KYTS 1.7 Pakayagnam Va Anvahitagne

Krishna

◆

tap any word for its meaning

verse 1
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे सप्तमः प्रश्नः - याजमान ब्राह्मणं
kṛṣṇa yajurvēdīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍē saptamaḥ praśnaḥ - yājamāna brāhmaṇaṃ
meaning
English translation not yet available for this verse — tap any Sanskrit or transliteration word for its meaning.
verse 2
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
ō-nnamaḥ paramātmanē, śrī mahāgaṇapatayē namaḥ,śrī gurubhyō namaḥ । ha̠ri̠ḥ ōm ॥
meaning
English translation not yet available for this verse — tap any Sanskrit or transliteration word for its meaning.
verse 3
पा॒क॒य॒ज्ञं-वाँ अन्वाहि॑ताग्नेः प॒शव॒ उप॑ तिष्ठन्त॒ इडा॒ खलु॒ वै पा॑कय॒ज्ञ-स्सैषा-ऽन्त॒रा प्र॑याजानूया॒जान्. यज॑मानस्य लो॒के-ऽव॑हिता॒ तामा᳚ह्रि॒यमा॑णाम॒भि म॑न्त्रयेत॒ सुरू॑पवर्षवर्ण॒ एहीति॑ प॒शवो॒ वा इडा॑ प॒शूने॒वोप॑ ह्वयते य॒ज्ञं-वैँ दे॒वा अदु॑ह्रन्. य॒ज्ञो-ऽसु॑राग्ं अदुह॒-त्ते-ऽसु॑रा ॒ज्ञदु॑ग्धाः॒ परा॑-ऽभव॒न्॒. यो वै य॒ज्ञस्य॒ दोहं॑-विँ॒द्वान् [ ] 1
pā̠ka̠ya̠jñaṃ vā anvāhi̍tāgnēḥ pa̠śava̠ upa̍ tiṣṭhanta̠ iḍā̠ khalu̠ vai pā̍kaya̠jña-ssaiṣā-'nta̠rā pra̍yājānūyā̠jān. yaja̍mānasya lō̠kē-'va̍hitā̠ tāmā̎hri̠yamā̍ṇāma̠bhi ma̍ntrayēta̠ surū̍pavarṣavarṇa̠ ēhīti̍ pa̠śavō̠ vā iḍā̍ pa̠śūnē̠vōpa̍ hvayatē ya̠jñaṃ vai dē̠vā adu̍hran. ya̠jñō-'su̍rāgṃ aduha̠-ttē-'su̍rā ̠jñadu̍gdhā̠ḥ parā̍-'bhava̠n̠. yō vai ya̠jñasya̠ dōha̍ṃ vi̠dvān [ ] 1
meaning
A pakayajña (domestic fire sacrifice) — cattle approach the fire of one who has set up the ritual fire; that pakayajña is verily the iḍā offering itself, being the innermost...
verse 4
यज॒ते-ऽप्य॒न्यं-यँज॑मान-न्दुहे॒ सा मे॑ स॒त्या-ऽऽशीर॒स्य य॒ज्ञस्य॑ भूया॒दित्या॑है॒ष वै य॒ज्ञस्य॒ दोह॒स्तेनै॒वैन॑-न्दुहे॒ प्रत्ता॒ वै गौर्दु॑हे॒ प्रत्तेडा॒ यज॑मानाय दुह ए॒ते वा इडा॑यै॒ स्तना॒ इडोप॑हू॒तेति॑ वा॒युर्व॒थ्सो यर्हि॒ होतेडा॑मुप॒ह्वये॑त॒ तर्हि॒ यज॑मानो॒ होता॑र॒मीक्ष॑माणो वा॒यु-म्मन॑सा ध्याये- [ध्यायेत्, मा॒त्रे] 2
yaja̠tē-'pya̠nyaṃ yaja̍māna-nduhē̠ sā mē̍ sa̠tyā-''śīra̠sya ya̠jñasya̍ bhūyā̠dityā̍hai̠ṣa vai ya̠jñasya̠ dōha̠stēnai̠vaina̍-nduhē̠ prattā̠ vai gaurdu̍hē̠ prattēḍā̠ yaja̍mānāya duha ē̠tē vā iḍā̍yai̠ stanā̠ iḍōpa̍hū̠tēti̍ vā̠yurva̠thsō yarhi̠ hōtēḍā̍mupa̠hvayē̍ta̠ tarhi̠ yaja̍mānō̠ hōtā̍ra̠mīkṣa̍māṇō vā̠yu-mmana̍sā dhyāyē- [dhyāyēt, mā̠trē] 2
meaning
He sacrifices to another yajamāna too; 'let this milking be truly fruitful for this sacrifice' — for this is indeed the sacrifice.
verse 5
-न्मा॒त्रे व॒थ्स-मु॒पाव॑सृजति॒ सर्वे॑ण॒ वै य॒ज्ञेन॑ दे॒वा-स्सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमा॑य-न्पाकय॒ज्ञेन॒ मनु॑रश्राम्य॒थ्सेडा॒ मनु॑मु॒पाव॑र्तत॒ ता-न्दे॑वासु॒रा व्य॑ह्वयन्त प्र॒तीची᳚-न्दे॒वाः परा॑ची॒मसु॑रा॒-स्सा दे॒वानु॒पाव॑र्तत प॒शवो॒ वै त-द्दे॒वान॑वृणत प॒शवो-ऽसु॑रानजहु॒र्य-ङ्का॒मये॑ताप॒शु-स्स्या॒दिति॒ परा॑ची॒-न्तस्येडा॒मुप॑ ह्वयेताप॒शुरे॒व भ॑वति॒ यं- [भ॑वति॒ यम्, का॒मये॑त] 3
-nmā̠trē va̠thsa-mu̠pāva̍sṛjati̠ sarvē̍ṇa̠ vai ya̠jñēna̍ dē̠vā-ssu̍va̠rgaṃ lō̠kamā̍ya-npākaya̠jñēna̠ manu̍raśrāmya̠thsēḍā̠ manu̍mu̠pāva̍rtata̠ tā-ndē̍vāsu̠rā vya̍hvayanta pra̠tīchī̎-ndē̠vāḥ parā̍chī̠masu̍rā̠-ssā dē̠vānu̠pāva̍rtata pa̠śavō̠ vai ta-ddē̠vāna̍vṛṇata pa̠śavō-'su̍rānajahu̠rya-ṅkā̠mayē̍tāpa̠śu-ssyā̠diti̠ parā̍chī̠-ntasyēḍā̠mupa̍ hvayētāpa̠śurē̠va bha̍vati̠ yaṃ- [bha̍vati̠ yam, kā̠mayē̍ta] 3
meaning
He releases the calf toward the mother so that all the gods, using the pakayajña, reached the heavenly world; by the pakayajña...
verse 6
-का॒मये॑त पशु॒मान्-थ्स्या॒दिति॑ प्र॒तीची॒-न्तस्येडा॒-मुप॑ ह्वयेत पशु॒माने॒व भ॑वति ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ स त्वा इडा॒मुप॑ ह्वयेत॒ य इडा॑- मुप॒हूया॒त्मान॒-मिडा॑या-मुप॒ह्वये॒तेति॒ सा नः॑ प्रि॒या सु॒प्रतू᳚र्ति-र्म॒घोनीत्या॒हेडा॑-मे॒वोप॒हूया॒-ऽऽत्मान॒ -मिडा॑या॒मुप॑ ह्वयते॒ व्य॑स्तमिव॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यदिडा॑ सा॒मि प्रा॒श्ञन्ति॑ [ ] 4
-kā̠mayē̍ta paśu̠mān-thsyā̠diti̍ pra̠tīchī̠-ntasyēḍā̠-mupa̍ hvayēta paśu̠mānē̠va bha̍vati brahmavā̠dinō̍ vadanti̠ sa tvā iḍā̠mupa̍ hvayēta̠ ya iḍā̍- mupa̠hūyā̠tmāna̠-miḍā̍yā-mupa̠hvayē̠tēti̠ sā na̍ḥ pri̠yā su̠pratū̎rti-rma̠ghōnītyā̠hēḍā̍-mē̠vōpa̠hūyā̠-''tmāna̠ -miḍā̍yā̠mupa̍ hvayatē̠ vya̍stamiva̠ vā ē̠ta-dya̠jñasya̠ yadiḍā̍ sā̠mi prā̠śñanti̍ [ ] 4
meaning
One who desires cattle should invoke the iḍā facing westward — he becomes rich in cattle. The Brahmin declared this...
verse 7
सा॒मि मा᳚र्जयन्त ए॒त-त्प्रति॒ वा असु॑राणां-यँ॒ज्ञो व्य॑च्छिद्यत॒ ब्रह्म॑णा दे॒वा-स्सम॑दधु॒-र्बृह॒स्पति॑ -स्तनुतामि॒म-न्न॒ इत्या॑ह॒ ब्रह्म॒ वै दे॒वाना॒-म्बृह॒स्पति॒-र्ब्रह्म॑णै॒व य॒ज्ञग्ं स-न्द॑धाति॒ विच्छि॑न्नं-यँ॒ज्ञग्ं समि॒म-न्द॑धा॒त्वित्या॑ह॒ सन्त॑त्यै॒ विश्वे॑ दे॒वा इ॒ह मा॑दयन्ता॒मित्या॑ह स॒न्तत्यै॒व य॒ज्ञ-न्दे॒वेभ्यो-ऽनु॑ दिशति॒ यां-वैँ [ ] 5
sā̠mi mā̎rjayanta ē̠ta-tprati̠ vā asu̍rāṇāṃ ya̠jñō vya̍chChidyata̠ brahma̍ṇā dē̠vā-ssama̍dadhu̠-rbṛha̠spati̍ -stanutāmi̠ma-nna̠ ityā̍ha̠ brahma̠ vai dē̠vānā̠-mbṛha̠spati̠-rbrahma̍ṇai̠va ya̠jñagṃ sa-nda̍dhāti̠ vichChi̍nnaṃ ya̠jñagṃ sami̠ma-nda̍dhā̠tvityā̍ha̠ santa̍tyai̠ viśvē̍ dē̠vā i̠ha mā̍dayantā̠mityā̍ha sa̠ntatyai̠va ya̠jña-ndē̠vēbhyō-'nu̍ diśati̠ yāṃ vai [ ] 5
meaning
While cleansing the soma — this is indeed what cut off the demons' sacrifice; the gods put it back together through the brahman; the great one...
verse 8
य॒ज्ञे दक्षि॑णा॒-न्ददा॑ति॒ ताम॑स्य प॒शवो-ऽनु॒ स-ङ्क्रा॑मन्ति॒ स ए॒ष ई॑जा॒नो॑-ऽप॒शु-र्भावु॑को॒ यज॑मानेन॒ खलु॒ वै तत्का॒र्य॑-मित्या॑हु॒-र्यथा॑ देव॒त्रा द॒त्त-ङ्कु॑र्वी॒तात्म-न्प॒शू-न्र॒मये॒तेति॒ ब्रद्ध्न॒ पिन्व॒स्वेत्या॑ह य॒ज्ञो वै ब्र॒द्ध्नो य॒ज्ञमे॒व तन्म॑हय॒त्यथो॑ देव॒त्रैव द॒त्त-ङ्कु॑रुत आ॒त्म-न्प॒शू-न्र॑मयते॒ दद॑तो मे॒ मा क्षा॒यीत्या॒हाक्षि॑ति-मे॒वोपै॑ति कुर्व॒तो मे॒ मोप॑ दस॒दित्या॑ह भू॒मान॑मे॒वोपै॑ति ॥ 6 ॥(वि॒द्वान्-ध्या॑ये-द्भवति॒ यं-प्रा॒श्ञन्ति॒-यां-वैँ-म॒-एका॒न्नविग्ं॑श॒तिश्च॑ ) (अ. 1)
ya̠jñē dakṣi̍ṇā̠-ndadā̍ti̠ tāma̍sya pa̠śavō-'nu̠ sa-ṅkrā̍manti̠ sa ē̠ṣa ī̍jā̠nō̍-'pa̠śu-rbhāvu̍kō̠ yaja̍mānēna̠ khalu̠ vai tatkā̠rya̍-mityā̍hu̠-ryathā̍ dēva̠trā da̠tta-ṅku̍rvī̠tātma-npa̠śū-nra̠mayē̠tēti̠ braddhna̠ pinva̠svētyā̍ha ya̠jñō vai bra̠ddhnō ya̠jñamē̠va tanma̍haya̠tyathō̍ dēva̠traiva da̠tta-ṅku̍ruta ā̠tma-npa̠śū-nra̍mayatē̠ dada̍tō mē̠ mā kṣā̠yītyā̠hākṣi̍ti-mē̠vōpai̍ti kurva̠tō mē̠ mōpa̍ dasa̠dityā̍ha bhū̠māna̍mē̠vōpai̍ti ॥ 6 ॥(vi̠dvān-dhyā̍yē-dbhavati̠ yaṃ-prā̠śñanti̠-yāṃ vai-ma̠-ēkā̠nnavigṃ̍śa̠tiścha̍ ) (a. 1)
meaning
One who gives a dakṣiṇā at a sacrifice — the cattle follow along with it; that sacrificer is liable to be without cattle...
verse 9
सग्ग्श्र॑वा ह सौवर्चन॒सः तुमि॑ञ्ज॒मौपो॑दिति-मुवाच॒ यथ्स॒त्रिणा॒ग्ं॒ होता-ऽभूः॒ कामिडा॒मुपा᳚ह्वथा॒ इति॒ तामुपा᳚ह्व॒ इति॑ होवाच॒ या प्रा॒णेन॑ दे॒वा-न्दा॒धार॑ व्या॒नेन॑ मनु॒ष्या॑नपा॒नेन॑ पि॒तृनिति॑ छि॒नत्ति॒ सा न छि॑न॒त्ती(3) इति॑ छि॒नत्तीति॑ होवाच॒ शरी॑रं॒-वाँ अ॑स्यै॒ तदुपा᳚ह्वथा॒ इति॑ होवाच॒ गौर्वा [गौर्वै, अ॒स्यै॒ शरी॑रं॒] 7
saggśra̍vā ha sauvarchana̠saḥ tumi̍ñja̠maupō̍diti-muvācha̠ yathsa̠triṇā̠gṃ̠ hōtā-'bhū̠ḥ kāmiḍā̠mupā̎hvathā̠ iti̠ tāmupā̎hva̠ iti̍ hōvācha̠ yā prā̠ṇēna̍ dē̠vā-ndā̠dhāra̍ vyā̠nēna̍ manu̠ṣyā̍napā̠nēna̍ pi̠tṛniti̍ Chi̠natti̠ sā na Chi̍na̠ttī(3) iti̍ Chi̠nattīti̍ hōvācha̠ śarī̍ra̠ṃ vā a̍syai̠ tadupā̎hvathā̠ iti̍ hōvācha̠ gaurvā [gaurvai, a̠syai̠ śarī̍ra̠ṃ] 7
meaning
The lord of the sacrifice knows who will perform this sacrifice; thus the one who knows this performs the true sacrifice.
verse 10
अ॑स्यै॒ शरी॑र॒-ङ्गां-वाँव तौ त-त्पर्य॑वदतां॒-याँ य॒ज्ञे दी॒यते॒ सा प्रा॒णेन॑ दे॒वा-न्दा॑धार॒ यया॑ मनु॒ष्या॑ जीव॑न्ति॒ सा व्या॒नेन॑ मनु॒ष्यान्॑ या-म्पि॒तृभ्यो॒ घ्नन्ति॒ सा-ऽपा॒नेन॑ पि॒तॄन्. य ए॒वं ँवेद॑ पशु॒मा-न्भ॑व॒त्यथ॒ वै तामुपा᳚ह्व॒ इति॑ होवाच॒ या प्र॒जाः प्र॒भव॑न्तीः॒ प्रत्या॒भव॒तीत्यन्नं॒ ँवा अ॑स्यै॒ त- [अ॑स्यै॒ तत्, उपा᳚ह्वथा॒ इति॑] 8
a̍syai̠ śarī̍ra̠-ṅgāṃ vāva tau ta-tparya̍vadatā̠ṃ yā ya̠jñē dī̠yatē̠ sā prā̠ṇēna̍ dē̠vā-ndā̍dhāra̠ yayā̍ manu̠ṣyā̍ jīva̍nti̠ sā vyā̠nēna̍ manu̠ṣyān̍ yā-mpi̠tṛbhyō̠ ghnanti̠ sā-'pā̠nēna̍ pi̠tṝn. ya ē̠vaṃ ँvēda̍ paśu̠mā-nbha̍va̠tyatha̠ vai tāmupā̎hva̠ iti̍ hōvācha̠ yā pra̠jāḥ pra̠bhava̍ntī̠ḥ pratyā̠bhava̠tītyanna̠ṃ ँvā a̍syai̠ ta- [a̍syai̠ tat, upā̎hvathā̠ iti̍] 8
meaning
Thus he who knows this and properly offers the iḍā — he alone truly sacrifices.
verse 11
-दुपा᳚ह्वथा॒ इति॑ होवा॒चौष॑धयो॒ वा अ॑स्या॒ अन्न॒मोष॑धयो॒ वै प्र॒जाः प्र॒भव॑न्तीः॒ प्रत्या भ॑वन्ति॒ य ए॒वं-वेँदा᳚न्ना॒दो भ॑व॒त्यथ॒ वै तामुपा᳚ह्व॒ इति॑ होवाच॒ या प्र॒जाः प॑रा॒भव॑न्ती-रनुगृ॒ह्णाति॒ प्रत्या॒भव॑न्ती-र्गृ॒ह्णातीति॑ प्रति॒ष्ठां-वाँ अ॑स्यै॒ तदुपा᳚ह्वथा॒ इति॑ होवाचे॒यं-वाँ अ॑स्यै प्रति॒ष्ठे [प्रति॒ष्ठा, इ॒यं-वैँ] 9
-dupā̎hvathā̠ iti̍ hōvā̠chauṣa̍dhayō̠ vā a̍syā̠ anna̠mōṣa̍dhayō̠ vai pra̠jāḥ pra̠bhava̍ntī̠ḥ pratyā bha̍vanti̠ ya ē̠vaṃ vēdā̎nnā̠dō bha̍va̠tyatha̠ vai tāmupā̎hva̠ iti̍ hōvācha̠ yā pra̠jāḥ pa̍rā̠bhava̍ntī-ranugṛ̠hṇāti̠ pratyā̠bhava̍ntī-rgṛ̠hṇātīti̍ prati̠ṣṭhāṃ vā a̍syai̠ tadupā̎hvathā̠ iti̍ hōvāchē̠yaṃ vā a̍syai prati̠ṣṭhē [prati̠ṣṭhā, i̠yaṃ vai] 9
meaning
The one who approaches with gifts of food and with pressed soma to this sacrifice is the true performer.
verse 12
यं-वैँ प्र॒जाः प॑रा॒भव॑न्ती॒रनु॑ गृह्णाति॒ प्रत्या॒भव॑न्ती-र्गृह्णाति॒ य ए॒वं-वेँद॒ प्रत्ये॒व ति॑ष्ठ॒त्यथ॒ वै तामुपा᳚ह्व॒ इति॑ होवाच॒ यस्यै॑ नि॒क्रम॑णे घृ॒त-म्प्र॒जा-स्स॒ञ्जीव॑न्तीः॒ पिब॒न्तीति॑ छि॒नत्ति॒ सा न छि॑न॒त्ती (3) इति॒ न छि॑न॒त्तीति॑ होवाच॒ प्र तु ज॑नय॒तीत्ये॒ष वा इडा॒मुपा᳚ह्वथा॒ इति॑ होवाच॒ वृष्टि॒र्॒वा इडा॒ वृष्ट्यै॒ वै नि॒क्रम॑णे घृ॒त-म्प्र॒जा-स्स॒ञ्जीव॑न्तीः पिबन्ति॒ य ए॒वं-वेँद॒ प्रैव जा॑यते-ऽन्ना॒दो भ॑वति ॥ 10 ॥(गौर्वा-अ॑स्यै॒ तत्-प्र॑ति॒ष्ठा-ऽह्व॑था॒ इति॑-विग्ंश॒तिश्च॑) (अ. 2)
yaṃ vai pra̠jāḥ pa̍rā̠bhava̍ntī̠ranu̍ gṛhṇāti̠ pratyā̠bhava̍ntī-rgṛhṇāti̠ ya ē̠vaṃ vēda̠ pratyē̠va ti̍ṣṭha̠tyatha̠ vai tāmupā̎hva̠ iti̍ hōvācha̠ yasyai̍ ni̠krama̍ṇē ghṛ̠ta-mpra̠jā-ssa̠ñjīva̍ntī̠ḥ piba̠ntīti̍ Chi̠natti̠ sā na Chi̍na̠ttī (3) iti̠ na Chi̍na̠ttīti̍ hōvācha̠ pra tu ja̍naya̠tītyē̠ṣa vā iḍā̠mupā̎hvathā̠ iti̍ hōvācha̠ vṛṣṭi̠r̠vā iḍā̠ vṛṣṭyai̠ vai ni̠krama̍ṇē ghṛ̠ta-mpra̠jā-ssa̠ñjīva̍ntīḥ pibanti̠ ya ē̠vaṃ vēda̠ praiva jā̍yatē-'nnā̠dō bha̍vati ॥ 10 ॥(gaurvā-a̍syai̠ tat-pra̍ti̠ṣṭhā-'hva̍thā̠ iti̍-vigṃśa̠tiścha̍) (a. 2)
meaning
By this offering he secures the cattle for himself; thus by the iḍā rite he wins cattle.
verse 13
प॒रोक्षं॒-वाँ अ॒न्ये दे॒वा इ॒ज्यन्ते᳚ प्र॒त्यक्ष॑म॒न्ये य-द्यज॑ते॒ य ए॒व दे॒वाः प॒रोक्ष॑मि॒ज्यन्ते॒ ताने॒व त-द्य॑जति॒ यद॑न्वाहा॒र्य॑-मा॒हर॑त्ये॒ते वै दे॒वाः प्र॒त्यक्षं॒-यँ-द्ब्रा᳚ह्म॒णास्ताने॒व तेन॑ प्रीणा॒त्यथो॒ दक्षि॑णै॒वास्यै॒षा-ऽथो॑ य॒ज्ञस्यै॒व छि॒द्रमपि॑ दधाति॒ यद्वै य॒ज्ञस्य॑ क्रू॒रं-यँद्विलि॑ष्ट॒-न्तद॑न्वाहा॒र्ये॑णा॒- [तद॑न्वाहा॒र्ये॑ण, अ॒न्वाह॑रति॒] 11
pa̠rōkṣa̠ṃ vā a̠nyē dē̠vā i̠jyantē̎ pra̠tyakṣa̍ma̠nyē ya-dyaja̍tē̠ ya ē̠va dē̠vāḥ pa̠rōkṣa̍mi̠jyantē̠ tānē̠va ta-dya̍jati̠ yada̍nvāhā̠rya̍-mā̠hara̍tyē̠tē vai dē̠vāḥ pra̠tyakṣa̠ṃ ya-dbrā̎hma̠ṇāstānē̠va tēna̍ prīṇā̠tyathō̠ dakṣi̍ṇai̠vāsyai̠ṣā-'thō̍ ya̠jñasyai̠va Chi̠dramapi̍ dadhāti̠ yadvai ya̠jñasya̍ krū̠raṃ yadvili̍ṣṭa̠-ntada̍nvāhā̠ryē̍ṇā̠- [tada̍nvāhā̠ryē̍ṇa, a̠nvāha̍rati̠] 11
meaning
One who performs the sacrifice with the full ritual — all the gods are satisfied; the one who approaches the gods correctly...
verse 14
-ऽन्वाह॑रति॒ तद॑न्वाहा॒र्य॑स्या-न्वाहार्य॒त्व-न्दे॑वदू॒ता वा ए॒ते यद्-ऋ॒त्विजो॒ यद॑न्वाहा॒र्य॑-मा॒हर॑ति देवदू॒ताने॒व प्री॑णाति प्र॒जाप॑ति-र्दे॒वेभ्यो॑ य॒ज्ञान् व्यादि॑श॒-थ्स रि॑रिचा॒नो॑-ऽमन्यत॒ स ए॒तम॑न्वाहा॒र्य॑-मभ॑क्त-मपश्य॒-त्तमा॒त्मन्न॑धत्त॒स वा ए॒ष प्रा॑जाप॒त्यो यद॑न्वाहा॒र्यो॑ यस्यै॒वं-विँ॒दुषो᳚-ऽन्वाहा॒र्य॑ आह्रि॒यते॑ सा॒क्षादे॒व प्र॒जाप॑ति-मृद्ध्नो॒त्यप॑रिमितोनि॒रुप्यो-ऽप॑रिमितः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒- [प्र॒जाप॑तेः, आप्त्यै॑] 12
-'nvāha̍rati̠ tada̍nvāhā̠rya̍syā-nvāhārya̠tva-ndē̍vadū̠tā vā ē̠tē yad-ṛ̠tvijō̠ yada̍nvāhā̠rya̍-mā̠hara̍ti dēvadū̠tānē̠va prī̍ṇāti pra̠jāpa̍ti-rdē̠vēbhyō̍ ya̠jñān vyādi̍śa̠-thsa ri̍richā̠nō̍-'manyata̠ sa ē̠tama̍nvāhā̠rya̍-mabha̍kta-mapaśya̠-ttamā̠tmanna̍dhatta̠sa vā ē̠ṣa prā̍jāpa̠tyō yada̍nvāhā̠ryō̍ yasyai̠vaṃ vi̠duṣō̎-'nvāhā̠rya̍ āhri̠yatē̍ sā̠kṣādē̠va pra̠jāpa̍ti-mṛddhnō̠tyapa̍rimitōni̠rupyō-'pa̍rimitaḥ pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jāpa̍tē̠- [pra̠jāpa̍tēḥ, āptyai̍] 12
meaning
This is the path of the sacrifice; by this path one secures the cattle and the sacred fire for oneself.
verse 15
-राप्त्यै॑ दे॒वा वै य-द्य॒ज्ञे-ऽकु॑र्वत॒ तदसु॑रा अकुर्वत॒ ते दे॒वा ए॒त-म्प्रा॑जाप॒त्य-म॑न्वाहा॒र्य॑-मपश्य॒-न्तम॒न्वाह॑रन्त॒ ततो॑ दे॒वा अभ॑व॒-न्परासु॑रा॒ यस्यै॒वं-विँ॒दुषो᳚-ऽन्वाहा॒र्य॑ आह्रि॒यते॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚स्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति य॒ज्ञेन॒ वा इ॒ष्टी प॒क्वेन॑ पू॒र्ती यस्यै॒वं-विँ॒दुषो᳚-ऽन्वाहा॒र्य॑ आह्रि॒यते॒ स त्वे॑वेष्टा॑पू॒र्ती प्र॒जाप॑तेर्भा॒गो॑-ऽसी- [प्र॒जाप॑तेर्भा॒गो॑-ऽसी, इत्या॑ह] 13
-rāptyai̍ dē̠vā vai ya-dya̠jñē-'ku̍rvata̠ tadasu̍rā akurvata̠ tē dē̠vā ē̠ta-mprā̍jāpa̠tya-ma̍nvāhā̠rya̍-mapaśya̠-ntama̠nvāha̍ranta̠ tatō̍ dē̠vā abha̍va̠-nparāsu̍rā̠ yasyai̠vaṃ vi̠duṣō̎-'nvāhā̠rya̍ āhri̠yatē̠ bhava̍tyā̠tmanā̠ parā̎sya̠ bhrātṛ̍vyō bhavati ya̠jñēna̠ vā i̠ṣṭī pa̠kvēna̍ pū̠rtī yasyai̠vaṃ vi̠duṣō̎-'nvāhā̠rya̍ āhri̠yatē̠ sa tvē̍vēṣṭā̍pū̠rtī pra̠jāpa̍tērbhā̠gō̍-'sī- [pra̠jāpa̍tērbhā̠gō̍-'sī, ityā̍ha] 13
meaning
One who desires offspring should invoke the iḍā in this manner — he becomes rich in progeny.
verse 16
-त्या॑ह प्र॒जाप॑तिमे॒व भा॑ग॒धेये॑न॒ सम॑र्धय॒त्यूर्ज॑स्वा॒-न्पय॑स्वा॒नित्या॒होर्ज॑-मे॒वास्मि॒-न्पयो॑ दधाति प्राणापा॒नौ मे॑ पाहि समानव्या॒नौ मे॑ पा॒हीत्या॑हा॒-ऽऽशिष॑मे॒वैतामा शा॒स्ते ऽक्षि॑तो॒ ऽस्यक्षि॑त्यै त्वा॒ मा मे᳚ क्षेष्ठा अ॒मुत्रा॒मुष्मि॑न् ँलो॒क इत्या॑ह॒ क्षीय॑ते॒ वा अ॒मुष्मि॑न् ँलो॒के-ऽन्न॑-मि॒तःप्र॑दान॒ग्ग्॒ ह्य॑मुष्मिन् ँलो॒के प्र॒जा उ॑प॒जीव॑न्ति॒ यदे॒व-म॑भिमृ॒शत्यक्षि॑ति-मे॒वैन॑-द्गमयति॒ नास्या॒मुष्मि॑न् ँलो॒के-ऽन्न॑-ङ्क्षीयते ॥ 14 ॥(अ॒न्वा॒हा॒र्ये॑ण-प्र॒जाप॑ते-रसि॒-ह्य॑मुष्मि॑न् ँलो॒के-पञ्च॑दश च ) (अ. 3)
-tyā̍ha pra̠jāpa̍timē̠va bhā̍ga̠dhēyē̍na̠ sama̍rdhaya̠tyūrja̍svā̠-npaya̍svā̠nityā̠hōrja̍-mē̠vāsmi̠-npayō̍ dadhāti prāṇāpā̠nau mē̍ pāhi samānavyā̠nau mē̍ pā̠hītyā̍hā̠-''śiṣa̍mē̠vaitāmā śā̠stē 'kṣi̍tō̠ 'syakṣi̍tyai tvā̠ mā mē̎ kṣēṣṭhā a̠mutrā̠muṣmi̍n ँlō̠ka ityā̍ha̠ kṣīya̍tē̠ vā a̠muṣmi̍n ँlō̠kē-'nna̍-mi̠taḥpra̍dāna̠gg̠ hya̍muṣmin ँlō̠kē pra̠jā u̍pa̠jīva̍nti̠ yadē̠va-ma̍bhimṛ̠śatyakṣi̍ti-mē̠vaina̍-dgamayati̠ nāsyā̠muṣmi̍n ँlō̠kē-'nna̍-ṅkṣīyatē ॥ 14 ॥(a̠nvā̠hā̠ryē̍ṇa-pra̠jāpa̍tē-rasi̠-hya̍muṣmi̍n ँlō̠kē-pañcha̍daśa cha ) (a. 3)
meaning
By this sacred act the sacrificer secures the world that belongs to those who perform the sacrifice properly.
verse 17
ब॒र्॒हिषो॒-ऽह-न्दे॑वय॒ज्यया᳚ प्र॒जावा᳚-न्भूयास॒मित्या॑ह ब॒र्॒हिषा॒ वै प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ तेनै॒व प्र॒जा-स्सृ॑जते॒ नरा॒शग्ंस॑स्या॒ह-न्दे॑वय॒ज्यया॑ पशु॒मा-न्भू॑यास॒मित्या॑ह॒ नरा॒शग्ंसे॑न॒ वै प्र॒जाप॑तिः प॒शून॑सृजत॒ तेनै॒व प॒शून्-थ्सृ॑जते॒-ऽग्ने-स्स्वि॑ष्ट॒कृतो॒-ऽह-न्दे॑वय॒ज्यया-ऽऽयु॑ष्मान्. य॒ज्ञेन॑ प्रति॒ष्ठा-ङ्ग॑मेय॒मित्या॒हा-ऽऽयु॑रे॒वात्म-न्ध॑त्ते॒ प्रति॑ य॒ज्ञेन॑ तिष्ठति दर्शपूर्णमा॒सयो॒- [दर्शपूर्णमा॒सयोः᳚, वै दे॒वा] 15
ba̠r̠hiṣō̠-'ha-ndē̍vaya̠jyayā̎ pra̠jāvā̎-nbhūyāsa̠mityā̍ha ba̠r̠hiṣā̠ vai pra̠jāpa̍tiḥ pra̠jā a̍sṛjata̠ tēnai̠va pra̠jā-ssṛ̍jatē̠ narā̠śagṃsa̍syā̠ha-ndē̍vaya̠jyayā̍ paśu̠mā-nbhū̍yāsa̠mityā̍ha̠ narā̠śagṃsē̍na̠ vai pra̠jāpa̍tiḥ pa̠śūna̍sṛjata̠ tēnai̠va pa̠śūn-thsṛ̍jatē̠-'gnē-ssvi̍ṣṭa̠kṛtō̠-'ha-ndē̍vaya̠jyayā-''yu̍ṣmān. ya̠jñēna̍ prati̠ṣṭhā-ṅga̍mēya̠mityā̠hā-''yu̍rē̠vātma-ndha̍ttē̠ prati̍ ya̠jñēna̍ tiṣṭhati darśapūrṇamā̠sayō̠- [darśapūrṇamā̠sayō̎ḥ, vai dē̠vā] 15
meaning
The gods divided the sacrifice among themselves; thus one who knows this division and performs it obtains a share in the divine world.
verse 18
-र्वै दे॒वा उज्जि॑ति॒-मनूद॑जय-न्दर्शपूर्णमा॒साभ्या॒- मसु॑रा॒नपा॑-नुदन्ता॒ग्ने-र॒हमुज्जि॑ति॒-मनूज्जे॑ष॒-मित्या॑ह दर्शपूर्णमा॒सयो॑रे॒व दे॒वता॑नां॒-यँज॑मान॒ उज्जि॑ति॒मनूज्ज॑यति दर्शपूर्णमा॒साभ्या॒-म्भ्रातृ॑व्या॒नप॑ नुदते॒ वाज॑वतीभ्यां॒-व्यूँ॑ह॒त्यन्नं॒-वैँ वाजो-ऽन्न॑मे॒वाव॑ रुन्धे॒ द्वाभ्या॒-म्प्रति॑ष्ठित्यै॒ यो वै य॒ज्ञस्य॒ द्वौ दोहौ॑ वि॒द्वान् यज॑त उभ॒यत॑ [उभ॒यतः॑, ए॒व य॒ज्ञं] 16
-rvai dē̠vā ujji̍ti̠-manūda̍jaya-ndarśapūrṇamā̠sābhyā̠- masu̍rā̠napā̍-nudantā̠gnē-ra̠hamujji̍ti̠-manūjjē̍ṣa̠-mityā̍ha darśapūrṇamā̠sayō̍rē̠va dē̠vatā̍nā̠ṃ yaja̍māna̠ ujji̍ti̠manūjja̍yati darśapūrṇamā̠sābhyā̠-mbhrātṛ̍vyā̠napa̍ nudatē̠ vāja̍vatībhyā̠ṃ vyū̍ha̠tyanna̠ṃ vai vājō-'nna̍mē̠vāva̍ rundhē̠ dvābhyā̠-mprati̍ṣṭhityai̠ yō vai ya̠jñasya̠ dvau dōhau̍ vi̠dvān yaja̍ta ubha̠yata̍ [ubha̠yata̍ḥ, ē̠va ya̠jñaṃ] 16
meaning
He who places the iḍā correctly at the sacrifice — the gods are pleased and grant him the desired result.
verse 19
ए॒व य॒ज्ञ-न्दु॑हे पु॒रस्ता᳚च्चो॒परि॑ष्टाच्चै॒ष वा अ॒न्यो य॒ज्ञस्य॒ दोह॒ इडा॑याम॒न्यो यर्हि॒ होता॒ यज॑मानस्य॒ नाम॑ गृह्णी॒या-त्तर्हि॑ ब्रूया॒देमा अ॑ग्मन्ना॒शिषो॒ दोह॑कामा॒ इति॒ सग्ग्स्तु॑ता ए॒व दे॒वता॑ दु॒हे-ऽथो॑ उभ॒यत॑ ए॒व य॒ज्ञ-न्दु॑हे पु॒रस्ता᳚च्चो॒परि॑ष्टाच्च॒ रोहि॑तेन त्वा॒-ऽग्निर्दे॒वता᳚-ङ्गमय॒त्वित्या॑है॒ते वै दे॑वा॒श्वा [वै दे॑वा॒श्वाः, यज॑मानः प्रस्त॒रो] 17
ē̠va ya̠jña-ndu̍hē pu̠rastā̎chchō̠pari̍ṣṭāchchai̠ṣa vā a̠nyō ya̠jñasya̠ dōha̠ iḍā̍yāma̠nyō yarhi̠ hōtā̠ yaja̍mānasya̠ nāma̍ gṛhṇī̠yā-ttarhi̍ brūyā̠dēmā a̍gmannā̠śiṣō̠ dōha̍kāmā̠ iti̠ saggstu̍tā ē̠va dē̠vatā̍ du̠hē-'thō̍ ubha̠yata̍ ē̠va ya̠jña-ndu̍hē pu̠rastā̎chchō̠pari̍ṣṭāchcha̠ rōhi̍tēna tvā̠-'gnirdē̠vatā̎-ṅgamaya̠tvityā̍hai̠tē vai dē̍vā̠śvā [vai dē̍vā̠śvāḥ, yaja̍mānaḥ prasta̠rō] 17
meaning
By this rite alone one secures cattle, progeny, and the heavenly world.
verse 20
यज॑मानः प्रस्त॒रो यदे॒तैः प्र॑स्त॒र-म्प्र॒हर॑ति देवा॒श्वैरे॒व यज॑मानग्ं सुव॒र्गं-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति॒ वि ते॑ मुञ्चामि रश॒ना वि र॒श्मीनित्या॑है॒ष वा अ॒ग्नेर्वि॑मो॒कस्ते-नै॒वैनं॒-विँमु॑ञ्चति ॒विष्णो᳚-श्शं॒योँर॒ह-न्दे॑वय॒ज्यया॑ य॒ज्ञेन॑ प्रति॒ष्ठा-ङ्ग॑मेय॒मित्या॑ह य॒ज्ञो वै विष्णु॑-र्य॒ज्ञ ए॒वान्त॒तः प्रति॑ तिष्ठति॒ सोम॑स्या॒ह-न्दे॑वय॒ज्यया॑ सु॒रेता॒ [सु॒रेताः᳚, रेतो॑] 18
yaja̍mānaḥ prasta̠rō yadē̠taiḥ pra̍sta̠ra-mpra̠hara̍ti dēvā̠śvairē̠va yaja̍mānagṃ suva̠rgaṃ lō̠ka-ṅga̍mayati̠ vi tē̍ muñchāmi raśa̠nā vi ra̠śmīnityā̍hai̠ṣa vā a̠gnērvi̍mō̠kastē-nai̠vaina̠ṃ vimu̍ñchati ̠viṣṇō̎-śśa̠ṃyōra̠ha-ndē̍vaya̠jyayā̍ ya̠jñēna̍ prati̠ṣṭhā-ṅga̍mēya̠mityā̍ha ya̠jñō vai viṣṇu̍-rya̠jña ē̠vānta̠taḥ prati̍ tiṣṭhati̠ sōma̍syā̠ha-ndē̍vaya̠jyayā̍ su̠rētā̠ [su̠rētā̎ḥ, rētō̍] 18
meaning
He who knows the proper time for the iḍā offering and performs it accordingly — he attains the full fruit of the sacrifice.
verse 21
रेतो॑ धिषी॒येत्या॑ह॒ सोमो॒ वै रे॑तो॒धास्तेनै॒व रेत॑ आ॒त्म-न्ध॑त्ते॒ त्वष्टु॑र॒ह-न्दे॑वय॒ज्यया॑ पशू॒नाग्ं रू॒प-म्पु॑षेय॒मित्या॑ह॒ त्वष्टा॒ वै प॑शू॒ना-म्मि॑थु॒नानाग्ं॑ रूप॒कृत्तेनै॒व प॑शू॒नाग्ं रू॒पमा॒त्म-न्ध॑त्ते दे॒वाना॒-म्पत्नी॑र॒ग्नि-र्गृ॒हप॑ति-र्य॒ज्ञस्य॑ मिथु॒न-न्तयो॑र॒ह-न्दे॑वय॒ज्यया॑ मिथु॒नेन॒ प्रभू॑यास॒-मित्या॑है॒तस्मा॒-द्वै मि॑थु॒ना-त्प्र॒जाप॑ति-र्मिथु॒नेन॒ [र्मिथु॒नेन॑, प्रा-ऽजा॑यत॒] 19
rētō̍ dhiṣī̠yētyā̍ha̠ sōmō̠ vai rē̍tō̠dhāstēnai̠va rēta̍ ā̠tma-ndha̍ttē̠ tvaṣṭu̍ra̠ha-ndē̍vaya̠jyayā̍ paśū̠nāgṃ rū̠pa-mpu̍ṣēya̠mityā̍ha̠ tvaṣṭā̠ vai pa̍śū̠nā-mmi̍thu̠nānāgṃ̍ rūpa̠kṛttēnai̠va pa̍śū̠nāgṃ rū̠pamā̠tma-ndha̍ttē dē̠vānā̠-mpatnī̍ra̠gni-rgṛ̠hapa̍ti-rya̠jñasya̍ mithu̠na-ntayō̍ra̠ha-ndē̍vaya̠jyayā̍ mithu̠nēna̠ prabhū̍yāsa̠-mityā̍hai̠tasmā̠-dvai mi̍thu̠nā-tpra̠jāpa̍ti-rmithu̠nēna̠ [rmithu̠nēna̍, prā-'jā̍yata̠] 19
meaning
The one who correctly invokes the deities in the proper sequence — he alone truly sacrifices.
verse 22
प्रा-ऽजा॑यत॒ तस्मा॑दे॒व यज॑मानो मिथु॒नेन॒ प्रजा॑यते वे॒दो॑-ऽसि॒ वित्ति॑रसि वि॒देयेत्या॑ह वे॒देन॒ वै दे॒वा असु॑राणां-विँ॒त्तं-वेँद्य॑मविन्दन्त॒ त-द्वे॒दस्य॑ वेद॒त्वं-यँद्य॒-द्भ्रातृ॑व्यस्याभि॒द्ध्याये॒-त्तस्य॒ नाम॑ गृह्णीया॒-त्तदे॒वास्य॒ सर्वं॑-वृँङ्क्ते घृ॒तव॑न्त-ङ्कुला॒यिनग्ं॑ रा॒यस्पोषग्ं॑ सह॒स्रिणं॑-वेँ॒दो द॑दातु वा॒जिन॒मित्या॑ह॒ प्रस॒हस्र॑-म्प॒शूना᳚प्नो॒त्या स्य॑ प्र॒जायां᳚-वाँ॒जी जा॑यते॒ य ए॒वं-वेँद॑ ॥ 20 ॥(द॒र्॒श॒पू॒र्ण॒मासयो॑-रुभ॒यतो॑-देवा॒श्वाः-सु॒रेताः᳚-प्र॒जाप॑ति-र्मिथु॒नेना᳚-प्नोत्य॒-ष्टौ च॑) (अ. 4)
prā-'jā̍yata̠ tasmā̍dē̠va yaja̍mānō mithu̠nēna̠ prajā̍yatē vē̠dō̍-'si̠ vitti̍rasi vi̠dēyētyā̍ha vē̠dēna̠ vai dē̠vā asu̍rāṇāṃ vi̠ttaṃ vēdya̍mavindanta̠ ta-dvē̠dasya̍ vēda̠tvaṃ yadya̠-dbhrātṛ̍vyasyābhi̠ddhyāyē̠-ttasya̠ nāma̍ gṛhṇīyā̠-ttadē̠vāsya̠ sarva̍ṃ vṛṅktē ghṛ̠tava̍nta-ṅkulā̠yinagṃ̍ rā̠yaspōṣagṃ̍ saha̠sriṇa̍ṃ vē̠dō da̍dātu vā̠jina̠mityā̍ha̠ prasa̠hasra̍-mpa̠śūnā̎pnō̠tyā sya̍ pra̠jāyā̎ṃ vā̠jī jā̍yatē̠ ya ē̠vaṃ vēda̍ ॥ 20 ॥(da̠r̠śa̠pū̠rṇa̠māsayō̍-rubha̠yatō̍-dēvā̠śvāḥ-su̠rētā̎ḥ-pra̠jāpa̍ti-rmithu̠nēnā̎-pnōtya̠-ṣṭau cha̍) (a. 4)
meaning
By this method the sacrificer makes himself belong to the gods, and the gods in turn protect him.
verse 23
ध्रु॒वां-वैँ रिच्य॑मानां-यँ॒ज्ञो-ऽनु॑ रिच्यते य॒ज्ञं-यँज॑मानो॒ यज॑मान-म्प्र॒जा ध्रु॒वामा॒प्याय॑मानां-यँ॒ज्ञो-ऽन्वा प्या॑यते य॒ज्ञं-यँज॑मानो॒ यज॑मान-म्प्र॒जा आ प्या॑यता-न्ध्रु॒वा घृ॒तेनेत्या॑ह ध्रु॒वामे॒वा ऽऽ प्या॑ययति॒ तामा॒प्याय॑मानां-यँ॒ज्ञो-ऽन्वा प्या॑यते य॒ज्ञं-यँज॑मानो॒ यज॑मान-म्प्र॒जाः प्र॒जाप॑ते-र्वि॒भान्नाम॑ लो॒कस्तस्मिग्ग्॑स्त्वा दधामि स॒ह यज॑माने॒ने- [यज॑माने॒नेति, आ॒हा॒-ऽयं-वैँ] 21
dhru̠vāṃ vai richya̍mānāṃ ya̠jñō-'nu̍ richyatē ya̠jñaṃ yaja̍mānō̠ yaja̍māna-mpra̠jā dhru̠vāmā̠pyāya̍mānāṃ ya̠jñō-'nvā pyā̍yatē ya̠jñaṃ yaja̍mānō̠ yaja̍māna-mpra̠jā ā pyā̍yatā-ndhru̠vā ghṛ̠tēnētyā̍ha dhru̠vāmē̠vā '' pyā̍yayati̠ tāmā̠pyāya̍mānāṃ ya̠jñō-'nvā pyā̍yatē ya̠jñaṃ yaja̍mānō̠ yaja̍māna-mpra̠jāḥ pra̠jāpa̍tē-rvi̠bhānnāma̍ lō̠kastasmigg̍stvā dadhāmi sa̠ha yaja̍mānē̠nē- [yaja̍mānē̠nēti, ā̠hā̠-'yaṃ vai] 21
meaning
Thus one secures all desires through the proper performance of this sacrifice.
verse 24
-त्या॑हा॒-ऽयं-वैँ प्र॒जाप॑ते-र्वि॒भान्नाम॑ लो॒कस्तस्मि॑-न्ने॒वैन॑-न्दधाति स॒ह यज॑मानेन॒ रिच्य॑त इव॒ वा ए॒त-द्य-द्यज॑ते॒ य-द्य॑जमानभा॒ग-म्प्रा॒श्ञात्या॒त्मान॑मे॒व प्री॑णात्ये॒तावा॒न्॒. वै य॒ज्ञो यावान्॑. यजमानभा॒गो य॒ज्ञो यज॑मानो॒ य-द्य॑जमानभा॒ग-म्प्रा॒श्ञाति॑ य॒ज्ञ ए॒व य॒ज्ञ-म्प्रति॑ ष्ठापयत्ये॒तद्वै सू॒यव॑स॒ग्ं॒ सोद॑कं॒-यँद्ब॒र्॒हिश्चा-ऽऽप॑श्चै॒त- [-ऽऽप॑श्चै॒तत्, यज॑मानस्या॒-] 22
-tyā̍hā̠-'yaṃ vai pra̠jāpa̍tē-rvi̠bhānnāma̍ lō̠kastasmi̍-nnē̠vaina̍-ndadhāti sa̠ha yaja̍mānēna̠ richya̍ta iva̠ vā ē̠ta-dya-dyaja̍tē̠ ya-dya̍jamānabhā̠ga-mprā̠śñātyā̠tmāna̍mē̠va prī̍ṇātyē̠tāvā̠n̠. vai ya̠jñō yāvān̍. yajamānabhā̠gō ya̠jñō yaja̍mānō̠ ya-dya̍jamānabhā̠ga-mprā̠śñāti̍ ya̠jña ē̠va ya̠jña-mprati̍ ṣṭhāpayatyē̠tadvai sū̠yava̍sa̠gṃ̠ sōda̍ka̠ṃ yadba̠r̠hiśchā-''pa̍śchai̠ta- [-''pa̍śchai̠tat, yaja̍mānasyā̠-] 22
meaning
He who knows the identity of fire and the sacrifice — all his desires are fulfilled.
verse 25
-द्यज॑मानस्या॒-ऽऽयत॑नं॒-यँद्वेदि॒र्य-त्पू᳚र्णपा॒त्र-म॑न्तर्वे॒दि नि॒नय॑ति॒ स्व ए॒वा-ऽऽय॑तने सू॒यव॑स॒ग्ं॒ सोद॑क-ङ्कुरुते॒ सद॑सि॒ सन्मे॑ भूया॒ इत्या॒हा-ऽऽपो॒ वै य॒ज्ञ आपो॒-ऽमृतं॑-यँ॒ज्ञमे॒वामृत॑-मा॒त्म-न्ध॑त्ते॒ सर्वा॑णि॒ वै भू॒तानि॑ व्र॒त-मु॑प॒यन्त॒ -मनूप॑ यन्ति॒ प्राच्या᳚-न्दि॒शि दे॒वा ऋ॒त्विजो॑ मार्जयन्ता॒-मित्या॑है॒ष वै द॑र्शपूर्णमा॒सयो॑-रवभृ॒थो [-रवभृ॒थः, यान्ये॒वैन॑-म्भू॒तानि॑] 23
-dyaja̍mānasyā̠-''yata̍na̠ṃ yadvēdi̠rya-tpū̎rṇapā̠tra-ma̍ntarvē̠di ni̠naya̍ti̠ sva ē̠vā-''ya̍tanē sū̠yava̍sa̠gṃ̠ sōda̍ka-ṅkurutē̠ sada̍si̠ sanmē̍ bhūyā̠ ityā̠hā-''pō̠ vai ya̠jña āpō̠-'mṛta̍ṃ ya̠jñamē̠vāmṛta̍-mā̠tma-ndha̍ttē̠ sarvā̍ṇi̠ vai bhū̠tāni̍ vra̠ta-mu̍pa̠yanta̠ -manūpa̍ yanti̠ prāchyā̎-ndi̠śi dē̠vā ṛ̠tvijō̍ mārjayantā̠-mityā̍hai̠ṣa vai da̍rśapūrṇamā̠sayō̍-ravabhṛ̠thō [-ravabhṛ̠thaḥ, yānyē̠vaina̍-mbhū̠tāni̍] 23
meaning
By this sacred knowledge the sacrificer attains the world beyond death.
verse 26
यान्ये॒वैन॑-म्भू॒तानि॑ व्र॒तमु॑प॒यन्त॑-मनूप॒यन्ति॒ तैरे॒व स॒हाव॑भृ॒थमवै॑ति॒ विष्णु॑मुखा॒ वै दे॒वा श्छन्दो॑भिरि॒मान् ँलो॒का-न॑नपज॒य्यम॒भ्य॑जय॒न्॒. य-द्वि॑ष्णुक्र॒मान् क्रम॑ते॒ विष्णु॑रे॒व भू॒त्वा यज॑मान॒श्छन्दो॑भिरि॒मान् ँलो॒का-न॑नपज॒य्यम॒भि ज॑यति॒ विष्णोः॒ क्रमो᳚-ऽस्यभिमाति॒हेत्या॑ह गाय॒त्री वै पृ॑थि॒वी त्रैष्टु॑भम॒न्तरि॑क्ष॒-ञ्जाग॑ती॒ द्यौरानु॑ष्टुभी॒-र्दिश॒ श्छन्दो॑भिरे॒वेमान् ँलो॒कान्. य॑थापू॒र्वम॒भि ज॑यति ॥ 24 ॥(यज॑माने॒नेति॑-चै॒ तद॑-वभृ॒थो-दिशः॑-स॒प्त च॑) (अ. 5)
yānyē̠vaina̍-mbhū̠tāni̍ vra̠tamu̍pa̠yanta̍-manūpa̠yanti̠ tairē̠va sa̠hāva̍bhṛ̠thamavai̍ti̠ viṣṇu̍mukhā̠ vai dē̠vā śChandō̍bhiri̠mān ँlō̠kā-na̍napaja̠yyama̠bhya̍jaya̠n̠. ya-dvi̍ṣṇukra̠mān krama̍tē̠ viṣṇu̍rē̠va bhū̠tvā yaja̍māna̠śChandō̍bhiri̠mān ँlō̠kā-na̍napaja̠yyama̠bhi ja̍yati̠ viṣṇō̠ḥ kramō̎-'syabhimāti̠hētyā̍ha gāya̠trī vai pṛ̍thi̠vī traiṣṭu̍bhama̠ntari̍kṣa̠-ñjāga̍tī̠ dyaurānu̍ṣṭubhī̠-rdiśa̠ śChandō̍bhirē̠vēmān ँlō̠kān. ya̍thāpū̠rvama̠bhi ja̍yati ॥ 24 ॥(yaja̍mānē̠nēti̍-chai̠ tada̍-vabhṛ̠thō-diśa̍ḥ-sa̠pta cha̍) (a. 5)
meaning
He who knows the true nature of the iḍā — he becomes the lord of all that he desires.
verse 27
अग॑न्म॒ सुव॒-स्सुव॑रग॒न्मेत्या॑ह सुव॒र्गमे॒व लो॒कमे॑ति स॒न्दृश॑स्ते॒ मा छि॑थ्सि॒ यत्ते॒ तप॒स्तस्मै॑ ते॒ मा ऽऽ वृ॒क्षीत्या॑ह यथाय॒जु-रे॒वैत-थ्सु॒भूर॑सि॒ श्रेष्ठो॑ रश्मी॒नामा॑यु॒र्धा अ॒स्यायु॑र्मे धे॒हीत्या॑हा॒-ऽऽशिष॑मे॒वैतामा शा᳚स्ते॒ प्र वा ए॒षो᳚-ऽस्मान् ँलो॒काच्च्य॑वते॒ यो [यः, वि॒ष्णु॒क्र॒मान् क्रम॑ते] 25
aga̍nma̠ suva̠-ssuva̍raga̠nmētyā̍ha suva̠rgamē̠va lō̠kamē̍ti sa̠ndṛśa̍stē̠ mā Chi̍thsi̠ yattē̠ tapa̠stasmai̍ tē̠ mā '' vṛ̠kṣītyā̍ha yathāya̠ju-rē̠vaita-thsu̠bhūra̍si̠ śrēṣṭhō̍ raśmī̠nāmā̍yu̠rdhā a̠syāyu̍rmē dhē̠hītyā̍hā̠-''śiṣa̍mē̠vaitāmā śā̎stē̠ pra vā ē̠ṣō̎-'smān ँlō̠kāchchya̍vatē̠ yō [yaḥ, vi̠ṣṇu̠kra̠mān krama̍tē] 25
meaning
The cattle that the sacrificer secures by this rite — they multiply and thrive for him.
verse 28
वि॑ष्णुक्र॒मान् क्रम॑ते सुव॒र्गाय॒ हि लो॒काय॑ विष्णुक्र॒माः क्र॒म्यन्ते᳚ ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ स त्वै वि॑ष्णुक्र॒मान् क्र॑मेत॒ य इ॒मान् ँलो॒का-न्भ्रातृ॑व्यस्य सं॒विँद्य॒ पुन॑रि॒मं-लोँ॒क-म्प्र॑त्यव॒रोहे॒दित्ये॒ष वा अ॒स्य लो॒कस्य॑ प्रत्यवरो॒हो यदाहे॒दम॒हम॒मु-म्भ्रातृ॑व्यमा॒भ्यो दि॒ग्भ्यो᳚-ऽस्यै दि॒व इती॒माने॒व लो॒का-न्भ्रातृ॑व्यस्य सं॒विँद्य॒ पुन॑रि॒मं-लोँ॒क-म्प्र॒त्यव॑रोहति॒ सं- [सम्, ज्योति॑षा-ऽभूव॒मित्या॑हा॒स्मिन्ने॒व] 26
vi̍ṣṇukra̠mān krama̍tē suva̠rgāya̠ hi lō̠kāya̍ viṣṇukra̠māḥ kra̠myantē̎ brahmavā̠dinō̍ vadanti̠ sa tvai vi̍ṣṇukra̠mān kra̍mēta̠ ya i̠mān ँlō̠kā-nbhrātṛ̍vyasya sa̠ṃvidya̠ puna̍ri̠maṃ lō̠ka-mpra̍tyava̠rōhē̠dityē̠ṣa vā a̠sya lō̠kasya̍ pratyavarō̠hō yadāhē̠dama̠hama̠mu-mbhrātṛ̍vyamā̠bhyō di̠gbhyō̎-'syai di̠va itī̠mānē̠va lō̠kā-nbhrātṛ̍vyasya sa̠ṃvidya̠ puna̍ri̠maṃ lō̠ka-mpra̠tyava̍rōhati̠ saṃ- [sam, jyōti̍ṣā-'bhūva̠mityā̍hā̠sminnē̠va] 26
meaning
He who performs this rite with full knowledge and faith — his sacrifice is truly complete.
verse 29
-ज्योति॑षा-ऽभूव॒मित्या॑हा॒स्मिन्ने॒व लो॒के प्रति॑ तिष्ठत्यै॒न्द्री-मा॒वृत॑-म॒न्वाव॑र्त॒ इत्या॑हा॒सौ वा आ॑दि॒त्य इन्द्र॒स्तस्यै॒वा-ऽऽवृत॒मनु॑ प॒र्याव॑र्तते दक्षि॒णा प॒र्याव॑र्तते॒ स्वमे॒व वी॒र्य॑मनु॑ प॒र्याव॑र्तते॒ तस्मा॒-द्दक्षि॒णो-ऽर्ध॑ आ॒त्मनो॑ वी॒र्या॑वत्त॒रो-ऽथो॑ आदि॒त्यस्यै॒वा-ऽऽवृत॒मनु॑ प॒र्याव॑र्तते॒ सम॒ह-म्प्र॒जया॒ स-म्मया᳚ प्र॒जेत्या॑हा॒-ऽऽशिष॑- [प्र॒जेत्या॑हा॒-ऽऽशिष᳚म्, ए॒वैतामा] 27
-jyōti̍ṣā-'bhūva̠mityā̍hā̠sminnē̠va lō̠kē prati̍ tiṣṭhatyai̠ndrī-mā̠vṛta̍-ma̠nvāva̍rta̠ ityā̍hā̠sau vā ā̍di̠tya indra̠stasyai̠vā-''vṛta̠manu̍ pa̠ryāva̍rtatē dakṣi̠ṇā pa̠ryāva̍rtatē̠ svamē̠va vī̠rya̍manu̍ pa̠ryāva̍rtatē̠ tasmā̠-ddakṣi̠ṇō-'rdha̍ ā̠tmanō̍ vī̠ryā̍vatta̠rō-'thō̍ ādi̠tyasyai̠vā-''vṛta̠manu̍ pa̠ryāva̍rtatē̠ sama̠ha-mpra̠jayā̠ sa-mmayā̎ pra̠jētyā̍hā̠-''śiṣa̍- [pra̠jētyā̍hā̠-''śiṣa̎m, ē̠vaitāmā] 27
meaning
The gods accept the offering from one who performs the rite with correct knowledge of its inner meaning.
verse 30
-मे॒वैतामा शा᳚स्ते॒ समि॑द्धो अग्ने मे दीदिहि समे॒द्धा ते॑ अग्ने दीद्यास॒मित्या॑ह यथाय॒जु-रे॒वैतद्वसु॑मान्. य॒ज्ञो वसी॑या-न्भूयास॒-मित्या॑हा॒-ऽऽशिष॑मे॒वेतामा शा᳚स्ते ब॒हु वै गार्ह॑पत्य॒स्यान्ते॑ मि॒श्रमि॑व चर्यत आग्निपावमा॒नीभ्या॒-ङ्गार्ह॑पत्य॒मुप॑ तिष्ठते पु॒नात्ये॒वाग्नि-म्पु॑नी॒त आ॒त्मान॒-न्द्वाभ्या॒-म्प्रति॑ष्ठित्या॒ अग्ने॑ गृहपत॒ इत्या॑ह [इत्या॑ह, य॒था॒य॒जुरे॒वैतच्छ॒तग्ं] 28
-mē̠vaitāmā śā̎stē̠ sami̍ddhō agnē mē dīdihi samē̠ddhā tē̍ agnē dīdyāsa̠mityā̍ha yathāya̠ju-rē̠vaitadvasu̍mān. ya̠jñō vasī̍yā-nbhūyāsa̠-mityā̍hā̠-''śiṣa̍mē̠vētāmā śā̎stē ba̠hu vai gārha̍patya̠syāntē̍ mi̠śrami̍va charyata āgnipāvamā̠nībhyā̠-ṅgārha̍patya̠mupa̍ tiṣṭhatē pu̠nātyē̠vāgni-mpu̍nī̠ta ā̠tmāna̠-ndvābhyā̠-mprati̍ṣṭhityā̠ agnē̍ gṛhapata̠ ityā̍ha [ityā̍ha, ya̠thā̠ya̠jurē̠vaitachCha̠tagṃ] 28
meaning
By this sacred rite the sacrificer secures the world of the gods and all that he desires.
verse 31
यथाय॒जुरे॒वैतच्छ॒तग्ं हिमा॒ इत्या॑ह श॒त-न्त्वा॑ हेम॒न्तानि॑न्धिषी॒येति॒ वावैतदा॑ह पु॒त्रस्य॒ नाम॑ गृह्णात्यन्ना॒दमे॒वैन॑-ङ्करोति॒ तामा॒शिष॒मा शा॑से॒ तन्त॑वे॒ ज्योति॑ष्मती॒मिति॑ ब्रूया॒-द्यस्य॑ पु॒त्रो-ऽजा॑त॒-स्स्या-त्ते॑ज॒स्व्ये॑वास्य॑ ब्रह्मवर्च॒सी पु॒त्रो जा॑यते॒ तामा॒शिष॒मा शा॑से॒-ऽमुष्मै॒ ज्योति॑ष्मती॒मिति॑ ब्रूया॒-द्यस्य॑ पु॒त्रो [पु॒त्रः, जा॒त-स्स्यात्तेज॑] 29
yathāya̠jurē̠vaitachCha̠tagṃ himā̠ ityā̍ha śa̠ta-ntvā̍ hēma̠ntāni̍ndhiṣī̠yēti̠ vāvaitadā̍ha pu̠trasya̠ nāma̍ gṛhṇātyannā̠damē̠vaina̍-ṅkarōti̠ tāmā̠śiṣa̠mā śā̍sē̠ tanta̍vē̠ jyōti̍ṣmatī̠miti̍ brūyā̠-dyasya̍ pu̠trō-'jā̍ta̠-ssyā-ttē̍ja̠svyē̍vāsya̍ brahmavarcha̠sī pu̠trō jā̍yatē̠ tāmā̠śiṣa̠mā śā̍sē̠-'muṣmai̠ jyōti̍ṣmatī̠miti̍ brūyā̠-dyasya̍ pu̠trō [pu̠traḥ, jā̠ta-ssyāttēja̍] 29
meaning
He who knows the identity of Agni and water — he attains the full power of this sacrifice.
verse 32
जा॒त-स्स्यात्तेज॑ ए॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्द॑धाति॒ यो वै य॒ज्ञ-म्प्र॒युज्य॒ न वि॑मु॒ञ्चत्य॑प्रतिष्ठा॒नो वै स भ॑वति॒ कस्त्वा॑ युनक्ति॒ स त्वा॒ वि मु॑ञ्च॒त्वित्या॑ह प्र॒जाप॑ति॒-र्वै कः प्र॒जाप॑तिनै॒वैनं॑-युँ॒नक्ति॑ प्र॒जाप॑तिना॒ वि मु॑ञ्चति॒ प्रति॑ष्ठित्या ईश्व॒रं-वैँ व्र॒तमवि॑सृष्ट-म्प्र॒दहो-ऽग्ने᳚ व्रतपते व्र॒तम॑चारिष॒मित्या॑ह व्र॒तमे॒व [ ] 30
jā̠ta-ssyāttēja̍ ē̠vāsmi̍-nbrahmavarcha̠sa-nda̍dhāti̠ yō vai ya̠jña-mpra̠yujya̠ na vi̍mu̠ñchatya̍pratiṣṭhā̠nō vai sa bha̍vati̠ kastvā̍ yunakti̠ sa tvā̠ vi mu̍ñcha̠tvityā̍ha pra̠jāpa̍ti̠-rvai kaḥ pra̠jāpa̍tinai̠vaina̍ṃ yu̠nakti̍ pra̠jāpa̍tinā̠ vi mu̍ñchati̠ prati̍ṣṭhityā īśva̠raṃ vai vra̠tamavi̍sṛṣṭa-mpra̠dahō-'gnē̎ vratapatē vra̠tama̍chāriṣa̠mityā̍ha vra̠tamē̠va [ ] 30
meaning
By the proper recitation of the sacred words the sacrificer secures both this world and the next.
verse 33
वि सृ॑जते॒ शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय॒ परां॒अ॒. वाव य॒ज्ञ ए॑ति॒ न नि व॑र्तते॒ पुन॒र्यो वै य॒ज्ञस्य॑ पुनराल॒म्भं-विँ॒द्वान्. यज॑ते॒ तम॒भि नि व॑र्तते य॒ज्ञो ब॑भूव॒ स आ ब॑भू॒वेत्या॑है॒ष वै य॒ज्ञस्य॑ पुनराल॒म्भ-स्तेनै॒वैन॒-म्पुन॒रा ल॑भ॒ते-ऽन॑वरुद्धा॒ वा ए॒तस्य॑ वि॒राड् य आहि॑ताग्नि॒-स्सन्न॑स॒भः प॒शवः॒ खलु॒ वै ब्रा᳚ह्म॒णस्य॑ स॒भेष्ट्वा प्रांउ॒त्क्रम्य॑ ब्रूया॒-द्गोमाग्ं॑ अ॒ग्ने-ऽवि॑माग्ं अ॒श्वी य॒ज्ञ इत्यव॑ स॒भाग्ं रु॒न्धे प्र स॒हस्र॑-म्प॒शूना᳚प्नो॒त्या-ऽस्य॑ प्र॒जायां᳚-वाँ॒जी जा॑यते ॥ 31 ॥(यः-स-मा॒सिषं॑-गृहपत॒-इत्या॑हा॒-मुष्मै॒ ज्योति॑ष्मती॒मिति॑ ब्रूया॒-द्यस्य॑पु॒त्रो-व्र॒तमे॒व-खलु॒ वै- चतु॑र्विग्ंशतिश्च) (अ. 6)
vi sṛ̍jatē̠ śāntyā̠ apra̍dāhāya̠ parā̠ṃa̠. vāva ya̠jña ē̍ti̠ na ni va̍rtatē̠ puna̠ryō vai ya̠jñasya̍ punarāla̠mbhaṃ vi̠dvān. yaja̍tē̠ tama̠bhi ni va̍rtatē ya̠jñō ba̍bhūva̠ sa ā ba̍bhū̠vētyā̍hai̠ṣa vai ya̠jñasya̍ punarāla̠mbha-stēnai̠vaina̠-mpuna̠rā la̍bha̠tē-'na̍varuddhā̠ vā ē̠tasya̍ vi̠rāḍ ya āhi̍tāgni̠-ssanna̍sa̠bhaḥ pa̠śava̠ḥ khalu̠ vai brā̎hma̠ṇasya̍ sa̠bhēṣṭvā prāṃu̠tkramya̍ brūyā̠-dgōmāgṃ̍ a̠gnē-'vi̍māgṃ a̠śvī ya̠jña ityava̍ sa̠bhāgṃ ru̠ndhē pra sa̠hasra̍-mpa̠śūnā̎pnō̠tyā-'sya̍ pra̠jāyā̎ṃ vā̠jī jā̍yatē ॥ 31 ॥(yaḥ-sa-mā̠siṣa̍ṃ-gṛhapata̠-ityā̍hā̠-muṣmai̠ jyōti̍ṣmatī̠miti̍ brūyā̠-dyasya̍pu̠trō-vra̠tamē̠va-khalu̠ vai- chatu̍rvigṃśatiścha) (a. 6)
meaning
He who knows the true measure of the offering — he alone truly sacrifices to the gods.
verse 34
देव॑ सवितः॒ प्र सु॑व य॒ज्ञ-म्प्र सु॑व य॒ज्ञप॑ति॒-म्भगा॑य दि॒व्यो ग॑न्ध॒र्वः । के॒त॒पूः केत॑-न्नः पुनातु वा॒चस्पति॒-र्वाच॑म॒द्य स्व॑दाति नः ॥ इन्द्र॑स्य॒ वज्रो॑-ऽसि॒ वार्त्र॑घ्न॒स्त्वया॒-ऽयं-वृँ॒त्रं-वँ॑द्ध्यात् ॥ वाज॑स्य॒ नु प्र॑स॒वे मा॒तर॑-म्म॒हीमदि॑ति॒-न्नाम॒ वच॑सा करामहे । यस्या॑मि॒दं-विँश्व॒-म्भुव॑न-मावि॒वेश॒ तस्या᳚-न्नो दे॒व-स्स॑वि॒ता धर्म॑ साविषत् ॥ अ॒- [अ॒फ्सु, अ॒न्तर॒मृत॑म॒फ्सु] 32
dēva̍ savita̠ḥ pra su̍va ya̠jña-mpra su̍va ya̠jñapa̍ti̠-mbhagā̍ya di̠vyō ga̍ndha̠rvaḥ । kē̠ta̠pūḥ kēta̍-nnaḥ punātu vā̠chaspati̠-rvācha̍ma̠dya sva̍dāti naḥ ॥ indra̍sya̠ vajrō̍-'si̠ vārtra̍ghna̠stvayā̠-'yaṃ vṛ̠traṃ va̍ddhyāt ॥ vāja̍sya̠ nu pra̍sa̠vē mā̠tara̍-mma̠hīmadi̍ti̠-nnāma̠ vacha̍sā karāmahē । yasyā̍mi̠daṃ viśva̠-mbhuva̍na-māvi̠vēśa̠ tasyā̎-nnō dē̠va-ssa̍vi̠tā dharma̍ sāviṣat ॥ a̠- [a̠phsu, a̠ntara̠mṛta̍ma̠phsu] 32
meaning
The one who places the offering correctly in the sacred fire — he attains the highest world.
verse 35
फ्स्व॑न्तर॒मृत॑म॒फ्सु भे॑ष॒जम॒पामु॒त प्रश॑स्ति॒ष्वश्वा॑ भवथ वाजिनः ॥ वा॒यु-र्वा᳚ त्वा॒ मनु॑-र्वा त्वा गन्ध॒र्वा-स्स॒प्तविग्ं॑शतिः । ते अग्रे॒ अश्व॑मायुञ्ज॒न्ते अ॑स्मिञ्ज॒वमा-ऽद॑धुः ॥ अपा᳚-न्नपादाशुहेम॒न्॒. य ऊ॒र्मिः क॒कुद्मा॒-न्प्रतू᳚र्ति-र्वाज॒सात॑म॒स्तेना॒यं-वाँजग्ं॑ सेत् ॥ विष्णोः॒ क्रमो॑-ऽसि॒ विष्णोः᳚ क्रा॒न्तम॑सि॒ विष्णो॒-र्विक्रा᳚न्तमस्य॒ङ्कौ न्य॒ङ्का व॒भितो॒ रथं॒-यौँ ध्वा॒न्तं-वाँ॑ता॒ग्रमनु॑ स॒ञ्चर॑न्तौ दू॒रेहे॑ति-रिन्द्रि॒यावा᳚-न्पत॒त्री ते नो॒-ऽग्नयः॒ पप्र॑यः पारयन्तु ॥ 33 ॥(अ॒फ्सु-न्य॒ङ्कौ-पञ्च॑दश च) (अ. 7)
phsva̍ntara̠mṛta̍ma̠phsu bhē̍ṣa̠jama̠pāmu̠ta praśa̍sti̠ṣvaśvā̍ bhavatha vājinaḥ ॥ vā̠yu-rvā̎ tvā̠ manu̍-rvā tvā gandha̠rvā-ssa̠ptavigṃ̍śatiḥ । tē agrē̠ aśva̍māyuñja̠ntē a̍smiñja̠vamā-'da̍dhuḥ ॥ apā̎-nnapādāśuhēma̠n̠. ya ū̠rmiḥ ka̠kudmā̠-npratū̎rti-rvāja̠sāta̍ma̠stēnā̠yaṃ vājagṃ̍ sēt ॥ viṣṇō̠ḥ kramō̍-'si̠ viṣṇō̎ḥ krā̠ntama̍si̠ viṣṇō̠-rvikrā̎mtamasya̠ṅkau nya̠ṅkā va̠bhitō̠ ratha̠ṃ yau dhvā̠ntaṃ vā̍tā̠gramanu̍ sa̠ñchara̍ntau dū̠rēhē̍ti-rindri̠yāvā̎-npata̠trī tē nō̠-'gnaya̠ḥ papra̍yaḥ pārayantu ॥ 33 ॥(a̠phsu-nya̠ṅkau-pañcha̍daśa cha) (a. 7)
meaning
He who knows the relationship between fire, the cow, and the sacrifice — his offering is complete.
verse 36
दे॒वस्या॒हग्ं स॑वि॒तुः प्र॑स॒वे बृह॒स्पति॑ना वाज॒जिता॒ वाज॑-ञ्जेष-न्दे॒वस्या॒हग्ं स॑वि॒तुः प्र॑स॒वे बृह॒स्पति॑ना वाज॒जिता॒ वर्षि॑ष्ठ॒-न्नाकग्ं॑ रुहेय॒मिन्द्रा॑य॒ वाचं॑-वँद॒तेन्द्रं॒-वाँज॑-ञ्जापय॒तेन्द्रो॒ वाज॑मजयित् ॥ अश्वा॑जनि वाजिनि॒ वाजे॑षु वाजिनीव॒त्यश्वा᳚न्-थ्स॒मथ्सु॑ वाजय ॥ अर्वा॑-ऽसि॒ सप्ति॑रसि वा॒ज्य॑सि॒ वाजि॑नो॒ वाज॑-न्धावत म॒रुता᳚-म्प्रस॒वे ज॑यत॒ वि योज॑ना मिमीद्ध्व॒मद्ध्व॑न-स्स्कभ्नीत॒ [स्कभ्नीत, काष्ठा᳚-ङ्गच्छत॒] 34
dē̠vasyā̠hagṃ sa̍vi̠tuḥ pra̍sa̠vē bṛha̠spati̍nā vāja̠jitā̠ vāja̍-ñjēṣa-ndē̠vasyā̠hagṃ sa̍vi̠tuḥ pra̍sa̠vē bṛha̠spati̍nā vāja̠jitā̠ varṣi̍ṣṭha̠-nnākagṃ̍ ruhēya̠mindrā̍ya̠ vācha̍ṃ vada̠tēndra̠ṃ vāja̍-ñjāpaya̠tēndrō̠ vāja̍majayit ॥ aśvā̍jani vājini̠ vājē̍ṣu vājinīva̠tyaśvā̎m-thsa̠mathsu̍ vājaya ॥ arvā̍-'si̠ sapti̍rasi vā̠jya̍si̠ vāji̍nō̠ vāja̍-ndhāvata ma̠rutā̎-mprasa̠vē ja̍yata̠ vi yōja̍nā mimīddhva̠maddhva̍na-sskabhnīta̠ [skabhnīta, kāṣṭhā̎-ṅgachChata̠] 34
meaning
By this rite the sacrificer secures all cattle and all that he needs for the sacrifice.
verse 37
काष्ठा᳚-ङ्गच्छत॒ वाजे॑वाजे-ऽवत वाजिनो नो॒ धने॑षु विप्रा अमृता ऋतज्ञाः ॥ अ॒स्य मद्ध्वः॑ पिबत मा॒दय॑द्ध्व-न्तृ॒प्ता या॑त प॒थिभि॑-र्देव॒यानैः᳚ ॥ ते नो॒ अर्व॑न्तो हवन॒श्रुतो॒ हवं॒-विँश्वे॑ शृण्वन्तु वा॒जिनः॑ ॥ मि॒तद्र॑व-स्सहस्र॒सा मे॒धसा॑ता सनि॒ष्यवः॑ । म॒हो ये रत्नग्ं॑ समि॒थेषु॑ जभ्रि॒रे शन्नो॑ भवन्तु वा॒जिनो॒ हवे॑षु ॥दे॒वता॑ता मि॒तद्र॑व-स्स्व॒र्काः । ज॒म्भय॒न्तो-ऽहिं॒-वृँक॒ग्ं॒ रक्षाग्ं॑सि॒ सने᳚म्य॒स्मद्यु॑यव॒- [सने᳚म्य॒स्मद्यु॑यवन्न्, अमी॑वाः ।] 35
kāṣṭhā̎-ṅgachChata̠ vājē̍vājē-'vata vājinō nō̠ dhanē̍ṣu viprā amṛtā ṛtajñāḥ ॥ a̠sya maddhva̍ḥ pibata mā̠daya̍ddhva-ntṛ̠ptā yā̍ta pa̠thibhi̍-rdēva̠yānai̎ḥ ॥ tē nō̠ arva̍ntō havana̠śrutō̠ hava̠ṃ viśvē̍ śṛṇvantu vā̠jina̍ḥ ॥ mi̠tadra̍va-ssahasra̠sā mē̠dhasā̍tā sani̠ṣyava̍ḥ । ma̠hō yē ratnagṃ̍ sami̠thēṣu̍ jabhri̠rē śannō̍ bhavantu vā̠jinō̠ havē̍ṣu ॥dē̠vatā̍tā mi̠tadra̍va-ssva̠rkāḥ । ja̠mbhaya̠ntō-'hi̠ṃ vṛka̠gṃ̠ rakṣāgṃ̍si̠ sanē̎mya̠smadyu̍yava̠- [sanē̎mya̠smadyu̍yavann, amī̍vāḥ ।] 35
meaning
He who recites the sacred verses with proper knowledge — his sacrifice is accepted by the gods.
verse 38
-न्नमी॑वाः ॥ ए॒ष स्य वा॒जी क्षि॑प॒णि-न्तु॑रण्यति ग्री॒वाया᳚-म्ब॒द्धो अ॑पिक॒क्ष आ॒सनि॑ । क्रतु॑-न्दधि॒क्रा अनु॑ स॒न्तवी᳚त्व-त्प॒थामङ्का॒ग्॒स्यन्वा॒पनी॑फणत् ॥उ॒त स्मा᳚स्य॒ द्रव॑त-स्तुरण्य॒तः प॒र्ण-न्न वे-रनु॑ वाति प्रग॒र्धिनः॑ । श्ये॒नस्ये॑व॒ ध्रज॑तो अङ्क॒स-म्परि॑ दधि॒क्राव्.ण्णः॑ स॒होर्जा तरि॑त्रतः ॥ आ मा॒ वाज॑स्य प्रस॒वो ज॑गम्या॒दा द्यावा॑पृथि॒वी वि॒श्वश॑म्भू । आ मा॑ गन्ता-म्पि॒तरा॑ [गन्ता-म्पि॒तरा᳚, मा॒तरा॒] 36
-nnamī̍vāḥ ॥ ē̠ṣa sya vā̠jī kṣi̍pa̠ṇi-ntu̍raṇyati grī̠vāyā̎-mba̠ddhō a̍pika̠kṣa ā̠sani̍ । kratu̍-ndadhi̠krā anu̍ sa̠ntavī̎tva-tpa̠thāmaṅkā̠g̠syanvā̠panī̍phaṇat ॥u̠ta smā̎sya̠ drava̍ta-sturaṇya̠taḥ pa̠rṇa-nna vē-ranu̍ vāti praga̠rdhina̍ḥ । śyē̠nasyē̍va̠ dhraja̍tō aṅka̠sa-mpari̍ dadhi̠krāv.ṇṇa̍-ssa̠hōrjā tari̍trataḥ ॥ ā mā̠ vāja̍sya prasa̠vō ja̍gamyā̠dā dyāvā̍pṛthi̠vī vi̠śvaśa̍mbhū । ā mā̍ gantā-mpi̠tarā̍ [gantā-mpi̠tarā̎, mā̠tarā̠] 36
meaning
The one who performs this rite at the correct time and in the correct manner — he attains the highest result.
verse 39
मा॒तरा॒ चा-ऽऽ मा॒ सोमो॑ अमृत॒त्वाय॑ गम्यात् ॥ वाजि॑नो वाजजितो॒ वाजग्ं॑ सरि॒ष्यन्तो॒ वाज॑-ञ्जे॒ष्यन्तो॒ बृह॒स्पते᳚-र्भा॒गमव॑ जिघ्रत॒ वाजि॑नो वाजजितो॒ वाजग्ं॑ ससृ॒वाग्ंसो॒ वाज॑-ञ्जिगि॒वाग्ंसो॒ बृह॒स्पते᳚-र्भा॒गे नि मृ॑ढ्वमि॒यं-वँ॒-स्सा स॒त्या स॒न्धा-ऽभू॒द्यामिन्द्रे॑ण स॒मध॑द्ध्व॒-मजी॑जिपत वनस्पतय॒ इन्द्रं॒-वाँजं॒-विँ मु॑च्यद्ध्वम् ॥ 37 ॥(स्क॒भ्नी॒त॒-यु॒य॒व॒न्-पि॒तरा॒-द्विच॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 8)
mā̠tarā̠ chā-'' mā̠ sōmō̍ amṛta̠tvāya̍ gamyāt ॥ vāji̍nō vājajitō̠ vājagṃ̍ sari̠ṣyantō̠ vāja̍-ñjē̠ṣyantō̠ bṛha̠spatē̎-rbhā̠gamava̍ jighrata̠ vāji̍nō vājajitō̠ vājagṃ̍ sasṛ̠vāgṃsō̠ vāja̍-ñjigi̠vāgṃsō̠ bṛha̠spatē̎-rbhā̠gē ni mṛ̍ḍhvami̠yaṃ va̠-ssā sa̠tyā sa̠ndhā-'bhū̠dyāmindrē̍ṇa sa̠madha̍ddhva̠-majī̍jipata vanaspataya̠ indra̠ṃ vāja̠ṃ vi mu̍chyaddhvam ॥ 37 ॥(ska̠bhnī̠ta̠-yu̠ya̠va̠n-pi̠tarā̠-dvicha̍tvārigṃśachcha) (a. 8)
meaning
By this sacred knowledge the sacrificer secures the world of Brahman.
verse 40
क्ष॒त्रस्योलग्ग्॑मसि क्ष॒त्रस्य॒ योनि॑रसि॒ जाय॒ एहि॒ सुवो॒ रोहा॑व॒ रोहा॑व॒ हि सुव॑र॒ह-न्ना॑वु॒भयो॒-स्सुवो॑ रोक्ष्यामि॒ वाज॑श्च प्रस॒वश्चा॑पि॒जश्च॒ क्रतु॑श्च॒ सुव॑श्च मू॒र्धा च॒ व्यश्न्नि॑यश्चा-ऽऽन्त्याय॒न श्चान्त्य॑श्च भौव॒नश्च॒ भुव॑न॒श्चाधि॑पतिश्च । आयु॑-र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता-म्प्रा॒णो य॒ज्ञेन॑ कल्पतामपा॒नो [कल्पतामपा॒नः, य॒ज्ञेन॑ कल्पतां] 38
kṣa̠trasyōlagg̍masi kṣa̠trasya̠ yōni̍rasi̠ jāya̠ ēhi̠ suvō̠ rōhā̍va̠ rōhā̍va̠ hi suva̍ra̠ha-nnā̍vu̠bhayō̠-ssuvō̍ rōkṣyāmi̠ vāja̍ścha prasa̠vaśchā̍pi̠jaścha̠ kratu̍ścha̠ suva̍ścha mū̠rdhā cha̠ vyaśnni̍yaśchā-''ntyāya̠na śchāntya̍ścha bhauva̠naścha̠ bhuva̍na̠śchādhi̍patiścha । āyu̍-rya̠jñēna̍ kalpatā-mprā̠ṇō ya̠jñēna̍ kalpatāmapā̠nō [kalpatāmapā̠naḥ, ya̠jñēna̍ kalpatāṃ] 38
meaning
He who knows the inner meaning of the iḍā offering — he becomes one with the sacrifice itself.
verse 41
य॒ज्ञेन॑ कल्पतां-व्याँ॒नो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒-ञ्चक्षु॑-र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ग्॒ श्रोत्रं॑-यँ॒ज्ञेन॑ कल्पता॒-म्मनो॑ य॒ज्ञेन॑ कल्पतां॒-वाँग् य॒ज्ञेन॑ कल्पता-मा॒त्मा य॒ज्ञेन॑ कल्पतां-यँ॒ज्ञो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ग्ं॒ सुव॑-र्दे॒वाग्ं अ॑गन्मा॒मृता॑ अभूम प्र॒जाप॑तेः प्र॒जा अ॑भूम॒ सम॒ह-म्प्र॒जया॒ स-म्मया᳚ प्र॒जा सम॒हग्ं रा॒यस्पोषे॑ण॒ स-म्मया॑ रा॒यस्पोषो-ऽन्ना॑य त्वा॒-ऽन्नाद्या॑य त्वा॒ वाजा॑य त्वा वाजजि॒त्यायै᳚ त्वा॒ ऽमृत॑मसि॒ पुष्टि॑रसि प्र॒जन॑नमसि ॥ 39 ॥(अ॒पा॒नो-वाजा॑य॒-नव॑ च) (अ. 9)
ya̠jñēna̍ kalpatāṃ vyā̠nō ya̠jñēna̍ kalpatā̠-ñchakṣu̍-rya̠jñēna̍ kalpatā̠g̠ śrōtra̍ṃ ya̠jñēna̍ kalpatā̠-mmanō̍ ya̠jñēna̍ kalpatā̠ṃ vāg ya̠jñēna̍ kalpatā-mā̠tmā ya̠jñēna̍ kalpatāṃ ya̠jñō ya̠jñēna̍ kalpatā̠gṃ̠ suva̍-rdē̠vāgṃ a̍ganmā̠mṛtā̍ abhūma pra̠jāpa̍tēḥ pra̠jā a̍bhūma̠ sama̠ha-mpra̠jayā̠ sa-mmayā̎ pra̠jā sama̠hagṃ rā̠yaspōṣē̍ṇa̠ sa-mmayā̍ rā̠yaspōṣō-'nnā̍ya tvā̠-'nnādyā̍ya tvā̠ vājā̍ya tvā vājaji̠tyāyai̎ tvā̠ 'mṛta̍masi̠ puṣṭi̍rasi pra̠jana̍namasi ॥ 39 ॥(a̠pā̠nō-vājā̍ya̠-nava̍ cha) (a. 9)
meaning
The gods protect the one who performs the sacrifice with full knowledge and devotion.
verse 42
वाज॑स्ये॒म-म्प्र॑स॒व-स्सु॑षुवे॒ अग्रे॒ सोम॒ग्ं॒ राजा॑न॒मोष॑धीष्व॒फ्सु । ता अ॒स्मभ्य॒-म्मधु॑मती-र्भवन्तु व॒यग्ं रा॒ष्ट्रे जा᳚ग्रियाम पु॒रोहि॑ताः । वाज॑स्ये॒द-म्प्र॑स॒व आ ब॑भूवे॒मा च॒ विश्वा॒ भुव॑नानि स॒र्वतः॑ । स वि॒राज॒-म्पर्ये॑ति प्रजा॒न-न्प्र॒जा-म्पुष्टिं॑-वँ॒र्धय॑मानो अ॒स्मे । वाज॑स्ये॒मा-म्प्र॑स॒व-श्शि॑श्रिये॒ दिव॑मि॒मा च॒ विश्वा॒ भुव॑नानि स॒म्राट् । अदि॑थ्सन्त-न्दापयतु प्रजा॒न-न्र॒यिं- [प्रजा॒न-न्र॒यिम्, च॒ न॒-स्सर्व॑वीरां॒] 40
vāja̍syē̠ma-mpra̍sa̠va-ssu̍ṣuvē̠ agrē̠ sōma̠gṃ̠ rājā̍na̠mōṣa̍dhīṣva̠phsu । tā a̠smabhya̠-mmadhu̍matī-rbhavantu va̠yagṃ rā̠ṣṭrē jā̎griyāma pu̠rōhi̍tāḥ । vāja̍syē̠da-mpra̍sa̠va ā ba̍bhūvē̠mā cha̠ viśvā̠ bhuva̍nāni sa̠rvata̍ḥ । sa vi̠rāja̠-mparyē̍ti prajā̠na-npra̠jā-mpuṣṭi̍ṃ va̠rdhaya̍mānō a̠smē । vāja̍syē̠mā-mpra̍sa̠va-śśi̍śriyē̠ diva̍mi̠mā cha̠ viśvā̠ bhuva̍nāni sa̠mrāṭ । adi̍thsanta-ndāpayatu prajā̠na-nra̠yiṃ- [prajā̠na-nra̠yim, cha̠ na̠-ssarva̍vīrā̠ṃ] 40
meaning
By this rite alone the sacrificer attains all cattle, progeny, and the heavenly world.
verse 43
-च॑ न॒-स्सर्व॑वीरा॒-न्नि य॑च्छतु ॥ अग्ने॒ अच्छा॑ वदे॒ह नः॒ प्रति॑ न-स्सु॒मना॑ भव । प्र णो॑ यच्छ भुवस्पते धन॒दा अ॑सि न॒स्त्वम् ॥ प्र णो॑ यच्छत्वर्य॒मा प्र भगः॒ प्र बृह॒स्पतिः॑ । प्र दे॒वाः प्रोत सू॒नृता॒ प्र वाग् दे॒वी द॑दातु नः ॥ अ॒र्य॒मण॒-म्बृह॒स्पति॒मिन्द्र॒-न्दाना॑य चोदय । वाचं॒-विँष्णु॒ग्ं॒ सर॑स्वतीग्ं सवि॒तारं॑- [सर॑स्वतीग्ं सवि॒तार᳚म्, च वा॒जिन᳚म् ।] 41
-cha̍ na̠-ssarva̍vīrā̠-nni ya̍chChatu ॥ agnē̠ achChā̍ vadē̠ha na̠ḥ prati̍ na-ssu̠manā̍ bhava । pra ṇō̍ yachCha bhuvaspatē dhana̠dā a̍si na̠stvam ॥ pra ṇō̍ yachChatvarya̠mā pra bhaga̠ḥ pra bṛha̠spati̍ḥ । pra dē̠vāḥ prōta sū̠nṛtā̠ pra vāg dē̠vī da̍dātu naḥ ॥ a̠rya̠maṇa̠-mbṛha̠spati̠mindra̠-ndānā̍ya chōdaya । vācha̠ṃ viṣṇu̠gṃ̠ sara̍svatīgṃ savi̠tāra̍ṃ- [sara̍svatīgṃ savi̠tāra̎m, cha vā̠jina̎m ।] 41
meaning
He who knows the proper sequence of the sacrifice — he alone is the true performer.
verse 44
-च वा॒जिन᳚म् ॥ सोम॒ग्ं॒ राजा॑नं॒-वँरु॑णम॒ग्नि-म॒न्वार॑भामहे । आ॒दि॒त्यान् विष्णु॒ग्ं॒ सूर्य॑-म्ब्र॒ह्माण॑-ञ्च॒ बृह॒स्पति᳚म् ॥ दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे᳚-ऽश्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या॒ग्ं॒ सर॑स्वत्यै वा॒चो य॒न्तु-र्य॒न्त्रेणा॒ग्नेस्त्वा॒ आम्रा᳚ज्येना॒भिषि॑ञ्चा॒मीन्द्र॑स्य॒ बृह॒स्पते᳚स्त्वा॒ साम्रा᳚ज्येना॒भिषि॑ञ्चामि ॥ 42 ॥(र॒यिग्ं-स॑वि॒तार॒ग्ं॒-षट्त्रिग्ं॑शच्च) (अ. 10)
-cha vā̠jina̎m ॥ sōma̠gṃ̠ rājā̍na̠ṃ varu̍ṇama̠gni-ma̠nvāra̍bhāmahē । ā̠di̠tyān viṣṇu̠gṃ̠ sūrya̍-mbra̠hmāṇa̍-ñcha̠ bṛha̠spati̎m ॥ dē̠vasya̍ tvā savi̠tuḥ pra̍sa̠vē̎-'śvinō̎-rbā̠hubhyā̎-mpū̠ṣṇō hastā̎bhyā̠gṃ̠ sara̍svatyai vā̠chō ya̠ntu-rya̠ntrēṇā̠gnēstvā̠ āmrā̎jyēnā̠bhiṣi̍ñchā̠mīndra̍sya̠ bṛha̠spatē̎stvā̠ sāmrā̎jyēnā̠bhiṣi̍ñchāmi ॥ 42 ॥(ra̠yigṃ-sa̍vi̠tāra̠gṃ̠-ṣaṭtrigṃ̍śachcha) (a. 10)
meaning
The one who correctly invokes the gods at each stage of the sacrifice — he attains the full fruit.
verse 45
अ॒ग्निरेका᳚क्षरेण॒ वाच॒मुद॑जयद॒श्विनौ॒ द्व्य॑क्षरेण प्राणापा॒नावुद॑जयतां॒-विँष्णु॒स्त्य्र॑क्षरेण॒ त्रीन् ँलो॒कानुद॑जय॒-थ्सोम॒श्चतु॑रक्षरेण॒ चतु॑ष्पदः प॒शूनुद॑जय-त्पू॒षा पञ्चा᳚क्षरेण प॒ङ्क्तिमुद॑जय-द्धा॒ता षड॑क्षरेण॒ षड्-ऋ॒तूनुद॑जय-न्म॒रुतः॑ स॒प्ताक्ष॑रेण स॒प्तप॑दा॒ग्ं॒ शक्व॑री॒मुद॑जय॒-न्बृह॒स्पति॑-र॒ष्टाक्ष॑रेण गाय॒त्रीमुद॑जय-न्मि॒त्रो नवा᳚क्षरेण त्रि॒वृत॒ग्ग्॒ स्तोम॒मुद॑जय॒- [स्तोम॒मुद॑जयत्, वरु॑णो॒ दशा᳚क्षरेण] 43
a̠gnirēkā̎kṣarēṇa̠ vācha̠muda̍jayada̠śvinau̠ dvya̍kṣarēṇa prāṇāpā̠nāvuda̍jayatā̠ṃ viṣṇu̠styra̍kṣarēṇa̠ trīn ँlō̠kānuda̍jaya̠-thsōma̠śchatu̍rakṣarēṇa̠ chatu̍ṣpadaḥ pa̠śūnuda̍jaya-tpū̠ṣā pañchā̎kṣarēṇa pa̠ṅktimuda̍jaya-ddhā̠tā ṣaḍa̍kṣarēṇa̠ ṣaḍ-ṛ̠tūnuda̍jaya-nma̠ruta̍-ssa̠ptākṣa̍rēṇa sa̠ptapa̍dā̠gṃ̠ śakva̍rī̠muda̍jaya̠-nbṛha̠spati̍-ra̠ṣṭākṣa̍rēṇa gāya̠trīmuda̍jaya-nmi̠trō navā̎kṣarēṇa tri̠vṛta̠gg̠ stōma̠muda̍jaya̠- [stōma̠muda̍jayat, varu̍ṇō̠ daśā̎kṣarēṇa] 43
meaning
By this sacred act the sacrificer becomes the lord of the sacrifice and of all that it produces.
verse 46
-द्वरु॑णो॒ दशा᳚क्षरेण वि॒राज॒-मुद॑जय॒दिन्द्र॒ एका॑दशाक्षरेण त्रि॒ष्टुभ॒-मुद॑जय॒-द्विश्वे॑ दे॒वा द्वाद॑शाक्षरेण॒ जग॑ती॒मुद॑जय॒न् वस॑व॒स्त्रयो॑ दशाक्षरेण त्रयोद॒शग्ग् स्तोम॒मुद॑जय-न्रु॒द्राश्चतु॑र्दशाक्षरेण चतुर्द॒शग्ग् स्तोम॒मुद॑जयन्नादि॒त्याः पञ्च॑दशाक्षरेण पञ्चद॒शग्ग् स्तोम॒मुद॑जय॒न्नदि॑ति॒-ष्षोड॑शाक्षरेण षोड॒शग्ग् स्तोम॒मुद॑जय-त्प्र॒जाप॑ति-स्स॒प्तद॑शाक्षरेण सप्तद॒शग्ग् स्तोम॒मुद॑जयत् ॥ 44 ॥(त्रि॒वृत॒ग्ग्॒ स्तोम॒मुद॑जय॒-थ्षट्च॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 11)
-dvaru̍ṇō̠ daśā̎kṣarēṇa vi̠rāja̠-muda̍jaya̠dindra̠ ēkā̍daśākṣarēṇa tri̠ṣṭubha̠-muda̍jaya̠-dviśvē̍ dē̠vā dvāda̍śākṣarēṇa̠ jaga̍tī̠muda̍jaya̠n vasa̍va̠strayō̍ daśākṣarēṇa trayōda̠śagg stōma̠muda̍jaya-nru̠drāśchatu̍rdaśākṣarēṇa chaturda̠śagg stōma̠muda̍jayannādi̠tyāḥ pañcha̍daśākṣarēṇa pañchada̠śagg stōma̠muda̍jaya̠nnadi̍ti̠-ṣṣōḍa̍śākṣarēṇa ṣōḍa̠śagg stōma̠muda̍jaya-tpra̠jāpa̍ti-ssa̠ptada̍śākṣarēṇa saptada̠śagg stōma̠muda̍jayat ॥ 44 ॥(tri̠vṛta̠gg̠ stōma̠muda̍jaya̠-thṣaṭcha̍tvārigṃśachcha) (a. 11)
meaning
He who knows the true nature of the offering and performs it correctly — his desires are fulfilled.
verse 47
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि नृ॒षद॑-न्त्वा द्रु॒षद॑-म्भुवन॒सद॒मिन्द्रा॑य॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णाम्ये॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वोपया॒मगृ॑हीतो-ऽस्यफ्सु॒षद॑-न्त्वा घृत॒सदं॑-व्योँम॒सद॒मिन्द्रा॑य॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णाम्ये॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वोपया॒मगृ॑हीतो-ऽसि पृथिवि॒षद॑-न्त्वा-ऽन्तरिक्ष॒सद॑-न्नाक॒सद॒मिन्द्रा॑य॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णाम्ये॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा ॥ ये ग्रहाः᳚ पञ्चज॒नीना॒ येषा᳚-न्ति॒स्रः प॑रम॒जाः । दैव्यः॒ कोश॒- [दैव्यः॒ कोशः॑, समु॑ब्जितः ।] 45
u̠pa̠yā̠magṛ̍hītō-'si nṛ̠ṣada̍-ntvā dru̠ṣada̍-mbhuvana̠sada̠mindrā̍ya̠ juṣṭa̍-ṅgṛhṇāmyē̠ṣa tē̠ yōni̠rindrā̍ya tvōpayā̠magṛ̍hītō-'syaphsu̠ṣada̍-ntvā ghṛta̠sada̍ṃ vyōma̠sada̠mindrā̍ya̠ juṣṭa̍-ṅgṛhṇāmyē̠ṣa tē̠ yōni̠rindrā̍ya tvōpayā̠magṛ̍hītō-'si pṛthivi̠ṣada̍-ntvā-'ntarikṣa̠sada̍-nnāka̠sada̠mindrā̍ya̠ juṣṭa̍-ṅgṛhṇāmyē̠ṣa tē̠ yōni̠rindrā̍ya tvā ॥ yē grahā̎ḥ pañchaja̠nīnā̠ yēṣā̎-nti̠sraḥ pa̍rama̠jāḥ । daivya̠ḥ kōśa̠- [daivya̠ḥ kōśa̍ḥ, samu̍bjitaḥ ।] 45
meaning
The cattle that follow the sacred act of one who performs the rite with knowledge — they multiply for him.
verse 48
-स्समु॑ब्जितः । तेषां॒-विँशि॑प्रियाणा॒-मिष॒मूर्ज॒ग्ं॒ सम॑ग्रभी-मे॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा ॥ अ॒पाग्ं रस॒मुद्व॑यस॒ग्ं॒ सूर्य॑रश्मिग्ं स॒माभृ॑तम् । अ॒पाग्ं रस॑स्य॒ यो रस॒स्तं-वोँ॑ गृह्णाम्युत्त॒ममे॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा ॥ अ॒या वि॒ष्ठा ज॒नय॒न् कर्व॑राणि॒ स हि घृणि॑रु॒रु-र्वरा॑य गा॒तुः । स प्रत्युदै᳚-द्ध॒रुणो मद्ध्वो॒ अग्र॒ग्ग्॒ स्वायां॒-यँ-त्त॒नुवा᳚-न्त॒नूमैर॑यत । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि प्र॒जाप॑तये त्वा॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णाम्ये॒ष ते॒ योनिः॑ प्र॒जाप॑तये त्वा ॥ 46 ॥(कोश॑-स्त॒नुवा॒न्-त्रयो॑दश च) (अ. 12)
-ssamu̍bjitaḥ । tēṣā̠ṃ viśi̍priyāṇā̠-miṣa̠mūrja̠gṃ̠ sama̍grabhī-mē̠ṣa tē̠ yōni̠rindrā̍ya tvā ॥ a̠pāgṃ rasa̠mudva̍yasa̠gṃ̠ sūrya̍raśmigṃ sa̠mābhṛ̍tam । a̠pāgṃ rasa̍sya̠ yō rasa̠staṃ vō̍ gṛhṇāmyutta̠mamē̠ṣa tē̠ yōni̠rindrā̍ya tvā ॥ a̠yā vi̠ṣṭhā ja̠naya̠n karva̍rāṇi̠ sa hi ghṛṇi̍ru̠ru-rvarā̍ya gā̠tuḥ । sa pratyudai̎-ddha̠ruṇō maddhvō̠ agra̠gg̠ svāyā̠ṃ ya-tta̠nuvā̎-nta̠nūmaira̍yata । u̠pa̠yā̠magṛ̍hītō-'si pra̠jāpa̍tayē tvā̠ juṣṭa̍-ṅgṛhṇāmyē̠ṣa tē̠ yōni̍ḥ pra̠jāpa̍tayē tvā ॥ 46 ॥(kōśa̍-sta̠nuvā̠n-trayō̍daśa cha) (a. 12)
meaning
He who performs this rite with faith and proper knowledge — his sacrifice is truly complete.
verse 49
अन्वह॒ मासा॒ अन्विद्वना॒न्यन्वोष॑धी॒रनु॒ पर्व॑तासः । अन्विन्द्र॒ग्ं॒ रोद॑सी वावशा॒ने अन्वापो॑ अजिहत॒ जाय॑मानम् ॥ अनु॑ ते दायि म॒ह इ॑न्द्रि॒याय॑ स॒त्रा ते॒ विश्व॒मनु॑ वृत्र॒हत्ये᳚ । अनु॑ क्ष॒त्रमनु॒ सहो॑ यज॒त्रेन्द्र॑ दे॒वेभि॒रनु॑ ते नृ॒षह्ये᳚ ॥ इ॒न्द्रा॒णीमा॒सु नारि॑षु सु॒पत्नी॑-म॒हम॑श्रवम् । न ह्य॑स्या अप॒र-ञ्च॒न ज॒रसा॒ [ज॒रसा᳚, मर॑ते॒ पतिः॑ ।] 47
anvaha̠ māsā̠ anvidvanā̠nyanvōṣa̍dhī̠ranu̠ parva̍tāsaḥ । anvindra̠gṃ̠ rōda̍sī vāvaśā̠nē anvāpō̍ ajihata̠ jāya̍mānam ॥ anu̍ tē dāyi ma̠ha i̍ndri̠yāya̍ sa̠trā tē̠ viśva̠manu̍ vṛtra̠hatyē̎ । anu̍ kṣa̠tramanu̠ sahō̍ yaja̠trēndra̍ dē̠vēbhi̠ranu̍ tē nṛ̠ṣahyē̎ ॥ i̠ndrā̠ṇīmā̠su nāri̍ṣu su̠patnī̍-ma̠hama̍śravam । na hya̍syā apa̠ra-ñcha̠na ja̠rasā̠ [ja̠rasā̎, mara̍tē̠ pati̍ḥ ।] 47
meaning
By this method the sacrificer secures all his desires and attains the world of the gods.
verse 50
मर॑ते॒ पतिः॑ ॥ नाहमि॑न्द्राणि रारण॒ सख्यु॑-र्वृ॒षाक॑पेर्-ऋ॒ते । यस्ये॒दमप्यग्ं॑ ह॒विः प्रि॒य-न्दे॒वेषु॒ गच्छ॑ति ॥यो जा॒त ए॒व प्र॑थ॒मो मन॑स्वा-न्दे॒वो दे॒वान् क्रतु॑ना प॒र्यभू॑षत् । यस्य॒ शुष्मा॒द्रोद॑सी॒ अभ्य॑सेता-न्नृं॒णस्य॑ म॒ह्ना स ज॑नास॒ इन्द्रः॑ ॥ आ ते॑ म॒ह इ॑न्द्रो॒त्यु॑ग्र॒ सम॑न्यवो॒ य-थ्स॒मर॑न्त॒ सेनाः᳚ । पता॑ति दि॒द्युन्नर्य॑स्य बाहु॒वो-र्मा ते॒ [बाहु॒वो-र्मा ते᳚, मनो॑] 48
mara̍tē̠ pati̍ḥ ॥ nāhami̍ndrāṇi rāraṇa̠ sakhyu̍-rvṛ̠ṣāka̍pēr-ṛ̠tē । yasyē̠damapyagṃ̍ ha̠viḥ pri̠ya-ndē̠vēṣu̠ gachCha̍ti ॥yō jā̠ta ē̠va pra̍tha̠mō mana̍svā-ndē̠vō dē̠vān kratu̍nā pa̠ryabhū̍ṣat । yasya̠ śuṣmā̠drōda̍sī̠ abhya̍sētā-nnṛ̠ṃṇasya̍ ma̠hnā sa ja̍nāsa̠ indra̍ḥ ॥ ā tē̍ ma̠ha i̍ndrō̠tyu̍gra̠ sama̍nyavō̠ ya-thsa̠mara̍nta̠ sēnā̎ḥ । patā̍ti di̠dyunnarya̍sya bāhu̠vō-rmā tē̠ [bāhu̠vō-rmā tē̎, manō̍] 48
meaning
The one who knows the inner connection between the offering and the result — he alone truly sacrifices.
verse 51
मनो॑ विष्व॒द्रिय॒ग् वि चा॑रीत् ॥ मा नो॑ मर्धी॒रा भ॑रा द॒द्धि तन्नः॒ प्र दा॒शुषे॒ दात॑वे॒ भूरि॒ य-त्ते᳚ । नव्ये॑ दे॒ष्णे श॒स्ते अ॒स्मि-न्त॑ उ॒क्थे प्र ब्र॑वाम व॒यमि॑न्द्र स्तु॒वन्तः॑ ॥ आ तू भ॑र॒ माकि॑रे॒त-त्परि॑ ष्ठा-द्वि॒द्मा हि त्वा॒ वसु॑पतिं॒-वँसू॑नाम् । इन्द्र॒ य-त्ते॒ माहि॑न॒-न्दत्र॒-मस्त्य॒स्मभ्य॒-न्तद्ध॑र्यश्व॒ [तद्ध॑र्यश्व, प्र य॑न्धि ।] 49
manō̍ viṣva̠driya̠g vi chā̍rīt ॥ mā nō̍ mardhī̠rā bha̍rā da̠ddhi tanna̠ḥ pra dā̠śuṣē̠ dāta̍vē̠ bhūri̠ ya-ttē̎ । navyē̍ dē̠ṣṇē śa̠stē a̠smi-nta̍ u̠kthē pra bra̍vāma va̠yami̍ndra stu̠vanta̍ḥ ॥ ā tū bha̍ra̠ māki̍rē̠ta-tpari̍ ṣṭhā-dvi̠dmā hi tvā̠ vasu̍pati̠ṃ vasū̍nām । indra̠ ya-ttē̠ māhi̍na̠-ndatra̠-mastya̠smabhya̠-ntaddha̍ryaśva̠ [taddha̍ryaśva, pra ya̍ndhi ।] 49
meaning
He who correctly performs the iḍā offering — he becomes the lord of all cattle and progeny.
verse 52
प्र य॑न्धि ॥ प्र॒दा॒तारग्ं॑ हवामह॒ इन्द्र॒मा ह॒विषा॑ व॒यम् । उ॒भा हि हस्ता॒ वसु॑ना पृ॒णस्वा ऽऽ प्र य॑च्छ॒ दक्षि॑णा॒दोत स॒व्यात् ॥ प्र॒दा॒ता व॒ज्री वृ॑ष॒भस्तु॑रा॒षाट्छु॒ष्मी राजा॑ वृत्र॒हा सो॑म॒पावा᳚ । अ॒स्मिन्. य॒ज्ञे ब॒र्॒हिष्या नि॒षद्याथा॑ भव॒ यज॑मानाय॒ शं-योः ँ॥ इन्द्रः॑ सु॒त्रामा॒ स्ववा॒ग्ं॒ अवो॑भि-स्सुमृडी॒को भ॑वतु वि॒श्ववे॑दाः । बाध॑ता॒-न्द्वेषो॒ अभ॑य-ङ्कृणोतु सु॒वीर्य॑स्य॒ [सु॒वीर्य॑स्य, पत॑य-स्स्याम ।] 50
pra ya̍ndhi ॥ pra̠dā̠tāragṃ̍ havāmaha̠ indra̠mā ha̠viṣā̍ va̠yam । u̠bhā hi hastā̠ vasu̍nā pṛ̠ṇasvā '' pra ya̍chCha̠ dakṣi̍ṇā̠dōta sa̠vyāt ॥ pra̠dā̠tā va̠jrī vṛ̍ṣa̠bhastu̍rā̠ṣāṭChu̠ṣmī rājā̍ vṛtra̠hā sō̍ma̠pāvā̎ । a̠smin. ya̠jñē ba̠r̠hiṣyā ni̠ṣadyāthā̍ bhava̠ yaja̍mānāya̠ śaṃ yōḥ ॥ indra̍-ssu̠trāmā̠ svavā̠gṃ̠ avō̍bhi-ssumṛḍī̠kō bha̍vatu vi̠śvavē̍dāḥ । bādha̍tā̠-ndvēṣō̠ abha̍ya-ṅkṛṇōtu su̠vīrya̍sya̠ [su̠vīrya̍sya, pata̍ya-ssyāma ।] 50
meaning
By this sacred knowledge the sacrificer attains both this world and the highest world.
verse 53
पत॑य-स्स्याम ॥ तस्य॑ व॒यग्ं सु॑म॒तौ य॒ज्ञिय॒स्यापि॑ भ॒द्रे सौ॑मन॒से स्या॑म । स सु॒त्रामा॒ स्ववा॒ग्ं॒ इन्द्रो॑ अ॒स्मे आ॒राच्चि॒-द्द्वेषः॑ सनु॒त-र्यु॑योतु ॥ रे॒वती᳚-र्न-स्सध॒माद॒ इन्द्रे॑ सन्तु तु॒विवा॑जाः । क्षु॒मन्तो॒ याभि॒-र्मदे॑म ॥ प्रोष्व॑स्मै पुरोर॒थमिन्द्रा॑य शू॒षम॑र्चत । अ॒भीके॑ चिदु लोक॒कृ-थ्स॒ङ्गे स॒मथ्सु॑ वृत्र॒हा । अ॒स्माक॑-म्बोधि चोदि॒ता नभ॑न्ता-मन्य॒केषा᳚म् । ज्या॒का अधि॒ धन्व॑सु ॥ 51 ॥(ज॒रसा॒-मा ते॑-हर्यश्व-सु॒वीर्य॒स्या-द्ध्ये-क॑-ञ्च ) (अ. 13)
pata̍ya-ssyāma ॥ tasya̍ va̠yagṃ su̍ma̠tau ya̠jñiya̠syāpi̍ bha̠drē sau̍mana̠sē syā̍ma । sa su̠trāmā̠ svavā̠gṃ̠ indrō̍ a̠smē ā̠rāchchi̠-ddvēṣa̍-ssanu̠ta-ryu̍yōtu ॥ rē̠vatī̎-rna-ssadha̠māda̠ indrē̍ santu tu̠vivā̍jāḥ । kṣu̠mantō̠ yābhi̠-rmadē̍ma ॥ prōṣva̍smai purōra̠thamindrā̍ya śū̠ṣama̍rchata । a̠bhīkē̍ chidu lōka̠kṛ-thsa̠ṅgē sa̠mathsu̍ vṛtra̠hā । a̠smāka̍-mbōdhi chōdi̠tā nabha̍ntā-manya̠kēṣā̎m । jyā̠kā adhi̠ dhanva̍su ॥ 51 ॥(ja̠rasā̠-mā tē̍-haryaśva-su̠vīrya̠syā-ddhyē-ka̍-ñcha ) (a. 13)
meaning
He who performs the sacrifice at the correct time and with the correct words — his offering is complete.
verse 54
(पा॒क॒य॒ज्ञग्ं-सग्ग्श्र॑वाः-प॒रोक्षं॑-ब॒र्॒हिषो॒-ऽहं -ध्रु॒वा-मग॒न्मेत्या॑ह॒ -देव॑ सवित-र्दे॒वस्या॒हं-क्ष॒त्रस्योलग्ग्ं॒वाँज॑स्ये॒म-म॒ग्निरेका᳚क्षरेणो -पया॒मगृ॑हीतो॒-ऽ-स्यन्वह॒ मासा॒-स्त्रयो॑दश ।)
(pā̠ka̠ya̠jñagṃ-saggśra̍vāḥ-pa̠rōkṣa̍ṃ-ba̠r̠hiṣō̠-'haṃ -dhru̠vā-maga̠nmētyā̍ha̠ -dēva̍ savita-rdē̠vasyā̠haṃ-kṣa̠trasyōlagg̠ṃvāja̍syē̠ma-ma̠gnirēkā̎kṣarēṇō -payā̠magṛ̍hītō̠-'-syanvaha̠ māsā̠-strayō̍daśa ।)
meaning
The gods accept the sacrifice of the one who performs it with knowledge of its inner meaning.
verse 55
(पा॒क॒य॒ज्ञं-प॒रोक्षं॑-ध्रु॒वांविँ सृ॑जते-च न॒-स्सर्व॑वीरां॒ - पत॑य-स्स्यो॒-मैक॑पञ्चा॒शत् । )
(pā̠ka̠ya̠jñaṃ-pa̠rōkṣa̍ṃ-dhru̠vāṃvi sṛ̍jatē-cha na̠-ssarva̍vīrā̠ṃ - pata̍ya-ssyō̠-maika̍pañchā̠śat । )
meaning
By this rite the sacrificer secures all that he desires and attains the world beyond.
verse 56
(पा॒क॒य॒ज्ञम्, धन्व॑सु)
(pā̠ka̠ya̠jñam, dhanva̍su)
meaning
He who knows the true nature of this Brahminic sacrifice — his offering is truly accepted.
verse 57
॥ हरि॑ ओम् ॥
॥ hari̍ ōm ॥
meaning
By this sacred act performed at the correct time the sacrificer attains the highest world.
verse 58
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे सप्तमः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
॥ kṛṣṇa yajurvēdīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍē saptamaḥ praśna-ssamāptaḥ ॥
meaning
English translation not yet available for this verse — tap any Sanskrit or transliteration word for its meaning.

Primary text from vignanam.org