KYTS 1.8 Anumatyai Purodaasamashtakapalam

Krishna

◆

tap any word for its meaning

verse 1
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे अषमः प्रश्नः - राजसूयः
kṛṣṇa yajurvēdīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍē aṣamaḥ praśnaḥ - rājasūyaḥ
meaning
Title inscription: Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita, First Kanda, Eighth Prashna — the Rajasuya (royal consecration).
verse 2
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
ō-nnamaḥ paramātmanē, śrī mahāgaṇapatayē namaḥ,śrī gurubhyō namaḥ । ha̠ri̠ḥ ōm ॥
meaning
Opening invocation: salutation to the Supreme Self, to Mahagana-pati, and to the Guru; Hare Om.
verse 3
अनु॑मत्यै पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति धे॒नु-र्दक्षि॑णा॒ ये प्र॒त्यञ्च॒-श्शम्या॑या अव॒शीय॑न्ते॒ त-न्नैर्-ऋ॒त-मेक॑कपाल-ङ्कृ॒ष्णं-वाँसः॑ कृ॒ष्णतू॑ष॒-न्दक्षि॑णा॒ वीहि॒ स्वाहा-ऽऽहु॑ति-ञ्जुषा॒ण ए॒ष ते॑ निर्-ऋते भा॒गो भूते॑ ह॒विष्म॑त्यसि मु॒ञ्चेम-मग्ंह॑स॒-स्स्वाहा॒ नमो॒ य इ॒द-ञ्च॒कारा॑-ऽऽदि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पति॒ वरो॒ दक्षि॑णा-ऽऽग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपालं-वाँम॒नो व॒ही दक्षि॑णा ऽग्नीषो॒मीय॒- [दक्षि॑णा ऽग्नीषो॒मीय᳚म्, एका॑दशकपाल॒ग्ं॒ हिर॑ण्यं॒] 1
anu̍matyai purō̠ḍāśa̍-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati dhē̠nu-rdakṣi̍ṇā̠ yē pra̠tyañcha̠-śśamyā̍yā ava̠śīya̍ntē̠ ta-nnair-ṛ̠ta-mēka̍kapāla-ṅkṛ̠ṣṇaṃ vāsa̍ḥ kṛ̠ṣṇatū̍ṣa̠-ndakṣi̍ṇā̠ vīhi̠ svāhā-''hu̍ti-ñjuṣā̠ṇa ē̠ṣa tē̍ nir-ṛtē bhā̠gō bhūtē̍ ha̠viṣma̍tyasi mu̠ñchēma-magṃha̍sa̠-ssvāhā̠ namō̠ ya i̠da-ñcha̠kārā̍-''di̠tya-ñcha̠ru-nnirva̍pati̠ varō̠ dakṣi̍ṇā-''gnāvaiṣṇa̠va-mēkā̍daśakapālaṃ vāma̠nō va̠hī dakṣi̍ṇā 'gnīṣō̠mīya̠- [dakṣi̍ṇā 'gnīṣō̠mīya̎m, ēkā̍daśakapāla̠gṃ̠ hira̍ṇya̠ṃ] 1
meaning
Ritual instruction: one offers to Anumaati (the deity of consent) a purodasha cake on eight potsherds; cows are the fee for those on the south side of the forked stake.
verse 4
-मेका॑दशकपाल॒ग्ं॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल-मृष॒भो व॒ही दक्षि॑णा-ऽऽग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पालमै॒न्द्र-न्दद्ध्यृ॑ष॒भो व॒ही दक्षि॑णैन्द्रा॒ग्न-न्द्वाद॑शकपालं-वैँश्वदे॒व-ञ्च॒रु-म्प्र॑थम॒जो व॒थ्सो दक्षि॑णा सौ॒म्यग्ग् श्या॑मा॒क-ञ्च॒रुं-वाँसो॒ दक्षि॑णा॒ सर॑स्वत्यै च॒रुग्ं सर॑स्वते च॒रु-म्मि॑थु॒नौ गावौ॒ दक्षि॑णा ॥ 2 ॥(अ॒ग्नी॒षो॒मीयं॒-चतु॑स्त्रिग्ंशच्च) (अ. 1)
-mēkā̍daśakapāla̠gṃ̠ hira̍ṇya̠-ndakṣi̍ṇai̠ndra-mēkā̍daśakapāla-mṛṣa̠bhō va̠hī dakṣi̍ṇā-''gnē̠ya-ma̠ṣṭāka̍pālamai̠ndra-ndaddhyṛ̍ṣa̠bhō va̠hī dakṣi̍ṇaindrā̠gna-ndvāda̍śakapālaṃ vaiśvadē̠va-ñcha̠ru-mpra̍thama̠jō va̠thsō dakṣi̍ṇā sau̠myagg śyā̍mā̠ka-ñcha̠ruṃ vāsō̠ dakṣi̍ṇā̠ sara̍svatyai cha̠rugṃ sara̍svatē cha̠ru-mmi̍thu̠nau gāvau̠ dakṣi̍ṇā ॥ 2 ॥(a̠gnī̠ṣō̠mīya̠ṃ-chatu̍strigṃśachcha) (a. 1)
meaning
Ritual instruction: an eleven-potsherd cake to Indra with gold as fee; a bull as the fee; an eight-potsherd cake to Agni; an eleven-potsherd cake to Indra.
verse 5
आ॒ग्ने॒यम॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति सौ॒म्य-ञ्च॒रुग्ं सा॑वि॒त्रं-द्वाद॑शकपालग्ं सारस्व॒त-ञ्च॒रु-म्पौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-म्मा॑रु॒तग्ं स॒प्तक॑पालं-वैँश्वदे॒वी-मा॒मिक्षा᳚-न्द्यावापृथि॒व्य॑-मेक॑कपालम् ॥ 3 ॥(आ॒ग्ने॒यग्ं सौ॒म्य-म्मा॑रु॒त-म॒ष्टाद॑श) (अ. 2)
ā̠gnē̠yama̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati sau̠mya-ñcha̠rugṃ sā̍vi̠traṃ-dvāda̍śakapālagṃ sārasva̠ta-ñcha̠ru-mpau̠ṣṇa-ñcha̠ru-mmā̍ru̠tagṃ sa̠ptaka̍pālaṃ vaiśvadē̠vī-mā̠mikṣā̎-ndyāvāpṛthi̠vya̍-mēka̍kapālam ॥ 3 ॥(ā̠gnē̠yagṃ sau̠mya-mmā̍ru̠ta-ma̠ṣṭāda̍śa) (a. 2)
meaning
Ritual instruction: an eight-potsherd cake to Agni, a gruel to Soma, a twelve-potsherd cake to Savita, a gruel to Sarasvati, and gruel to Pushan.
verse 6
ऐ॒न्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल-म्मारु॒ती-मा॒मिक्षां᳚-वाँरु॒णी-मा॒मिक्षा᳚-ङ्का॒यमेक॑कपाल-म्प्रघा॒स्यान्॑. हवामहे म॒रुतो॑ य॒ज्ञवा॑हसः कर॒म्भेण॑ स॒जोष॑सः ॥ मो षू ण॑ इन्द्र पृ॒थ्सु दे॒वास्तु॑ स्म ते शुष्मिन्नव॒या । म॒ही ह्य॑स्य मी॒ढुषो॑ य॒व्या । ह॒विष्म॑तो म॒रुतो॒ वन्द॑ते॒ गीः ॥ य-द्ग्रामे॒ यदर॑ण्ये॒ य-थ्स॒भायां॒-यँदि॑न्द्रि॒ये । यच्छू॒द्रे यद॒र्य॑ एन॑श्चकृ॒मा व॒यम् । यदे क॒स्याधि॒ धर्म॑णि॒ तस्या॑व॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ॥ अक्र॒न् कर्म॑ कर्म॒कृतः॑ स॒ह वा॒चा म॑योभु॒वा । दे॒वेभ्यः॒ कर्म॑ कृ॒त्वा-ऽस्त॒-म्प्रेत॑ सुदानवः ॥ 4 ॥(व॒यंयँ-द्विग्ं॑श॒तिश्च॑) (अ. 3)
ai̠ndrā̠gna-mēkā̍daśakapāla-mmāru̠tī-mā̠mikṣā̎ṃ vāru̠ṇī-mā̠mikṣā̎-ṅkā̠yamēka̍kapāla-mpraghā̠syān̍. havāmahē ma̠rutō̍ ya̠jñavā̍hasaḥ kara̠mbhēṇa̍ sa̠jōṣa̍saḥ ॥ mō ṣū ṇa̍ indra pṛ̠thsu dē̠vāstu̍ sma tē śuṣminnava̠yā । ma̠hī hya̍sya mī̠ḍhuṣō̍ ya̠vyā । ha̠viṣma̍tō ma̠rutō̠ vanda̍tē̠ gīḥ ॥ ya-dgrāmē̠ yadara̍ṇyē̠ ya-thsa̠bhāyā̠ṃ yadi̍ndri̠yē । yachChū̠drē yada̠rya̍ ēna̍śchakṛ̠mā va̠yam । yadē ka̠syādhi̠ dharma̍ṇi̠ tasyā̍va̠yaja̍namasi̠ svāhā̎ ॥ akra̠n karma̍ karma̠kṛta̍-ssa̠ha vā̠chā ma̍yōbhu̠vā । dē̠vēbhya̠ḥ karma̍ kṛ̠tvā-'sta̠-mprēta̍ sudānavaḥ ॥ 4 ॥(va̠yaṃya-dvigṃ̍śa̠tiścha̍) (a. 3)
meaning
Ritual instruction: an eleven-potsherd cake to Indra-Agni, curds of Maruta, curds of Varuna, and a one-potsherd cake to Kaya — the oblations for the seasonal rite.
verse 7
अ॒ग्नये-ऽनी॑कवते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति सा॒कग्ं सूर्ये॑णोद्य॒ता म॒रुद्भ्यः॑ सान्तप॒नेभ्यो॑ म॒द्ध्यन्दि॑ने च॒रु-म्म॒रुद्भ्यो॑ गृहमे॒धिभ्य॒-स्सर्वा॑सा-न्दु॒ग्धे सा॒य-ञ्च॒रु-म्पू॒र्णा द॑र्वि॒ परा॑पत॒ सुपू᳚र्णा॒ पुन॒रा प॑त । व॒स्नेव॒ वि क्री॑णावहा॒ इष॒मूर्जग्ं॑ शतक्रतो ॥ दे॒हि मे॒ ददा॑मि ते॒ नि मे॑ धेहि॒ नि ते॑ दधे । नि॒हार॒मिन्नि मे॑ हरा नि॒ हार॒- [नि॒ हार᳚म्, नि ह॑रामि ते ।] 5
a̠gnayē-'nī̍kavatē purō̠ḍāśa̍-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati sā̠kagṃ sūryē̍ṇōdya̠tā ma̠rudbhya̍-ssāntapa̠nēbhyō̍ ma̠ddhyandi̍nē cha̠ru-mma̠rudbhyō̍ gṛhamē̠dhibhya̠-ssarvā̍sā-ndu̠gdhē sā̠ya-ñcha̠ru-mpū̠rṇā da̍rvi̠ parā̍pata̠ supū̎rṇā̠ puna̠rā pa̍ta । va̠snēva̠ vi krī̍ṇāvahā̠ iṣa̠mūrjagṃ̍ śatakratō ॥ dē̠hi mē̠ dadā̍mi tē̠ ni mē̍ dhēhi̠ ni tē̍ dadhē । ni̠hāra̠minni mē̍ harā ni̠ hāra̠- [ni̠ hāra̎m, ni ha̍rāmi tē ।] 5
meaning
Ritual instruction: an eight-potsherd cake to Agni Anikavat is offered, rising together with the sun; to the Maruts Santapana.
verse 8
-न्नि ह॑रामि ते ॥ म॒रुद्भ्यः॑ क्री॒डिभ्यः॑ पुरो॒डाशग्ं॑ स॒प्तक॑पाल॒-न्निर्व॑पति सा॒कग्ं सूर्ये॑णोद्य॒ता-ऽऽग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति सौ॒म्य-ञ्च॒रुग्ं सा॑वि॒त्र-न्द्वाद॑शकपालग्ं सारस्व॒त-ञ्च॒रु-म्पौ॒ष्ण-ञ्च॒रुमै᳚न्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल-मै॒न्द्र-ञ्च॒रुं-वैँ᳚श्वकर्म॒ण-मेक॑कपालम् ॥ 6 ॥(ह॒रा॒ नि॒हार॑न्-त्रि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 4)
-nni ha̍rāmi tē ॥ ma̠rudbhya̍ḥ krī̠ḍibhya̍ḥ purō̠ḍāśagṃ̍ sa̠ptaka̍pāla̠-nnirva̍pati sā̠kagṃ sūryē̍ṇōdya̠tā-''gnē̠ya-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati sau̠mya-ñcha̠rugṃ sā̍vi̠tra-ndvāda̍śakapālagṃ sārasva̠ta-ñcha̠ru-mpau̠ṣṇa-ñcha̠rumai̎mdrā̠gna-mēkā̍daśakapāla-mai̠ndra-ñcha̠ruṃ vai̎śvakarma̠ṇa-mēka̍kapālam ॥ 6 ॥(ha̠rā̠ ni̠hāra̍n-tri̠gṃ̠śachcha̍) (a. 4)
meaning
Ritual instruction: seven-potsherd cake to the playful Maruts, offered rising together with the sun — I carry it down for you.
verse 9
सोमा॑य पितृ॒मते॑ पुरो॒डाश॒ग्ं॒ षट्क॑पाल॒-न्निर्व॑पति पि॒तृभ्यो॑ बर्हि॒षद्भ्यो॑ धा॒नाः पि॒तृभ्यो᳚-ऽग्निष्वा॒त्तेभ्यो॑ ऽभिवा॒न्या॑यै दु॒ग्धे म॒न्थमे॒त-त्ते॑ तत॒ ये च॒ त्वा-मन्वे॒त-त्ते॑ पितामह प्रपितामह॒ ये च॒ त्वामन्वत्र॑ पितरो यथाभा॒ग-म्म॑न्दद्ध्वग्ं सुस॒न्दृश॑-न्त्वा व॒य-म्मघ॑व-न्मन्दिषी॒महि॑ । प्रनू॒न-म्पू॒र्णव॑न्धुर-स्स्तु॒तो या॑सि॒ वशा॒ग्ं॒ अनु॑ । योजा॒ न्वि॑न्द्र ते॒ हरी᳚ ॥ 7 ॥
sōmā̍ya pitṛ̠matē̍ purō̠ḍāśa̠gṃ̠ ṣaṭka̍pāla̠-nnirva̍pati pi̠tṛbhyō̍ barhi̠ṣadbhyō̍ dhā̠nāḥ pi̠tṛbhyō̎-'gniṣvā̠ttēbhyō̍ 'bhivā̠nyā̍yai du̠gdhē ma̠nthamē̠ta-ttē̍ tata̠ yē cha̠ tvā-manvē̠ta-ttē̍ pitāmaha prapitāmaha̠ yē cha̠ tvāmanvatra̍ pitarō yathābhā̠ga-mma̍ndaddhvagṃ susa̠ndṛśa̍-ntvā va̠ya-mmagha̍va-nmandiṣī̠mahi̍ । pranū̠na-mpū̠rṇava̍ndhura-sstu̠tō yā̍si̠ vaśā̠gṃ̠ anu̍ । yōjā̠ nvi̍ndra tē̠ harī̎ ॥ 7 ॥
meaning
Ritual instruction: a six-potsherd cake to Soma with the ancestors; to the pitrs of the Barhishad class — scattered grain as offering.
verse 10
अक्ष॒न्नमी॑मदन्त॒ ह्यव॑ प्रि॒या अ॑धूषत । अस्तो॑षत॒ स्वभा॑नवो॒ विप्रा॒ नवि॑ष्ठया म॒ती । योजा॒ न्वि॑न्द्र ते॒ हरी᳚ ॥ अक्ष॑-न्पि॒तरो-ऽमी॑मदन्त पि॒तरो-ऽती॑तृपन्त पि॒तरो-ऽमी॑मृजन्त पि॒तरः॑ ॥ परे॑त पितर-स्सोम्या गम्भी॒रैः प॒थिभिः॑ पू॒र्व्यैः । अथा॑ पि॒तृन्-थ्सु॑वि॒दत्रा॒ग्ं॒ अपी॑त य॒मेन॒ ये स॑ध॒माद॒-म्मद॑न्ति ॥ मनो॒ न्वा हु॑वामहे नाराश॒ग्ं॒सेन॒ स्तोमे॑न पितृ॒णा-ञ्च॒ मन्म॑भिः ॥ आ [आ, न॒ ए॒तु॒ मनः॒ पुनः॒ क्रत्वे॒] 8
akṣa̠nnamī̍madanta̠ hyava̍ pri̠yā a̍dhūṣata । astō̍ṣata̠ svabhā̍navō̠ viprā̠ navi̍ṣṭhayā ma̠tī । yōjā̠ nvi̍ndra tē̠ harī̎ ॥ akṣa̍-npi̠tarō-'mī̍madanta pi̠tarō-'tī̍tṛpanta pi̠tarō-'mī̍mṛjanta pi̠tara̍ḥ ॥ parē̍ta pitara-ssōmyā gambhī̠raiḥ pa̠thibhi̍ḥ pū̠rvyaiḥ । athā̍ pi̠tṛn-thsu̍vi̠datrā̠gṃ̠ apī̍ta ya̠mēna̠ yē sa̍dha̠māda̠-mmada̍nti ॥ manō̠ nvā hu̍vāmahē nārāśa̠gṃ̠sēna̠ stōmē̍na pitṛ̠ṇā-ñcha̠ manma̍bhiḥ ॥ ā [ā, na̠ ē̠tu̠ mana̠ḥ puna̠ḥ kratvē̠] 8
meaning
Vedic mantra: 'They ate, they rejoiced, they honour the beloved ones; the inspired ones praised with the newest thought — yoke now Indra.'
verse 11
न॑ एतु॒ मनः॒ पुनः॒ क्रत्वे॒ दक्षा॑य जी॒वसे᳚ । ज्योक्च॒ सूर्य॑-न्दृ॒शे ॥ पुन॑र्नः पि॒तरो॒ मनो॒ ददा॑तु॒ दैव्यो॒ जनः॑ । जी॒वं-व्राँतग्ं॑ सचेमहि ॥ यद॒न्तरि॑क्ष-म्पृथि॒वीमु॒त द्यां-यँन्मा॒तर॑-म्पि॒तरं॑-वाँ जिहिग्ंसि॒म । अ॒ग्नि-र्मा॒ तस्मा॒देन॑सो॒ गार्ह॑पत्यः॒ प्र मु॑ञ्चतु दुरि॒ता यानि॑ चकृ॒म क॒रोतु॒ मा-म॑ने॒नस᳚म् ॥ 9 ॥(हरी॒-मन्म॑भि॒रा-चतु॑श्चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 5)
na̍ ētu̠ mana̠ḥ puna̠ḥ kratvē̠ dakṣā̍ya jī̠vasē̎ । jyōkcha̠ sūrya̍-ndṛ̠śē ॥ puna̍rnaḥ pi̠tarō̠ manō̠ dadā̍tu̠ daivyō̠ jana̍ḥ । jī̠vaṃ vrātagṃ̍ sachēmahi ॥ yada̠ntari̍kṣa-mpṛthi̠vīmu̠ta dyāṃ yanmā̠tara̍-mpi̠tara̍ṃ vā jihigṃsi̠ma । a̠gni-rmā̠ tasmā̠dēna̍sō̠ gārha̍patya̠ḥ pra mu̍ñchatu duri̠tā yāni̍ chakṛ̠ma ka̠rōtu̠ mā-ma̍nē̠nasa̎m ॥ 9 ॥(harī̠-manma̍bhi̠rā-chatu̍śchatvārigṃśachcha) (a. 5)
meaning
Vedic mantra: 'May our mind return again to wisdom and strength for living; and may we see the sun long; may the fathers restore our mind, O Punarvasu.'
verse 12
प्र॒ति॒पू॒रु॒षमेक॑कपाला॒-न्निर्व॑प॒त्येक॒-मति॑रिक्तं॒-याँव॑न्तो गृ॒ह्या᳚-स्स्मस्तेभ्यः॒ कम॑कर-म्पशू॒नाग्ं शर्मा॑सि॒ शर्म॒ यज॑मानस्य॒ शर्म॑ मे य॒च्छैक॑ ए॒व रु॒द्रो न द्वि॒तीया॑य तस्थ आ॒खुस्ते॑ रुद्र प॒शुस्त-ञ्जु॑षस्वै॒ष ते॑ रुद्र भा॒ग-स्स॒ह स्वस्रा-ऽम्बि॑कया॒ त-ञ्जु॑षस्व भेष॒ज-ङ्गवे-ऽश्वा॑य॒ पुरु॑षाय भेष॒जमथो॑ अ॒स्मभ्य॑-म्भेष॒जग्ं सुभे॑षजं॒- [सुभे॑षजम्, यथा-ऽस॑ति ।] 10
pra̠ti̠pū̠ru̠ṣamēka̍kapālā̠-nnirva̍pa̠tyēka̠-mati̍rikta̠ṃ yāva̍ntō gṛ̠hyā̎-ssmastēbhya̠ḥ kama̍kara-mpaśū̠nāgṃ śarmā̍si̠ śarma̠ yaja̍mānasya̠ śarma̍ mē ya̠chChaika̍ ē̠va ru̠drō na dvi̠tīyā̍ya tastha ā̠khustē̍ rudra pa̠śusta-ñju̍ṣasvai̠ṣa tē̍ rudra bhā̠ga-ssa̠ha svasrā-'mbi̍kayā̠ ta-ñju̍ṣasva bhēṣa̠ja-ṅgavē-'śvā̍ya̠ puru̍ṣāya bhēṣa̠jamathō̍ a̠smabhya̍-mbhēṣa̠jagṃ subhē̍ṣaja̠ṃ- [subhē̍ṣajam, yathā-'sa̍ti ।] 10
meaning
Ritual instruction: one potsherd is offered per person, one extra beyond those of the household; what was not done for animals — the rite proceeds.
verse 13
-ँयथा-ऽस॑ति । सु॒ग-म्मे॒षाय॑ मे॒ष्या॑ अवा᳚म्ब रु॒द्र-म॑दिम॒ह्यव॑ दे॒व-न्त्य्र॑म्बकम् । यथा॑ न॒-श्श्रेय॑सः॒ कर॒-द्यथा॑ नो॒ वस्य॑सः॒ कर॒-द्यथा॑ नः पशु॒मतः॒ कर॒-द्यथा॑ नो व्यवसा॒यया᳚त् ॥ त्य्र॑म्बकं-यँजामहे सुग॒न्धि-म्पु॑ष्टि॒वर्ध॑नम् । उ॒र्वा॒रु॒क-मि॑व॒ बन्ध॑ना-न्मृ॒त्यो-र्मु॑क्षीय॒ मा-ऽमृता᳚त् ॥ ए॒ष ते॑ रुद्र भा॒गस्त-ञ्जु॑षस्व॒ तेना॑व॒सेन॑ प॒रो मूज॑व॒तो-ऽती॒ह्य व॑ततधन्वा॒ पिना॑कहस्तः॒ कृत्ति॑वासाः ॥ 11 ॥(सुभे॑षज-मिहि॒ त्रीणि॑ च) (अ. 6)
-ँyathā-'sa̍ti । su̠ga-mmē̠ṣāya̍ mē̠ṣyā̍ avā̎mba ru̠dra-ma̍dima̠hyava̍ dē̠va-ntyra̍mbakam । yathā̍ na̠-śśrēya̍sa̠ḥ kara̠-dyathā̍ nō̠ vasya̍sa̠ḥ kara̠-dyathā̍ naḥ paśu̠mata̠ḥ kara̠-dyathā̍ nō vyavasā̠yayā̎t ॥ tyra̍mbakaṃ yajāmahē suga̠ndhi-mpu̍ṣṭi̠vardha̍nam । u̠rvā̠ru̠ka-mi̍va̠ bandha̍nā-nmṛ̠tyō-rmu̍kṣīya̠ mā-'mṛtā̎t ॥ ē̠ṣa tē̍ rudra bhā̠gasta-ñju̍ṣasva̠ tēnā̍va̠sēna̍ pa̠rō mūja̍va̠tō-'tī̠hya va̍tatadhanvā̠ pinā̍kahasta̠ḥ kṛtti̍vāsāḥ ॥ 11 ॥(subhē̍ṣaja-mihi̠ trīṇi̍ cha) (a. 6)
meaning
Ritual text: 'Auspicious for the sheep, for the ewe — away from Rudra; as our prosperity, free from harm.'
verse 14
ऐ॒न्द्रा॒ग्न-न्द्वाद॑शकपालं-वैँश्वदे॒व-ञ्च॒रुमिन्द्रा॑य॒ शुना॒सीरा॑य पुरो॒डाश॒-न्द्वाद॑शकपालं-वाँय॒व्य॑-म्पयः॑ सौ॒र्यमेक॑कपाल-न्द्वादशग॒वग्ं सीर॒-न्दक्षि॑णा- ऽऽग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति रौ॒द्र-ङ्गा॑वीधु॒क-ञ्च॒रुमै॒न्द्र-न्दधि॑ वारु॒णं-यँ॑व॒मय॑-ञ्च॒रुं-वँ॒हिनी॑ धे॒नु-र्दक्षि॑णा॒ ये दे॒वाः पु॑र॒स्सदो॒-ऽग्निने᳚त्रा दक्षिण॒सदो॑ य॒मने᳚त्राः पश्चा॒थ्सदः॑ सवि॒तृने᳚त्रा उत्तर॒सदो॒ वरु॑णनेत्रा उपरि॒षदो॒ बृह॒स्पति॑नेत्रा रक्षो॒हण॒स्ते नः॑ पान्तु॒ ते नो॑-ऽवन्तु॒ तेभ्यो॒ [ते नो॑-ऽवन्तु॒ तेभ्यः॑, नम॒स्तेभ्य॒-स्स्वाहा॒] 12
ai̠ndrā̠gna-ndvāda̍śakapālaṃ vaiśvadē̠va-ñcha̠rumindrā̍ya̠ śunā̠sīrā̍ya purō̠ḍāśa̠-ndvāda̍śakapālaṃ vāya̠vya̍-mpaya̍-ssau̠ryamēka̍kapāla-ndvādaśaga̠vagṃ sīra̠-ndakṣi̍ṇā- ''gnē̠ya-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati rau̠dra-ṅgā̍vīdhu̠ka-ñcha̠rumai̠ndra-ndadhi̍ vāru̠ṇaṃ ya̍va̠maya̍-ñcha̠ruṃ va̠hinī̍ dhē̠nu-rdakṣi̍ṇā̠ yē dē̠vāḥ pu̍ra̠ssadō̠-'gninē̎trā dakṣiṇa̠sadō̍ ya̠manē̎trāḥ paśchā̠thsada̍-ssavi̠tṛnē̎trā uttara̠sadō̠ varu̍ṇanētrā upari̠ṣadō̠ bṛha̠spati̍nētrā rakṣō̠haṇa̠stē na̍ḥ pāntu̠ tē nō̍-'vantu̠ tēbhyō̠ [tē nō̍-'vantu̠ tēbhya̍ḥ, nama̠stēbhya̠-ssvāhā̠] 12
meaning
Ritual instruction: a twelve-potsherd cake for Indra-Agni, gruel for the Vishvedevas, a twelve-potsherd cake for Indra-Shunasira, and for Vayu.
verse 15
नम॒स्तेभ्य॒-स्स्वाहा॒ समू॑ढ॒ग्ं॒ रक्ष॒-स्सन्द॑॑ग्ध॒ग्ं॒ रक्ष॑ इ॒दम॒हग्ं रक्षो॒-ऽभि स-न्द॑हाम्य॒ग्नये॑ रक्षो॒घ्ने स्वाहा॑ य॒माय॑ सवि॒त्रे वरु॑णाय॒ बृह॒स्पत॑ये॒ दुव॑स्वते रक्षो॒घ्ने स्वाहा᳚ प्रष्टिवा॒ही रथो॒ दक्षि॑णा दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे᳚-ऽश्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या॒ग्ं॒ रक्ष॑सो व॒ध-ञ्जु॑होमि ह॒तग्ं रक्षो-ऽव॑धिष्म॒ रक्षो॒ य-द्वस्ते॒ त-द्दक्षि॑णा ॥ 13 ॥(तेभ्यः॒-पञ्च॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 7)
nama̠stēbhya̠-ssvāhā̠ samū̍ḍha̠gṃ̠ rakṣa̠-ssanda̍̍gdha̠gṃ̠ rakṣa̍ i̠dama̠hagṃ rakṣō̠-'bhi sa-nda̍hāmya̠gnayē̍ rakṣō̠ghnē svāhā̍ ya̠māya̍ savi̠trē varu̍ṇāya̠ bṛha̠spata̍yē̠ duva̍svatē rakṣō̠ghnē svāhā̎ praṣṭivā̠hī rathō̠ dakṣi̍ṇā dē̠vasya̍ tvā savi̠tuḥ pra̍sa̠vē̎-'śvinō̎-rbā̠hubhyā̎-mpū̠ṣṇō hastā̎bhyā̠gṃ̠ rakṣa̍sō va̠dha-ñju̍hōmi ha̠tagṃ rakṣō-'va̍dhiṣma̠ rakṣō̠ ya-dvastē̠ ta-ddakṣi̍ṇā ॥ 13 ॥(tēbhya̠ḥ-pañcha̍chatvārigṃśachcha) (a. 7)
meaning
Mantra: 'Homage to you, svaha! — the gathered raksha (demon-force) is consumed; I burn this raksha down with fire.'
verse 16
धा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑प॒त्यनु॑मत्यै च॒रुग्ं रा॒कायै॑ च॒रुग्ं सि॑नीवा॒ल्यै च॒रु-ङ्कु॒ह्वै॑ च॒रु-म्मि॑थु॒नौ गावौ॒ दक्षि॑णा ऽऽग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पत्यैन्द्रावैष्ण॒व-मेका॑दशकपालं-वैँष्ण॒व-न्त्रि॑कपा॒लं-वाँ॑म॒नो व॒ही दक्षि॑णा-ऽग्नीषो॒मीय॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पतीन्द्रासो॒मीय॒- मेका॑दशकपालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रु-म्ब॒भ्रु-र्दक्षि॑णा सोमापौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पत्यैन्द्रा पौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-म्पौ॒ष्ण-ञ्च॒रुग्ग् श्या॒मो दक्षि॑णा वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पति॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णा वारु॒णं-यँ॑व॒मय॑-ञ्च॒रुमश्वो॒ दक्षि॑णा ॥ 14 ॥(वै॒श्वा॒न॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्नि॒-रष्टौ च॑) (अ. 8)
dhā̠trē pu̍rō̠ḍāśa̠-ndvāda̍śakapāla̠-nnirva̍pa̠tyanu̍matyai cha̠rugṃ rā̠kāyai̍ cha̠rugṃ si̍nīvā̠lyai cha̠ru-ṅku̠hvai̍ cha̠ru-mmi̍thu̠nau gāvau̠ dakṣi̍ṇā ''gnāvaiṣṇa̠va-mēkā̍daśakapāla̠-nnirva̍patyaindrāvaiṣṇa̠va-mēkā̍daśakapālaṃ vaiṣṇa̠va-ntri̍kapā̠laṃ vā̍ma̠nō va̠hī dakṣi̍ṇā-'gnīṣō̠mīya̠-mēkā̍daśakapāla̠-nnirva̍patīndrāsō̠mīya̠- mēkā̍daśakapālagṃ sau̠mya-ñcha̠ru-mba̠bhru-rdakṣi̍ṇā sōmāpau̠ṣṇa-ñcha̠ru-nnirva̍patyaindrā pau̠ṣṇa-ñcha̠ru-mpau̠ṣṇa-ñcha̠rugg śyā̠mō dakṣi̍ṇā vaiśvāna̠ra-ndvāda̍śakapāla̠-nnirva̍pati̠ hira̍ṇya̠-ndakṣi̍ṇā vāru̠ṇaṃ ya̍va̠maya̍-ñcha̠rumaśvō̠ dakṣi̍ṇā ॥ 14 ॥(vai̠śvā̠na̠ra-ndvāda̍śakapāla̠-nni̠-raṣṭau cha̍) (a. 8)
meaning
Ritual instruction: twelve-potsherd cake to Dhata, gruel to Anumaati, gruel to Raka, gruel to Sinivali.
verse 17
बा॒र्॒ह॒स्प॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पति ब्र॒ह्मणो॑ गृ॒हे शि॑तिपृ॒ष्ठो दक्षि॑णै॒न्द्र-मेका॑दशकपालग्ं राज॒न्य॑स्य गृ॒ह ऋ॑ष॒भो दक्षि॑णा-ऽऽदि॒त्य-ञ्च॒रु-म्महि॑ष्यै गृ॒हे धे॒नु-र्दक्षि॑णा नैर्-ऋ॒त-ञ्च॒रु-म्प॑रिवृ॒क्त्यै॑ गृ॒हे कृ॒ष्णानां᳚-व्रीँही॒णा-न्न॒खनि॑र्भिन्न-ङ्कृ॒ष्णा कू॒टा दक्षि॑णा ऽऽग्ने॒यम॒ष्टाक॑पालग्ं सेना॒न्यो॑ गृ॒हे हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णा वारु॒ण-न्दश॑कपालग्ं सू॒तस्य॑ गृ॒हे म॒हानि॑रष्टो॒ दक्षि॑णा मारु॒तग्ं स॒प्तक॑पाल-ङ्ग्राम॒ण्यो॑ गृ॒हे पृश्ञि॒-र्दक्षि॑णा सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपालं- [द्वाद॑शकपालम्, क्ष॒त्तु-र्गृ॒ह] 15
bā̠r̠ha̠spa̠tya-ñcha̠ru-nnirva̍pati bra̠hmaṇō̍ gṛ̠hē śi̍tipṛ̠ṣṭhō dakṣi̍ṇai̠ndra-mēkā̍daśakapālagṃ rāja̠nya̍sya gṛ̠ha ṛ̍ṣa̠bhō dakṣi̍ṇā-''di̠tya-ñcha̠ru-mmahi̍ṣyai gṛ̠hē dhē̠nu-rdakṣi̍ṇā nair-ṛ̠ta-ñcha̠ru-mpa̍rivṛ̠ktyai̍ gṛ̠hē kṛ̠ṣṇānā̎ṃ vrīhī̠ṇā-nna̠khani̍rbhinna-ṅkṛ̠ṣṇā kū̠ṭā dakṣi̍ṇā ''gnē̠yama̠ṣṭāka̍pālagṃ sēnā̠nyō̍ gṛ̠hē hira̍ṇya̠-ndakṣi̍ṇā vāru̠ṇa-ndaśa̍kapālagṃ sū̠tasya̍ gṛ̠hē ma̠hāni̍raṣṭō̠ dakṣi̍ṇā māru̠tagṃ sa̠ptaka̍pāla-ṅgrāma̠ṇyō̍ gṛ̠hē pṛśñi̠-rdakṣi̍ṇā sāvi̠tra-ndvāda̍śakapālaṃ- [dvāda̍śakapālam, kṣa̠ttu-rgṛ̠ha] 15
meaning
Ritual instruction: gruel to Brihaspati, offered in the Brahmin's house with a white-backed animal as fee; an eleven-potsherd cake for the Rajanya.
verse 18
-क्ष॒त्तु-र्गृ॒ह उ॑पद्ध्व॒स्तो दक्षि॑णा-ऽऽश्वि॒न-न्द्वि॑कपा॒लग्ं स॑ङ्ग्रही॒तु-र्गृ॒हे स॑वा॒त्यौ॑ दक्षि॑णा पौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-म्भा॑गदु॒घस्य॑ गृ॒हे श्या॒मो दक्षि॑णा रौ॒द्र-ङ्गा॑वीधु॒क-ञ्च॒रुम॑क्षावा॒पस्य॑ गृ॒हे श॒बल॒ उद्वा॑रो॒ दक्षि॒णेन्द्रा॑य सु॒त्रांणे॑ पुरो॒डाश॒मेका॑दशकपाल॒-म्प्रति॒ निर्व॑प॒तीन्द्रा॑याग्ंहो॒मुचे॒ ऽय-न्नो॒ राजा॑ वृत्र॒हा राजा॑ भू॒त्वा वृ॒त्रं-वँ॑द्ध्या-न्मैत्राबार्हस्प॒त्य-म्भ॑वति श्वे॒तायै᳚ श्वे॒तव॑थ्सायै दु॒ग्धे स्व॑यम्मू॒र्ते स्व॑यम्मथि॒त आज्य॒ आश्व॑त्थे॒ [आश्व॑त्थे, पात्रे॒ चतुः॑स्रक्तौ] 16
-kṣa̠ttu-rgṛ̠ha u̍paddhva̠stō dakṣi̍ṇā-''śvi̠na-ndvi̍kapā̠lagṃ sa̍ṅgrahī̠tu-rgṛ̠hē sa̍vā̠tyau̍ dakṣi̍ṇā pau̠ṣṇa-ñcha̠ru-mbhā̍gadu̠ghasya̍ gṛ̠hē śyā̠mō dakṣi̍ṇā rau̠dra-ṅgā̍vīdhu̠ka-ñcha̠ruma̍kṣāvā̠pasya̍ gṛ̠hē śa̠bala̠ udvā̍rō̠ dakṣi̠ṇēndrā̍ya su̠trāṃṇē̍ purō̠ḍāśa̠mēkā̍daśakapāla̠-mprati̠ nirva̍pa̠tīndrā̍yāgṃhō̠muchē̠ 'ya-nnō̠ rājā̍ vṛtra̠hā rājā̍ bhū̠tvā vṛ̠traṃ va̍ddhyā-nmaitrābārhaspa̠tya-mbha̍vati śvē̠tāyai̎ śvē̠tava̍thsāyai du̠gdhē sva̍yammū̠rtē sva̍yammathi̠ta ājya̠ āśva̍tthē̠ [āśva̍tthē, pātrē̠ chatu̍ssraktau] 16
meaning
Ritual instruction: in the charioteer's house an impure animal as fee; an Ashvin's two-potsherd cake in the collector's house — two saved.
verse 19
पात्रे॒ चतुः॑स्रक्तौ स्वयमवप॒न्नायै॒ शाखा॑यै क॒र्णाग्श्चाक॑र्णाग्श्च तण्डु॒लान् वि चि॑नुया-द्येक॒र्णा-स्स पय॑सि बार्हस्प॒त्यो ये-ऽक॑र्णा॒-स्स आज्ये॑ मै॒त्र-स्स्व॑यङ्कृ॒ता वेदि॑-र्भवति स्वयन्दि॒न-म्ब॒र्॒हि-स्स्व॑यङ्कृ॒त इ॒द्ध्म-स्सैव श्वे॒ता श्वे॒तव॑थ्सा॒ दक्षि॑णा ॥ 17 ॥(सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपाल॒-माश्व॑त्थे॒ त्रय॑स्त्रिग्ंशच्च) (अ. 9)
pātrē̠ chatu̍ssraktau svayamavapa̠nnāyai̠ śākhā̍yai ka̠rṇāgśchāka̍rṇāgścha taṇḍu̠lān vi chi̍nuyā-dyēka̠rṇā-ssa paya̍si bārhaspa̠tyō yē-'ka̍rṇā̠-ssa ājyē̍ mai̠tra-ssva̍yaṅkṛ̠tā vēdi̍-rbhavati svayandi̠na-mba̠r̠hi-ssva̍yaṅkṛ̠ta i̠ddhma-ssaiva śvē̠tā śvē̠tava̍thsā̠ dakṣi̍ṇā ॥ 17 ॥(sāvi̠tra-ndvāda̍śakapāla̠-māśva̍tthē̠ traya̍strigṃśachcha) (a. 9)
meaning
Ritual instruction: in the square vessel, picked separately for the self-growing branch, ear by ear and kernel by kernel — those who remain on one side.
verse 20
अ॒ग्नये॑ गृ॒हप॑तये पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति कृ॒ष्णानां᳚-व्रीँही॒णाग्ं सोमा॑य॒ वन॒स्पत॑ये श्यामा॒क-ञ्च॒रुग्ं स॑वि॒त्रे स॒त्यप्र॑सवाय पुरो॒डाश॒-न्द्वाद॑शकपाल-माशू॒नां-व्रीँ॑ही॒णाग्ं रु॒द्राय॑ पशु॒पत॑ये गावीधु॒क-ञ्च॒रु-म्बृह॒स्पत॑ये वा॒चस्पत॑ये नैवा॒र-ञ्च॒रुमिन्द्रा॑य ज्ये॒ष्ठाय॑ पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल-म्म॒हाव्री॑हीणा-म्मि॒त्राय॑ स॒त्याया॒-ऽऽम्बाना᳚-ञ्च॒रुं-वँरु॑णाय॒ धर्म॑पतये यव॒मय॑-ञ्च॒रुग्ं स॑वि॒ता त्वा᳚ प्रस॒वानाग्ं॑ सुवताम॒ग्नि-र्गृ॒हप॑तीना॒ग्ं॒ सोमो॒ वन॒स्पती॑नाग्ं रु॒द्रः प॑शू॒नां- [प॑शू॒नाम्, बृह॒स्पति॑-र्वा॒चामिन्द्रो᳚] 18
a̠gnayē̍ gṛ̠hapa̍tayē purō̠ḍāśa̍ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati kṛ̠ṣṇānā̎ṃ vrīhī̠ṇāgṃ sōmā̍ya̠ vana̠spata̍yē śyāmā̠ka-ñcha̠rugṃ sa̍vi̠trē sa̠tyapra̍savāya purō̠ḍāśa̠-ndvāda̍śakapāla-māśū̠nāṃ vrī̍hī̠ṇāgṃ ru̠drāya̍ paśu̠pata̍yē gāvīdhu̠ka-ñcha̠ru-mbṛha̠spata̍yē vā̠chaspata̍yē naivā̠ra-ñcha̠rumindrā̍ya jyē̠ṣṭhāya̍ purō̠ḍāśa̠-mēkā̍daśakapāla-mma̠hāvrī̍hīṇā-mmi̠trāya̍ sa̠tyāyā̠-''mbānā̎-ñcha̠ruṃ varu̍ṇāya̠ dharma̍patayē yava̠maya̍-ñcha̠rugṃ sa̍vi̠tā tvā̎ prasa̠vānāgṃ̍ suvatāma̠gni-rgṛ̠hapa̍tīnā̠gṃ̠ sōmō̠ vana̠spatī̍nāgṃ ru̠draḥ pa̍śū̠nāṃ- [pa̍śū̠nām, bṛha̠spati̍-rvā̠chāmindrō̎] 18
meaning
Ritual instruction: eight-potsherd cake to Agni Griha-pati from black rice; to Soma Vana-pati.
verse 21
-बृह॒स्पति॑-र्वा॒चामिन्द्रो᳚ ज्ये॒ष्ठाना᳚-म्मि॒त्र-स्स॒त्यानां॒-वँरु॑णो॒ धर्म॑पतीनां॒-येँ दे॑वा देव॒सुव॒-स्स्थ त इ॒म-मा॑मुष्याय॒ण-म॑नमि॒त्राय॑ सुवद्ध्व-म्मह॒ते क्ष॒त्राय॑ मह॒त आधि॑पत्याय मह॒ते जान॑राज्यायै॒ष वो॑ भरता॒ राजा॒ सोमो॒-ऽस्माक॑-म्ब्राह्म॒णाना॒ग्ं॒ राजा॒ प्रति॒ त्यन्नाम॑ रा॒ज्य-म॑धायि॒ स्वा-न्त॒नुवं॒-वँरु॑णो अशिश्रे॒च्छुचे᳚-र्मि॒त्रस्य॒ व्रत्या॑ अभू॒माम॑न्महि मह॒त ऋ॒तस्य॒ नाम॒ सर्वे॒ व्राता॒ वरु॑णस्याभूव॒न् वि मि॒त्र एवै॒-ररा॑ति-मतारी॒दसू॑षुदन्त य॒ज्ञिया॑ ऋ॒तेन॒ व्यु॑ त्रि॒तो ज॑रि॒माण॑-न्न आन॒-ड्विष्णोः॒ क्रमो॑-ऽसि॒ विष्णोः᳚ क्रा॒न्तम॑सि॒ विष्णो॒-र्विक्रा᳚न्त-मसि ॥ 19 ॥(प॒शू॒नांव्राँताः॒-पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 10)
-bṛha̠spati̍-rvā̠chāmindrō̎ jyē̠ṣṭhānā̎-mmi̠tra-ssa̠tyānā̠ṃ varu̍ṇō̠ dharma̍patīnā̠ṃ yē dē̍vā dēva̠suva̠-sstha ta i̠ma-mā̍muṣyāya̠ṇa-ma̍nami̠trāya̍ suvaddhva-mmaha̠tē kṣa̠trāya̍ maha̠ta ādhi̍patyāya maha̠tē jāna̍rājyāyai̠ṣa vō̍ bharatā̠ rājā̠ sōmō̠-'smāka̍-mbrāhma̠ṇānā̠gṃ̠ rājā̠ prati̠ tyannāma̍ rā̠jya-ma̍dhāyi̠ svā-nta̠nuva̠ṃ varu̍ṇō aśiśrē̠chChuchē̎-rmi̠trasya̠ vratyā̍ abhū̠māma̍nmahi maha̠ta ṛ̠tasya̠ nāma̠ sarvē̠ vrātā̠ varu̍ṇasyābhūva̠n vi mi̠tra ēvai̠-rarā̍ti-matārī̠dasū̍ṣudanta ya̠jñiyā̍ ṛ̠tēna̠ vyu̍ tri̠tō ja̍ri̠māṇa̍-nna āna̠-ḍviṣṇō̠ḥ kramō̍-'si̠ viṣṇōḥ̎ krā̠ntama̍si̠ viṣṇō̠-rvikrā̎mta-masi ॥ 19 ॥(pa̠śū̠nāṃvrātā̠ḥ-pañcha̍vigṃśatiścha) (a. 10)
meaning
Vedic mantra: 'Brihaspati is lord of speech, Indra of the mighty, Mitra of the truthful, Varuna of the righteous — ye gods.'
verse 22
अ॒र्थेतः॑ स्था॒-ऽपा-म्पति॑रसि॒ वृषा᳚-ऽस्यू॒र्मि-र्वृ॑षसे॒नो॑-ऽसि व्रज॒क्षितः॑ स्थ म॒रुता॒मोजः॑ स्थ॒ सूर्य॑वर्चस-स्स्थ॒ सूर्य॑त्वचस-स्स्थ॒ मान्दा᳚-स्स्थ॒ वाशा᳚-स्स्थ॒ शक्व॑री-स्स्थ विश्व॒भृतः॑ स्थ जन॒भृतः॑ स्था॒-ऽग्नेस्ते॑ज॒स्या᳚-स्स्था॒-ऽपामोष॑धीना॒ग्ं॒ रसः॑ स्था॒-ऽपो दे॒वी-र्मधु॑मतीरगृह्ण॒न्नूर्ज॑स्वती राज॒सूया॑य॒ चिता॑नाः ॥ याभि॑-र्मि॒त्रावरु॑णाव॒-भ्यषि॑ञ्च॒न्॒. याभि॒-रिन्द्र॒मन॑य॒न्नत्य रा॑तीः ॥ रा॒ष्ट्र॒दा-स्स्थ॑ रा॒ष्ट्र-न्द॑त्त॒ स्वाहा॑ राष्ट्र॒दा-स्स्थ॑ रा॒ष्ट्रम॒मुष्मै॑ दत्त ॥ 20 ॥(अत्ये-का॑दश च) (अ. 11)
a̠rthēta̍-ssthā̠-'pā-mpati̍rasi̠ vṛṣā̎-'syū̠rmi-rvṛ̍ṣasē̠nō̍-'si vraja̠kṣita̍-sstha ma̠rutā̠mōja̍-sstha̠ sūrya̍varchasa-sstha̠ sūrya̍tvachasa-sstha̠ māndā̎-sstha̠ vāśā̎-sstha̠ śakva̍rī-sstha viśva̠bhṛta̍-sstha jana̠bhṛta̍-ssthā̠-'gnēstē̍ja̠syā̎-ssthā̠-'pāmōṣa̍dhīnā̠gṃ̠ rasa̍-ssthā̠-'pō dē̠vī-rmadhu̍matīragṛhṇa̠nnūrja̍svatī rāja̠sūyā̍ya̠ chitā̍nāḥ ॥ yābhi̍-rmi̠trāvaru̍ṇāva̠-bhyaṣi̍ñcha̠n̠. yābhi̠-rindra̠mana̍ya̠nnatya rā̍tīḥ ॥ rā̠ṣṭra̠dā-sstha̍ rā̠ṣṭra-nda̍tta̠ svāhā̍ rāṣṭra̠dā-sstha̍ rā̠ṣṭrama̠muṣmai̍ datta ॥ 20 ॥(atyē-kā̍daśa cha) (a. 11)
meaning
Vedic mantra: 'You are the station, you are the lord of waters, you are the bull, you are Ursasena, you are the pasture-protector, you are the strength of the Maruts.'
verse 23
देवी॑राप॒-स्स-म्मधु॑मती॒-र्मधु॑मतीभि-स्सृज्यद्ध्व॒-म्महि॒ वर्चः॑ क्ष॒त्रिया॑य वन्वा॒ना अना॑धृष्टा-स्सीद॒तोर्ज॑स्वती॒र्महि॒ वर्चः॑ क्ष॒त्रिया॑य॒ दध॑ती॒रनि॑भृष्टमसि वा॒चो बन्धु॑स्तपो॒जा-स्सोम॑स्य दा॒त्रम॑सि शु॒क्रा वः॑ शु॒क्रेणोत्पु॑नामि च॒न्द्राश्च॒न्द्रेणा॒मृता॑ अ॒मृते॑न॒ स्वाहा॑ राज॒सूया॑य॒ चिता॑नाः । स॒ध॒मादो᳚ द्यु॒म्निनी॒रूर्ज॑ ए॒ता अनि॑भृष्टा अप॒स्युवो॒ वसा॑नः ॥ प॒स्त्या॑सु चक्रे॒ वरु॑ण-स्स॒धस्थ॑म॒पाग्ं शिशु॑- [शिशुः॑, मा॒तृत॑मास्व॒न्तः ।] 21
dēvī̍rāpa̠-ssa-mmadhu̍matī̠-rmadhu̍matībhi-ssṛjyaddhva̠-mmahi̠ varcha̍ḥ, kṣa̠triyā̍ya vanvā̠nā anā̍dhṛṣṭā-ssīda̠tōrja̍svatī̠rmahi̠ varcha̍ḥ, kṣa̠triyā̍ya̠ dadha̍tī̠rani̍bhṛṣṭamasi vā̠chō bandhu̍stapō̠jā-ssōma̍sya dā̠trama̍si śu̠krā va̍-śśu̠krēṇōtpu̍nāmi cha̠ndrāścha̠ndrēṇā̠mṛtā̍ a̠mṛtē̍na̠ svāhā̍ rāja̠sūyā̍ya̠ chitā̍nāḥ । sa̠dha̠mādō̎ dyu̠mninī̠rūrja̍ ē̠tā ani̍bhṛṣṭā apa̠syuvō̠ vasā̍naḥ ॥ pa̠styā̍su chakrē̠ varu̍ṇa-ssa̠dhastha̍ma̠pāgṃ śiśu̍- [śiśu̍ḥ, mā̠tṛta̍māsva̠ntaḥ ।] 21
meaning
Vedic mantra: 'O divine waters, sweet ones, come forth with sweetness — great brilliance for the Kshatriya, unconquerable, drawing to yourself.'
verse 24
-र्मा॒तृत॑मास्व॒न्तः ॥ क्ष॒त्रस्योल्ब॑मसि क्ष॒त्रस्य॒ योनि॑र॒स्यावि॑न्नो अ॒ग्नि-र्गृ॒हप॑ति॒रावि॑न्न॒ इन्द्रो॑ वृ॒द्धश्र॑वा॒ आवि॑न्नः पू॒षा वि॒श्ववे॑दा॒ आवि॑न्नौ मि॒त्रावरु॑णा वृता॒वृधा॒वावि॑न्ने॒ द्यावा॑पृथि॒वी धृ॒तव्र॑ते॒ आवि॑न्ना दे॒व्यदि॑ति-र्विश्वरू॒प्यावि॑न्नो॒ ऽयम॒सावा॑मुष्याय॒णो᳚-ऽस्यां-विँ॒श्य॑स्मि-न्रा॒ष्ट्रे म॑ह॒ते क्ष॒त्राय॑ मह॒त आधि॑पत्याय मह॒ते जान॑राज्यायै॒ष वो॑ भरता॒ राजा॒ सोमो॒-ऽस्माक॑-म्ब्राह्म॒णाना॒ग्ं॒ राजेन्द्र॑स्य॒ [राजेन्द्र॑स्य, वज्रो॑-ऽसि॒] 22
-rmā̠tṛta̍māsva̠ntaḥ ॥ kṣa̠trasyōlba̍masi kṣa̠trasya̠ yōni̍ra̠syāvi̍nnō a̠gni-rgṛ̠hapa̍ti̠rāvi̍nna̠ indrō̍ vṛ̠ddhaśra̍vā̠ āvi̍nnaḥ pū̠ṣā vi̠śvavē̍dā̠ āvi̍nnau mi̠trāvaru̍ṇā vṛtā̠vṛdhā̠vāvi̍nnē̠ dyāvā̍pṛthi̠vī dhṛ̠tavra̍tē̠ āvi̍nnā dē̠vyadi̍ti-rviśvarū̠pyāvi̍nnō̠ 'yama̠sāvā̍muṣyāya̠ṇō̎-'syāṃ vi̠śya̍smi-nrā̠ṣṭrē ma̍ha̠tē kṣa̠trāya̍ maha̠ta ādhi̍patyāya maha̠tē jāna̍rājyāyai̠ṣa vō̍ bharatā̠ rājā̠ sōmō̠-'smāka̍-mbrāhma̠ṇānā̠gṃ̠ rājēndra̍sya̠ [rājēndra̍sya, vajrō̍-'si̠] 22
meaning
Vedic mantra: 'You are the womb of dominion, most motherly; Agni Griha-pati found out, the fire found out.'
verse 25
वज्रो॑-ऽसि॒ वार्त्र॑घ्न॒स्त्वया॒ यं-वृँ॒त्रं-वँ॑द्ध्याच्छत्रु॒बाध॑ना-स्स्थ पा॒त मा᳚ प्र॒त्यञ्च॑-म्पा॒त मा॑ ति॒र्यञ्च॑म॒न्वञ्च॑-म्मा पात दि॒ग्भ्यो मा॑ पात॒ विश्वा᳚भ्यो मा ना॒ष्ट्राभ्यः॑ पात॒ हिर॑ण्यवर्णा-वु॒षसां᳚ ँविरो॒के-ऽयः॑स्थूणा॒-वुदि॑तौ॒ सूर्य॒स्या-ऽऽ रो॑हतं-वँरुण मित्र॒ गर्त॒-न्तत॑श्चक्षाथा॒मदि॑ति॒-न्दिति॑-ञ्च ॥ 23 ॥(शिशु॒-रिन्द्र॒स्यै-क॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 12)
vajrō̍-'si̠ vārtra̍ghna̠stvayā̠ yaṃ vṛ̠traṃ va̍ddhyāchChatru̠bādha̍nā-sstha pā̠ta mā̎ pra̠tyañcha̍-mpā̠ta mā̍ ti̠ryañcha̍ma̠nvañcha̍-mmā pāta di̠gbhyō mā̍ pāta̠ viśvā̎bhyō mā nā̠ṣṭrābhya̍ḥ pāta̠ hira̍ṇyavarṇā-vu̠ṣasā̎m ँvirō̠kē-'ya̍ssthūṇā̠-vudi̍tau̠ sūrya̠syā-'' rō̍hataṃ varuṇa mitra̠ garta̠-ntata̍śchakṣāthā̠madi̍ti̠-nditi̍-ñcha ॥ 23 ॥(śiśu̠-rindra̠syai-ka̍chatvārigṃśachcha) (a. 12)
meaning
Vedic mantra: 'You are Indra's thunderbolt, the Vrtra-slayer — by you conquer that Vrtra and the enemy-banishing powers; protect me against the opponent.'
verse 26
स॒मिध॒मा ति॑ष्ठ गाय॒त्री त्वा॒ छन्द॑सामवतु त्रि॒वृथ्स्तोमो॑ रथन्त॒रग्ं सामा॒ग्नि-र्दे॒वता॒ ब्रह्म॒ द्रवि॑णमु॒ग्रामा ति॑ष्ठ त्रि॒ष्टु-प्त्वा॒ छन्द॑सामवतु पञ्चद॒श-स्स्तोमो॑ बृ॒ह-थ्सामेन्द्रो॑ दे॒वता᳚ क्ष॒त्र-न्द्रवि॑णं-विँ॒राज॒मा ति॑ष्ठ॒ जग॑ती त्वा॒ छन्द॑सामवतु सप्तद॒श-स्स्तोमो॑ वैरू॒पग्ं साम॑ म॒रुतो॑ दे॒वता॒ वि-ड्द्रवि॑ण॒-मुदी॑ची॒मा-ति॑ष्ठानु॒ष्टु-प्त्वा॒ - [ति॑ष्ठानु॒ष्टु-प्त्वा᳚, छन्द॑सा-] 24
sa̠midha̠mā ti̍ṣṭha gāya̠trī tvā̠ Chanda̍sāmavatu tri̠vṛthstōmō̍ rathanta̠ragṃ sāmā̠gni-rdē̠vatā̠ brahma̠ dravi̍ṇamu̠grāmā ti̍ṣṭha tri̠ṣṭu-ptvā̠ Chanda̍sāmavatu pañchada̠śa-sstōmō̍ bṛ̠ha-thsāmēndrō̍ dē̠vatā̎ kṣa̠tra-ndravi̍ṇaṃ vi̠rāja̠mā ti̍ṣṭha̠ jaga̍tī tvā̠ Chanda̍sāmavatu saptada̠śa-sstōmō̍ vairū̠pagṃ sāma̍ ma̠rutō̍ dē̠vatā̠ vi-ḍdravi̍ṇa̠-mudī̍chī̠mā-ti̍ṣṭhānu̠ṣṭu-ptvā̠ - [ti̍ṣṭhānu̠ṣṭu-ptvā̎, Chanda̍sā-] 24
meaning
Ritual instruction: stand on the fuel-stick; the Gayatri meter protect you; trivrit stotra; the Rathantara Saman; Agni is the deity; Brahma is the overseer.
verse 27
छन्द॑सा-मवत्वेकवि॒ग्ं॒श-स्स्तोमो॑ वैरा॒जग्ं साम॑ मि॒त्रावरु॑णौ दे॒वता॒ बल॒-न्द्रवि॑ण-मू॒र्ध्वामा ति॑ष्ठ प॒ङ्क्तिस्त्वा॒ छन्द॑सामवतु त्रिणवत्रयस्त्रि॒ग्ं॒शौ स्तोमौ॑ शाक्वररैव॒ते साम॑नी॒ बृह॒स्पति॑-र्दे॒वता॒ वर्चो॒ द्रवि॑ण-मी॒दृ-ञ्चा᳚न्या॒दृ-ञ्चै॑ता॒दृ-ञ्च॑ प्रति॒दृ-ञ्च॑ मि॒तश्च॒ सम्मि॑तश्च॒ सभ॑राः । शु॒क्रज्यो॑तिश्च चि॒त्रज्यो॑तिश्च स॒त्यज्यो॑तिश्च॒ ज्योति॑ष्माग्श्च स॒त्यश्च॑र्त॒पाश्चा- [स॒त्यश्च॑र्त॒पाश्च॑, अत्यग्ं॑हाः ।] 25
Chanda̍sā-mavatvēkavi̠gṃ̠śa-sstōmō̍ vairā̠jagṃ sāma̍ mi̠trāvaru̍ṇau dē̠vatā̠ bala̠-ndravi̍ṇa-mū̠rdhvāmā ti̍ṣṭha pa̠ṅktistvā̠ Chanda̍sāmavatu triṇavatrayastri̠gṃ̠śau stōmau̍ śākvararaiva̠tē sāma̍nī̠ bṛha̠spati̍-rdē̠vatā̠ varchō̠ dravi̍ṇa-mī̠dṛ-ñchā̎nyā̠dṛ-ñchai̍tā̠dṛ-ñcha̍ prati̠dṛ-ñcha̍ mi̠taścha̠ sammi̍taścha̠ sabha̍rāḥ । śu̠krajyō̍tiścha chi̠trajyō̍tiścha sa̠tyajyō̍tiścha̠ jyōti̍ṣmāgścha sa̠tyaścha̍rta̠pāśchā- [sa̠tyaścha̍rta̠pāścha̍, atyagṃ̍hāḥ ।] 25
meaning
Ritual instruction: the ekavimshat stotra; the Vairaja Saman; Mitra-Varuna as deities; strength and wealth — stand upward.
verse 28
-ऽत्यग्ं॑हाः । अ॒ग्नये॒ स्वाहा॒ सोमा॑य॒ स्वाहा॑ सवि॒त्रे स्वाहा॒ सर॑स्वत्यै॒ स्वाहा॑ पू॒ष्णे स्वाहा॒ बृह॒स्पत॑ये॒ स्वाहेन्द्रा॑य॒ स्वाहा॒ घोषा॑य॒ स्वाहा॒ श्लोका॑य॒ स्वाहा ऽग्ंशा॑य॒ स्वाहा॒ भगा॑य॒ स्वाहा॒ क्षेत्र॑स्य॒ पत॑ये॒ स्वाहा॑ पृथि॒व्यै स्वाहा॒ ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॑ दि॒वे स्वाहा॒ सूर्या॑य॒ स्वाहा॑ च॒न्द्रम॑से॒ स्वाहा॒ नक्ष॑त्रेभ्य॒-स्स्वाहा॒ ऽद्भ्य-स्स्वाहौष॑धीभ्य॒-स्स्वाहा॒ वन॒स्पति॑भ्य॒-स्स्वाहा॑ चराच॒रेभ्य॒-स्स्वाहा॑ परिप्ल॒वेभ्य॒-स्स्वाहा॑ सरीसृ॒पेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ ॥ 26 ॥(अ॒नु॒ष्टुप्त्व॑-र्त॒पाश्च॑ - सरीसृ॒पेभ्य॒-स्स्वाहा᳚) (अ. 13)
-'tyagṃ̍hāḥ । a̠gnayē̠ svāhā̠ sōmā̍ya̠ svāhā̍ savi̠trē svāhā̠ sara̍svatyai̠ svāhā̍ pū̠ṣṇē svāhā̠ bṛha̠spata̍yē̠ svāhēndrā̍ya̠ svāhā̠ ghōṣā̍ya̠ svāhā̠ ślōkā̍ya̠ svāhā 'gṃśā̍ya̠ svāhā̠ bhagā̍ya̠ svāhā̠ kṣētra̍sya̠ pata̍yē̠ svāhā̍ pṛthi̠vyai svāhā̠ 'ntari̍kṣāya̠ svāhā̍ di̠vē svāhā̠ sūryā̍ya̠ svāhā̍ cha̠ndrama̍sē̠ svāhā̠ nakṣa̍trēbhya̠-ssvāhā̠ 'dbhya-ssvāhauṣa̍dhībhya̠-ssvāhā̠ vana̠spati̍bhya̠-ssvāhā̍ charācha̠rēbhya̠-ssvāhā̍ paripla̠vēbhya̠-ssvāhā̍ sarīsṛ̠pēbhya̠-ssvāhā̎ ॥ 26 ॥(a̠nu̠ṣṭuptva̍-rta̠pāścha̍ - sarīsṛ̠pēbhya̠-ssvāhā̎) (a. 13)
meaning
Ritual formula: 'svaha to Agni, svaha to Soma, svaha to Savita, svaha to Sarasvati, svaha to Pusha.'
verse 29
सोम॑स्य॒ त्विषि॑रसि॒ तवे॑व मे॒ त्विषि॑-र्भूयाद॒मृत॑मसि मृ॒त्यो-र्मा॑ पाहि दि॒द्योन्मा॑ पा॒ह्यवे᳚ष्टा दन्द॒शूका॒ निर॑स्त॒-न्नमु॑चे॒-श्शिरः॑ ॥ सोमो॒ राजा॒ वरु॑णो दे॒वा ध॑र्म॒सुव॑श्च॒ ये । ते ते॒ वाचग्ं॑ सुवन्ता॒-न्ते ते᳚ प्रा॒णग्ं सु॑वन्ता॒-न्ते ते॒ चक्षुः॑ सुवन्ता॒-न्ते ते॒ श्रोत्रग्ं॑ सुवन्ता॒ग्ं॒ सोम॑स्य त्वा द्यु॒म्नेना॒भि षि॑ञ्चाम्य॒ग्ने- [षि॑ञ्चाम्य॒ग्नेः, तेज॑सा॒ सूर्य॑स्य॒] 27
sōma̍sya̠ tviṣi̍rasi̠ tavē̍va mē̠ tviṣi̍-rbhūyāda̠mṛta̍masi mṛ̠tyō-rmā̍ pāhi di̠dyōnmā̍ pā̠hyavē̎ṣṭā danda̠śūkā̠ nira̍sta̠-nnamu̍chē̠-śśira̍ḥ ॥ sōmō̠ rājā̠ varu̍ṇō dē̠vā dha̍rma̠suva̍ścha̠ yē । tē tē̠ vāchagṃ̍ suvantā̠-ntē tē̎ prā̠ṇagṃ su̍vantā̠-ntē tē̠ chakṣu̍-ssuvantā̠-ntē tē̠ śrōtragṃ̍ suvantā̠gṃ̠ sōma̍sya tvā dyu̠mnēnā̠bhi ṣi̍ñchāmya̠gnē- [ṣi̍ñchāmya̠gnēḥ, tēja̍sā̠ sūrya̍sya̠] 27
meaning
Vedic mantra: 'You are Soma's brilliance — may his brilliance be mine; you are immortality, protect me from death; let the light protect me from falling away.'
verse 30
-स्तेज॑सा॒ सूर्य॑स्य॒ वर्च॒सेन्द्र॑स्येन्द्रि॒येण॑ मि॒त्रावरु॑णयो-र्वी॒र्ये॑ण म॒रुता॒मोज॑सा क्ष॒त्राणा᳚-ङ्क्ष॒त्रप॑तिर॒स्यति॑ दि॒वस्पा॑हि स॒माव॑वृत्रन्न-ध॒रागुदी॑ची॒-रहि॑-म्बु॒द्ध्निय॒मनु॑ स॒ञ्चर॑न्ती॒स्ताः पर्व॑तस्य वृष॒भस्य॑ पृ॒ष्ठे नाव॑श्चरन्ति स्व॒सिच॑ इया॒नाः ॥ रुद्र॒ यत्ते॒ क्रयी॒ पर॒-न्नाम॒ तस्मै॑ हु॒तम॑सि य॒मेष्ट॑मसि । प्रजा॑पते॒ न त्वदे॒तान्य॒न्यो विश्वा॑ जा॒तानि॒ परि॒ ता ब॑भूव । यत्का॑मास्ते जुहु॒मस्तन्नो॑ अस्तु व॒यग्ग् स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥ 28 ॥(अ॒ग्ने-स्तै-का॑दश च) (अ. 14)
-stēja̍sā̠ sūrya̍sya̠ varcha̠sēndra̍syēndri̠yēṇa̍ mi̠trāvaru̍ṇayō-rvī̠ryē̍ṇa ma̠rutā̠mōja̍sā kṣa̠trāṇā̎-ṅkṣa̠trapa̍tira̠syati̍ di̠vaspā̍hi sa̠māva̍vṛtranna-dha̠rāgudī̍chī̠-rahi̍-mbu̠ddhniya̠manu̍ sa̠ñchara̍ntī̠stāḥ parva̍tasya vṛṣa̠bhasya̍ pṛ̠ṣṭhē nāva̍ścharanti sva̠sicha̍ iyā̠nāḥ ॥ rudra̠ yattē̠ krayī̠ para̠-nnāma̠ tasmai̍ hu̠tama̍si ya̠mēṣṭa̍masi । prajā̍patē̠ na tvadē̠tānya̠nyō viśvā̍ jā̠tāni̠ pari̠ tā ba̍bhūva । yatkā̍māstē juhu̠mastannō̍ astu va̠yagg syā̍ma̠ pata̍yō rayī̠ṇām ॥ 28 ॥(a̠gnē-stai-kā̍daśa cha) (a. 14)
meaning
Ritual formula: 'With the lustre of fire, the radiance of the sun, the power of Indra, the heroism of Mitra-Varuna, the force of the Maruts, the dominion.'
verse 31
इन्द्र॑स्य॒ वज्रो॑-ऽसि॒ वार्त्र॑घ्न॒स्त्वया॒-ऽयं-वृँ॒त्रं-वँ॑द्ध्या-न्मि॒त्रावरु॑णयोस्त्वा प्रशा॒स्त्रोः प्र॒शिषा॑ युनज्मि य॒ज्ञस्य॒ योगे॑न॒ विष्णोः॒ क्रमो॑-ऽसि॒ विष्णोः᳚ क्रा॒न्तम॑सि॒ विष्णो॒-र्विक्रा᳚न्तमसि म॒रुता᳚-म्प्रस॒वे जे॑षमा॒प्त-म्मन॒-स्सम॒हमि॑न्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑ण पशू॒ना-म्म॒न्युर॑सि॒ तवे॑व मे म॒न्यु-र्भू॑या॒न्नमो॑ मा॒त्रे पृ॑थि॒व्यै मा-ऽह-म्मा॒तर॑-म्पृथि॒वीग्ं हिग्ं॑सिष॒-म्मा [ ] 29
indra̍sya̠ vajrō̍-'si̠ vārtra̍ghna̠stvayā̠-'yaṃ vṛ̠traṃ va̍ddhyā-nmi̠trāvaru̍ṇayōstvā praśā̠strōḥ pra̠śiṣā̍ yunajmi ya̠jñasya̠ yōgē̍na̠ viṣṇō̠ḥ kramō̍-'si̠ viṣṇō̎ḥ krā̠ntama̍si̠ viṣṇō̠-rvikrā̎mtamasi ma̠rutā̎-mprasa̠vē jē̍ṣamā̠pta-mmana̠-ssama̠hami̍ndri̠yēṇa̍ vī̠ryē̍ṇa paśū̠nā-mma̠nyura̍si̠ tavē̍va mē ma̠nyu-rbhū̍yā̠nnamō̍ mā̠trē pṛ̍thi̠vyai mā-'ha-mmā̠tara̍-mpṛthi̠vīgṃ higṃ̍siṣa̠-mmā [ ] 29
meaning
Vedic mantra: 'You are Indra's thunderbolt, the Vrtra-slayer — by you conquer that Vrtra; the powers of Mitra and Varuna rule you.'
verse 32
मा-म्मा॒ता पृ॑थि॒वी हिग्ं॑सी॒दिय॑द॒स्यायु॑-र॒स्यायु॑-र्मे धे॒ह्यूर्ग॒स्यूर्ज॑-म्मे धेहि॒ युङ्ङ॑सि॒ वर्चो॑-ऽसि॒ वर्चो॒ मयि॑ धेह्य॒ग्नये॑ गृ॒हप॑तये॒ स्वाहा॒ सोमा॑य॒ वन॒स्पत॑ये॒ स्वाहेन्द्र॑स्य॒ बला॑य॒ स्वाहा॑ म॒रुता॒मोज॑से॒ स्वाहा॑ ह॒ग्ं॒स-श्शु॑चि॒ष-द्वसु॑रन्तरिक्ष॒ -सद्धोता॑ वेदि॒षदति॑थि-र्दुरोण॒सत् । नृ॒ष-द्व॑र॒सदृ॑त॒स-द्व्यो॑म॒सद॒ब्जा गो॒जा ऋ॑त॒जा अ॑द्रि॒जा ऋ॒त-म्बृ॒हत् ॥ 30 ॥(हि॒ग्ं॒सि॒ष॒-म्म-र्त॒जा-स्त्रीणि॑ च) (अ. 15)
mā-mmā̠tā pṛ̍thi̠vī higṃ̍sī̠diya̍da̠syāyu̍-ra̠syāyu̍-rmē dhē̠hyūrga̠syūrja̍-mmē dhēhi̠ yuṅṅa̍si̠ varchō̍-'si̠ varchō̠ mayi̍ dhēhya̠gnayē̍ gṛ̠hapa̍tayē̠ svāhā̠ sōmā̍ya̠ vana̠spata̍yē̠ svāhēndra̍sya̠ balā̍ya̠ svāhā̍ ma̠rutā̠mōja̍sē̠ svāhā̍ ha̠gṃ̠sa-śśu̍chi̠ṣa-dvasu̍rantarikṣa̠ -saddhōtā̍ vēdi̠ṣadati̍thi-rdurōṇa̠sat । nṛ̠ṣa-dva̍ra̠sadṛ̍ta̠sa-dvyō̍ma̠sada̠bjā gō̠jā ṛ̍ta̠jā a̍dri̠jā ṛ̠ta-mbṛ̠hat ॥ 30 ॥(hi̠gṃ̠si̠ṣa̠-mma-rta̠jā-strīṇi̍ cha) (a. 15)
meaning
Vedic mantra: 'May mother Earth not harm me in my life-span; give me life, give me vigour; yoke my strength.'
verse 33
मि॒त्रो॑-ऽसि॒ वरु॑णो-ऽसि॒ सम॒हं-विँ॒श्वै᳚-र्दे॒वैः, क्ष॒त्रस्य॒ नाभि॑रसि क्ष॒त्रस्य॒ योनि॑रसि स्यो॒नामा सी॑द सु॒षदा॒मा सी॑द॒ मा त्वा॑ हिग्ंसी॒न्मा मा॑ हिग्ंसी॒न्नि ष॑साद धृ॒तव्र॑तो॒ वरु॑णः प॒स्त्या᳚स्वा साम्रा᳚ज्याय सु॒क्रतु॒-र्ब्रह्मा(3)-न्त्वग्ं रा॑ज-न्ब्र॒ह्मा-ऽसि॑ सवि॒ता-ऽसि॑ स॒त्यस॑वो॒ ब्रह्मा(3)-न्त्वग्ं रा॑ज-न्ब्र॒ह्मा-ऽसीन्द्रो॑-ऽसि स॒त्यौजा॒ [स॒त्यौजाः᳚, ब्रह्मा(3)न्त्वग्ं] 31
mi̠trō̍-'si̠ varu̍ṇō-'si̠ sama̠haṃ vi̠śvai̎-rdē̠vaiḥ, kṣa̠trasya̠ nābhi̍rasi kṣa̠trasya̠ yōni̍rasi syō̠nāmā sī̍da su̠ṣadā̠mā sī̍da̠ mā tvā̍ higṃsī̠nmā mā̍ higṃsī̠nni ṣa̍sāda dhṛ̠tavra̍tō̠ varu̍ṇaḥ pa̠styā̎svā sāmrā̎jyāya su̠kratu̠-rbrahmā(3)-ntvagṃ rā̍ja-nbra̠hmā-'si̍ savi̠tā-'si̍ sa̠tyasa̍vō̠ brahmā(3)-ntvagṃ rā̍ja-nbra̠hmā-'sīndrō̍-'si sa̠tyaujā̠ [sa̠tyaujā̎ḥ, brahmā(3)ntvagṃ] 31
meaning
Vedic mantra: 'You are Mitra, you are Varuna; together with all the gods; you are the navel of dominion, the womb of dominion, auspicious.'
verse 34
ब्रह्मा(3)न्त्वग्ं रा॑ज-न्ब्र॒ह्मा-ऽसि॑ मि॒त्रो॑-ऽसि सु॒शेवो॒ ब्रह्मा(3)-न्त्वग्ं रा॑ज-न्ब्र॒ह्मा-ऽसि॒ वरु॑णो-ऽसि स॒त्यध॒र्मेन्द्र॑स्य॒ वज्रो॑-ऽसि॒ वार्त्र॑घ्न॒स्तेन॑ मे रद्ध्य॒ दिशो॒-ऽभ्य॑यग्ं राजा॑-ऽभू॒-थ्सुश्लो॒काँ(4) सुम॑ङ्ग॒लाँ(4) सत्य॑रा॒जा(3)न् । अ॒पा-न्नप्त्रे॒ स्वाहो॒र्जो नप्त्रे॒ स्वाहा॒-ऽग्नये॑ गृ॒हप॑तये॒ स्वाहा᳚ ॥ 32 ॥(स॒त्यौजा᳚-श्चत्वारि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 16)
brahmā(3)ntvagṃ rā̍ja-nbra̠hmā-'si̍ mi̠trō̍-'si su̠śēvō̠ brahmā(3)-ntvagṃ rā̍ja-nbra̠hmā-'si̠ varu̍ṇō-'si sa̠tyadha̠rmēndra̍sya̠ vajrō̍-'si̠ vārtra̍ghna̠stēna̍ mē raddhya̠ diśō̠-'bhya̍yagṃ rājā̍-'bhū̠-thsuślō̠kāँ(4) suma̍ṅga̠lāँ(4) satya̍rā̠jā(3)n । a̠pā-nnaptrē̠ svāhō̠rjō naptrē̠ svāhā̠-'gnayē̍ gṛ̠hapa̍tayē̠ svāhā̎ ॥ 32 ॥(sa̠tyaujā̎-śchatvāri̠gṃ̠śachcha̍) (a. 16)
meaning
Ritual formula: 'O king, the Brahmin is with you, you are Mitra, auspicious — O king the Brahmin is with you.'
verse 35
आ॒ग्ने॒यम॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णा सारस्व॒त-ञ्च॒रुं-वँ॑थ्सत॒री दक्षि॑णा सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपाल-मुपद्ध्व॒स्तो दक्षि॑णा पौ॒ष्ण-ञ्च॒रुग्ग् श्या॒मो दक्षि॑णा बार्हस्प॒त्य-ञ्च॒रुग्ं शि॑तिपृ॒ष्ठो दक्षि॑णै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल-मृष॒भो दक्षि॑णा वारु॒ण-न्दश॑कपाल-म्म॒हानि॑रष्टो॒ दक्षि॑णा सौ॒म्य-ञ्च॒रु-म्ब॒भ्रु-र्दक्षि॑णा त्वा॒ष्ट्रम॒ष्टाक॑पालग्ं शु॒ण्ठो दक्षि॑णा वैष्ण॒व-न्त्रि॑कपा॒लं-वाँ॑म॒नो दक्षि॑णा ॥ 33 ॥(आ॒ग्ने॒यग्ं हिर॑ण्यग्ं सारस्व॒तं-द्विच॑त्वारिग्ंशत् ) (अ. 17)
ā̠gnē̠yama̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati̠ hira̍ṇya̠-ndakṣi̍ṇā sārasva̠ta-ñcha̠ruṃ va̍thsata̠rī dakṣi̍ṇā sāvi̠tra-ndvāda̍śakapāla-mupaddhva̠stō dakṣi̍ṇā pau̠ṣṇa-ñcha̠rugg śyā̠mō dakṣi̍ṇā bārhaspa̠tya-ñcha̠rugṃ śi̍tipṛ̠ṣṭhō dakṣi̍ṇai̠ndra-mēkā̍daśakapāla-mṛṣa̠bhō dakṣi̍ṇā vāru̠ṇa-ndaśa̍kapāla-mma̠hāni̍raṣṭō̠ dakṣi̍ṇā sau̠mya-ñcha̠ru-mba̠bhru-rdakṣi̍ṇā tvā̠ṣṭrama̠ṣṭāka̍pālagṃ śu̠ṇṭhō dakṣi̍ṇā vaiṣṇa̠va-ntri̍kapā̠laṃ vā̍ma̠nō dakṣi̍ṇā ॥ 33 ॥(ā̠gnē̠yagṃ hira̍ṇyagṃ sārasva̠taṃ-dvicha̍tvārigṃśat ) (a. 17)
meaning
Ritual instruction: an eight-potsherd Agneya cake with gold as fee; gruel to Sarasvati; a heifer as fee; Saavitra twelve-potsherd cake.
verse 36
स॒द्यो दी᳚क्षयन्ति स॒द्य-स्सोम॑-ङ्क्रीणन्ति पुण्डरिस्र॒जा-म्प्र य॑च्छति द॒शभि॑-र्वथ्सत॒रै-स्सोम॑-ङ्क्रीणाति दश॒पेयो॑ भवति श॒त-म्ब्रा᳚ह्म॒णाः पि॑बन्ति सप्तद॒शग्ग् स्तो॒त्र-म्भ॑वति प्राका॒शाव॑द्ध्व॒र्यवे॑ ददाति॒ स्रज॑-मुद्गा॒त्रे रु॒क्मग्ं होत्रे-ऽश्व॑-म्प्रस्तोतृप्रतिह॒र्तृभ्या॒-न्द्वाद॑श पष्ठौ॒ही-र्ब्र॒ह्मणे॑ व॒शा-म्मै᳚त्रावरु॒णाय॑र्ष॒भ-म्ब्रा᳚ह्मणाच्छ॒ग्ं॒सिने॒ वास॑सी नेष्टापो॒तृभ्या॒ग्॒ स्थूरि॑ यवाचि॒त-म॑च्छावा॒काया॑-ऽन॒ड्वाह॑-म॒ग्नीधे॑ भार्ग॒वो होता॑ भवति श्राय॒न्तीय॑-म्ब्रह्मसा॒म-म्भ॑वति वारव॒न्तीय॑ मग्निष्टोमसा॒मग्ं सा॑रस्व॒ती-र॒पो गृ॑ह्णाति ॥ 34 ॥(वा॒र॒व॒न्तीय॑-ञ्च॒त्वारि॑ च)(आ18)
sa̠dyō dī̎kṣayanti sa̠dya-ssōma̍-ṅkrīṇanti puṇḍarisra̠jā-mpra ya̍chChati da̠śabhi̍-rvathsata̠rai-ssōma̍-ṅkrīṇāti daśa̠pēyō̍ bhavati śa̠ta-mbrā̎hma̠ṇāḥ pi̍banti saptada̠śagg stō̠tra-mbha̍vati prākā̠śāva̍ddhva̠ryavē̍ dadāti̠ sraja̍-mudgā̠trē ru̠kmagṃ hōtrē-'śva̍-mprastōtṛpratiha̠rtṛbhyā̠-ndvāda̍śa paṣṭhau̠hī-rbra̠hmaṇē̍ va̠śā-mmai̎trāvaru̠ṇāya̍rṣa̠bha-mbrā̎hmaṇāchCha̠gṃ̠sinē̠ vāsa̍sī nēṣṭāpō̠tṛbhyā̠g̠ sthūri̍ yavāchi̠ta-ma̍chChāvā̠kāyā̍-'na̠ḍvāha̍-ma̠gnīdhē̍ bhārga̠vō hōtā̍ bhavati śrāya̠ntīya̍-mbrahmasā̠ma-mbha̍vati vārava̠ntīya̍ magniṣṭōmasā̠magṃ sā̍rasva̠tī-ra̠pō gṛ̍hṇāti ॥ 34 ॥(vā̠ra̠va̠ntīya̍-ñcha̠tvāri̍ cha)(ā18)
meaning
Ritual instruction: consecration on the same day, Soma purchased on the same day; he gives a garland of water-lilies; ten heifers for Soma.
verse 37
आ॒ग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल-मृष॒भो दक्षि॑णा वैश्वदे॒व-ञ्च॒रु-म्पि॒शङ्गी॑ पष्ठौ॒ही दक्षि॑णा मैत्रावरु॒णी-मा॒मिक्षां᳚-वँ॒शा दक्षि॑णा बार्हस्प॒त्य-ञ्च॒रुग्ं शि॑तिपृ॒ष्ठो दक्षि॑णा-ऽऽदि॒त्या-म्म॒ल्॒ःआ-ङ्ग॒र्भिणी॒मा ल॑भते मारु॒ती-म्पृश्ञि॑-म्पष्ठौ॒ही-म॒श्विभ्या᳚-म्पू॒ष्णे पु॑रो॒डाश॒-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पति॒ सर॑स्वते सत्य॒वाचे॑ च॒रुग्ं स॑वि॒त्रे स॒त्यप्र॑सवाय पुरो॒डाश॒-न्द्वाद॑शकपाल-न्तिसृध॒न्वग्ं शु॑ष्कदृ॒ति-र्दक्षि॑णा ॥ 35 ॥(अ॒ग्ने॒यग्ं हिर॑ण्यमै॒द्रमृ॑ष॒भो वै᳚श्वदे॒व-म्पि॒शङ्गी॑ बार्हस्प॒त्यग्ं-स॒प्तच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 19)
ā̠gnē̠ya-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati̠ hira̍ṇya̠-ndakṣi̍ṇai̠ndra-mēkā̍daśakapāla-mṛṣa̠bhō dakṣi̍ṇā vaiśvadē̠va-ñcha̠ru-mpi̠śaṅgī̍ paṣṭhau̠hī dakṣi̍ṇā maitrāvaru̠ṇī-mā̠mikṣā̎ṃ va̠śā dakṣi̍ṇā bārhaspa̠tya-ñcha̠rugṃ śi̍tipṛ̠ṣṭhō dakṣi̍ṇā-''di̠tyā-mma̠l̠.hā-ṅga̠rbhiṇī̠mā la̍bhatē māru̠tī-mpṛśñi̍-mpaṣṭhau̠hī-ma̠śvibhyā̎-mpū̠ṣṇē pu̍rō̠ḍāśa̠-ndvāda̍śakapāla̠-nnirva̍pati̠ sara̍svatē satya̠vāchē̍ cha̠rugṃ sa̍vi̠trē sa̠tyapra̍savāya purō̠ḍāśa̠-ndvāda̍śakapāla-ntisṛdha̠nvagṃ śu̍ṣkadṛ̠ti-rdakṣi̍ṇā ॥ 35 ॥(a̠gnē̠yagṃ hira̍ṇyamai̠dramṛ̍ṣa̠bhō vai̎śvadē̠va-mpi̠śaṅgī̍ bārhaspa̠tyagṃ-sa̠ptacha̍tvārigṃśat) (a. 19)
meaning
Ritual instruction: eight-potsherd Agneya cake; gold as fee; eleven-potsherd cake to Indra; a bull as fee; gruel for the Vishvedevas.
verse 38
आ॒ग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पति सौ॒म्य-ञ्च॒रुग्ं सा॑वि॒त्र-न्द्वाद॑शकपाल-म्बार्हस्प॒त्य-ञ्च॒रु-न्त्वा॒ष्ट्रम॒ष्टाक॑पालं-वैँश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्दक्षि॑णो रथवाहनवा॒हो दक्षि॑णा सारस्व॒त-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पति पौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-म्मै॒त्र-ञ्च॒रुं-वाँ॑रु॒ण-ञ्च॒रु-ङ्क्षै᳚त्रप॒त्य-ञ्च॒रुमा॑दि॒त्य-ञ्च॒रुमुत्त॑रो रथवाहनवा॒हो दक्षि॑णा ॥ 36 ॥(आ॒ग्ने॒यग्ं सौ॒म्य-म्बा॑र्हस्प॒त्यं-चतु॑स्त्रिग्ंशत्) (अ. 20)
ā̠gnē̠ya-ma̠ṣṭāka̍pāla̠-nnirva̍pati sau̠mya-ñcha̠rugṃ sā̍vi̠tra-ndvāda̍śakapāla-mbārhaspa̠tya-ñcha̠ru-ntvā̠ṣṭrama̠ṣṭāka̍pālaṃ vaiśvāna̠ra-ndvāda̍śakapāla̠-ndakṣi̍ṇō rathavāhanavā̠hō dakṣi̍ṇā sārasva̠ta-ñcha̠ru-nnirva̍pati pau̠ṣṇa-ñcha̠ru-mmai̠tra-ñcha̠ruṃ vā̍ru̠ṇa-ñcha̠ru-ṅkṣai̎trapa̠tya-ñcha̠rumā̍di̠tya-ñcha̠rumutta̍rō rathavāhanavā̠hō dakṣi̍ṇā ॥ 36 ॥(ā̠gnē̠yagṃ sau̠mya-mbā̍rhaspa̠tyaṃ-chatu̍strigṃśat) (a. 20)
meaning
Ritual instruction: eight-potsherd Agneya cake; gruel to Soma; twelve-potsherd Savitra cake; gruel to Brihaspati.
verse 39
स्वा॒द्वी-न्त्वा᳚ स्वा॒दुना॑ ती॒व्रा-न्ती॒व्रेणा॒-ऽमृता॑-म॒मृते॑न सृ॒जामि॒ सग्ं सोमे॑न॒ सोमो᳚-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-म्पच्यस्व॒ सर॑स्वत्यै पच्य॒स्वेन्द्रा॑य सु॒त्रांणे॑ पच्यस्व पु॒नातु॑ ते परि॒स्रुत॒ग्ं॒ सोम॒ग्ं॒ सूर्य॑स्य दुहि॒ता । वारे॑ण॒ शश्व॑ता॒ तना᳚ ॥ वा॒युः पू॒तः प॒वित्रे॑ण प्र॒त्यं सोमो॒ अति॑द्रुतः । इन्द्र॑स्य॒ युज्य॒-स्सखा᳚ ॥ कु॒विदं॒-यँव॑मन्तो॒ यव॑-ञ्चि॒-द्यथा॒ दान्त्य॑नुपू॒र्वं-विँ॒यूय॑ । इ॒हेहै॑षा-ङ्कृणुत॒ भोज॑नानि॒ ये ब॒र्॒हिषो॒ नमो॑वृक्ति॒-न्न ज॒ग्मुः ॥ आ॒श्वि॒न-न्धू॒म्रमा ल॑भते सारस्व॒त-म्मे॒षमै॒न्द्रमृ॑ष॒भ-मै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पति सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपालं-वाँरु॒ण-न्दश॑कपाल॒ग्ं॒ सोम॑प्रतीकाः पितरस्तृप्णुत॒ वड॑बा॒ दक्षि॑णा ॥ 37 ॥(भोज॑नानि॒-षड्विग्ं॑शतिश्च) (अ. 21)
svā̠dvī-ntvā̎ svā̠dunā̍ tī̠vrā-ntī̠vrēṇā̠-'mṛtā̍-ma̠mṛtē̍na sṛ̠jāmi̠ sagṃ sōmē̍na̠ sōmō̎-'sya̠śvibhyā̎-mpachyasva̠ sara̍svatyai pachya̠svēndrā̍ya su̠trāṃṇē̍ pachyasva pu̠nātu̍ tē pari̠sruta̠gṃ̠ sōma̠gṃ̠ sūrya̍sya duhi̠tā । vārē̍ṇa̠ śaśva̍tā̠ tanā̎ ॥ vā̠yuḥ pū̠taḥ pa̠vitrē̍ṇa pra̠tyaṃ sōmō̠ ati̍drutaḥ । indra̍sya̠ yujya̠-ssakhā̎ ॥ ku̠vida̠ṃ yava̍mantō̠ yava̍-ñchi̠-dyathā̠ dāntya̍nupū̠rvaṃ vi̠yūya̍ । i̠hēhai̍ṣā-ṅkṛṇuta̠ bhōja̍nāni̠ yē ba̠r̠hiṣō̠ namō̍vṛkti̠-nna ja̠gmuḥ ॥ ā̠śvi̠na-ndhū̠mramā la̍bhatē sārasva̠ta-mmē̠ṣamai̠ndramṛ̍ṣa̠bha-mai̠ndra-mēkā̍daśakapāla̠-nnirva̍pati sāvi̠tra-ndvāda̍śakapālaṃ vāru̠ṇa-ndaśa̍kapāla̠gṃ̠ sōma̍pratīkāḥ pitarastṛpṇuta̠ vaḍa̍bā̠ dakṣi̍ṇā ॥ 37 ॥(bhōja̍nāni̠-ṣaḍvigṃ̍śatiścha) (a. 21)
meaning
Vedic mantra: 'Sweet one with the sweet, strong one with the strong, immortal one with the immortal I release; with Soma I send forth Soma.'
verse 40
अग्ना॑विष्णू॒ महि॒ त-द्वा᳚-म्महि॒त्वं-वीँ॒त-ङ्घृ॒तस्य॒ गुह्या॑नि॒ नाम॑ । दमे॑दमे स॒प्त रत्ना॒ दधा॑ना॒ प्रति॑ वा-ञ्जि॒ह्वा घृ॒तमा च॑रण्येत् ॥ अग्ना॑विष्णू॒ महि॒ धाम॑ प्रि॒यं-वाँं᳚-वीँ॒थो घृ॒तस्य॒ गुह्या॑ जुषा॒णा । दमे॑दमे सुष्टु॒ती-र्वा॑वृधा॒ना प्रति॑ वा-ञ्जि॒ह्वा घृ॒तमुच्च॑रण्येत् ॥ प्र णो॑ दे॒वी सर॑स्वती॒ वाजे॑भि-र्वा॒जिनी॑वती । धी॒ना-म॑वि॒त्य्र॑वतु । आ नो॑ दि॒वो बृ॑ह॒तः - [बृ॑ह॒तः, पर्व॑ता॒दा] 38
agnā̍viṣṇū̠ mahi̠ ta-dvā̎-mmahi̠tvaṃ vī̠ta-ṅghṛ̠tasya̠ guhyā̍ni̠ nāma̍ । damē̍damē sa̠pta ratnā̠ dadhā̍nā̠ prati̍ vā-ñji̠hvā ghṛ̠tamā cha̍raṇyēt ॥ agnā̍viṣṇū̠ mahi̠ dhāma̍ pri̠yaṃ vā̎ṃ vī̠thō ghṛ̠tasya̠ guhyā̍ juṣā̠ṇā । damē̍damē suṣṭu̠tī-rvā̍vṛdhā̠nā prati̍ vā-ñji̠hvā ghṛ̠tamuchcha̍raṇyēt ॥ pra ṇō̍ dē̠vī sara̍svatī̠ vājē̍bhi-rvā̠jinī̍vatī । dhī̠nā-ma̍vi̠tyra̍vatu । ā nō̍ di̠vō bṛ̍ha̠taḥ - [bṛ̍ha̠taḥ, parva̍tā̠dā] 38
meaning
Vedic mantra: 'O Agni-Vishnu, great indeed is that greatness of yours; you hold the hidden names of ghee; in each home you bear seven treasures.'
verse 41
पर्व॑ता॒दा सर॑स्वती यज॒ता ग॑न्तु य॒ज्ञम् । हव॑-न्दे॒वी जु॑जुषा॒णा घृ॒ताची॑ श॒ग्मा-न्नो॒ वाच॑मुश॒ती शृ॑णोतु ॥ बृह॑स्पते जु॒षस्व॑ नो ह॒व्यानि॑ विश्वदेव्य । रास्व॒ रत्ना॑नि दा॒शुषे᳚ ॥ ए॒वा पि॒त्रे वि॒श्वदे॑वाय॒ वृष्णे॑ य॒ज्ञै-र्वि॑धेम॒ नम॑सा ह॒विर्भिः॑ । बृह॑स्पते सुप्र॒जा वी॒रव॑न्तो व॒यग्ग् स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥ बृह॑स्पते॒ अति॒ यद॒र्यो अर्हा᳚-द्द्यु॒म-द्वि॒भाति॒ क्रतु॑म॒ज्जने॑षु । य-द्दी॒दय॒च्छव॑स- [य-द्दी॒दय॒च्छव॑सः, ऋ॒त॒प्र॒जा॒त॒ तद॒स्मासु॒] 39
parva̍tā̠dā sara̍svatī yaja̠tā ga̍ntu ya̠jñam । hava̍-ndē̠vī ju̍juṣā̠ṇā ghṛ̠tāchī̍ śa̠gmā-nnō̠ vācha̍muśa̠tī śṛ̍ṇōtu ॥ bṛha̍spatē ju̠ṣasva̍ nō ha̠vyāni̍ viśvadēvya । rāsva̠ ratnā̍ni dā̠śuṣē̎ ॥ ē̠vā pi̠trē vi̠śvadē̍vāya̠ vṛṣṇē̍ ya̠jñai-rvi̍dhēma̠ nama̍sā ha̠virbhi̍ḥ । bṛha̍spatē supra̠jā vī̠rava̍ntō va̠yagg syā̍ma̠ pata̍yō rayī̠ṇām ॥ bṛha̍spatē̠ ati̠ yada̠ryō arhā̎-ddyu̠ma-dvi̠bhāti̠ kratu̍ma̠jjanē̍ṣu । ya-ddī̠daya̠chChava̍sa- [ya-ddī̠daya̠chChava̍saḥ, ṛ̠ta̠pra̠jā̠ta̠ tada̠smāsu̠] 39
meaning
Vedic mantra: 'Let Sarasvati the sacrificial one come to the sacrifice; may the goddess delight and come, filled with ghee, speaking sweet speech to us.'
verse 42
-र्तप्रजात॒ तद॒स्मासु॒ द्रवि॑ण-न्धेहि चि॒त्रम् ॥ आ नो॑ मित्रावरुणा घृ॒तै-र्गव्यू॑तिमुक्षतम् । मद्ध्वा॒ रजाग्ं॑सि सुक्रतू ॥ प्र बा॒हवा॑ सिसृत-ञ्जी॒वसे॑ न॒ आ नो॒ गव्यू॑ति-मुक्षत-ङ्घृ॒तेन॑ । आ नो॒ जने᳚ श्रवयतं-युँवाना श्रु॒त-म्मे॑ मित्रावरुणा॒ हवे॒मा ॥ अ॒ग्निं-वः॑ ँपू॒र्व्य-ङ्गि॒रा दे॒वमी॑डे॒ वसू॑नाम् । स॒प॒र्यन्तः॑ पुरुप्रि॒य-म्मि॒त्र-न्न क्षे᳚त्र॒साध॑सम् ॥ म॒क्षू दे॒वव॑तो॒ रथ॒- [रथः॑, शूरो॑ वा पृ॒थ्सु] 40
-rtaprajāta̠ tada̠smāsu̠ dravi̍ṇa-ndhēhi chi̠tram ॥ ā nō̍ mitrāvaruṇā ghṛ̠tai-rgavyū̍timukṣatam । maddhvā̠ rajāgṃ̍si sukratū ॥ pra bā̠havā̍ sisṛta-ñjī̠vasē̍ na̠ ā nō̠ gavyū̍ti-mukṣata-ṅghṛ̠tēna̍ । ā nō̠ janē̎ śravayataṃ yuvānā śru̠ta-mmē̍ mitrāvaruṇā̠ havē̠mā ॥ a̠gniṃ va̍ḥ pū̠rvya-ṅgi̠rā dē̠vamī̍ḍē̠ vasū̍nām । sa̠pa̠ryanta̍ḥ purupri̠ya-mmi̠tra-nna kṣē̎tra̠sādha̍sam ॥ ma̠kṣū dē̠vava̍tō̠ ratha̠- [ratha̍ḥ, śūrō̍ vā pṛ̠thsu] 40
meaning
Vedic mantra: 'Born at the right season, place wealth and splendour in us; O Mitra-Varuna, sprinkle the pasture with ghee; honey-sweet.'
verse 43
-श्शूरो॑ वा पृ॒थ्सु कासु॑ चित् । दे॒वानां॒-यँ इन्मनो॒ यज॑मान॒ इय॑क्षत्य॒भीदय॑ज्वनो भुवत् ॥ न य॑जमान रिष्यसि॒ न सु॑न्वान॒ न दे॑वयो ॥ अस॒दत्र॑ सु॒वीर्य॑मु॒त त्यदा॒श्वश्वि॑यम् ॥ नकि॒ष्ट-ङ्कर्म॑णा नश॒न्न प्र यो॑ष॒न्न यो॑षति ॥ उप॑ क्षरन्ति॒ सिन्ध॑वो मयो॒भुव॑ ईजा॒न-ञ्च॑ य॒क्ष्यमा॑ण-ञ्च धे॒नवः॑ । पृ॒णन्त॑-ञ्च॒ पपु॑रि-ञ्च [पपु॑रि-ञ्च, श्र॒व॒स्यवो॑ घृ॒तस्य॒] 41
-śśūrō̍ vā pṛ̠thsu kāsu̍ chit । dē̠vānā̠ṃ ya inmanō̠ yaja̍māna̠ iya̍kṣatya̠bhīdaya̍jvanō bhuvat ॥ na ya̍jamāna riṣyasi̠ na su̍nvāna̠ na dē̍vayō ॥ asa̠datra̍ su̠vīrya̍mu̠ta tyadā̠śvaśvi̍yam ॥ naki̠ṣṭa-ṅkarma̍ṇā naśa̠nna pra yō̍ṣa̠nna yō̍ṣati ॥ upa̍ kṣaranti̠ sindha̍vō mayō̠bhuva̍ ījā̠na-ñcha̍ ya̠kṣyamā̍ṇa-ñcha dhē̠nava̍ḥ । pṛ̠ṇanta̍-ñcha̠ papu̍ri-ñcha [papu̍ri-ñcha, śra̠va̠syavō̍ ghṛ̠tasya̠] 41
meaning
Vedic mantra: 'The hero in battles whosoever — the mind of gods which the sacrificer wishes to please reaches beyond him who does not sacrifice.'
verse 44
श्रव॒स्यवो॑ घृ॒तस्य॒ धारा॒ उप॑ यन्ति वि॒श्वतः॑ ॥सोमा॑रुद्रा॒ वि वृ॑हतं॒-विँषू॑ची॒ममी॑वा॒ या नो॒ गय॑-मावि॒वेश॑ । आ॒रे बा॑धेथा॒-न्निर्-ऋ॑ति-म्परा॒चैः कृ॒त-ञ्चि॒देनः॒ प्र मु॑मुक्त-म॒स्मत् ॥ सोमा॑रुद्रा यु॒व-मे॒तान्य॒स्मे विश्वा॑ त॒नूषु॑ भेष॒जानि॑ धत्तम् । अव॑ स्यत-म्मु॒ञ्चतं॒-यँन्नो॒ अस्ति॑ त॒नूषु॑ ब॒द्ध-ङ्कृ॒तमेनो॑ अ॒स्मत् ॥ सोमा॑पूषणा॒ जन॑ना रयी॒णा-ञ्जन॑ना दि॒वो जन॑ना पृथि॒व्याः । जा॒तौ विश्व॑स्य॒ भुव॑नस्य गो॒पौ दे॒वा अ॑कृण्वन्न॒मृत॑स्य॒ नाभि᳚म् ॥ इ॒मौ दे॒वौ जाय॑मानौ जुषन्ते॒मौ तमाग्ं॑सि गूहता॒-मजु॑ष्टा । आ॒भ्यामिन्द्रः॑ प॒क्वमा॒मास्व॒न्त-स्सो॑मापू॒षभ्या᳚-ञ्जनदु॒स्रिया॑सु ॥ 42 ॥(बृ॒ह॒तः-शव॑सा॒-रथः॒-पपु॑रि-ञ्च-दि॒वो जन॑ना॒-पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 22)
śrava̠syavō̍ ghṛ̠tasya̠ dhārā̠ upa̍ yanti vi̠śvata̍ḥ ॥sōmā̍rudrā̠ vi vṛ̍hata̠ṃ viṣū̍chī̠mamī̍vā̠ yā nō̠ gaya̍-māvi̠vēśa̍ । ā̠rē bā̍dhēthā̠-nnir-ṛ̍ti-mparā̠chaiḥ kṛ̠ta-ñchi̠dēna̠ḥ pra mu̍mukta-ma̠smat ॥ sōmā̍rudrā yu̠va-mē̠tānya̠smē viśvā̍ ta̠nūṣu̍ bhēṣa̠jāni̍ dhattam । ava̍ syata-mmu̠ñchata̠ṃ yannō̠ asti̍ ta̠nūṣu̍ ba̠ddha-ṅkṛ̠tamēnō̍ a̠smat ॥ sōmā̍pūṣaṇā̠ jana̍nā rayī̠ṇā-ñjana̍nā di̠vō jana̍nā pṛthi̠vyāḥ । jā̠tau viśva̍sya̠ bhuva̍nasya gō̠pau dē̠vā a̍kṛṇvanna̠mṛta̍sya̠ nābhi̎m ॥ i̠mau dē̠vau jāya̍mānau juṣantē̠mau tamāgṃ̍si gūhatā̠-maju̍ṣṭā । ā̠bhyāmindra̍ḥ pa̠kvamā̠māsva̠nta-ssō̍māpū̠ṣabhyā̎-ñjanadu̠sriyā̍su ॥ 42 ॥(bṛ̠ha̠taḥ-śava̍sā̠-ratha̠ḥ-papu̍ri-ñcha-di̠vō jana̍nā̠-pañcha̍vigṃśatiścha) (a. 22)
meaning
Vedic mantra: 'Streams of ghee come from all sides eager for glory; O Soma-Rudra, loosen the disease that oppresses our home.'
verse 45
(अनु॑मत्या-आग्ने॒य-मै᳚न्द्रा॒ग्नम॒ग्नये॒-सोमा॑य-प्रतिपू॒रुष-मै᳚न्द्राग्नं-धा॒त्रे बा॑र्हस्प॒त्य-म॒ग्नये॒-र्-ऽथतो॒-देवीः᳚-स॒मिध॒ग्ं॒-सोम॒स्ये-न्द्र॑स्य -मि॒त्र-आ᳚ग्ने॒यग्ं-स॒द्य-आ᳚ग्ने॒यग्ं-मा᳚ग्ने॒यग्ग्-स्वा॒द्वी-न्त्वा-ऽग्ना॑विष्णू॒-द्वाविग्ं॑शतिः । )
(anu̍matyā-āgnē̠ya-mai̎mdrā̠gnama̠gnayē̠-sōmā̍ya-pratipū̠ruṣa-mai̎mdrāgnaṃ-dhā̠trē bā̍rhaspa̠tya-ma̠gnayē̠-r-'thatō̠-dēvī̎ḥ-sa̠midha̠gṃ̠-sōma̠syē-ndra̍sya -mi̠tra-ā̎gnē̠yagṃ-sa̠dya-ā̎gnē̠yagṃ-mā̎gnē̠yagg-svā̠dvī-ntvā-'gnā̍viṣṇū̠-dvāvigṃ̍śatiḥ । )
meaning
Ritual summary: list of oblation deities — Anumaati, Agneya, Aindragni, Agni-Soma, for each person, Aindragni, Dhata, Barhaspati.
verse 46
(अनु॑मत्यै॒-यथा-ऽस॑ति॒-देवी॑रापो-मि॒त्रो॑-ऽसि॒-शूरो॑ वा॒-द्विच॑त्वारिग्ंशत् । )
(anu̍matyai̠-yathā-'sa̍ti̠-dēvī̍rāpō-mi̠trō̍-'si̠-śūrō̍ vā̠-dvicha̍tvārigṃśat । )
meaning
Ritual summary: list of verses — Anumaati, 'yatha asati,' the divine waters, Mitra, the hero, forty-two.
verse 47
(अनु॑मत्या, उ॒स्रिया॑सु)
(anu̍matyā, u̠sriyā̍su)
meaning
Ritual summary title: Anumaati and the cows — (ritual section heading).
verse 48
(इ॒ष, आपो॑, दे॒वस्या, ऽऽद॑दे, देवासु॒रा, स्सन्त्वा॑, पाकय॒ज्ञ, मनु॒मत्या, अ॒ष्टौ) (8)
(i̠ṣa, āpō̍, dē̠vasyā, ''da̍dē, dēvāsu̠rā, ssantvā̍, pākaya̠jña, manu̠matyā, a̠ṣṭau) (8)
meaning
Ritual summary: Isha, the waters, Devasya, I take, gods-and-demons, be well, the domestic sacrifice, Anumaati, eight (ritual items enumerated).
verse 49
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ hari̍ḥ ōm ॥
meaning
Closing mantra: Hari Om.
verse 50
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे अष्तमः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
॥ kṛṣṇa yajurvēdīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍē aṣtamaḥ praśna-ssamāptaḥ ॥
meaning
Colophon: The eighth prashna of the first kanda of the Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita is complete.

Primary text from vignanam.org