Bhaja Govindam (Moha Mudagaram)
Krishna
tap any word for its meaning
- verse 1भज गोविन्दं भज गोविन्दंगोविन्दं भज मूढमते ।bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃgōvindaṃ bhaja mūḍhamatē ।meaning
Worship Govinda, worship Govinda, worship Govinda, O deluded mind. At the hour of death, the rules of grammar will not save you.
- verse 2सम्प्राप्ते सन्निहिते कालेनहि नहि रक्षति डुकृङ्करणे ॥ 1 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...samprāptē sannihitē kālēnahi nahi rakṣati ḍukṛṅkaraṇē ॥ 1 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
O fool, give up your thirst to amass wealth; cultivate dispassion, and be content with whatever comes your way through past karma.
- verse 3मूढ जहीहि धनागमतृष्णांकुरु सद्बुद्धिं मनसि वितृष्णाम् ।यल्लभसे निजकर्मोपात्तंवित्तं तेन विनोदय चित्तम् ॥ 2 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...mūḍha jahīhi dhanāgamatṛṣṇāṃkuru sadbuddhiṃ manasi vitṛṣṇām ।yallabhasē nijakarmōpāttaṃvittaṃ tēna vinōdaya chittam ॥ 2 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Do not become infatuated by seeing a woman's bosom and navel; recognize them as merely a modification of flesh and fat. Remember this again and again in your mind.
- verse 4नारीस्तनभर-नाभीदेशंदृष्ट्वा मा गा मोहावेशम् ।एतन्मांसवसादिविकारंमनसि विचिन्तय वारं वारम् ॥ 3 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...nārīstanabhara-nābhīdēśaṃdṛṣṭvā mā gā mōhāvēśam ।ētanmāṃsavasādivikāraṃmanasi vichintaya vāraṃ vāram ॥ 3 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Life is as unsteady as a drop of water on a lotus leaf; know that the whole world is stricken by disease, conceit and sorrow.
- verse 5नलिनीदल-गतजलमतितरलंतद्वज्जीवितमतिशय-चपलम् ।विद्धि व्याध्यभिमानग्रस्तंलोकं शोकहतं च समस्तम् ॥ 4 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...nalinīdala-gatajalamatitaralaṃtadvajjīvitamatiśaya-chapalam ।viddhi vyādhyabhimānagrastaṃlōkaṃ śōkahataṃ cha samastam ॥ 4 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
So long as a man can earn wealth, his family members are attached to him; once his body becomes frail with age, no one at home even asks for his welfare.
- verse 6यावद्वित्तोपार्जनसक्तःतावन्निजपरिवारो रक्तः ।पश्चाज्जीवति जर्जरदेहेवार्तां कोऽपि न पृच्छति गेहे ॥ 5 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...yāvadvittōpārjanasaktaḥtāvannijaparivārō raktaḥ ।paśchājjīvati jarjaradēhēvārtāṃ kō'pi na pṛchChati gēhē ॥ 5 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
While a man is alive his family asks after him affectionately; once the life-breath leaves the body, even his own wife flees in fear of the corpse.
- verse 7यावत्पवनो निवसति देहेतावत्पृच्छति कुशलं गेहे ।गतवति वायौ देहापायेभार्या बिभ्यति तस्मिन्काये ॥ 6 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...yāvatpavanō nivasati dēhētāvatpṛchChati kuśalaṃ gēhē ।gatavati vāyau dēhāpāyēbhāryā bibhyati tasminkāyē ॥ 6 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
In childhood one is absorbed in play, in youth in a woman; in old age one is consumed with worries. Alas, hardly anyone turns his mind to the Supreme Brahman.
- verse 8बालस्तावत्क्रीडासक्तःतरुणस्तावत्तरुणीसक्तः ।वृद्धस्तावच्चिन्तासक्तःपरमे ब्रह्मणि कोऽपि न सक्तः ॥ 7 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...bālastāvatkrīḍāsaktaḥtaruṇastāvattaruṇīsaktaḥ ।vṛddhastāvachchintāsaktaḥparamē brahmaṇi kō'pi na saktaḥ ॥ 7 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Who is your wife? Who is your son? Strange indeed is this cycle of samsara. Reflect: whose are you, from where have you come? O brother, ponder over this truth.
- verse 9का ते कान्ता कस्ते पुत्रःसंसारोऽयमतीव विचित्रः ।कस्य त्वं कः कुत आयातःतत्त्वं चिन्तय तदिह भ्रातः ॥ 8 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...kā tē kāntā kastē putraḥsaṃsārō'yamatīva vichitraḥ ।kasya tvaṃ kaḥ kuta āyātaḥtattvaṃ chintaya tadiha bhrātaḥ ॥ 8 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
From the company of the good arises non-attachment; from non-attachment, freedom from delusion; from freedom from delusion, steadfastness of mind; and from steadfastness of mind comes liberation while still living.
- verse 10सत्सङ्गत्वे निस्सङ्गत्वंनिस्सङ्गत्वे निर्मोहत्वम् ।निर्मोहत्वे निश्चलतत्त्वंनिश्चलतत्त्वे जीवन्मुक्तिः ॥ 9 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...satsaṅgatvē nissaṅgatvaṃnissaṅgatvē nirmōhatvam ।nirmōhatvē niśchalatattvaṃniśchalatattvē jīvanmuktiḥ ॥ 9 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
When youth has fled, where is lust and its play? When water has dried up, where is the lake? When wealth has gone, where are the kinsmen? When the truth is known, where is samsara?
- verse 11वयसि गते कः कामविकारःशुष्के नीरे कः कासारः ।क्षीणे वित्ते कः परिवारःज्ञाते तत्त्वे कः संसारः ॥ 10 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...vayasi gatē kaḥ kāmavikāraḥśuṣkē nīrē kaḥ kāsāraḥ ।kṣīṇē vittē kaḥ parivāraḥjñātē tattvē kaḥ saṃsāraḥ ॥ 10 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Take no pride in wealth, friends or youth, for each is snatched away by Time in a moment. Abandon all this world of illusion and enter the realm of Brahman.
- verse 12मा कुरु धन-जन-यौवन-गर्वंहरति निमेषात्कालः सर्वम् ।मायामयमिदमखिलं हित्वाब्रह्मपदं त्वं प्रविश विदित्वा ॥ 11 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...mā kuru dhana-jana-yauvana-garvaṃharati nimēṣātkālaḥ sarvam ।māyāmayamidamakhilaṃ hitvābrahmapadaṃ tvaṃ praviśa viditvā ॥ 11 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Day and night, dusk and dawn, winter and spring come and go again and again. Time sports, life ebbs away, yet the gale of desire does not subside.
- verse 13दिनयामिन्यौ सायं प्रातःशिशिरवसन्तौ पुनरायातः ।कालः क्रीडति गच्छत्यायुःतदपि न मुञ्चत्याशावायुः ॥ 12 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...dinayāminyau sāyaṃ prātaḥśiśiravasantau punarāyātaḥ ।kālaḥ krīḍati gachChatyāyuḥtadapi na muñchatyāśāvāyuḥ ॥ 12 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
O mad one, why worry about wife and wealth? Is there no one to guide you? In all the three worlds, only the company of the holy can serve as a boat to cross the ocean of birth and death.
- verse 14का ते कान्ता धनगतचिन्तावातुल किं तव नास्ति नियन्ता ।त्रिजगति सज्जनसङ्गतिरेकाभवति भवार्णवतरणे नौका ॥ 13 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...kā tē kāntā dhanagatachintāvātula kiṃ tava nāsti niyantā ।trijagati sajjanasaṅgatirēkābhavati bhavārṇavataraṇē naukā ॥ 13 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
These twelve verses were composed by the venerable teacher known as Shankara as instruction for all seekers.
- verse 15द्वादश-मञ्जरिकाभिरशेषःकथितो वैयाकरणस्यैषः ।उपदेशोऽभूद्विद्या-निपुणैःश्रीमच्छङ्कर-भगवच्छरणैः ॥ 14 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...dvādaśa-mañjarikābhiraśēṣaḥkathitō vaiyākaraṇasyaiṣaḥ ।upadēśō'bhūdvidyā-nipuṇaiḥśrīmachChaṅkara-bhagavachCharaṇaiḥ ॥ 14 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
There is one who wears matted locks, another whose head is shaven, another with hair plucked out, yet another parading in ochre robes. Fools they are, who cannot see the truth though it stands before them, and merely wear these guises for the sake of their bellies.
- verse 16जटिलो मुण्डी लुञ्छितकेशःकाषायाम्बर-बहुकृतवेषः ।पश्यन्नपि च न पश्यति मूढःउदरनिमित्तं बहुकृतवेषः ॥ 15 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...jaṭilō muṇḍī luñChitakēśaḥkāṣāyāmbara-bahukṛtavēṣaḥ ।paśyannapi cha na paśyati mūḍhaḥudaranimittaṃ bahukṛtavēṣaḥ ॥ 15 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
The body has become decrepit, the head has turned grey, the mouth has become toothless, and the old man walks leaning on a staff. Yet the bundle of desires does not go away.
- verse 17अङ्गं गलितं पलितं मुण्डंदशनविहीनं जातं तुण्डम् ।वृद्धो याति गृहीत्वा दण्डंतदपि न मुञ्चत्याशापिण्डम् ॥ 16 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...aṅgaṃ galitaṃ palitaṃ muṇḍaṃdaśanavihīnaṃ jātaṃ tuṇḍam ।vṛddhō yāti gṛhītvā daṇḍaṃtadapi na muñchatyāśāpiṇḍam ॥ 16 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
In front one sits facing the fire, behind he warms himself by the sun; at night he curls up like a foetus, he lives on alms begged in his own palm, yet the noose of attachment binds him still.
- verse 18अग्रे वह्निः पृष्ठे भानुःरात्रौ चुबुक-समर्पित-जानुः ।करतल-भिक्षस्तरुतलवासःतदपि न मुञ्चत्याशापाशः ॥ 17 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...agrē vahniḥ pṛṣṭhē bhānuḥrātrau chubuka-samarpita-jānuḥ ।karatala-bhikṣastarutalavāsaḥtadapi na muñchatyāśāpāśaḥ ॥ 17 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
One may go on pilgrimage, observe vows, and give charity, but without spiritual knowledge, liberation is not attained even after a hundred lives, so declare the wise.
- verse 19कुरुते गङ्गासागरगमनंव्रत-परिपालनमथवा दानम् ।ज्ञानविहीनः सर्वमतेनभजति न मुक्तिं जन्मशतेन ॥ 18 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...kurutē gaṅgāsāgaragamanaṃvrata-paripālanamathavā dānam ।jñānavihīnaḥ sarvamatēnabhajati na muktiṃ janmaśatēna ॥ 18 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Taking shelter at a temple, beneath a tree, sleeping on the bare ground, wearing a deerskin and renouncing all possessions — to whom does such detachment not bring joy?
- verse 20सुरमन्दिर-तरु-मूल-निवासःशय्या भूतलमजिनं वासः ।सर्व-परिग्रह-भोगत्यागःकस्य सुखं न करोति विरागः ॥ 19 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...suramandira-taru-mūla-nivāsaḥśayyā bhūtalamajinaṃ vāsaḥ ।sarva-parigraha-bhōgatyāgaḥkasya sukhaṃ na karōti virāgaḥ ॥ 19 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Let one be devoted to yoga or to enjoyment, to company or to solitude — he alone whose mind delights in Brahman enjoys true bliss, he alone.
- verse 21योगरतो वा भोगरतो वासङ्गरतो वा सङ्गविहीनः ।यस्य ब्रह्मणि रमते चित्तंनन्दति नन्दति नन्दत्येव ॥ 20 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...yōgaratō vā bhōgaratō vāsaṅgaratō vā saṅgavihīnaḥ ।yasya brahmaṇi ramatē chittaṃnandati nandati nandatyēva ॥ 20 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
He who studies even a little of the Bhagavad Gita, drinks even a drop of Ganga water, and worships Lord Murari even once, has no quarrel with Yama the lord of death.
- verse 22भगवद्गीता किञ्चिदधीतागङ्गाजल-लवकणिका पीता ।सकृदपि येन मुरारिसमर्चाक्रियते तस्य यमेन न चर्चा ॥ 21 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...bhagavadgītā kiñchidadhītāgaṅgājala-lavakaṇikā pītā ।sakṛdapi yēna murārisamarchākriyatē tasya yamēna na charchā ॥ 21 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Birth again, death again, again to lie in a mother's womb — this samsara is hard indeed to cross. Save me, O Murari, through your boundless grace.
- verse 23पुनरपि जननं पुनरपि मरणंपुनरपि जननीजठरे शयनम् ।इह संसारे बहुदुस्तारेकृपयाऽपारे पाहि मुरारे ॥ 22 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...punarapi jananaṃ punarapi maraṇaṃpunarapi jananījaṭharē śayanam ।iha saṃsārē bahudustārēkṛpayā'pārē pāhi murārē ॥ 22 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
A wandering monk clothed in rags picked up from the road, walking a path beyond merit and demerit, with mind absorbed in yoga, revels like a child or a madman in pure bliss.
- verse 24रथ्याचर्पट-विरचित-कन्थःपुण्यापुण्य-विवर्जित-पन्थः ।योगी योगनियोजित-चित्तःरमते बालोन्मत्तवदेव ॥ 23 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...rathyācharpaṭa-virachita-kanthaḥpuṇyāpuṇya-vivarjita-panthaḥ ।yōgī yōganiyōjita-chittaḥramatē bālōnmattavadēva ॥ 23 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Who are you? Who am I? From where have I come? Who is my mother, who is my father? Reflect thus, and recognizing this entire world as an insubstantial dream, renounce it.
- verse 25कस्त्वं कोऽहं कुत आयातःका मे जननी को मे तातः ।इति परिभावय सर्वमसारंविश्वं त्यक्त्वा स्वप्नविचारम् ॥ 24 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...kastvaṃ kō'haṃ kuta āyātaḥkā mē jananī kō mē tātaḥ ।iti paribhāvaya sarvamasāraṃviśvaṃ tyaktvā svapnavichāram ॥ 24 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
In you, in me, in everyone else, Vishnu alone dwells. In vain do you grow angry with me, having no patience. See the Self in all beings, and give up all feeling of separateness.
- verse 26त्वयि मयि चान्यत्रैको विष्णुःव्यर्थं कुप्यसि मय्यसहिष्णुः ।भव समचित्तः सर्वत्र त्वंवाञ्छस्यचिराद्यदि विष्णुत्वम् ॥ 25 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...tvayi mayi chānyatraikō viṣṇuḥvyarthaṃ kupyasi mayyasahiṣṇuḥ ।bhava samachittaḥ sarvatra tvaṃvāñChasyachirādyadi viṣṇutvam ॥ 25 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Do not waste your strength in quarrels with friend, foe, son or kin. Seeing the same Self everywhere, cast away all sense of difference.
- verse 27शत्रौ मित्रे पुत्रे बन्धौमा कुरु यत्नं विग्रहसन्धौ ।सर्वस्मिन्नपि पश्यात्मानंसर्वत्रोत्सृज भेदाज्ञानम् ॥ 26 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...śatrau mitrē putrē bandhaumā kuru yatnaṃ vigrahasandhau ।sarvasminnapi paśyātmānaṃsarvatrōtsṛja bhēdājñānam ॥ 26 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Abandoning lust, anger, greed and delusion, ask yourself: 'Who am I?' Those without self-knowledge are fools, caught in hell and tormented endlessly.
- verse 28कामं क्रोधं लोभं मोहंत्यक्त्वाऽऽत्मानं पश्यति सोऽहम् ।आत्मज्ञानविहीना मूढाःते पच्यन्ते नरकनिगूढाः ॥ 27 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...kāmaṃ krōdhaṃ lōbhaṃ mōhaṃtyaktvā''tmānaṃ paśyati sō'ham ।ātmajñānavihīnā mūḍhāḥtē pachyantē narakanigūḍhāḥ ॥ 27 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Recite the Bhagavad Gita a little; chant the thousand names of Vishnu; meditate always on the form of the Lord of Lakshmi; take delight in leading your mind to the company of the good; and give away your wealth to the needy.
- verse 29गेयं गीता-नामसहस्रंध्येयं श्रीपति-रूपमजस्रम् ।नेयं सज्जन-सङ्गे चित्तंदेयं दीनजनाय च वित्तम् ॥ 28 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...gēyaṃ gītā-nāmasahasraṃdhyēyaṃ śrīpati-rūpamajasram ।nēyaṃ sajjana-saṅgē chittaṃdēyaṃ dīnajanāya cha vittam ॥ 28 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Indulgence in sense-pleasures easily produces disease in the body; though death is the end of all in this world, man does not give up his sinful ways.
- verse 30सुखतः क्रियते कामाभोगःपश्चादन्त शरीरे रोगः ।यद्यपि लोके मरणं शरणंतदपि न मुञ्चति पापाचरणम् ॥ 29 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...sukhataḥ kriyatē kāmābhōgaḥpaśchādanta śarīrē rōgaḥ ।yadyapi lōkē maraṇaṃ śaraṇaṃtadapi na muñchati pāpācharaṇam ॥ 29 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Wealth brings no true welfare; ponder this truth again and again. From wealth comes fear even from one's own son — such is the way of wealth everywhere.
- verse 31अर्थमनर्थं भावय नित्यंनास्तिततः सुखलेशः सत्यम् ।पुत्रादपि धनभाजां भीतिःसर्वत्रैषा विहिता रीतिः ॥ 30 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...arthamanarthaṃ bhāvaya nityaṃnāstitataḥ sukhalēśaḥ satyam ।putrādapi dhanabhājāṃ bhītiḥsarvatraiṣā vihitā rītiḥ ॥ 30 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Regulating the vital breaths through pranayama, withdrawing the senses, discriminating between the eternal and the non-eternal, repeating the sacred name — perform these with a tranquil mind, ever watchful.
- verse 32प्राणायामं प्रत्याहारंनित्यानित्य विवेकविचारम् ।जाप्यसमेतसमाधिविधानंकुर्ववधानं महदवधानम् ॥ 31 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...prāṇāyāmaṃ pratyāhāraṃnityānitya vivēkavichāram ।jāpyasamētasamādhividhānaṃkurvavadhānaṃ mahadavadhānam ॥ 31 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
O devotee of the Guru's lotus feet, may you soon be liberated from samsara. Through disciplined senses and a controlled mind, behold the Lord who dwells in your own heart.
- verse 33गुरुचरणाम्बुज-निर्भरभक्तःसंसारादचिराद्भव मुक्तः ।सेन्द्रियमानस-नियमादेवंद्रक्ष्यसि निजहृदयस्थं देवम् ॥ 32 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...gurucharaṇāmbuja-nirbharabhaktaḥsaṃsārādachirādbhava muktaḥ ।sēndriyamānasa-niyamādēvaṃdrakṣyasi nijahṛdayasthaṃ dēvam ॥ 32 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
One who is firmly devoted to the feet of the guru — such a person is released from samsara before long; by the regulation of mind and senses, one will behold the Self.
- verse 34मूढः कश्चन वैयाकरणोडुःकृङ्करणाध्ययनधुरीणः ।श्रीमच्छङ्कर-भगवच्छिष्यैःबोधित आसीच्छोधित-करणः ॥ 33 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...mūḍhaḥ kaśchana vaiyākaraṇōḍuḥkṛṅkaraṇādhyayanadhurīṇaḥ ।śrīmachChaṅkara-bhagavachChiṣyaiḥbōdhita āsīchChōdhita-karaṇaḥ ॥ 33 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Some foolish grammarian is absorbed in the heavy burden of learning grammatical roots; blessed disciples of the glorious Shankara Bhagavan have made him aware.
- verse 35भज गोविन्दं भज गोविन्दंगोविन्दं भज मूढमते ।नामस्मरणादन्यमुपायंनहि पश्यामो भवतरणे ॥ 34 ॥भज गोविन्दं भज गोविन्दं ...bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃgōvindaṃ bhaja mūḍhamatē ।nāmasmaraṇādanyamupāyaṃnahi paśyāmō bhavataraṇē ॥ 34 ॥bhaja gōvindaṃ bhaja gōvindaṃ ...meaning
Worship Govinda, worship Govinda, worship Govinda, O foolish mind — at the time of death, the rules of grammar cannot save you; I see no other means of crossing the flood of existence.
Primary text from vignanam.org