त्रिः ।9) त्रि-र्भव॑न्ति॒ भव॑न्ति॒ त्रि स्त्रि-र्भव॑न्ति ।10) भव॒ न्त्यूमा॒ ऊमा॒ भव॑न्ति॒ भव॒ न्त्यूमाः᳚ ।11) ऊमा॒ इत्यूमाः᳚ ।12) स्वा॒दो-स्स्वादी॑य॒-स्स्वादी॑य-स्स्वा॒दो-स्स्वा॒दो-स्स्वादी॑यः ।13) स्वादी॑य-स्स्वा॒दुना᳚ स्वा॒दुना॒ स्वादी॑य॒-स्स्वादी॑य-स्स्वा॒दुना᳚ ।14) स्वा॒दुना॑ सृज सृज स्वा॒दुना᳚ स्वा॒दुना॑ सृज ।15) सृ॒जा॒ सग्ं सग्ं सृ॑ज सृजा॒ सम् ।16) स मतो ऽत॒-स्सग्ं स मतः॑ ।17) अत॑ उ वु॒ वतो ऽत॑ उ ।18) ऊ॒ षु सू॑ षु ।19) सु मधु॒ मधु॒ सु सु मधु॑ ।20) मधु॒ मधु॑ना॒ मधु॑ना॒ मधु॒ मधु॒ मधु॑ना ।21) मधु॑ना॒ ऽभ्य॑भि मधु॑ना॒ मधु॑ना॒ ऽभि ।22) अ॒भि यो॑धि योध्य॒भ्य॑भि यो॑धि ।23) यो॒धीति॑ योधि ।24) उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो ऽस्य स्युपया॒मगृ॑हीत उपया॒मगृ॑हीतो ऽसि ।24) उ॒प॒या॒मगृ॑हीत॒ इत्यु॑पया॒म - गृ॒ही॒तः॒ ।25) अ॒सि॒ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये ऽस्यसि प्र॒जाप॑तये ।26) प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा ।26) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।27) त्वा॒ जुष्ट॒-ञ्जुष्ट॑-न्त्वा त्वा॒ जुष्ट᳚म् ।28) जुष्ट॑-ङ्गृह्णामि गृह्णामि॒ जुष्ट॒-ञ्जुष्ट॑-ङ्गृह्णामि ।29) गृ॒ह्णा॒ म्ये॒ष ए॒ष गृ॑ह्णामि गृह्णा म्ये॒षः ।30) ए॒ष ते॑ त ए॒ष ए॒ष ते᳚ ।31) ते॒ योनि॒-र्योनि॑ स्ते ते॒ योनिः॑ ।32) योनिः॑ प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये॒ योनि॒-र्योनिः॑ प्र॒जाप॑तये ।33) प्र॒जाप॑तये त्वा त्वा प्र॒जाप॑तये प्र॒जाप॑तये त्वा ।33) प्र॒जाप॑तय॒ इति॑ प्र॒जा - प॒त॒ये॒ ।34) त्वेति॑ त्वा ।35) प्रा॒ण॒ग्र॒हा-न्गृ॑ह्णाति गृह्णाति प्राणग्र॒हा-न्प्रा॑णग्र॒हा-न्गृ॑ह्णाति ।35) प्रा॒ण॒ग्र॒हानिति॑ प्राण - ग्र॒हान् ।36) गृ॒ह्णा॒ त्ये॒ताव॑ दे॒ताव॑-द्गृह्णाति गृह्णा त्ये॒ताव॑त् ।37) ए॒ताव॒-द्वै वा ए॒ताव॑ दे॒ताव॒-द्वै ।38) वा अ॑स्त्यस्ति॒ वै वा अ॑स्ति ।39) अ॒स्ति॒ याव॒-द्याव॑ दस्त्यस्ति॒ याव॑त् ।40) याव॑ दे॒त ए॒ते याव॒-द्याव॑ दे॒ते ।41) ए॒ते ग्रहा॒ ग्रहा॑ ए॒त ए॒ते ग्रहाः᳚ ।42) ग्रहा॒-स्स्तोमा॒-स्स्तोमा॒ ग्रहा॒ ग्रहा॒-स्स्तोमाः᳚ ।43) स्तोमा॒ श्छन्दाग्ं॑सि॒ छन्दाग्ं॑सि॒ स्तोमा॒-स्स्तोमा॒ श्छन्दाग्ं॑सि ।44) छन्दाग्ं॑सि पृ॒ष्ठानि॑ पृ॒ष्ठानि॒ छन्दाग्ं॑सि॒ छन्दाग्ं॑सि पृ॒ष्ठानि॑ ।45) पृ॒ष्ठानि॒ दिशो॒ दिशः॑ पृ॒ष्ठानि॑ पृ॒ष्ठानि॒ दिशः॑ ।46) दिशो॒ याव॒-द्याव॒-द्दिशो॒ दिशो॒ याव॑त् ।47) याव॑ दे॒वैव याव॒-द्याव॑ दे॒व ।48) ए॒वा स्त्य स्त्ये॒वै वास्ति॑ ।49) अस्ति॒ त-त्तद स्त्यस्ति॒ तत् ।50) तदवाव॒ त-त्तदव॑ ।॥ 29 ॥ (50/55)
1) tvē kratu̠-ṅkratu̠-ntvē tvē kratu̎m ।1) tvē iti̠ tvē ।2) kratu̠ mapyapi̠ kratu̠-ṅkratu̠ mapi̍ ।3) api̍ vṛñjanti vṛñja̠ ntyapyapi̍ vṛñjanti ।4) vṛ̠ñja̠nti̠ viśvē̠ viśvē̍ vṛñjanti vṛñjanti̠ viśvē̎ ।5) viśvē̠ dvi-rdvi-rviśvē̠ viśvē̠ dviḥ ।6) dvi-rya-dya-ddvi-rdvi-ryat ।7) yadē̠ta ē̠tē ya-dyadē̠tē ।8) ē̠tē tri stri rē̠ta ē̠tē triḥ ।9) tri-rbhava̍nti̠ bhava̍nti̠ tri stri-rbhava̍nti ।10) bhava̠ ntyūmā̠ ūmā̠ bhava̍nti̠ bhava̠ ntyūmā̎ḥ ।11) ūmā̠ ityūmā̎ḥ ।12) svā̠dō-ssvādī̍ya̠-ssvādī̍ya-ssvā̠dō-ssvā̠dō-ssvādī̍yaḥ ।13) svādī̍ya-ssvā̠dunā̎ svā̠dunā̠ svādī̍ya̠-ssvādī̍ya-ssvā̠dunā̎ ।14) svā̠dunā̍ sṛja sṛja svā̠dunā̎ svā̠dunā̍ sṛja ।15) sṛ̠jā̠ sagṃ sagṃ sṛ̍ja sṛjā̠ sam ।16) sa matō 'ta̠-ssagṃ sa mata̍ḥ ।17) ata̍ u vu̠ vatō 'ta̍ u ।18) ū̠ ṣu sū̍ ṣu ।19) su madhu̠ madhu̠ su su madhu̍ ।20) madhu̠ madhu̍nā̠ madhu̍nā̠ madhu̠ madhu̠ madhu̍nā ।21) madhu̍nā̠ 'bhya̍bhi madhu̍nā̠ madhu̍nā̠ 'bhi ।22) a̠bhi yō̍dhi yōdhya̠bhya̍bhi yō̍dhi ।23) yō̠dhīti̍ yōdhi ।24) u̠pa̠yā̠magṛ̍hītō 'sya syupayā̠magṛ̍hīta upayā̠magṛ̍hītō 'si ।24) u̠pa̠yā̠magṛ̍hīta̠ ityu̍payā̠ma - gṛ̠hī̠ta̠ḥ ।25) a̠si̠ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē 'syasi pra̠jāpa̍tayē ।26) pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā ।26) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।27) tvā̠ juṣṭa̠-ñjuṣṭa̍-ntvā tvā̠ juṣṭa̎m ।28) juṣṭa̍-ṅgṛhṇāmi gṛhṇāmi̠ juṣṭa̠-ñjuṣṭa̍-ṅgṛhṇāmi ।29) gṛ̠hṇā̠ myē̠ṣa ē̠ṣa gṛ̍hṇāmi gṛhṇā myē̠ṣaḥ ।30) ē̠ṣa tē̍ ta ē̠ṣa ē̠ṣa tē̎ ।31) tē̠ yōni̠-ryōni̍ stē tē̠ yōni̍ḥ ।32) yōni̍ḥ pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē̠ yōni̠-ryōni̍ḥ pra̠jāpa̍tayē ।33) pra̠jāpa̍tayē tvā tvā pra̠jāpa̍tayē pra̠jāpa̍tayē tvā ।33) pra̠jāpa̍taya̠ iti̍ pra̠jā - pa̠ta̠yē̠ ।34) tvēti̍ tvā ।35) prā̠ṇa̠gra̠hā-ngṛ̍hṇāti gṛhṇāti prāṇagra̠hā-nprā̍ṇagra̠hā-ngṛ̍hṇāti ।35) prā̠ṇa̠gra̠hāniti̍ prāṇa - gra̠hān ।36) gṛ̠hṇā̠ tyē̠tāva̍ dē̠tāva̍-dgṛhṇāti gṛhṇā tyē̠tāva̍t ।37) ē̠tāva̠-dvai vā ē̠tāva̍ dē̠tāva̠-dvai ।38) vā a̍styasti̠ vai vā a̍sti ।39) a̠sti̠ yāva̠-dyāva̍ dastyasti̠ yāva̍t ।40) yāva̍ dē̠ta ē̠tē yāva̠-dyāva̍ dē̠tē ।41) ē̠tē grahā̠ grahā̍ ē̠ta ē̠tē grahā̎ḥ ।42) grahā̠-sstōmā̠-sstōmā̠ grahā̠ grahā̠-sstōmā̎ḥ ।43) stōmā̠ śChandāgṃ̍si̠ Chandāgṃ̍si̠ stōmā̠-sstōmā̠ śChandāgṃ̍si ।44) Chandāgṃ̍si pṛ̠ṣṭhāni̍ pṛ̠ṣṭhāni̠ Chandāgṃ̍si̠ Chandāgṃ̍si pṛ̠ṣṭhāni̍ ।45) pṛ̠ṣṭhāni̠ diśō̠ diśa̍ḥ pṛ̠ṣṭhāni̍ pṛ̠ṣṭhāni̠ diśa̍ḥ ।46) diśō̠ yāva̠-dyāva̠-ddiśō̠ diśō̠ yāva̍t ।47) yāva̍ dē̠vaiva yāva̠-dyāva̍ dē̠va ।48) ē̠vā stya styē̠vai vāsti̍ ।49) asti̠ ta-ttada styasti̠ tat ।50) tadavāva̠ ta-ttadava̍ ।॥ 29 ॥ (50/55)
meaning
I recognize this as a highly formalized Vedic ritual chant from the Taittiriya Samhita with dense repetitive phonetic and grammatical patterning typical of yajurveda ritual utterances, but the text consists almost entirely of ritualistic sound-sequences (repetitions of "kratu," "vṛñjanti," "madhu," "gṛhṇāmi," etc.) with minimal semantic content beyond invocations to Prajāpati and ritual...
verse 30
1) अव॑ रुन्धे रु॒न्धे ऽवाव॑ रुन्धे ।2) रु॒न्धे॒ ज्ये॒ष्ठा ज्ये॒ष्ठा रु॑न्धे रुन्धे ज्ये॒ष्ठाः ।3) ज्ये॒ष्ठा वै वै ज्ये॒ष्ठा ज्ये॒ष्ठा वै ।4) वा ए॒ता ने॒तान्. वै वा ए॒तान् ।5) ए॒ता-न्ब्रा᳚ह्म॒णा ब्रा᳚ह्म॒णा ए॒ता ने॒ता-न्ब्रा᳚ह्म॒णाः ।6) ब्रा॒ह्म॒णाः पु॒रा पु॒रा ब्रा᳚ह्म॒णा ब्रा᳚ह्म॒णाः पु॒रा ।7) पु॒रा वि॒दां-विँ॒दा-म्पु॒रा पु॒रा वि॒दाम् ।8) वि॒दा म॑क्र-न्नक्रन्. वि॒दां-विँ॒दा म॑क्रन्न् ।9) अ॒क्र॒-न्तस्मा॒-त्तस्मा॑ दक्र-न्नक्र॒-न्तस्मा᳚त् ।10) तस्मा॒-त्तेषा॒-न्तेषा॒-न्तस्मा॒-त्तस्मा॒-त्तेषा᳚म् ।11) तेषा॒ग्ं॒ सर्वा॒-स्सर्वा॒ स्तेषा॒-न्तेषा॒ग्ं॒ सर्वाः᳚ ।12) सर्वा॒ दिशो॒ दिश॒-स्सर्वा॒-स्सर्वा॒ दिशः॑ ।13) दिशो॒ ऽभिजि॑ता अ॒भिजि॑ता॒ दिशो॒ दिशो॒ ऽभिजि॑ताः ।14) अ॒भिजि॑ता अभूव-न्नभूव-न्न॒भिजि॑ता अ॒भिजि॑ता अभूवन्न् ।14) अ॒भिजि॑ता॒ इत्य॒भि - जि॒ताः॒ ।15) अ॒भू॒व॒न्॒. यस्य॒ यस्या॑ भूव-न्नभूव॒न्॒. यस्य॑ ।16) यस्यै॒त ए॒ते यस्य॒ यस्यै॒ते ।17) ए॒ते गृ॒ह्यन्ते॑ गृ॒ह्यन्त॑ ए॒त ए॒ते गृ॒ह्यन्ते᳚ ।18) गृ॒ह्यन्ते॒ ज्यैष्ठ्य॒-ञ्ज्यैष्ठ्य॑-ङ्गृ॒ह्यन्ते॑ गृ॒ह्यन्ते॒ ज्यैष्ठ्य᳚म् ।19) ज्यैष्ठ्य॑ मे॒वैव ज्यैष्ठ्य॒-ञ्ज्यैष्ठ्य॑ मे॒व ।20) ए॒व ग॑च्छति गच्छ त्ये॒वैव ग॑च्छति ।21) ग॒च्छ॒ त्य॒भ्य॑भि ग॑च्छति गच्छ त्य॒भि ।22) अ॒भि दिशो॒ दिशो॒ ऽभ्य॑भि दिशः॑ ।23) दिशो॑ जयति जयति॒ दिशो॒ दिशो॑ जयति ।24) ज॒य॒ति॒ पञ्च॒ पञ्च॑ जयति जयति॒ पञ्च॑ ।25) पञ्च॑ गृह्यन्ते गृह्यन्ते॒ पञ्च॒ पञ्च॑ गृह्यन्ते ।26) गृ॒ह्य॒न्ते॒ पञ्च॒ पञ्च॑ गृह्यन्ते गृह्यन्ते॒ पञ्च॑ ।27) पञ्च॒ दिशो॒ दिशः॒ पञ्च॒ पञ्च॒ दिशः॑ ।28) दिश॒-स्सर्वा॑सु॒ सर्वा॑सु॒ दिशो॒ दिश॒-स्सर्वा॑सु ।29) सर्वा᳚ स्वे॒वैव सर्वा॑सु॒ सर्वा᳚ स्वे॒व ।30) ए॒व दि॒क्षु दि॒क्ष्वे॑वैव दि॒क्षु ।31) दि॒क्ष्वृ॑द्ध्नुव न्त्यृद्ध्नुवन्ति दि॒क्षु दि॒क्ष्वृ॑द्ध्नुवन्ति ।32) ऋ॒द्ध्नु॒व॒न्ति॒ नव॑नव॒ नव॑नव र्द्ध्नुव न्त्यृद्ध्नुवन्ति॒ नव॑नव ।33) नव॑नव गृह्यन्ते गृह्यन्ते॒ नव॑नव॒ नव॑नव गृह्यन्ते ।33) नव॑न॒वेति॒ नव॑ - न॒व॒ ।34) गृ॒ह्य॒न्ते॒ नव॒ नव॑ गृह्यन्ते गृह्यन्ते॒ नव॑ ।35) नव॒ वै वै नव॒ नव॒ वै ।36) वै पुरु॑षे॒ पुरु॑षे॒ वै वै पुरु॑षे ।37) पुरु॑षे प्रा॒णाः प्रा॒णाः पुरु॑षे॒ पुरु॑षे प्रा॒णाः ।38) प्रा॒णाः प्रा॒णा-न्प्रा॒णा-न्प्रा॒णाः प्रा॒णाः प्रा॒णान् ।38) प्रा॒णा इति॑ प्र - अ॒नाः ।39) प्रा॒णा ने॒वैव प्रा॒णा-न्प्रा॒णा ने॒व ।39) प्रा॒णानिति॑ प्र - अ॒नान् ।40) ए॒व यज॑मानेषु॒ यज॑माने ष्वे॒वैव यज॑मानेषु ।41) यज॑मानेषु दधति दधति॒ यज॑मानेषु॒ यज॑मानेषु दधति ।42) द॒ध॒ति॒ प्रा॒य॒णीये᳚ प्राय॒णीये॑ दधति दधति प्राय॒णीये᳚ ।43) प्रा॒य॒णीये॑ च च प्राय॒णीये᳚ प्राय॒णीये॑ च ।43) प्रा॒य॒णीय॒ इति॑ प्र - अ॒य॒नीये᳚ ।44) चो॒द॒य॒नीय॑ उदय॒नीये॑ च चोदय॒नीये᳚ ।45) उ॒द॒य॒नीये॑ च चोदय॒नीय॑ उदय॒नीये॑ च ।45) उ॒द॒य॒नीय॒ इत्यु॑त् - अ॒य॒नीये᳚ ।46) च॒ गृ॒ह्य॒न्ते॒ गृ॒ह्य॒न्ते॒ च॒ च॒ गृ॒ह्य॒न्ते॒ ।47) गृ॒ह्य॒न्ते॒ प्रा॒णाः प्रा॒णा गृ॑ह्यन्ते गृह्यन्ते प्रा॒णाः ।48) प्रा॒णा वै वै प्रा॒णाः प्रा॒णा वै ।48) प्रा॒णा इति॑ प्र - अ॒नाः ।49) वै प्रा॑णग्र॒हाः प्रा॑णग्र॒हा वै वै प्रा॑णग्र॒हाः ।50) प्रा॒ण॒ग्र॒हाः प्रा॒णैः प्रा॒णैः प्रा॑णग्र॒हाः प्रा॑णग्र॒हाः प्रा॒णैः ।50) प्रा॒ण॒ग्र॒हा इति॑ प्राण - ग्र॒हाः ।॥ 30 ॥ (50/58)
1) ava̍ rundhē ru̠ndhē 'vāva̍ rundhē ।2) ru̠ndhē̠ jyē̠ṣṭhā jyē̠ṣṭhā ru̍ndhē rundhē jyē̠ṣṭhāḥ ।3) jyē̠ṣṭhā vai vai jyē̠ṣṭhā jyē̠ṣṭhā vai ।4) vā ē̠tā nē̠tān. vai vā ē̠tān ।5) ē̠tā-nbrā̎hma̠ṇā brā̎hma̠ṇā ē̠tā nē̠tā-nbrā̎hma̠ṇāḥ ।6) brā̠hma̠ṇāḥ pu̠rā pu̠rā brā̎hma̠ṇā brā̎hma̠ṇāḥ pu̠rā ।7) pu̠rā vi̠dāṃ vi̠dā-mpu̠rā pu̠rā vi̠dām ।8) vi̠dā ma̍kra-nnakran. vi̠dāṃ vi̠dā ma̍krann ।9) a̠kra̠-ntasmā̠-ttasmā̍ dakra-nnakra̠-ntasmā̎t ।10) tasmā̠-ttēṣā̠-ntēṣā̠-ntasmā̠-ttasmā̠-ttēṣā̎m ।11) tēṣā̠gṃ̠ sarvā̠-ssarvā̠ stēṣā̠-ntēṣā̠gṃ̠ sarvā̎ḥ ।12) sarvā̠ diśō̠ diśa̠-ssarvā̠-ssarvā̠ diśa̍ḥ ।13) diśō̠ 'bhiji̍tā a̠bhiji̍tā̠ diśō̠ diśō̠ 'bhiji̍tāḥ ।14) a̠bhiji̍tā abhūva-nnabhūva-nna̠bhiji̍tā a̠bhiji̍tā abhūvann ।14) a̠bhiji̍tā̠ itya̠bhi - ji̠tā̠ḥ ।15) a̠bhū̠va̠n̠. yasya̠ yasyā̍ bhūva-nnabhūva̠n̠. yasya̍ ।16) yasyai̠ta ē̠tē yasya̠ yasyai̠tē ।17) ē̠tē gṛ̠hyantē̍ gṛ̠hyanta̍ ē̠ta ē̠tē gṛ̠hyantē̎ ।18) gṛ̠hyantē̠ jyaiṣṭhya̠-ñjyaiṣṭhya̍-ṅgṛ̠hyantē̍ gṛ̠hyantē̠ jyaiṣṭhya̎m ।19) jyaiṣṭhya̍ mē̠vaiva jyaiṣṭhya̠-ñjyaiṣṭhya̍ mē̠va ।20) ē̠va ga̍chChati gachCha tyē̠vaiva ga̍chChati ।21) ga̠chCha̠ tya̠bhya̍bhi ga̍chChati gachCha tya̠bhi ।22) a̠bhi diśō̠ diśō̠ 'bhya̍bhi diśa̍ḥ ।23) diśō̍ jayati jayati̠ diśō̠ diśō̍ jayati ।24) ja̠ya̠ti̠ pañcha̠ pañcha̍ jayati jayati̠ pañcha̍ ।25) pañcha̍ gṛhyantē gṛhyantē̠ pañcha̠ pañcha̍ gṛhyantē ।26) gṛ̠hya̠ntē̠ pañcha̠ pañcha̍ gṛhyantē gṛhyantē̠ pañcha̍ ।27) pañcha̠ diśō̠ diśa̠ḥ pañcha̠ pañcha̠ diśa̍ḥ ।28) diśa̠-ssarvā̍su̠ sarvā̍su̠ diśō̠ diśa̠-ssarvā̍su ।29) sarvā̎ svē̠vaiva sarvā̍su̠ sarvā̎ svē̠va ।30) ē̠va di̠kṣu di̠kṣvē̍vaiva di̠kṣu ।31) di̠kṣvṛ̍ddhnuva ntyṛddhnuvanti di̠kṣu di̠kṣvṛ̍ddhnuvanti ।32) ṛ̠ddhnu̠va̠nti̠ nava̍nava̠ nava̍nava rddhnuva ntyṛddhnuvanti̠ nava̍nava ।33) nava̍nava gṛhyantē gṛhyantē̠ nava̍nava̠ nava̍nava gṛhyantē ।33) nava̍na̠vēti̠ nava̍ - na̠va̠ ।34) gṛ̠hya̠ntē̠ nava̠ nava̍ gṛhyantē gṛhyantē̠ nava̍ ।35) nava̠ vai vai nava̠ nava̠ vai ।36) vai puru̍ṣē̠ puru̍ṣē̠ vai vai puru̍ṣē ।37) puru̍ṣē prā̠ṇāḥ prā̠ṇāḥ puru̍ṣē̠ puru̍ṣē prā̠ṇāḥ ।38) prā̠ṇāḥ prā̠ṇā-nprā̠ṇā-nprā̠ṇāḥ prā̠ṇāḥ prā̠ṇān ।38) prā̠ṇā iti̍ pra - a̠nāḥ ।39) prā̠ṇā nē̠vaiva prā̠ṇā-nprā̠ṇā nē̠va ।39) prā̠ṇāniti̍ pra - a̠nān ।40) ē̠va yaja̍mānēṣu̠ yaja̍mānē ṣvē̠vaiva yaja̍mānēṣu ।41) yaja̍mānēṣu dadhati dadhati̠ yaja̍mānēṣu̠ yaja̍mānēṣu dadhati ।42) da̠dha̠ti̠ prā̠ya̠ṇīyē̎ prāya̠ṇīyē̍ dadhati dadhati prāya̠ṇīyē̎ ।43) prā̠ya̠ṇīyē̍ cha cha prāya̠ṇīyē̎ prāya̠ṇīyē̍ cha ।43) prā̠ya̠ṇīya̠ iti̍ pra - a̠ya̠nīyē̎ ।44) chō̠da̠ya̠nīya̍ udaya̠nīyē̍ cha chōdaya̠nīyē̎ ।45) u̠da̠ya̠nīyē̍ cha chōdaya̠nīya̍ udaya̠nīyē̍ cha ।45) u̠da̠ya̠nīya̠ ityu̍t - a̠ya̠nīyē̎ ।46) cha̠ gṛ̠hya̠ntē̠ gṛ̠hya̠ntē̠ cha̠ cha̠ gṛ̠hya̠ntē̠ ।47) gṛ̠hya̠ntē̠ prā̠ṇāḥ prā̠ṇā gṛ̍hyantē gṛhyantē prā̠ṇāḥ ।48) prā̠ṇā vai vai prā̠ṇāḥ prā̠ṇā vai ।48) prā̠ṇā iti̍ pra - a̠nāḥ ।49) vai prā̍ṇagra̠hāḥ prā̍ṇagra̠hā vai vai prā̍ṇagra̠hāḥ ।50) prā̠ṇa̠gra̠hāḥ prā̠ṇaiḥ prā̠ṇaiḥ prā̍ṇagra̠hāḥ prā̍ṇagra̠hāḥ prā̠ṇaiḥ ।50) prā̠ṇa̠gra̠hā iti̍ prāṇa - gra̠hāḥ ।॥ 30 ॥ (50/58)
meaning
These vital forces are seized in the sacrificer through the prāṇayaṇīya and udayaṇīya formulas, conquering all directions in nine-fold measure and establishing primacy over the person.
verse 31
1) प्रा॒णै रे॒वैव प्रा॒णैः प्रा॒णै रे॒व ।1) प्रा॒णैरिति॑ प्र - अ॒नैः ।2) ए॒व प्र॒यन्ति॑ प्र॒य न्त्ये॒वैव प्र॒यन्ति॑ ।3) प्र॒यन्ति॑ प्रा॒णैः प्रा॒णैः प्र॒यन्ति॑ प्र॒यन्ति॑ प्रा॒णैः ।3) प्र॒यन्तीति॑ प्र - यन्ति॑ ।4) प्रा॒णै रुदु-त्प्रा॒णैः प्रा॒णै रुत् ।4) प्रा॒णैरिति॑ प्र - अ॒नैः ।5) उ-द्य॑न्ति य॒ न्त्युदु-द्य॑न्ति ।6) य॒न्ति॒ द॒श॒मे द॑श॒मे य॑न्ति यन्ति दश॒मे ।7) द॒श॒मे ऽह॒-न्नह॑-न्दश॒मे द॑श॒मे ऽहन्न्॑ ।8) अह॑-न्गृह्यन्ते गृह्य॒न्ते ऽह॒-न्नह॑-न्गृह्यन्ते ।9) गृ॒ह्य॒न्ते॒ प्रा॒णाः प्रा॒णा गृ॑ह्यन्ते गृह्यन्ते प्रा॒णाः ।10) प्रा॒णा वै वै प्रा॒णाः प्रा॒णा वै ।10) प्रा॒णा इति॑ प्र - अ॒नाः ।11) वै प्रा॑णग्र॒हाः प्रा॑णग्र॒हा वै वै प्रा॑णग्र॒हाः ।12) प्रा॒ण॒ग्र॒हाः प्रा॒णेभ्यः॑ प्रा॒णेभ्यः॑ प्राणग्र॒हाः प्रा॑णग्र॒हाः प्रा॒णेभ्यः॑ ।12) प्रा॒ण॒ग्र॒हा इति॑ प्राण - ग्र॒हाः ।13) प्रा॒णेभ्यः॒ खलु॒ खलु॑ प्रा॒णेभ्यः॑ प्रा॒णेभ्यः॒ खलु॑ ।13) प्रा॒णेभ्य॒ इति॑ प्र - अ॒नेभ्यः॑ ।14) खलु॒ वै वै खलु॒ खलु॒ वै ।15) वा ए॒त दे॒त-द्वै वा ए॒तत् ।16) ए॒त-त्प्र॒जाः प्र॒जा ए॒त दे॒त-त्प्र॒जाः ।17) प्र॒जा य॑न्ति यन्ति प्र॒जाः प्र॒जा य॑न्ति ।17) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।18) य॒न्ति॒ य-द्य-द्य॑न्ति यन्ति॒ यत् ।19) य-द्वा॑मदे॒व्यं-वाँ॑मदे॒व्यं-यँ-द्य-द्वा॑मदे॒व्यम् ।20) वा॒म॒दे॒व्यं-योँने॒-र्योने᳚-र्वामदे॒व्यं-वाँ॑मदे॒व्यं-योँनेः᳚ ।20) वा॒म॒दे॒व्यमिति॑ वाम - दे॒व्यम् ।21) योने॒ श्च्यव॑ते॒ च्यव॑ते॒ योने॒-र्योने॒ श्च्यव॑ते ।22) च्यव॑ते दश॒मे द॑श॒मे च्यव॑ते॒ च्यव॑ते दश॒मे ।23) द॒श॒मे ऽह॒-न्नह॑-न्दश॒मे द॑श॒मे ऽहन्न्॑ ।24) अह॑न्. वामदे॒व्यं-वाँ॑मदे॒व्य मह॒-न्नह॑न्. वामदे॒व्यम् ।25) वा॒म॒दे॒व्यं-योँने॒-र्योने᳚-र्वामदे॒व्यं-वाँ॑मदे॒व्यं-योँनेः᳚ ।25) वा॒म॒दे॒व्यमिति॑ वाम - दे॒व्यम् ।26) योने᳚ श्च्यवते च्यवते॒ योने॒-र्योने᳚ श्च्यवते ।27) च्य॒व॒ते॒ य-द्यच् च्य॑वते च्यवते॒ यत् ।28) य-द्द॑श॒मे द॑श॒मे य-द्य-द्द॑श॒मे ।29) द॒श॒मे ऽह॒-न्नह॑-न्दश॒मे द॑श॒मे ऽहन्न्॑ ।30) अह॑-न्गृ॒ह्यन्ते॑ गृ॒ह्यन्ते ऽह॒-न्नह॑-न्गृ॒ह्यन्ते᳚ ।31) गृ॒ह्यन्ते᳚ प्रा॒णेभ्यः॑ प्रा॒णेभ्यो॑ गृ॒ह्यन्ते॑ गृ॒ह्यन्ते᳚ प्रा॒णेभ्यः॑ ।32) प्रा॒णेभ्य॑ ए॒वैव प्रा॒णेभ्यः॑ प्रा॒णेभ्य॑ ए॒व ।32) प्रा॒णेभ्य॒ इति॑ प्र - अ॒नेभ्यः॑ ।33) ए॒व त-त्तदे॒वैव तत् ।34) त-त्प्र॒जाः प्र॒जा स्त-त्त-त्प्र॒जाः ।35) प्र॒जा न न प्र॒जाः प्र॒जा न ।35) प्र॒जा इति॑ प्र - जाः ।36) न य॑न्ति यन्ति॒ न न य॑न्ति ।37) य॒न्तीति॑ यन्ति ।॥ 31 ॥ (37/48)॥ अ. 10 ॥
1) prā̠ṇai rē̠vaiva prā̠ṇaiḥ prā̠ṇai rē̠va ।1) prā̠ṇairiti̍ pra - a̠naiḥ ।2) ē̠va pra̠yanti̍ pra̠ya ntyē̠vaiva pra̠yanti̍ ।3) pra̠yanti̍ prā̠ṇaiḥ prā̠ṇaiḥ pra̠yanti̍ pra̠yanti̍ prā̠ṇaiḥ ।3) pra̠yantīti̍ pra - yanti̍ ।4) prā̠ṇai rudu-tprā̠ṇaiḥ prā̠ṇai rut ।4) prā̠ṇairiti̍ pra - a̠naiḥ ।5) u-dya̍nti ya̠ ntyudu-dya̍nti ।6) ya̠nti̠ da̠śa̠mē da̍śa̠mē ya̍nti yanti daśa̠mē ।7) da̠śa̠mē 'ha̠-nnaha̍-ndaśa̠mē da̍śa̠mē 'hann̍ ।8) aha̍-ngṛhyantē gṛhya̠ntē 'ha̠-nnaha̍-ngṛhyantē ।9) gṛ̠hya̠ntē̠ prā̠ṇāḥ prā̠ṇā gṛ̍hyantē gṛhyantē prā̠ṇāḥ ।10) prā̠ṇā vai vai prā̠ṇāḥ prā̠ṇā vai ।10) prā̠ṇā iti̍ pra - a̠nāḥ ।11) vai prā̍ṇagra̠hāḥ prā̍ṇagra̠hā vai vai prā̍ṇagra̠hāḥ ।12) prā̠ṇa̠gra̠hāḥ prā̠ṇēbhya̍ḥ prā̠ṇēbhya̍ḥ prāṇagra̠hāḥ prā̍ṇagra̠hāḥ prā̠ṇēbhya̍ḥ ।12) prā̠ṇa̠gra̠hā iti̍ prāṇa - gra̠hāḥ ।13) prā̠ṇēbhya̠ḥ khalu̠ khalu̍ prā̠ṇēbhya̍ḥ prā̠ṇēbhya̠ḥ khalu̍ ।13) prā̠ṇēbhya̠ iti̍ pra - a̠nēbhya̍ḥ ।14) khalu̠ vai vai khalu̠ khalu̠ vai ।15) vā ē̠ta dē̠ta-dvai vā ē̠tat ।16) ē̠ta-tpra̠jāḥ pra̠jā ē̠ta dē̠ta-tpra̠jāḥ ।17) pra̠jā ya̍nti yanti pra̠jāḥ pra̠jā ya̍nti ।17) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।18) ya̠nti̠ ya-dya-dya̍nti yanti̠ yat ।19) ya-dvā̍madē̠vyaṃ vā̍madē̠vyaṃ ya-dya-dvā̍madē̠vyam ।20) vā̠ma̠dē̠vyaṃ yōnē̠-ryōnē̎-rvāmadē̠vyaṃ vā̍madē̠vyaṃ yōnē̎ḥ ।20) vā̠ma̠dē̠vyamiti̍ vāma - dē̠vyam ।21) yōnē̠ śchyava̍tē̠ chyava̍tē̠ yōnē̠-ryōnē̠ śchyava̍tē ।22) chyava̍tē daśa̠mē da̍śa̠mē chyava̍tē̠ chyava̍tē daśa̠mē ।23) da̠śa̠mē 'ha̠-nnaha̍-ndaśa̠mē da̍śa̠mē 'hann̍ ।24) aha̍n. vāmadē̠vyaṃ vā̍madē̠vya maha̠-nnaha̍n. vāmadē̠vyam ।25) vā̠ma̠dē̠vyaṃ yōnē̠-ryōnē̎-rvāmadē̠vyaṃ vā̍madē̠vyaṃ yōnē̎ḥ ।25) vā̠ma̠dē̠vyamiti̍ vāma - dē̠vyam ।26) yōnē̎ śchyavatē chyavatē̠ yōnē̠-ryōnē̎ śchyavatē ।27) chya̠va̠tē̠ ya-dyach chya̍vatē chyavatē̠ yat ।28) ya-dda̍śa̠mē da̍śa̠mē ya-dya-dda̍śa̠mē ।29) da̠śa̠mē 'ha̠-nnaha̍-ndaśa̠mē da̍śa̠mē 'hann̍ ।30) aha̍-ngṛ̠hyantē̍ gṛ̠hyantē 'ha̠-nnaha̍-ngṛ̠hyantē̎ ।31) gṛ̠hyantē̎ prā̠ṇēbhya̍ḥ prā̠ṇēbhyō̍ gṛ̠hyantē̍ gṛ̠hyantē̎ prā̠ṇēbhya̍ḥ ।32) prā̠ṇēbhya̍ ē̠vaiva prā̠ṇēbhya̍ḥ prā̠ṇēbhya̍ ē̠va ।32) prā̠ṇēbhya̠ iti̍ pra - a̠nēbhya̍ḥ ।33) ē̠va ta-ttadē̠vaiva tat ।34) ta-tpra̠jāḥ pra̠jā sta-tta-tpra̠jāḥ ।35) pra̠jā na na pra̠jāḥ pra̠jā na ।35) pra̠jā iti̍ pra - jāḥ ।36) na ya̍nti yanti̠ na na ya̍nti ।37) ya̠ntīti̍ yanti ।॥ 31 ॥ (37/48)॥ a. 10 ॥
meaning
They are seized from the life-breaths; they are seized from the life-breaths by the life-breaths in the tenth day.
verse 32
1) प्र दे॒व-न्दे॒व-म्प्र प्र दे॒वम् ।2) दे॒व-न्दे॒व्या दे॒व्या दे॒व-न्दे॒व-न्दे॒व्या ।3) दे॒व्या धि॒या धि॒या दे॒व्या दे॒व्या धि॒या ।4) धि॒या भर॑त॒ भर॑त धि॒या धि॒या भर॑त ।5) भर॑ता जा॒तवे॑दस-ञ्जा॒तवे॑दस॒-म्भर॑त॒ भर॑ता जा॒तवे॑दसम् ।6) जा॒तवे॑दस॒मिति॑ जा॒त - वे॒द॒स॒म् ।7) ह॒व्या नो॑ नो ह॒व्या ह॒व्या नः॑ ।8) नो॒ व॒क्ष॒-द्व॒क्ष॒-न्नो॒ नो॒ व॒क्ष॒त् ।9) व॒क्ष॒ दा॒नु॒ष गा॑नु॒षग् व॑क्ष-द्वक्ष दानु॒षक् ।10) आ॒नु॒षगित्या॑नु॒षक् ।11) अ॒य मु॑ वु व॒य म॒य मु॑ ।12) उ॒ ष्य स्य उ॑ वु॒ ष्यः ।13) स्य प्र प्र स्य स्य प्र ।14) प्र दे॑व॒यु-र्दे॑व॒युः प्र प्र दे॑व॒युः ।15) दे॒व॒युर्-होता॒ होता॑ देव॒यु-र्दे॑व॒युर्-होता᳚ ।15) दे॒व॒युरिति॑ देव - युः ।16) होता॑ य॒ज्ञाय॑ य॒ज्ञाय॒ होता॒ होता॑ य॒ज्ञाय॑ ।17) य॒ज्ञाय॑ नीयते नीयते य॒ज्ञाय॑ य॒ज्ञाय॑ नीयते ।18) नी॒य॒त॒ इति॑ नीयते ।19) रथो॒ न न रथो॒ रथो॒ न ।20) न यो-र्यो-र्न न योः ।21) यो र॒भीवृ॑तो अ॒भीवृ॑तो॒ यो-र्यो र॒भीवृ॑तः ।22) अ॒भीवृ॑तो॒ घृणी॑वा॒-न्घृणी॑वा न॒भीवृ॑तो अ॒भीवृ॑तो॒ घृणी॑वान् ।22) अ॒भीवृ॑त॒ इत्य॒भि - वृ॒तः॒ ।23) घृणी॑वान् चेतति चेतति॒ घृणी॑वा॒-न्घृणी॑वान् चेतति ।24) चे॒त॒ति॒ त्मना॒ त्मना॑ चेतति चेतति॒ त्मना᳚ ।25) त्मनेति॒ त्मना᳚ ।26) अ॒य म॒ग्नि र॒ग्नि र॒य म॒य म॒ग्निः ।27) अ॒ग्नि रु॑रुष्य त्युरुष्य त्य॒ग्नि र॒ग्नि रु॑रुष्यति ।28) उ॒रु॒ष्य॒ त्य॒मृता॑ द॒मृता॑ दुरुष्य त्युरुष्य त्य॒मृता᳚त् ।29) अ॒मृता॑ दिवे वा॒मृता॑ द॒मृता॑ दिव ।30) इ॒व॒ जन्म॑नो॒ जन्म॑न इवे व॒ जन्म॑नः ।31) जन्म॑न॒ इति॒ जन्म॑नः ।32) सह॑स श्चिच् चि॒-थ्सह॑स॒-स्सह॑स श्चित् ।33) चि॒-थ्सही॑या॒-न्थ्सही॑याग् श्चिच् चि॒-थ्सही॑यान् ।34) सही॑या-न्दे॒वो दे॒व-स्सही॑या॒-न्थ्सही॑या-न्दे॒वः ।35) दे॒वो जी॒वात॑वे जी॒वात॑वे दे॒वो दे॒वो जी॒वात॑वे ।36) जी॒वात॑वे कृ॒तः कृ॒तो जी॒वात॑वे जी॒वात॑वे कृ॒तः ।37) कृ॒त इति॑ कृ॒तः ।38) इडा॑या स्त्वा॒ त्वेडा॑या॒ इडा॑या स्त्वा ।39) त्वा॒ प॒दे प॒दे त्वा᳚ त्वा प॒दे ।40) प॒दे व॒यं-वँ॒य-म्प॒दे प॒दे व॒यम् ।41) व॒य-न्नाभा॒ नाभा॑ व॒यं-वँ॒य-न्नाभा᳚ ।42) नाभा॑ पृथि॒व्याः पृ॑थि॒व्या नाभा॒ नाभा॑ पृथि॒व्याः ।43) पृ॒थि॒व्या अध्यधि॑ पृथि॒व्याः पृ॑थि॒व्या अधि॑ ।44) अधीत्यधि॑ ।45) जात॑वेदो॒ नि नि जात॑वेदो॒ जात॑वेदो॒ नि ।45) जात॑वेद॒ इति॒ जात॑ - वे॒दः॒ ।46) नि धी॑महि धीमहि॒ नि नि धी॑महि ।47) धी॒म॒ह्यग्ने ऽग्ने॑ धीमहि धीम॒ह्यग्ने᳚ ।48) अग्ने॑ ह॒व्याय॑ ह॒व्यायाग्ने ऽग्ने॑ ह॒व्याय॑ ।49) ह॒व्याय॒ वोढ॑वे॒ वोढ॑वे ह॒व्याय॑ ह॒व्याय॒ वोढ॑वे ।50) वोढ॑व॒ इति॒ वोढ॑वे ।॥ 32 ॥ (50/53)
1) pra dē̠va-ndē̠va-mpra pra dē̠vam ।2) dē̠va-ndē̠vyā dē̠vyā dē̠va-ndē̠va-ndē̠vyā ।3) dē̠vyā dhi̠yā dhi̠yā dē̠vyā dē̠vyā dhi̠yā ।4) dhi̠yā bhara̍ta̠ bhara̍ta dhi̠yā dhi̠yā bhara̍ta ।5) bhara̍tā jā̠tavē̍dasa-ñjā̠tavē̍dasa̠-mbhara̍ta̠ bhara̍tā jā̠tavē̍dasam ।6) jā̠tavē̍dasa̠miti̍ jā̠ta - vē̠da̠sa̠m ।7) ha̠vyā nō̍ nō ha̠vyā ha̠vyā na̍ḥ ।8) nō̠ va̠kṣa̠-dva̠kṣa̠-nnō̠ nō̠ va̠kṣa̠t ।9) va̠kṣa̠ dā̠nu̠ṣa gā̍nu̠ṣag va̍kṣa-dvakṣa dānu̠ṣak ।10) ā̠nu̠ṣagityā̍nu̠ṣak ।11) a̠ya mu̍ vu va̠ya ma̠ya mu̍ ।12) u̠ ṣya sya u̍ vu̠ ṣyaḥ ।13) sya pra pra sya sya pra ।14) pra dē̍va̠yu-rdē̍va̠yuḥ pra pra dē̍va̠yuḥ ।15) dē̠va̠yur-hōtā̠ hōtā̍ dēva̠yu-rdē̍va̠yur-hōtā̎ ।15) dē̠va̠yuriti̍ dēva - yuḥ ।16) hōtā̍ ya̠jñāya̍ ya̠jñāya̠ hōtā̠ hōtā̍ ya̠jñāya̍ ।17) ya̠jñāya̍ nīyatē nīyatē ya̠jñāya̍ ya̠jñāya̍ nīyatē ।18) nī̠ya̠ta̠ iti̍ nīyatē ।19) rathō̠ na na rathō̠ rathō̠ na ।20) na yō-ryō-rna na yōḥ ।21) yō ra̠bhīvṛ̍tō a̠bhīvṛ̍tō̠ yō-ryō ra̠bhīvṛ̍taḥ ।22) a̠bhīvṛ̍tō̠ ghṛṇī̍vā̠-nghṛṇī̍vā na̠bhīvṛ̍tō a̠bhīvṛ̍tō̠ ghṛṇī̍vān ।22) a̠bhīvṛ̍ta̠ itya̠bhi - vṛ̠ta̠ḥ ।23) ghṛṇī̍vān chētati chētati̠ ghṛṇī̍vā̠-nghṛṇī̍vān chētati ।24) chē̠ta̠ti̠ tmanā̠ tmanā̍ chētati chētati̠ tmanā̎ ।25) tmanēti̠ tmanā̎ ।26) a̠ya ma̠gni ra̠gni ra̠ya ma̠ya ma̠gniḥ ।27) a̠gni ru̍ruṣya tyuruṣya tya̠gni ra̠gni ru̍ruṣyati ।28) u̠ru̠ṣya̠ tya̠mṛtā̍ da̠mṛtā̍ duruṣya tyuruṣya tya̠mṛtā̎t ।29) a̠mṛtā̍ divē vā̠mṛtā̍ da̠mṛtā̍ diva ।30) i̠va̠ janma̍nō̠ janma̍na ivē va̠ janma̍naḥ ।31) janma̍na̠ iti̠ janma̍naḥ ।32) saha̍sa śchich chi̠-thsaha̍sa̠-ssaha̍sa śchit ।33) chi̠-thsahī̍yā̠-nthsahī̍yāg śchich chi̠-thsahī̍yān ।34) sahī̍yā-ndē̠vō dē̠va-ssahī̍yā̠-nthsahī̍yā-ndē̠vaḥ ।35) dē̠vō jī̠vāta̍vē jī̠vāta̍vē dē̠vō dē̠vō jī̠vāta̍vē ।36) jī̠vāta̍vē kṛ̠taḥ kṛ̠tō jī̠vāta̍vē jī̠vāta̍vē kṛ̠taḥ ।37) kṛ̠ta iti̍ kṛ̠taḥ ।38) iḍā̍yā stvā̠ tvēḍā̍yā̠ iḍā̍yā stvā ।39) tvā̠ pa̠dē pa̠dē tvā̎ tvā pa̠dē ।40) pa̠dē va̠yaṃ va̠ya-mpa̠dē pa̠dē va̠yam ।41) va̠ya-nnābhā̠ nābhā̍ va̠yaṃ va̠ya-nnābhā̎ ।42) nābhā̍ pṛthi̠vyāḥ pṛ̍thi̠vyā nābhā̠ nābhā̍ pṛthi̠vyāḥ ।43) pṛ̠thi̠vyā adhyadhi̍ pṛthi̠vyāḥ pṛ̍thi̠vyā adhi̍ ।44) adhītyadhi̍ ।45) jāta̍vēdō̠ ni ni jāta̍vēdō̠ jāta̍vēdō̠ ni ।45) jāta̍vēda̠ iti̠ jāta̍ - vē̠da̠ḥ ।46) ni dhī̍mahi dhīmahi̠ ni ni dhī̍mahi ।47) dhī̠ma̠hyagnē 'gnē̍ dhīmahi dhīma̠hyagnē̎ ।48) agnē̍ ha̠vyāya̍ ha̠vyāyāgnē 'gnē̍ ha̠vyāya̍ ।49) ha̠vyāya̠ vōḍha̍vē̠ vōḍha̍vē ha̠vyāya̍ ha̠vyāya̠ vōḍha̍vē ।50) vōḍha̍va̠ iti̠ vōḍha̍vē ।॥ 32 ॥ (50/53)
meaning
This verse is a Vedic ritual enumeration with repetitive phonetic patterning (pratiharya structure) invoking Agni across multiple divine names and sacrificial functions—Jātavedas (fire-knower), Hotar (priest), and bearer of offerings—through rhythmic concatenation rather than linear narrative meaning.
verse 33
1) अग्ने॒ विश्वे॑भि॒-र्विश्वे॑भि॒ रग्ने ऽग्ने॒ विश्वे॑भिः ।2) विश्वे॑भि-स्स्वनीक स्वनीक॒ विश्वे॑भि॒-र्विश्वे॑भि-स्स्वनीक ।3) स्व॒नी॒क॒ दे॒वै-र्दे॒वै-स्स्व॑नीक स्वनीक दे॒वैः ।3) स्व॒नी॒केति॑ सु - अ॒नी॒क॒ ।4) दे॒वै रूर्णा॑वन्त॒ मूर्णा॑वन्त-न्दे॒वै-र्दे॒वै रूर्णा॑वन्तम् ।5) ऊर्णा॑वन्त-म्प्रथ॒मः प्र॑थ॒म ऊर्णा॑वन्त॒ मूर्णा॑वन्त-म्प्रथ॒मः ।5) ऊर्णा॑वन्त॒मित्यूर्णा᳚ - व॒न्त॒म् ।6) प्र॒थ॒म-स्सी॑द सीद प्रथ॒मः प्र॑थ॒म-स्सी॑द ।7) सी॒द॒ योनिं॒-योँनिग्ं॑ सीद सीद॒ योनि᳚म् ।8) योनि॒मिति॒योनि᳚म् ।9) कु॒ला॒यिन॑-ङ्घृ॒तव॑न्त-ङ्घृ॒तव॑न्त-ङ्कुला॒यिन॑-ङ्कुला॒यिन॑-ङ्घृ॒तव॑न्तम् ।10) घृ॒तव॑न्तग्ं सवि॒त्रे स॑वि॒त्रे घृ॒तव॑न्त-ङ्घृ॒तव॑न्तग्ं सवि॒त्रे ।10) घृ॒तव॑न्त॒मिति॑ घृ॒त - व॒न्त॒म् ।11) स॒वि॒त्रे य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञग्ं स॑वि॒त्रे स॑वि॒त्रे य॒ज्ञम् ।12) य॒ज्ञ-न्न॑य नय य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-न्न॑य ।13) न॒य॒ यज॑मानाय॒ यज॑मानाय नय नय॒ यज॑मानाय ।14) यज॑मानाय सा॒धु सा॒धु यज॑मानाय॒ यज॑मानाय सा॒धु ।15) सा॒द्ध्विति॑ सा॒धु ।16) सीद॑ होतर्-होत॒-स्सीद॒ सीद॑ होतः ।17) हो॒त॒-स्स्वे स्वे हो॑तर्-होत॒-स्स्वे ।18) स्व उ॑ वु॒ स्वे स्व उ॑ ।19) उ॒ लो॒के लो॒क उ॑ वु लो॒के ।20) लो॒के चि॑कि॒त्वाग् श्चि॑कि॒त्वान् ँलो॒के लो॒के चि॑कि॒त्वान् ।21) चि॒कि॒त्वा-न्थ्सा॒दय॑ सा॒दय॑ चिकि॒त्वाग् श्चि॑कि॒त्वा-न्थ्सा॒दय॑ ।22) सा॒दया॑ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञग्ं सा॒दय॑ सा॒दया॑ य॒ज्ञम् ।23) य॒ज्ञग्ं सु॑कृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॑ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञग्ं सु॑कृ॒तस्य॑ ।24) सु॒कृ॒तस्य॒ योनौ॒ योनौ॑ सुकृ॒तस्य॑ सुकृ॒तस्य॒ योनौ᳚ ।24) सु॒कृ॒तस्येति॑ सु - कृ॒तस्य॑ ।25) योना॒विति॒ योनौ᳚ ।26) दे॒वा॒वी-र्दे॒वा-न्दे॒वा-न्दे॑वा॒वी-र्दे॑वा॒वी-र्दे॒वान् ।26) दे॒वा॒वीरिति॑ देव - अ॒वीः ।27) दे॒वान्. ह॒विषा॑ ह॒विषा॑ दे॒वा-न्दे॒वान्. ह॒विषा᳚ ।28) ह॒विषा॑ यजासि यजासि ह॒विषा॑ ह॒विषा॑ यजासि ।29) य॒जा॒स्यग्ने ऽग्ने॑ यजासि यजा॒स्यग्ने᳚ ।30) अग्ने॑ बृ॒ह-द्बृ॒ह दग्ने ऽग्ने॑ बृ॒हत् ।31) बृ॒ह-द्यज॑माने॒ यज॑माने बृ॒ह-द्बृ॒ह-द्यज॑माने ।32) यज॑माने॒ वयो॒ वयो॒ यज॑माने॒ यज॑माने॒ वयः॑ ।33) वयो॑ धा धा॒ वयो॒ वयो॑ धाः ।34) धा॒ इति॑ धाः ।35) नि होता॒ होता॒ नि नि होता᳚ ।36) होता॑ होतृ॒षद॑ने होतृ॒षद॑ने॒ होता॒ होता॑ होतृ॒षद॑ने ।37) हो॒तृ॒षद॑ने॒ विदा॑नो॒ विदा॑नो होतृ॒षद॑ने होतृ॒षद॑ने॒ विदा॑नः ।37) हो॒तृ॒षद॑न॒ इति॑ होतृ - सद॑ने ।38) विदा॑न स्त्वे॒ष स्त्वे॒षो विदा॑नो॒ विदा॑न स्त्वे॒षः ।39) त्वे॒षो दी॑दि॒वा-न्दी॑दि॒वा-न्त्वे॒ष स्त्वे॒षो दी॑दि॒वान् ।40) दी॒दि॒वाग्ं अ॑सद दसद-द्दीदि॒वा-न्दी॑दि॒वाग्ं अ॑सदत् ।41) अ॒स॒द॒-थ्सु॒दक्षः॑ सु॒दक्षो॑ असद दसद-थ्सु॒दक्षः॑ ।42) सु॒दक्ष॒ इति॑ सु - दक्षः॑ ।43) अद॑ब्धव्रतप्रमति॒-र्वसि॑ष्ठो॒ वसि॑ष्ठो॒ अद॑ब्धव्रतप्रमति॒ रद॑ब्धव्रतप्रमति॒-र्वसि॑ष्ठः ।43) अद॑ब्धव्रतप्रमति॒रित्यद॑ब्धव्रत - प्र॒म॒तिः॒ ।44) वसि॑ष्ठ-स्सहस्रम्भ॒र-स्स॑हस्रम्भ॒रो वसि॑ष्ठो॒ वसि॑ष्ठ-स्सहस्रम्भ॒रः ।45) स॒ह॒स्र॒म्भ॒र-श्शुचि॑जिह्व॒-श्शुचि॑जिह्व-स्सहस्रम्भ॒र-स्स॑हस्रम्भ॒र-श्शुचि॑जिह्वः ।45) स॒ह॒स्र॒म्भ॒र इति॑ सहस्रं - भ॒रः ।46) शुचि॑जिह्वो अ॒ग्नि र॒ग्नि-श्शुचि॑जिह्व॒-श्शुचि॑जिह्वो अ॒ग्निः ।46) शुचि॑जिह्व॒ इति॒ शुचि॑ - जि॒ह्वः॒ ।47) अ॒ग्निरित्य॒ग्निः ।48) त्व-न्दू॒तो दू॒त स्त्व-न्त्व-न्दू॒तः ।49) दू॒त स्त्व-न्त्व-न्दू॒तो दू॒त स्त्वम् ।50) त्व मु॑ वु॒ त्व-न्त्व मु॑ ।॥ 33 ॥ (50/59)
1) agnē̠ viśvē̍bhi̠-rviśvē̍bhi̠ ragnē 'gnē̠ viśvē̍bhiḥ ।2) viśvē̍bhi-ssvanīka svanīka̠ viśvē̍bhi̠-rviśvē̍bhi-ssvanīka ।3) sva̠nī̠ka̠ dē̠vai-rdē̠vai-ssva̍nīka svanīka dē̠vaiḥ ।3) sva̠nī̠kēti̍ su - a̠nī̠ka̠ ।4) dē̠vai rūrṇā̍vanta̠ mūrṇā̍vanta-ndē̠vai-rdē̠vai rūrṇā̍vantam ।5) ūrṇā̍vanta-mpratha̠maḥ pra̍tha̠ma ūrṇā̍vanta̠ mūrṇā̍vanta-mpratha̠maḥ ।5) ūrṇā̍vanta̠mityūrṇā̎ - va̠nta̠m ।6) pra̠tha̠ma-ssī̍da sīda pratha̠maḥ pra̍tha̠ma-ssī̍da ।7) sī̠da̠ yōni̠ṃ yōnigṃ̍ sīda sīda̠ yōni̎m ।8) yōni̠miti̠yōni̎m ।9) ku̠lā̠yina̍-ṅghṛ̠tava̍nta-ṅghṛ̠tava̍nta-ṅkulā̠yina̍-ṅkulā̠yina̍-ṅghṛ̠tava̍ntam ।10) ghṛ̠tava̍ntagṃ savi̠trē sa̍vi̠trē ghṛ̠tava̍nta-ṅghṛ̠tava̍ntagṃ savi̠trē ।10) ghṛ̠tava̍nta̠miti̍ ghṛ̠ta - va̠nta̠m ।11) sa̠vi̠trē ya̠jñaṃ ya̠jñagṃ sa̍vi̠trē sa̍vi̠trē ya̠jñam ।12) ya̠jña-nna̍ya naya ya̠jñaṃ ya̠jña-nna̍ya ।13) na̠ya̠ yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya naya naya̠ yaja̍mānāya ।14) yaja̍mānāya sā̠dhu sā̠dhu yaja̍mānāya̠ yaja̍mānāya sā̠dhu ।15) sā̠ddhviti̍ sā̠dhu ।16) sīda̍ hōtar-hōta̠-ssīda̠ sīda̍ hōtaḥ ।17) hō̠ta̠-ssvē svē hō̍tar-hōta̠-ssvē ।18) sva u̍ vu̠ svē sva u̍ ।19) u̠ lō̠kē lō̠ka u̍ vu lō̠kē ।20) lō̠kē chi̍ki̠tvāg śchi̍ki̠tvān ँlō̠kē lō̠kē chi̍ki̠tvān ।21) chi̠ki̠tvā-nthsā̠daya̍ sā̠daya̍ chiki̠tvāg śchi̍ki̠tvā-nthsā̠daya̍ ।22) sā̠dayā̍ ya̠jñaṃ ya̠jñagṃ sā̠daya̍ sā̠dayā̍ ya̠jñam ।23) ya̠jñagṃ su̍kṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̍ ya̠jñaṃ ya̠jñagṃ su̍kṛ̠tasya̍ ।24) su̠kṛ̠tasya̠ yōnau̠ yōnau̍ sukṛ̠tasya̍ sukṛ̠tasya̠ yōnau̎ ।24) su̠kṛ̠tasyēti̍ su - kṛ̠tasya̍ ।25) yōnā̠viti̠ yōnau̎ ।26) dē̠vā̠vī-rdē̠vā-ndē̠vā-ndē̍vā̠vī-rdē̍vā̠vī-rdē̠vān ।26) dē̠vā̠vīriti̍ dēva - a̠vīḥ ।27) dē̠vān. ha̠viṣā̍ ha̠viṣā̍ dē̠vā-ndē̠vān. ha̠viṣā̎ ।28) ha̠viṣā̍ yajāsi yajāsi ha̠viṣā̍ ha̠viṣā̍ yajāsi ।29) ya̠jā̠syagnē 'gnē̍ yajāsi yajā̠syagnē̎ ।30) agnē̍ bṛ̠ha-dbṛ̠ha dagnē 'gnē̍ bṛ̠hat ।31) bṛ̠ha-dyaja̍mānē̠ yaja̍mānē bṛ̠ha-dbṛ̠ha-dyaja̍mānē ।32) yaja̍mānē̠ vayō̠ vayō̠ yaja̍mānē̠ yaja̍mānē̠ vaya̍ḥ ।33) vayō̍ dhā dhā̠ vayō̠ vayō̍ dhāḥ ।34) dhā̠ iti̍ dhāḥ ।35) ni hōtā̠ hōtā̠ ni ni hōtā̎ ।36) hōtā̍ hōtṛ̠ṣada̍nē hōtṛ̠ṣada̍nē̠ hōtā̠ hōtā̍ hōtṛ̠ṣada̍nē ।37) hō̠tṛ̠ṣada̍nē̠ vidā̍nō̠ vidā̍nō hōtṛ̠ṣada̍nē hōtṛ̠ṣada̍nē̠ vidā̍naḥ ।37) hō̠tṛ̠ṣada̍na̠ iti̍ hōtṛ - sada̍nē ।38) vidā̍na stvē̠ṣa stvē̠ṣō vidā̍nō̠ vidā̍na stvē̠ṣaḥ ।39) tvē̠ṣō dī̍di̠vā-ndī̍di̠vā-ntvē̠ṣa stvē̠ṣō dī̍di̠vān ।40) dī̠di̠vāgṃ a̍sada dasada-ddīdi̠vā-ndī̍di̠vāgṃ a̍sadat ।41) a̠sa̠da̠-thsu̠dakṣa̍-ssu̠dakṣō̍ asada dasada-thsu̠dakṣa̍ḥ ।42) su̠dakṣa̠ iti̍ su - dakṣa̍ḥ ।43) ada̍bdhavratapramati̠-rvasi̍ṣṭhō̠ vasi̍ṣṭhō̠ ada̍bdhavratapramati̠ rada̍bdhavratapramati̠-rvasi̍ṣṭhaḥ ।43) ada̍bdhavratapramati̠rityada̍bdhavrata - pra̠ma̠ti̠ḥ ।44) vasi̍ṣṭha-ssahasrambha̠ra-ssa̍hasrambha̠rō vasi̍ṣṭhō̠ vasi̍ṣṭha-ssahasrambha̠raḥ ।45) sa̠ha̠sra̠mbha̠ra-śśuchi̍jihva̠-śśuchi̍jihva-ssahasrambha̠ra-ssa̍hasrambha̠ra-śśuchi̍jihvaḥ ।45) sa̠ha̠sra̠mbha̠ra iti̍ sahasraṃ - bha̠raḥ ।46) śuchi̍jihvō a̠gni ra̠gni-śśuchi̍jihva̠-śśuchi̍jihvō a̠gniḥ ।46) śuchi̍jihva̠ iti̠ śuchi̍ - ji̠hva̠ḥ ।47) a̠gniritya̠gniḥ ।48) tva-ndū̠tō dū̠ta stva-ntva-ndū̠taḥ ।49) dū̠ta stva-ntva-ndū̠tō dū̠ta stvam ।50) tva mu̍ vu̠ tva-ntva mu̍ ।॥ 33 ॥ (50/59)
meaning
Fire with all-beings, with all-beings, fire—with all-beings; all-beings with fair-forms, fair-forms with all-beings; fair-forms with gods, gods with fair-forms; god-like ones with libation, libation with the first, first with libation; seat down, O hotar, in your seat in the world, knowing the sacrifice with good-intent for the sacrificer, to the gods with oblation, you sacrifice, O fire—vast...
verse 34
1) उ॒ नो॒ न॒ उ॒ वु॒ नः॒ ।2) नः॒ प॒र॒स्पाः प॑र॒स्पा नो॑ नः पर॒स्पाः ।3) प॒र॒स्पा स्त्व-न्त्व-म्प॑र॒स्पाः प॑र॒स्पा स्त्वम् ।3) प॒र॒स्पा इति॑ परः - पाः ।4) त्वं-वँस्यो॒ वस्य॒ स्त्व-न्त्वं-वँस्यः॑ ।5) वस्य॒ आ वस्यो॒ वस्य॒ आ ।6) आ वृ॑षभ वृष॒भा वृ॑षभ ।7) वृ॒ष॒भ॒ प्र॒णे॒ता प्र॑णे॒ता वृ॑षभ वृषभ प्रणे॒ता ।8) प्र॒णे॒तेति॑ प्र - ने॒ता ।9) अग्ने॑ तो॒कस्य॑ तो॒कस्याग्ने ऽग्ने॑ तो॒कस्य॑ ।10) तो॒कस्य॑ नो न स्तो॒कस्य॑ तो॒कस्य॑ नः ।11) न॒ स्तने॒ तने॑ नो न॒ स्तने᳚ ।12) तने॑ त॒नूना᳚-न्त॒नूना॒-न्तने॒ तने॑ त॒नूना᳚म् ।13) त॒नूना॒ मप्र॑युच्छ॒-न्नप्र॑युच्छ-न्त॒नूना᳚-न्त॒नूना॒ मप्र॑युच्छन्न् ।14) अप्र॑युच्छ॒-न्दीद्य॒-द्दीद्य॒ दप्र॑युच्छ॒-न्नप्र॑युच्छ॒-न्दीद्य॑त् ।14) अप्र॑युच्छ॒नित्यप्र॑ - यु॒च्छ॒न्न् ।15) दीद्य॑-द्बोधि बोधि॒ दीद्य॒-द्दीद्य॑-द्बोधि ।16) बो॒धि॒ गो॒पा गो॒पा बो॑धि बोधि गो॒पाः ।17) गो॒पा इति॑ गो - पाः ।18) अ॒भि त्वा᳚ त्वा॒ ऽभ्य॑भि त्वा᳚ ।19) त्वा॒ दे॒व॒ दे॒व॒ त्वा॒ त्वा॒ दे॒व॒ ।20) दे॒व॒ स॒वि॒त॒-स्स॒वि॒त॒-र्दे॒व॒ दे॒व॒ स॒वि॒तः॒ ।21) स॒वि॒त॒ रीशा॑न॒ मीशा॑नग्ं सवित-स्सवित॒ रीशा॑नम् ।22) ईशा॑नं॒-वाँर्या॑णां॒-वाँर्या॑णा॒ मीशा॑न॒ मीशा॑नं॒-वाँर्या॑णाम् ।23) वार्या॑णा॒मिति॒ वार्या॑णाम् ।24) सदा॑ ऽव-न्नव॒-न्थ्सदा॒ सदा॑ ऽवन्न् ।25) अ॒व॒-न्भा॒ग-म्भा॒ग म॑व-न्नव-न्भा॒गम् ।26) भा॒ग मी॑मह ईमहे भा॒ग-म्भा॒ग मी॑महे ।27) ई॒म॒ह॒ इती॑महे ।28) म॒ही द्यौ-र्द्यौ-र्म॒ही म॒ही द्यौः ।29) द्यौः पृ॑थि॒वी पृ॑थि॒वी द्यौ-र्द्यौः पृ॑थि॒वी ।30) पृ॒थि॒वी च॑ च पृथि॒वी पृ॑थि॒वी च॑ ।31) च॒ नो॒ न॒श्च॒ च॒ नः॒ ।32) न॒ इ॒म मि॒म-न्नो॑ न इ॒मम् ।33) इ॒मं-यँ॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ मि॒म मि॒मं-यँ॒ज्ञम् ।34) य॒ज्ञ-म्मि॑मिक्षता-म्मिमिक्षतां-यँ॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ-म्मि॑मिक्षताम् ।35) मि॒मि॒क्ष॒ता॒मिति॑ मिमिक्षताम् ।36) पि॒पृ॒ता-न्नो॑ नः पिपृ॒ता-म्पि॑पृ॒ता-न्नः॑ ।37) नो॒ भरी॑मभि॒-र्भरी॑मभि-र्नो नो॒ भरी॑मभिः ।38) भरी॑मभि॒रिति॒ भरी॑म - भिः॒ ।39) त्वा म॑ग्ने अग्ने॒ त्वा-न्त्वा म॑ग्ने ।40) अ॒ग्ने॒ पुष्क॑रा॒-त्पुष्क॑रा दग्ने अग्ने॒ पुष्क॑रात् ।41) पुष्क॑रा॒ दध्यधि॒ पुष्क॑रा॒-त्पुष्क॑रा॒ दधि॑ ।42) अध्यथ॒र्वा ऽथ॒र्वा ऽध्य ध्यथ॑र्वा ।43) अथ॑र्वा॒ नि-र्णि रथ॒र्वा ऽथ॑र्वा॒ निः ।44) निर॑मन्थता मन्थत॒ नि-र्णि र॑मन्थत ।45) अ॒म॒न्थ॒तेत्य॑मन्थत ।46) मू॒र्ध्नो विश्व॑स्य॒ विश्व॑स्य मू॒र्ध्नो मू॒र्ध्नो विश्व॑स्य ।47) विश्व॑स्य वा॒घतो॑ वा॒घतो॒ विश्व॑स्य॒ विश्व॑स्य वा॒घतः॑ ।48) वा॒घत॒ इति॑ वा॒घतः॑ ।49) त मु॑ वु॒ त-न्त मु॑ ।50) उ॒ त्वा॒ त्व॒ वु॒ त्वा॒ ।॥ 34 ॥ (50/52)
1) u̠ nō̠ na̠ u̠ vu̠ na̠ḥ ।2) na̠ḥ pa̠ra̠spāḥ pa̍ra̠spā nō̍ naḥ para̠spāḥ ।3) pa̠ra̠spā stva-ntva-mpa̍ra̠spāḥ pa̍ra̠spā stvam ।3) pa̠ra̠spā iti̍ paraḥ - pāḥ ।4) tvaṃ vasyō̠ vasya̠ stva-ntvaṃ vasya̍ḥ ।5) vasya̠ ā vasyō̠ vasya̠ ā ।6) ā vṛ̍ṣabha vṛṣa̠bhā vṛ̍ṣabha ।7) vṛ̠ṣa̠bha̠ pra̠ṇē̠tā pra̍ṇē̠tā vṛ̍ṣabha vṛṣabha praṇē̠tā ।8) pra̠ṇē̠tēti̍ pra - nē̠tā ।9) agnē̍ tō̠kasya̍ tō̠kasyāgnē 'gnē̍ tō̠kasya̍ ।10) tō̠kasya̍ nō na stō̠kasya̍ tō̠kasya̍ naḥ ।11) na̠ stanē̠ tanē̍ nō na̠ stanē̎ ।12) tanē̍ ta̠nūnā̎-nta̠nūnā̠-ntanē̠ tanē̍ ta̠nūnā̎m ।13) ta̠nūnā̠ mapra̍yuchCha̠-nnapra̍yuchCha-nta̠nūnā̎-nta̠nūnā̠ mapra̍yuchChann ।14) apra̍yuchCha̠-ndīdya̠-ddīdya̠ dapra̍yuchCha̠-nnapra̍yuchCha̠-ndīdya̍t ।14) apra̍yuchCha̠nityapra̍ - yu̠chCha̠nn ।15) dīdya̍-dbōdhi bōdhi̠ dīdya̠-ddīdya̍-dbōdhi ।16) bō̠dhi̠ gō̠pā gō̠pā bō̍dhi bōdhi gō̠pāḥ ।17) gō̠pā iti̍ gō - pāḥ ।18) a̠bhi tvā̎ tvā̠ 'bhya̍bhi tvā̎ ।19) tvā̠ dē̠va̠ dē̠va̠ tvā̠ tvā̠ dē̠va̠ ।20) dē̠va̠ sa̠vi̠ta̠-ssa̠vi̠ta̠-rdē̠va̠ dē̠va̠ sa̠vi̠ta̠ḥ ।21) sa̠vi̠ta̠ rīśā̍na̠ mīśā̍nagṃ savita-ssavita̠ rīśā̍nam ।22) īśā̍na̠ṃ vāryā̍ṇā̠ṃ vāryā̍ṇā̠ mīśā̍na̠ mīśā̍na̠ṃ vāryā̍ṇām ।23) vāryā̍ṇā̠miti̠ vāryā̍ṇām ।24) sadā̍ 'va-nnava̠-nthsadā̠ sadā̍ 'vann ।25) a̠va̠-nbhā̠ga-mbhā̠ga ma̍va-nnava-nbhā̠gam ।26) bhā̠ga mī̍maha īmahē bhā̠ga-mbhā̠ga mī̍mahē ।27) ī̠ma̠ha̠ itī̍mahē ।28) ma̠hī dyau-rdyau-rma̠hī ma̠hī dyauḥ ।29) dyauḥ pṛ̍thi̠vī pṛ̍thi̠vī dyau-rdyauḥ pṛ̍thi̠vī ।30) pṛ̠thi̠vī cha̍ cha pṛthi̠vī pṛ̍thi̠vī cha̍ ।31) cha̠ nō̠ na̠ścha̠ cha̠ na̠ḥ ।32) na̠ i̠ma mi̠ma-nnō̍ na i̠mam ।33) i̠maṃ ya̠jñaṃ ya̠jña mi̠ma mi̠maṃ ya̠jñam ।34) ya̠jña-mmi̍mikṣatā-mmimikṣatāṃ ya̠jñaṃ ya̠jña-mmi̍mikṣatām ।35) mi̠mi̠kṣa̠tā̠miti̍ mimikṣatām ।36) pi̠pṛ̠tā-nnō̍ naḥ pipṛ̠tā-mpi̍pṛ̠tā-nna̍ḥ ।37) nō̠ bharī̍mabhi̠-rbharī̍mabhi-rnō nō̠ bharī̍mabhiḥ ।38) bharī̍mabhi̠riti̠ bharī̍ma - bhi̠ḥ ।39) tvā ma̍gnē agnē̠ tvā-ntvā ma̍gnē ।40) a̠gnē̠ puṣka̍rā̠-tpuṣka̍rā dagnē agnē̠ puṣka̍rāt ।41) puṣka̍rā̠ dadhyadhi̠ puṣka̍rā̠-tpuṣka̍rā̠ dadhi̍ ।42) adhyatha̠rvā 'tha̠rvā 'dhya dhyatha̍rvā ।43) atha̍rvā̠ ni-rṇi ratha̠rvā 'tha̍rvā̠ niḥ ।44) nira̍manthatā manthata̠ ni-rṇi ra̍manthata ।45) a̠ma̠ntha̠tētya̍manthata ।46) mū̠rdhnō viśva̍sya̠ viśva̍sya mū̠rdhnō mū̠rdhnō viśva̍sya ।47) viśva̍sya vā̠ghatō̍ vā̠ghatō̠ viśva̍sya̠ viśva̍sya vā̠ghata̍ḥ ।48) vā̠ghata̠ iti̍ vā̠ghata̍ḥ ।49) ta mu̍ vu̠ ta-nta mu̍ ।50) u̠ tvā̠ tva̠ vu̠ tvā̠ ।॥ 34 ॥ (50/52)
meaning
This verse from the Yajurveda Taittiriya Samhita celebrates Krishna through recursive verbal formulations and ritual affirmations, invoking mutual sustenance, generative power, illumination, and cosmic governance across sky and earth, with Fire (Agni) as protector of progeny and Savitar as lord of all living orders.
verse 35
1) त्वा॒ द॒द्ध्य-न्द॒द्ध्य-न्त्वा᳚ त्वा द॒द्ध्यम् ।2) द॒द्ध्यं ंऋषि॒र्॒ ऋषि॑-र्द॒द्ध्य-न्द॒द्ध्यं ंऋषिः॑ ।3) ऋषिः॑ पु॒त्रः पु॒त्र ऋषि॒र्॒ ऋषिः॑ पु॒त्रः ।4) पु॒त्र ई॑ध ईधे पु॒त्रः पु॒त्र ई॑धे ।5) ई॒धे॒ अथ॑र्वणो॒ अथ॑र्वण ईध ईधे॒ अथ॑र्वणः ।6) अथ॑र्वण॒ इत्यथ॑र्वणः ।7) वृ॒त्र॒हण॑-म्पुरन्द॒र-म्पु॑रन्द॒रं-वृँ॑त्र॒हणं॑-वृँत्र॒हण॑-म्पुरन्द॒रम् ।7) वृ॒त्र॒हण॒मिति॑ वृत्र - हन᳚म् ।8) पु॒र॒न्द॒रमिति॑ पुरं - द॒रम् ।9) त मु॑ वु॒ त-न्त मु॑ ।10) उ॒ त्वा॒ त्व॒ वु॒ त्वा॒ ।11) त्वा॒ पा॒थ्यः पा॒थ्य स्त्वा᳚ त्वा पा॒थ्यः ।12) पा॒थ्यो वृषा॒ वृषा॑ पा॒थ्यः पा॒थ्यो वृषा᳚ ।13) वृषा॒ सग्ं सं-वृँषा॒ वृषा॒ सम् ।14) स मी॑ध ईधे॒ सग्ं स मी॑धे ।15) ई॒धे॒ द॒स्यु॒हन्त॑म-न्दस्यु॒हन्त॑म मीध ईधे दस्यु॒हन्त॑मम् ।16) द॒स्यु॒हन्त॑म॒मिति॑ दस्यु - हन्त॑मम् ।17) ध॒न॒ञ्ज॒यग्ं रणे॑रणे॒ रणे॑रणे धनञ्ज॒य-न्ध॑नञ्ज॒यग्ं रणे॑रणे ।17) ध॒न॒ञ्ज॒यमिति॑ धनं - ज॒यम् ।18) रणे॑रण॒ इति॒ रणे᳚ - र॒णे॒ ।19) उ॒त ब्रु॑वन्तु ब्रुवन्तू॒तोत ब्रु॑वन्तु ।20) ब्रु॒व॒न्तु॒ ज॒न्तवो॑ ज॒न्तवो᳚ ब्रुवन्तु ब्रुवन्तु ज॒न्तवः॑ ।21) ज॒न्तव॒ उदुज् ज॒न्तवो॑ ज॒न्तव॒ उत् ।22) उद॒ग्नि र॒ग्नि रुदुद॒ग्निः ।23) अ॒ग्नि-र्वृ॑त्र॒हा वृ॑त्र॒हा ऽग्नि र॒ग्नि-र्वृ॑त्र॒हा ।24) वृ॒त्र॒हा ऽज॑ न्यजनि वृत्र॒हा वृ॑त्र॒हा ऽज॑नि ।24) वृ॒त्र॒हेति॑ वृत्र - हा ।25) अ॒ज॒नीत्य॑जनि ।26) ध॒न॒ञ्ज॒यो रणे॑रणे॒ रणे॑रणे धनञ्ज॒यो ध॑नञ्ज॒यो रणे॑रणे ।26) ध॒न॒ञ्ज॒य इति॑ धनं - ज॒यः ।27) रणे॑रण॒ इति॒ रणे᳚ - र॒णे॒ ।28) आ यं-यँ मा यम् ।29) यग्ं हस्ते॒ हस्ते॒ यं-यँग्ं हस्ते᳚ ।30) हस्ते॒ न न हस्ते॒ हस्ते॒ न ।31) न खा॒दिन॑-ङ्खा॒दिन॒-न्न न खा॒दिन᳚म् ।32) खा॒दिन॒ग्ं॒ शिशु॒ग्ं॒ शिशु॑-ङ्खा॒दिन॑-ङ्खा॒दिन॒ग्ं॒ शिशु᳚म् ।33) शिशु॑-ञ्जा॒त-ञ्जा॒तग्ं शिशु॒ग्ं॒ शिशु॑-ञ्जा॒तम् ।34) जा॒त-न्न न जा॒त-ञ्जा॒त-न्न ।35) न बिभ्र॑ति॒ बिभ्र॑ति॒ न न बिभ्र॑ति ।36) बिभ्र॒तीति॒ बिभ्र॑ति ।37) वि॒शा म॒ग्नि म॒ग्निं-विँ॒शां-विँ॒शा म॒ग्निम् ।38) अ॒ग्निग्ग् स्व॑द्ध्व॒रग्ग् स्व॑द्ध्व॒र म॒ग्नि म॒ग्निग्ग् स्व॑द्ध्व॒रम् ।39) स्व॒द्ध्व॒रमिति॑ सु - अ॒ध्व॒रम् ।40) प्र दे॒व-न्दे॒व-म्प्र प्र दे॒वम् ।41) दे॒व-न्दे॒ववी॑तये दे॒ववी॑तये दे॒व-न्दे॒व-न्दे॒ववी॑तये ।42) दे॒ववी॑तये॒ भर॑त॒ भर॑त दे॒ववी॑तये दे॒ववी॑तये॒ भर॑त ।42) दे॒ववी॑तय॒ इति॑ दे॒व - वी॒त॒ये॒ ।43) भर॑ता वसु॒वित्त॑मं-वँसु॒वित्त॑म॒-म्भर॑त॒ भर॑ता वसु॒वित्त॑मम् ।44) व॒सु॒वित्त॑म॒मिति॑ वसु॒वित् - त॒म॒म् ।45) आ स्वे स्व आ स्वे ।46) स्वे योनौ॒ योनौ॒ स्वे स्वे योनौ᳚ ।47) योनौ॒ नि नि योनौ॒ योनौ॒ नि ।48) नि षी॑दतु सीदतु॒ नि नि षी॑दतु ।49) सी॒द॒त्विति॑ सीदतु ।50) आ जा॒त-ञ्जा॒त मा जा॒तम् ।॥ 35 ॥ (50/55)
1) tvā̠ da̠ddhya-nda̠ddhya-ntvā̎ tvā da̠ddhyam ।2) da̠ddhyaṃ ṃṛṣi̠r̠ ṛṣi̍-rda̠ddhya-nda̠ddhyaṃ ṃṛṣi̍ḥ ।3) ṛṣi̍ḥ pu̠traḥ pu̠tra ṛṣi̠r̠ ṛṣi̍ḥ pu̠traḥ ।4) pu̠tra ī̍dha īdhē pu̠traḥ pu̠tra ī̍dhē ।5) ī̠dhē̠ atha̍rvaṇō̠ atha̍rvaṇa īdha īdhē̠ atha̍rvaṇaḥ ।6) atha̍rvaṇa̠ ityatha̍rvaṇaḥ ।7) vṛ̠tra̠haṇa̍-mpuranda̠ra-mpu̍randa̠raṃ vṛ̍tra̠haṇa̍ṃ vṛtra̠haṇa̍-mpuranda̠ram ।7) vṛ̠tra̠haṇa̠miti̍ vṛtra - hana̎m ।8) pu̠ra̠nda̠ramiti̍ puraṃ - da̠ram ।9) ta mu̍ vu̠ ta-nta mu̍ ।10) u̠ tvā̠ tva̠ vu̠ tvā̠ ।11) tvā̠ pā̠thyaḥ pā̠thya stvā̎ tvā pā̠thyaḥ ।12) pā̠thyō vṛṣā̠ vṛṣā̍ pā̠thyaḥ pā̠thyō vṛṣā̎ ।13) vṛṣā̠ sagṃ saṃ vṛṣā̠ vṛṣā̠ sam ।14) sa mī̍dha īdhē̠ sagṃ sa mī̍dhē ।15) ī̠dhē̠ da̠syu̠hanta̍ma-ndasyu̠hanta̍ma mīdha īdhē dasyu̠hanta̍mam ।16) da̠syu̠hanta̍ma̠miti̍ dasyu - hanta̍mam ।17) dha̠na̠ñja̠yagṃ raṇē̍raṇē̠ raṇē̍raṇē dhanañja̠ya-ndha̍nañja̠yagṃ raṇē̍raṇē ।17) dha̠na̠ñja̠yamiti̍ dhanaṃ - ja̠yam ।18) raṇē̍raṇa̠ iti̠ raṇē̎ - ra̠ṇē̠ ।19) u̠ta bru̍vantu bruvantū̠tōta bru̍vantu ।20) bru̠va̠ntu̠ ja̠ntavō̍ ja̠ntavō̎ bruvantu bruvantu ja̠ntava̍ḥ ।21) ja̠ntava̠ uduj ja̠ntavō̍ ja̠ntava̠ ut ।22) uda̠gni ra̠gni rududa̠gniḥ ।23) a̠gni-rvṛ̍tra̠hā vṛ̍tra̠hā 'gni ra̠gni-rvṛ̍tra̠hā ।24) vṛ̠tra̠hā 'ja̍ nyajani vṛtra̠hā vṛ̍tra̠hā 'ja̍ni ।24) vṛ̠tra̠hēti̍ vṛtra - hā ।25) a̠ja̠nītya̍jani ।26) dha̠na̠ñja̠yō raṇē̍raṇē̠ raṇē̍raṇē dhanañja̠yō dha̍nañja̠yō raṇē̍raṇē ।26) dha̠na̠ñja̠ya iti̍ dhanaṃ - ja̠yaḥ ।27) raṇē̍raṇa̠ iti̠ raṇē̎ - ra̠ṇē̠ ।28) ā yaṃ ya mā yam ।29) yagṃ hastē̠ hastē̠ yaṃ yagṃ hastē̎ ।30) hastē̠ na na hastē̠ hastē̠ na ।31) na khā̠dina̍-ṅkhā̠dina̠-nna na khā̠dina̎m ।32) khā̠dina̠gṃ̠ śiśu̠gṃ̠ śiśu̍-ṅkhā̠dina̍-ṅkhā̠dina̠gṃ̠ śiśu̎m ।33) śiśu̍-ñjā̠ta-ñjā̠tagṃ śiśu̠gṃ̠ śiśu̍-ñjā̠tam ।34) jā̠ta-nna na jā̠ta-ñjā̠ta-nna ।35) na bibhra̍ti̠ bibhra̍ti̠ na na bibhra̍ti ।36) bibhra̠tīti̠ bibhra̍ti ।37) vi̠śā ma̠gni ma̠gniṃ vi̠śāṃ vi̠śā ma̠gnim ।38) a̠gnigg sva̍ddhva̠ragg sva̍ddhva̠ra ma̠gni ma̠gnigg sva̍ddhva̠ram ।39) sva̠ddhva̠ramiti̍ su - a̠dhva̠ram ।40) pra dē̠va-ndē̠va-mpra pra dē̠vam ।41) dē̠va-ndē̠vavī̍tayē dē̠vavī̍tayē dē̠va-ndē̠va-ndē̠vavī̍tayē ।42) dē̠vavī̍tayē̠ bhara̍ta̠ bhara̍ta dē̠vavī̍tayē dē̠vavī̍tayē̠ bhara̍ta ।42) dē̠vavī̍taya̠ iti̍ dē̠va - vī̠ta̠yē̠ ।43) bhara̍tā vasu̠vitta̍maṃ vasu̠vitta̍ma̠-mbhara̍ta̠ bhara̍tā vasu̠vitta̍mam ।44) va̠su̠vitta̍ma̠miti̍ vasu̠vit - ta̠ma̠m ।45) ā svē sva ā svē ।46) svē yōnau̠ yōnau̠ svē svē yōnau̎ ।47) yōnau̠ ni ni yōnau̠ yōnau̠ ni ।48) ni ṣī̍datu sīdatu̠ ni ni ṣī̍datu ।49) sī̠da̠tviti̍ sīdatu ।50) ā jā̠ta-ñjā̠ta mā jā̠tam ।॥ 35 ॥ (50/55)
meaning
This verse from the Taittiriya Samhita is a ritual incantation structured around repetitive phonetic formulas and deity invocations (Vrtrahan/Indra, Atharvan, Dhananjaya, Agni, Devavitaya, Bharata) interwoven with grammatical analysis (pada-patha style) rather than a single coherent narrative meaning—it functions as a brahmodya (ritual utterance) designed for sacrificial recitation.
verse 36
1) जा॒त-ञ्जा॒तवे॑दसि जा॒तवे॑दसि जा॒त-ञ्जा॒त-ञ्जा॒तवे॑दसि ।2) जा॒तवे॑दसि प्रि॒य-म्प्रि॒य-ञ्जा॒तवे॑दसि जा॒तवे॑दसि प्रि॒यम् ।2) जा॒तवे॑द॒सीति॑ जा॒त - वे॒द॒सि॒ ।3) प्रि॒यग्ं शि॑शीत शिशीत प्रि॒य-म्प्रि॒यग्ं शि॑शीत ।4) शि॒शी॒ता ति॑थि॒ मति॑थिग्ं शिशीत शिशी॒ता ति॑थिम् ।5) अति॑थि॒मित्यति॑थिम् ।6) स्यो॒न आ स्यो॒ने स्यो॒न आ ।7) आ गृ॒हप॑ति-ङ्गृ॒हप॑ति॒ मा गृ॒हप॑तिम् ।8) गृ॒हप॑ति॒मिति॑ गृ॒ह - प॒ति॒म् ।9) अ॒ग्निना॒ ऽग्नि र॒ग्नि र॒ग्निना॒ ऽग्निना॒ ऽग्निः ।10) अ॒ग्नि-स्सग्ं स म॒ग्नि र॒ग्नि-स्सम् ।11) स मि॑द्ध्यत इद्ध्यते॒ सग्ं स मि॑द्ध्यते ।12) इ॒द्ध्य॒ते॒ क॒विः क॒वि रि॑द्ध्यत इद्ध्यते क॒विः ।13) क॒वि-र्गृ॒हप॑ति-र्गृ॒हप॑तिः क॒विः क॒वि-र्गृ॒हप॑तिः ।14) गृ॒हप॑ति॒-र्युवा॒ युवा॑ गृ॒हप॑ति-र्गृ॒हप॑ति॒-र्युवा᳚ ।14) गृ॒हप॑ति॒रिति॑ गृ॒ह - प॒तिः॒ ।15) युवेति॒ युवा᳚ ।16) ह॒व्य॒वा-ड्जु॒ह्वा᳚स्यो जु॒ह्वा᳚स्यो हव्य॒वा ड्ढ॑व्य॒वा-ड्जु॒ह्वा᳚स्यः ।16) ह॒व्य॒वाडिति॑ हव्य - वाट् ।17) जु॒ह्वा᳚स्य॒ इति॑ जु॒हु - आ॒स्यः॒ ।18) त्वग्ं हि हि त्व-न्त्वग्ं हि ।19) ह्य॑ग्ने अग्ने॒ हि ह्य॑ग्ने ।20) अ॒ग्ने॒ अ॒ग्निना॒ ऽग्निना᳚ ऽग्ने अग्ने अ॒ग्निना᳚ ।21) अ॒ग्निना॒ विप्रो॒ विप्रो॑ अ॒ग्निना॒ ऽग्निना॒ विप्रः॑ ।22) विप्रो॒ विप्रे॑ण॒ विप्रे॑ण॒ विप्रो॒ विप्रो॒ विप्रे॑ण ।23) विप्रे॑ण॒ स-न्थ्सन्. विप्रे॑ण॒ विप्रे॑ण॒ सन्न् ।24) स-न्थ्स॒ता स॒ता स-न्थ्स-न्थ्स॒ता ।25) स॒तेति॑ स॒ता ।26) सखा॒ सख्या॒ सख्या॒ सखा॒ सखा॒ सख्या᳚ ।27) सख्या॑ समि॒द्ध्यसे॑ समि॒द्ध्यसे॒ सख्या॒ सख्या॑ समि॒द्ध्यसे᳚ ।28) स॒मि॒द्ध्यस॒ इति॑ सं - इ॒ध्यसे᳚ ।29) त-म्म॑र्जयन्त मर्जयन्त॒ त-न्त-म्म॑र्जयन्त ।30) म॒र्ज॒य॒न्त॒ सु॒क्रतुग्ं॑ सु॒क्रतु॑-म्मर्जयन्त मर्जयन्त सु॒क्रतु᳚म् ।31) सु॒क्रतु॑-म्पुरो॒यावा॑न-म्पुरो॒यावा॑नग्ं सु॒क्रतुग्ं॑ सु॒क्रतु॑-म्पुरो॒यावा॑नम् ।31) सु॒क्रतु॒मिति॑ सु - क्रतु᳚म् ।32) पु॒रो॒यावा॑न मा॒जि ष्वा॒जिषु॑ पुरो॒यावा॑न-म्पुरो॒यावा॑न मा॒जिषु॑ ।32) पु॒रो॒यावा॑न॒मिति॑ पुरः - यावा॑नम् ।33) आ॒जिष्वित्या॒जिषु॑ ।34) स्वेषु॒ क्षये॑षु॒ क्षये॑षु॒ स्वेषु॒ स्वेषु॒ क्षये॑षु ।35) क्षये॑षु वा॒जिनं॑-वाँ॒जिन॒-ङ्क्षये॑षु॒ क्षये॑षु वा॒जिन᳚म् ।36) वा॒जिन॒मिति॑ वा॒जिन᳚म् ।37) य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञं-यँ॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञम् ।38) य॒ज्ञ म॑यजन्ता यजन्त य॒ज्ञं-यँ॒ज्ञ म॑यजन्त ।39) अ॒य॒ज॒न्त॒ दे॒वा दे॒वा अ॑यजन्ता यजन्त दे॒वाः ।40) दे॒वा स्तानि॒ तानि॑ दे॒वा दे॒वा स्तानि॑ ।41) तानि॒ धर्मा॑णि॒ धर्मा॑णि॒ तानि॒ तानि॒ धर्मा॑णि ।42) धर्मा॑णि प्रथ॒मानि॑ प्रथ॒मानि॒ धर्मा॑णि॒ धर्मा॑णि प्रथ॒मानि॑ ।43) प्र॒थ॒मा न्या॑स-न्नास-न्प्रथ॒मानि॑ प्रथ॒मा न्या॑सन्न् ।44) आ॒स॒न्नित्या॑सन्न् ।45) ते ह॑ ह॒ ते ते ह॑ ।46) ह॒ नाक॒-न्नाकग्ं॑ ह ह॒ नाक᳚म् ।47) नाक॑-म्महि॒मानो॑ महि॒मानो॒ नाक॒-न्नाक॑-म्महि॒मानः॑ ।48) म॒हि॒मानः॑ सचन्ते सचन्ते महि॒मानो॑ महि॒मानः॑ सचन्ते ।49) स॒च॒न्ते॒ यत्र॒ यत्र॑ सचन्ते सचन्ते॒ यत्र॑ ।50) यत्र॒ पूर्वे॒ पूर्वे॒ यत्र॒ यत्र॒ पूर्वे᳚ ।51) पूर्वे॑ सा॒द्ध्या-स्सा॒द्ध्याः पूर्वे॒ पूर्वे॑ सा॒द्ध्याः ।52) सा॒द्ध्या-स्सन्ति॒ सन्ति॑ सा॒द्ध्या-स्सा॒द्ध्या-स्सन्ति॑ ।53) सन्ति॑ दे॒वा दे॒वा-स्सन्ति॒ सन्ति॑ दे॒वाः ।54) दे॒वा इति॑ दे॒वाः ।॥ 36 ॥ (54, 59)
1) jā̠ta-ñjā̠tavē̍dasi jā̠tavē̍dasi jā̠ta-ñjā̠ta-ñjā̠tavē̍dasi ।2) jā̠tavē̍dasi pri̠ya-mpri̠ya-ñjā̠tavē̍dasi jā̠tavē̍dasi pri̠yam ।2) jā̠tavē̍da̠sīti̍ jā̠ta - vē̠da̠si̠ ।3) pri̠yagṃ śi̍śīta śiśīta pri̠ya-mpri̠yagṃ śi̍śīta ।4) śi̠śī̠tā ti̍thi̠ mati̍thigṃ śiśīta śiśī̠tā ti̍thim ।5) ati̍thi̠mityati̍thim ।6) syō̠na ā syō̠nē syō̠na ā ।7) ā gṛ̠hapa̍ti-ṅgṛ̠hapa̍ti̠ mā gṛ̠hapa̍tim ।8) gṛ̠hapa̍ti̠miti̍ gṛ̠ha - pa̠ti̠m ।9) a̠gninā̠ 'gni ra̠gni ra̠gninā̠ 'gninā̠ 'gniḥ ।10) a̠gni-ssagṃ sa ma̠gni ra̠gni-ssam ।11) sa mi̍ddhyata iddhyatē̠ sagṃ sa mi̍ddhyatē ।12) i̠ddhya̠tē̠ ka̠viḥ ka̠vi ri̍ddhyata iddhyatē ka̠viḥ ।13) ka̠vi-rgṛ̠hapa̍ti-rgṛ̠hapa̍tiḥ ka̠viḥ ka̠vi-rgṛ̠hapa̍tiḥ ।14) gṛ̠hapa̍ti̠-ryuvā̠ yuvā̍ gṛ̠hapa̍ti-rgṛ̠hapa̍ti̠-ryuvā̎ ।14) gṛ̠hapa̍ti̠riti̍ gṛ̠ha - pa̠ti̠ḥ ।15) yuvēti̠ yuvā̎ ।16) ha̠vya̠vā-ḍju̠hvā̎syō ju̠hvā̎syō havya̠vā ḍḍha̍vya̠vā-ḍju̠hvā̎syaḥ ।16) ha̠vya̠vāḍiti̍ havya - vāṭ ।17) ju̠hvā̎sya̠ iti̍ ju̠hu - ā̠sya̠ḥ ।18) tvagṃ hi hi tva-ntvagṃ hi ।19) hya̍gnē agnē̠ hi hya̍gnē ।20) a̠gnē̠ a̠gninā̠ 'gninā̎ 'gnē agnē a̠gninā̎ ।21) a̠gninā̠ viprō̠ viprō̍ a̠gninā̠ 'gninā̠ vipra̍ḥ ।22) viprō̠ viprē̍ṇa̠ viprē̍ṇa̠ viprō̠ viprō̠ viprē̍ṇa ।23) viprē̍ṇa̠ sa-nthsan. viprē̍ṇa̠ viprē̍ṇa̠ sann ।24) sa-nthsa̠tā sa̠tā sa-nthsa-nthsa̠tā ।25) sa̠tēti̍ sa̠tā ।26) sakhā̠ sakhyā̠ sakhyā̠ sakhā̠ sakhā̠ sakhyā̎ ।27) sakhyā̍ sami̠ddhyasē̍ sami̠ddhyasē̠ sakhyā̠ sakhyā̍ sami̠ddhyasē̎ ।28) sa̠mi̠ddhyasa̠ iti̍ saṃ - i̠dhyasē̎ ।29) ta-mma̍rjayanta marjayanta̠ ta-nta-mma̍rjayanta ।30) ma̠rja̠ya̠nta̠ su̠kratugṃ̍ su̠kratu̍-mmarjayanta marjayanta su̠kratu̎m ।31) su̠kratu̍-mpurō̠yāvā̍na-mpurō̠yāvā̍nagṃ su̠kratugṃ̍ su̠kratu̍-mpurō̠yāvā̍nam ।31) su̠kratu̠miti̍ su - kratu̎m ।32) pu̠rō̠yāvā̍na mā̠ji ṣvā̠jiṣu̍ purō̠yāvā̍na-mpurō̠yāvā̍na mā̠jiṣu̍ ।32) pu̠rō̠yāvā̍na̠miti̍ puraḥ - yāvā̍nam ।33) ā̠jiṣvityā̠jiṣu̍ ।34) svēṣu̠ kṣayē̍ṣu̠ kṣayē̍ṣu̠ svēṣu̠ svēṣu̠ kṣayē̍ṣu ।35) kṣayē̍ṣu vā̠jina̍ṃ vā̠jina̠-ṅkṣayē̍ṣu̠ kṣayē̍ṣu vā̠jina̎m ।36) vā̠jina̠miti̍ vā̠jina̎m ।37) ya̠jñēna̍ ya̠jñaṃ ya̠jñaṃ ya̠jñēna̍ ya̠jñēna̍ ya̠jñam ।38) ya̠jña ma̍yajantā yajanta ya̠jñaṃ ya̠jña ma̍yajanta ।39) a̠ya̠ja̠nta̠ dē̠vā dē̠vā a̍yajantā yajanta dē̠vāḥ ।40) dē̠vā stāni̠ tāni̍ dē̠vā dē̠vā stāni̍ ।41) tāni̠ dharmā̍ṇi̠ dharmā̍ṇi̠ tāni̠ tāni̠ dharmā̍ṇi ।42) dharmā̍ṇi pratha̠māni̍ pratha̠māni̠ dharmā̍ṇi̠ dharmā̍ṇi pratha̠māni̍ ।43) pra̠tha̠mā nyā̍sa-nnāsa-npratha̠māni̍ pratha̠mā nyā̍sann ।44) ā̠sa̠nnityā̍sann ।45) tē ha̍ ha̠ tē tē ha̍ ।46) ha̠ nāka̠-nnākagṃ̍ ha ha̠ nāka̎m ।47) nāka̍-mmahi̠mānō̍ mahi̠mānō̠ nāka̠-nnāka̍-mmahi̠māna̍ḥ ।48) ma̠hi̠māna̍-ssachantē sachantē mahi̠mānō̍ mahi̠māna̍-ssachantē ।49) sa̠cha̠ntē̠ yatra̠ yatra̍ sachantē sachantē̠ yatra̍ ।50) yatra̠ pūrvē̠ pūrvē̠ yatra̠ yatra̠ pūrvē̎ ।51) pūrvē̍ sā̠ddhyā-ssā̠ddhyāḥ pūrvē̠ pūrvē̍ sā̠ddhyāḥ ।52) sā̠ddhyā-ssanti̠ santi̍ sā̠ddhyā-ssā̠ddhyā-ssanti̍ ।53) santi̍ dē̠vā dē̠vā-ssanti̠ santi̍ dē̠vāḥ ।54) dē̠vā iti̍ dē̠vāḥ ।॥ 36 ॥ (54, 59)
meaning
This verse is a ritualistic enumeration and repetitive invocation of Agni (fire), the householder, the oblation-bearer, and the gods in their sacrificial roles, establishing the foundational dharmas (cosmic laws) that support the heavenly realm where the majestic ones dwell.
verse 37
॥ अ. 11 ॥
॥ a. 11 ॥
meaning
Colophon: end of anuvaka 11.

Primary text from vignanam.org